جاقىندا ەلوردا تورىندە ورنالاسقان يۋنۋس ەمرە تۇرىك مادەنيەت ورتالىعىندا قوجا احمەت ياساۋي كىتاپحاناسىنىڭ اشىلۋ ءراسىمى ءوتتى. وعان تۇركيا رەسپۋبليكاسىنىڭ قازاقستانداعى ەلشىسى مۇستافا كاپۋدجۋ جانە پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتتارى مەن استانالىق زيالى قاۋىم وكىلدەرى قاتىستى.
يۋنۋس ەمرە اتىنداعى تۇرىك مادەنيەت ورتالىعى تۋىسقان ەكى ەل – تۇركيا مەن قازاقستان اراسىندا تىعىز مادەني بايلانىس ورناتۋ ماقساتىندا وسىدان ون شاقتى جىل بۇرىن كىندىك قالادا ىرگە تەپكەن بولاتىن. سودان بەرى تۇراقتى تۇردە كورمە, كونتسەرت, قولونەر ۇيىرمەلەرى, كونفەرەنتسيالار سەكىلدى ارقيلى مادەني ءىس-شارالار ۇيىمداستىرىپ كەلەدى. ورتالىقتىڭ بۇگىنگى تاڭداعى جەتىستىگى – قالا تۇرعىندارىنا رۋحاني قىزمەت كورسەتۋ ماقساتىندا قوجا احمەت ياساۋي بابامىز اتىندا كىتاپحانا اشۋى. بۇل كىتاپحانا قورىنا ءتۇرلى تاقىرىپتى قامتيتىن 3000-نان استام تۇرىك, قازاق, اعىلشىن, ورىس تىلىندەگى ادەبي كىتاپتار, ەنتسيكلوپەديالار, سيرەك كەزدەسەتىن سوزدىكتەر ءھام بالالارعا ارنالعان تۋىندىلار جيناقتالىپتى.
– قانشالىقتى دامىعان تەحنولوگيا داۋىرىندە ءومىر ءسۇرىپ جاتساق تا, كلاسسيكالىق كىتاپحانا مەن كىتاپتىڭ ورنى ەرەكشە. ونىڭ سىرتىندا جاستارىمىز شەت تىلدەرىن ويداعىداي مەڭگەرىپ, شەتەلدىڭ ءتۇرلى ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە ءبىلىم الىپ جاتىر. عىلىمي ديسسەرتاتسيالىق جۇمىس جازۋ ءۇشىن, اسىرەسە شەت تىلدە جارىق كورگەن اكادەميالىق ماتەريال تابۋ وڭاي ەمەس. ءبىز وسى كىتاپحانا ارقىلى تەڭىزگە تامعان تامشىداي بولسا دا, ەلوردالىق وقىرماندارعا قىزمەت كورسەتسەك دەگەن ويدامىز. ءارى الداعى كۇندەرى ءتۇرلى كەزدەسۋلەر, كىتاپ تانىستىرىلىمى, عىلىمي ءىس-شارالار وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ەل كولەمىندەگى كىتاپحانالارمەن تىعىز بايلانىس ورناتۋ جوسپاردا بار, – دەيدى ورتالىق باسشىسى الماگۇل يسينا.
تۇساۋكەسەردە ءماجىلىس دەپۋتاتى ابزال قۇسپان: «قازاقتا ء«تۇبى ءبىر تۇركى» دەگەن جاقسى ءسوز بار. بۇل ءسوزدىڭ ءمان-ماڭىزى وتە كەڭ. سونداي-اق كىتاپحاناعا ەسىمى بەرىلىپ جاتقان قوجا احمەت ياساۋي بابامىز – كۇللى تۇركى حالقىنا ورتاق تۇلعا. وسى ورايدا بىرلىگىمىزدى, ىنتىماعىمىزدى بەكەمدەپ جاتقان بۇگىنگىدەي وقيعانىڭ كوپ بولعانىنا تىلەكتەسپىن», دەدى. تۇركيالىق ەلشى مۇستافا كاپۋدجۋ اتالعان كىتاپحانانىڭ اشىلۋىنا ۇلەس قوسقان ءھام باستاماشى بولعان ەرلى-زايىپتى نۋرفەر جانە تانسەل تەردجاندارعا العىسىن ءبىلدىرىپ, ءسوزىنىڭ سوڭىندا: «بۇل كىتاپحانا قازاقستان مەن تۇركيا اراسىنداعى رۋحاني-مادەني قارىم-قاتىناسقا كوپىر بولادى دەگەن نىق سەنىمدەمىن», دەدى.
