كولىك جۇرگىزگەن ماستىڭ زيانى

ونىڭ ايتۋىنشا, اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىقتار تۋرالى كودەكس تالابىنا ساي ەگەر ادام ماس كۇيدە كولىك باسقارسا, 15 تاۋلىككە دەيىن اكىمشىلىك قاماۋعا الىنادى جانە 7 جىلعا جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايىرىلادى. ال ەگەر جۇرگىزۋشى كۋالىگى جوق ادام ماس كۇيدە كولىك ايداپ ۇستالسا شە؟ وندا بۇل ادام 30 تاۋلىككە دەيىن اكىمشىلىك قاماۋعا عانا الىنادى. جۇرگىزۋشى كۋالىگى جوق بولعاندىقتان, وعان باسقا جازا قاراستىرىلماعان.

سۋديانىڭ ايتۋىنشا, جۋىردا ماس كۇيدە كولىك ايداپ, اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان ءبىر ازامات كونستيتۋتسيالىق سوتقا جۇگىنىپتى. سەبەپ – زاڭدا ازاماتتار تەڭدىگىنىڭ كونستيتۋتسيالىق قاعيداسى بۇزىلىپ تۇر. ياعني ول 7 جىلعا جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايىرىلعان. ال جۇرگىزۋشى كۋالىگى جوق ادام وسىلاي ۇستالسا, بار بولعانى 30 تاۋلىككە دەيىن قاماۋدا وتىرىپ شىعادى دا, سوسىن ەمتيحان تاپسىرىپ, كۋالىك الۋعا مۇمكىندىگى بار. سونىمەن بىرگە كونستيتۋتسيالىق سوتقا جۇگىنگەن ازامات جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايىرۋ مەرزىمى تىم ۇزاق ەكەنىن ايتىپ, ول ازاماتتاردىڭ قىزمەت پەن كاسىپ ءتۇرىن تاڭداۋ قۇقىعىن بۇزادى دەپ ەسەپتەيتىنىن جەتكىزگەن.

«كونستيتۋتسيالىق سوت كولىك قۇرالىن باسقاراتىن ادامدارعا حالىقارالىق اكتىلەرمەن جانە ۇلتتىق زاڭنامامەن بەكىتىلگەن تالاپتاردىڭ ماڭىزدى ەكەنىن, اتاپ ايتقاندا, جۇرگىزۋشى قانداي جاعدايدا دا ءوزىنىڭ كولىك قۇرالىن باقىلاۋدا ۇستاۋى كەرەكتىگىن ەسكەرتتى. ماس كۇيدە بولۋ جۇرگىزۋشىنىڭ ءوز-ءوزىن ۇستاۋ جاعدايىنا قاتتى ىقپال ەتەدى جانە ازاماتتاردىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا, قوزعالىس قاۋىپسىزدىگىنە قاتەر توندىرەدى. كونستيتۋتسيالىق سوت جول-كولىك وقيعالارىندا, ونىڭ ىشىندە ماس جۇرگىزۋشىلەردىڭ كەسىرىنەن بولعان اپاتتاردا قانشا ادامنىڭ قازا تاۋىپ, جاراقات العانى تۋرالى ستاتيستيكانى كەلتىردى», دەيدى ر.پودوپريگورا.

ول شىن مانىندە كولىك قۇرالىن جۇرگىزۋشى كۋالىگىنسىز باسقاراتىن ادامدارعا قاتىستى پروبلەما بار ەكەنىن ايتادى (دەگەنمەن بۇل جاعداي كونستيتۋتسيالىق سوتقا جۇگىنىپ وتىرعان ادامعا تىكەلەي قاتىستى ماسەلە ەمەس). سۋديانىڭ سوزىنشە, تاجىريبە كورسەتىپ وتىر­عانداي, كولىكتى ماس كۇيدە ايداعانى ءۇشىن اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋ ول ادامداردىڭ كەيىن جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الۋىنا كەدەرگى كەلتىرمەيدى. سونداي-اق ولار 7 جىل بويىنا كۇتىپ جۇرمەيدى. بۇل, ارينە, جۇرگىزۋشى كۋالىگى جوق ادامعا كولىكتى ماس كۇيدە ايداعانى ءۇشىن بەرىلەتىن جازا جۇرگىزۋشى كۋالىگى بار ادامداردىڭ جازاسىنان جەڭىلىرەك ەكەنىن اڭعارتىپ تۇرعانى راس. «سوندىقتان وسىنداي جاعدايدىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا كونستيتۋتسيالىق سوت زاڭناماعا جول قوزعالىسى تۋرالى جاڭا جازانى قوسۋدى ۇسىنادى. ول – كولىك قۇرالىن باسقارۋ قۇقىعىن بەرەتىن كۋالىكتى الۋ ءۇشىن ەمتيحان تاپسىرۋ مۇمكىندىگىن بەلگىلى ءبىر ۋاقىتقا شەكتەۋ», دەيدى ول.

«كونستيتۋتسيالىق سوت اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋ­شىلىقتار تۋرالى كودەكستىڭ كولىك قۇرالىن ماس كۇيدە باسقارۋ ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىك كوزدەلگەن ءتۇرلى باپتارى پروفيلاكتيكالىق ماقساتتا ءبىر-بىرىمەن ۇيلەسىم تابۋى كەرەك دەپ ەسەپتەيدى. ال ازامات ايتىپ وتىرعانداي, ەڭبەك ەركىندىگى, كاسىپ تاڭداۋعا قويىلعان شەكتەۋگە كەلسەك, كس ول ادامدا باسقا دا قىزمەت تۇرلەرىمەن (كولىك باسقارۋمەن بايلانىستى ەمەس) اينالىسۋ مۇمكىندىگى بار ەكەنىن ەسكە سالادى. سونداي-اق جۇرگىزۋشى كۋالىگىنەن ايى­رۋ مەرزىمى وتكەن سوڭ كولىك قۇرالىن باسقارۋمەن بايلانىستى قىزمەتكە قايتىپ كەلە الادى. ناتيجەسىندە, شاعىم كەلتىرىلگەن زاڭ نورماسى كونستيتۋتسياعا ساي دەپ تانىلدى», دەيدى ر.پودوپريگورا.