ىنتىماقتاستىق يگىلىگى

شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيى­مى­نا مۇشە مەملەكەتتەر دوستىق قارىم-قاتىناستى نىعايتۋعا, سان-سالانى دامىتۋ ارقىلى حالىقتىڭ ءومىر ساپاسىنا اسەر ەتەتىن باستامالاردى بىرلەسىپ ىسكە اسىرىپ كەلەدى. سونىڭ ىشىندە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا تاجىريبە الماسىپ, تۇر­عىنداردىڭ ءومىرىن ۇزارتۋعا سەپتە­سەتىن ورتاق ماقسات-مۇراتقا تالپىنىسى قۋانتادى. مۇنى فورۋمدا شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى باس حاتشىسىنىڭ ورىنباسارى نۇران نيازاليەۆ, دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى (ددۇ) ەۋروپا­لىق وڭىر­لىك بيۋروسىنىڭ ديرەكتورى دوكتور حانس كليۋگە اتاپ ءوتتى.

– شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيى­­­­مى­نىڭ جىلدان-جىلعا دامىپ كەلە جاتقانىن بايقايمىز. ۇيىم مۇشە­­لەرى كوپجاقتى كەلىسىمدەر ارقىلى ايماقتىڭ الەۋمەتتىك-ەكو­نوميكالىق الەۋەتىن نىعايتۋعا كۇش سالىپ جاتىر. دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا دا ىلگەرىلەۋ بار. شىۇ-نىڭ ستراتەگيالىق جوسپارلارىنىڭ الەۋەتى جوعارى. سونىڭ ىشىندە ساپالى مەديتسينالىق قىزمەتتىڭ قول­جەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ, مەديتسينا سالاسىن تسيفرلاندىرۋ, مەديتسينالىق ءتۋريزمدى دامىتۋ, فارماتسەۆتيكاداعى بايلانىستى ىلگەرىلەتۋ, ءداستۇرلى مەديتسينامەن قاتار توتەنشە جاع­داي­لارعا قاتىستى شەشىمدەردى كەڭەيتۋگە كوڭىل بولەدى.

ىزىنشە دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى اقمارال ءالنازاروۆا دەن­ساۋ­لىق ساقتاۋ سالاسىنداعى جەتىس­تىك­تەردى تىزبەكتەپ, شىۇ-عا مۇشە مەم­لەكەتتەرگە تابىس تىلەدى.

– وسى ساتتە قازاقستاننىڭ دەن­ساۋ­لىق ساقتاۋ جۇيەسى, حالىقارالىق تاجى­ريبەلەر جايىندا حابارلاعىم كەلىپ تۇر. بىزدە اۋىل-ايماقتاردى ساپا­لى مەديتسينالىق كومەكپەن قام­تۋ ءۇشىن قاشىقتان قىزمەت كور­سەتۋ, كوش­­پەلى مەديتسينالىق كەشەندەر مەن مەديتسينالىق پويىزدار ىسكە قوسىلعان. اۋىلدىق دەنساۋلىق ساق­تاۋ سالاسىن مودەرنيزاتسيالاۋ ماق­سا­تىندا ۇلتتىق جوبا بەكىتىلگەن. ەكى جىلدا العاشقى مەديتسينالىق-سا­ني­­تارلىق كومەك كورسەتەتىن 655 نى­­سان اشىلادى. وسىعان قوسا ءدارى-دار­­مەكتىڭ قولجەتىمدىگىن ارتتىرۋ ماق­ساتىندا ىشكى نارىقتا وتان­­دىق ءوندىرىستىڭ ۇلەسىن 50%-عا جەت­كىزۋ كوزدەلگەن. بۇگىنگى كەزدەسۋگە جيىل­عان ارىپتەستەردىڭ وسى با­عىت­تاعى مول تاجىريبەسىن ەسكەرە وتىرىپ, مەدي­تسينالىق ونىمدەر مەن قۇ­رال­دار­دى قازاقستان اۋماعىندا ءون­دى­رۋ بويىنشا كەلىسىمدەرگە دا­يىن ەكە­­نى­مىزدى جەتكىزگىم كەلەدى, – دەدى ا.ءالنازاروۆا.

سونىمەن قاتار پرەزيدەنتتىڭ عىلىم جانە يننوۆاتسيالىق ماسە­لە­لەر جونىندەگى كەڭەسشىسى كۇنسۇلۋ زاكاريا كوروناۆيرۋس پاندەمياسى تۇسىندا قابىلدانعان جەدەل شەشىم­دەردى ەسكە سالىپ, عىلىمداعى جەتىس­تىك­تەرگە, بيولوگيالىق قاۋىپسىزدىك باعىتىنداعى ورتاق ماسەلەلەرگە توق­تالدى. ءسوزىن تۇيىندەي كەلە شىۇ-عا­ مۇشە ەلدەردى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ بيولوگيالىق قاۋىپسىزدىك جونىندەگى حالىقارالىق اگەنتتىك قۇرۋ تۋرالى ۇسىنىسىن قولداۋعا شاقىردى. اتالعان اگەنتتىك قۇرىلسا, حالىقارالىق كەلىسىمدەردى نىعايتا وتىرىپ, بيوفارماتسەۆتيكانى دامى­تۋعا ىقپال ەتەدى.

كەڭەستە رەسەي فەدەراتسياسى دەن­ساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترىنىڭ ورىن­باسارى اندرەي پلۋتنيتسكي, تاجىكستان دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە الەۋ­مەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ ورىن­باسارى امير اميرزودا, وزبەك­ستان دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيس­ترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى اسيل­بەك حۋداياروۆ, وزگە دە تۇلعا­لار سالاداعى جاڭاشىلدىقتار, حالىق­ارا­لىق تاجىريبە جونىندە باياندادى.

وسى كۇنى شىۇ-عا مۇشە ەلدەر­دىڭ دەلەگاتسيا باسشىلارىمەن ەكى­جاق­تى كەزدەسۋ ءوتتى. مىسالى, ددۇ ەۋرو­­پالىق وڭىرلىك بيۋروسىنىڭ ديرەكتورى, دوكتور حانس كليۋگەمەن كەزدەسۋ بارىسىندا كادر دايارلاۋ, مساك-ءتىڭ جاڭا ستاندارتتارىن ەنگىزۋ, دارىلىك زاتتاردى تاڭبالاۋمەن قاتار ارال باسسەينى اۋماعىندا حالىقتىڭ دەنساۋلىعىن زەرتتەۋ ءۇشىن تەحنيكالىق جانە كونسۋلتاتسيالىق قولداۋ كورسەتۋ جايى كەلىسىلدى. ال وزبەكستاننىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى اسيلبەك حۋداياروۆپەن كەزدەسۋدە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ارىپتەستىك ىنتىماقتاستىقتى جانداندىرۋ, مەديتسينالىق ءبىلىم جانە عىلىم ۇيىمدارىنىڭ اراسىندا جۇمىس توبىن قۇرۋ جوسپارى ۇسى­نىلدى. سونداي-اق تاراپتار مەدي­تسينالىق كادرلاردى دايارلاۋ ستاندارتتارىن بىرىزدەندىرۋ, بىرلەس­كەن عىلىمي جوبالار جۇرگىزۋ, زاماناۋي تەحنولوگيالاردى, ەرتە سكري­نينگتەردى قولدانۋ, يمپورتتى الماستىرۋ بويىنشا تاجىريبە الماسۋ تۋرالى كەلىسىمگە كەلگەن.