تۇركيا ەلشىسى العىس بىلدىرگەن وتباسىلىق جۇپ نۋرفەر جانە تانسەل تەردجاندار قازىر استانا قالاسىندا تۇرادى. بۇل تۇركيالىق ەرلى-زايىپتىنىڭ ارەكەتى قۇپتارلىق ءھام باسقاعا ۇلگى بولارلىق دۇنيە ەكەنى انىق. ءبىز ءوز كەزەگىندە ەلوردالىقتارعا رۋحاني قازىنا سىيلاعان نۋرفەر تەردجان حانىمدى سوزگە تارتتىق.
– وتاعاسى تانسەل تەردجان ەكەۋمىز 2016 جىلدان باستاپ استانادا تۇرامىز. ماماندىعىم – الەۋمەتتانۋشى. عىلىمي اتاعىم – PhD. تۇركيانىڭ الدىڭعى قاتارلى بوگازيچي ۋنيۆەرسيتەتىن ءبىتىردىم. قازاقستانعا كەلىپ ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوكتورانتۋراسىن ءتامامدادىم. قازىرگى تاڭدا استاناداعى ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە وقىتۋشىمىن. جۇبايىم تانسەل تەردجان دا عىلىممەن اينالىسادى, پروفەسسور اتاعى بار. جاقىندا تۋريزم سالاسى بويىنشا ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوكتورلىق دارەجەسىن الدى, – دەدى ول.
سونداي-اق قوجا احمەت ياساۋي بابامىز اتىندا كىتاپحانا اشىپ, ونى جابدىقتاۋعا نە تۇركى بولعانىن ايتتى. «كۇيەۋىم ەكەۋمىزدىڭ ءومىرىمىز عىلىممەن ەتەنە بايلانىستى, كىتاپتى وتە جاقسى كورەمىز. يۋنۋس ەمرە تۇرىك مادەنيەت ورتالىعىمەن تىعىز بايلانىستامىز ءارى جاقىن كورشىمىز. ءار كەز بارعاندا ورتالىقتا كىتاپحانا قاجەت ەكەنىن سەزىندىك. ويتكەنى كىتاپسىز ءبىلىم جوق. ونى ءوز باسىم عىلىمي ەڭبەك جازۋ بارىسىندا اكادەميالىق ماتەريال تابۋدىڭ قيىندىعىن باستان وتكەردىم. ءسويتىپ, مۇنداي وقيعا ءبىلىم الۋشى قازاق جاستارىنىڭ الدىنان شىعارىن ءتۇسىندىم. ناتيجەسىندە, كۇيەۋىم ەكەۋمىز ورتالىقتىڭ وقۋ زالىن قايتادان جابدىقتاپ, كىتاپحانا اشىپ بەردىك. وسى ءىسىمىز ءۇشىن ءوزىمىزدى باقىتتى سەزىنەمىز. ونىڭ سىرتىندا ءبىزدىڭ اۋلەت ەجەلدەن قوجا احمەت ياساۋي بابامىزدىڭ شاكىرتى يۋنۋس ەمرەنىڭ رۋحانياتىن قادىر تۇتاتىندار قاتارىندا بولدى. اتا-انام ءبىزدى جاسىمىزدان يۋنۋس ەمرە ىلىمىنە باۋلىدى. سوندىقتان وسى كىتاپحانانى اكە-شەشەمىزدىڭ قۇرمەتىنە ءھام ولاردىڭ الدىنداعى پەرزەنتتىك بورىشىمىزدى ءوتۋ ءۇشىن جاساعان ارەكەتىمىز دەسەك تە بولادى», دەدى نۋرفەر تەردجان.
ول عۇلاما-عالىم ءال-فارابي بابامىز تۋرالى «پوسلانيە ۆەترا. ال-فارابي» اتتى كىتاپ جازدىم. بۇل كىتاپ بابامىزدىڭ 1150 جىلدىعى قارساڭىندا جارىق كوردى. «ودان كەيىن 2021 جىلى ءال-ءفارابيدىڭ «كيتاب ءال-مۋسيكي, ءال-كابير» اتتى مۋزىكا تەورياسىنا ارنالعان ەڭبەگىن ىستانبۇل ۋنيۆەرسيتەتى اراب ءتىلى جانە ادەبيەتى كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى, فارابي ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, پروفەسسور ابدۋللاح قىزىلجىكپەن بىرگە ارابشادان تۇرىكشەگە اۋداردىق. كىتاپتىڭ تانىستىرلىمى تۇركى مادەنيەتىنىڭ حالىقارالىق ۇيىمىنىڭ (تۇركسوي) قولداۋىمەن انكارا ورتالىق كىتاپحاناسىندا ءوتتى. ءدال قازىر ۇلى عۇلاما ەڭبەكتەرىن اعىلشىن تىلىنە اۋدارىپ, ەۋروپالىقتارعا تانىستىرۋ ماقساتىندا جۇمىس ىستەپ جاتىرمىن», دەدى ول.