كوپتەن كۇتكەن قونىستوي

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا ەلىمىزدە 7 جىل ىشىندە 111 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي سالۋ كەرەكتىگىن اتاپ وتكەن ەدى. وسى ماقساتتا ءۇش­ارال قالاسىندا سالىنعان كوپقا­باتتى تۇرعىن ءۇيدىڭ كىلتى كەزەگى كەلگەن اۋدان ازاماتتارىنا تابىس ەتىلدى. تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق دامۋدىڭ 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان «نۇرلى جەر» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا بوي كوتەرگەن باسپانانى اۋداندىق قۇرىلىس, ساۋلەت جانە قالا قۇرىلىسى ءبولىمىنىڭ تاپسىرىسى نەگىزىندە مەردىگەر «باعالى – الاكول» جشس سالعان.

جالپى, اۋدان كولەمىندە تۇر­عىن ءۇي كەزەگىندە 4 سانات بويىنشا 1 646 ازامات تىركەلگەن. 5 قاباتتى ءزاۋلىم باسپاناعا يە بولعانداردىڭ باسىم بولىگى – الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان جانە جىلدار بويى پاتەر كەزەگىندە تۇرعان وتباسىلار. قونىستويدىڭ سالتاناتتى جيىنىندا تۇرعىن ءۇي كىلتتەرىن تابىس­تاپ, اۋدان اكىمى الماس ابدينوۆ قۇتتىقتاۋ ءسوز سويلەدى.

«حالىقتىڭ الەۋمەتتىك جاع­دايىن جاقسارتۋ, ولاردى باس­پانامەن قامتۋ – مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك ساياساتىنىڭ باستى باعىتتارىنىڭ ءبىرى. وسى ورايدا, جىل باسىندا 40 وتباسى باسپانامەن قامتىلسا, بۇگىن مىنە 60 وتباسىنىڭ قۋانىشىنا كۋا بولىپ وتىرمىز», دەدى ا.ابدينوۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا, اۋدان حال­قىنىڭ الەۋمەتتىك احۋا­لىن جاق­سارتۋ, تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ اياسىندا بيىل تاعى دا 60 پا­تەرلى تۇرعىن ءۇي قولدانىسقا بە­رىلەدى. سونداي-اق حالىقتىڭ الەۋ­مەتتىك وسال توپتاعى ازاماتتارىنا تۇرعىن ءۇي كەزەگىنە سايكەس ارنايى 39 پاتەر بەرۋ جوسپارلانعان. وت­باسىلاردى تۇرعىن ۇيمەن قول­داۋ­دىڭ كەشەندى مودەلى ءالى دە جال­عاساتىن بولادى.

وبلىستىڭ بارلىق اۋدانى مەن قالاسىندا «رەنوۆاتسيا باع­دارلاماسى» بەكىتىلدى. بۇ­گىندە ايماقتا 1 648 كوپپاتەرلى تۇر­عىن ءۇي بار, ونىڭ 38-ءى اپاتتى جاع­­دايدا. وسىنداي ۇيلەردە تۇ­راتىن ءۇي يەلەرىن جاڭا باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا 2023-2029 جىلدارعا ارنالعان جول كارتاسى بەكىتىلدى. وسىعان سايكەس تەكەلى قالاسىندا – 6, اقسۋ اۋدانىندا 3 اپاتتى تۇرعىن ءۇي بۇزىلدى. بىلتىر وسىنداي ۇيلەردىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن پاتەر ساتىپ الۋعا بيۋدجەتتەن 1,2 ملرد تەڭگە بولىنگەن. بۇگىندە 129 باسپانا ءوز يەسىن تاپتى. وتكەن جىلدىڭ 1 جەلتوقسانداعى جاعداي بويىنشا وبلىستا 30 153 ادام تۇرعىن ءۇي كەزەگىندە تۇر. ونىڭ ىشىندە حالىقتىڭ الەۋمەتتىك وسال توپتارى – 13 179, مەملەكەتتىك سەكتور قىزمەتكەرلەرى – 8 600, جەتىم جانە اتا-اناسىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعان بالالار – 3 118, كوپبالالى انالار – 5 151, مۇگەدەكتەر مەن سوعىس ارداگەرلەرى – 5. ال تۇرعىن ءۇيى اپاتتى دەپ تانىلعان ادامدار سانى – 100. بىلتىر بارلىق باعىت بويىنشا 3 147 وتباسىن تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپارلانىپ, ونىڭ 1205-ءى باسپانالى بولدى.

وبلىستىق بيۋدجەتتەن تۇر­عىن ءۇي باعدارلامالارىنا قا­تىسۋشىلار ءۇشىن تۇرعىن ءۇي سەرتيفيكاتتارىن ۇسىنۋعا 303,0 ملن تەڭگە قاراستىرىلعان. وتكەن جىلى 38,3 ملن تەڭگەگە 31 تۇرعىن ءۇي سەرتيفيكاتى بەرىلگەن. جالداۋ تولەمدەرى بويىنشا سۋبسيديا الۋعا 29 800 ادام كەزەكتە, ونىڭ ىشىندە ءتورت سانات بويىنشا 12 221 ازامات ۇمىتكەر. تابىسى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن اسپايتىن ەڭ تومەنگى تابىسى بار ازاماتتار سانى 3 562 ادامدى قۇرايدى.

جەكە تۇرعىن ءۇي قورىنان جالعا الىنعان تۇرعىن ءۇي ءۇشىن ازا­ماتتاردىڭ جەكەلەگەن ساناتتارىنا تولەمدەردى جۇزەگە اسىرۋعا بىلتىر جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن قار­جى قاراستىرىلىپ, شارت كەستەسىنە سايكەس «وتباسى بانك» اق-عا 400 ملن تەڭگە اۋدارىلعان. سوعان ساي 200 ازاماتقا تۇرعىن ءۇيدى جالعا الۋ شارتى جاسالدى.

وبلىس بويىنشا جاستاردى قولداۋ ماقساتىندا وڭىرلىك «جەتىسۋ جاستارى 0-5-25» باع­دارلاماسى ىسكە اسىرىلۋدا. اتال­عان شارالارعا جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن بىلتىر 400 ملن تەڭگە قارجى قاراستىرىلعان. بۇگىندە «وتباسى بانك» اق-نا 180 ازاماتتىڭ ءتىزىمى انىقتالىپ, 24 ازامات تۇرعىن ۇيمەن قامتىلدى. سونىمەن بىرگە 2024 جىلعا اتال­عان باعدارلاماعا 500 ملن تەڭگە قاراس­تىرىلىپ, قازىرگى كەزدە «وتبا­سى بانك» اق نەسيەلىك شارت قارالىپ جاتىر.

ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيستر­لىگىنىڭ جوسپارى بويىن­شا 321,9 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ءۇيدى قولدانىسقا بەرۋ جوس­پارلانعان. ونىڭ ىشىندە 162,1 مىڭ شارشى مەتر جالگەرلىك جانە نەسيەلىك تۇرعىن ءۇي مەن جاتاقحانا بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن, جەكە قۇرىلىس سالۋشىلار ەسەبىنەن 22,6 مىڭ شارشى مەتر, دەمەۋشىلەر ەسەبىنەن 15,5 مىڭ شارشى مەتر, جەكە تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى ەسەبىنەن 121,8 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي سالۋ جوس­پارلانعان. وسى جوسپاردى ورىنداۋ ءۇشىن وبلىس بيۋدجەتىنەن 14,9 ملرد تەڭگە ءبولىنىپ, جەلتوقسان ايىنداعى جاعداي بويىنشا 9,7 ملرد تەڭگە يگەرىلگەن. بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن 237,9 مىڭ شارشى مەتر 2 810 پاتەردەن تۇراتىن 281 تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى سالىنادى. وسى رەتتە اقسۋ, الاكول, كەربۇلاق, كوكسۋ, ەسكەلدى, قاراتال, پان­في­لوۆ اۋدان­دارى مەن تەكەلى, تال­دىقورعان قالالارىندا جالپى الاڭى 162,1 مىڭ شارشى مەتر نەسيەلىك جانە جالعا بەرىلەتىن 1922 پاتەردەن تۇراتىن 57 ءۇي پايدالانۋعا بەرىلەدى.

جەتىسۋ وبلىسى