چەليابى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قوستاناي فيليالىندا قازاقستان مەن رەسەيدىڭ ىرگەلەس وڭىرلەرى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق ماسەلەسىنە ارنالعان «ەۋرازيا قاقپاسى» حالىقارالىق فورۋمى ءوتتى. جيىندا قازىرگى قوعام بەتالىسىنداعى وزەكتى ماسەلەلەر مەن ەكى ەل اراسىنداعى ينتەگراتسيالىق ۇدەرىستەر تالقىعا ءتۇستى.
فورۋم جۇمىسى ء«سوز جولى», «نان جولى», «جىبەك جولى», «سۋ جولى» دەپ اتالعان ءتورت باعىتتا ءوربىدى. العاشقىسىندا ءداستۇرلى باق پەن جاڭا مەديانىڭ جۇمىسى, ەكىنشى سەكتسيادا قوستاناي جانە چەليابى وبلىستارىنداعى شىعارماشىلىق بىرلەستىكتەردىڭ دامۋى, مۋزەيلەر مەن گالەرەيالاردىڭ, كورمە ورتالىقتارىنىڭ جاي-كۇيى ءسوز بولدى. ال «نان جولى» سەكتسياسىنا جينالعاندار ءتۇرلى حالىقتاردىڭ تانىمى مەن مادەنيەتىندە ناننىڭ الاتىن ورنى, نان ءپىسىرۋدىڭ ءداستۇرلى ادىستەرى تالقىلاندى. اتالعان سەكتسيا جۇمىسى اياسىندا قوستاناي مەن چەليابى ناۋبايحانالارىندا پىسىرىلگەن نان ونىمدەرى كورمەسى اشىلدى. جيىننىڭ «جىبەك جولى» اتتى بولىمىندە كاسىپكەرلەر مەن سالالىق مەكەمەلەردىڭ وكىلدەرى ىرگەلەس ەكى ءوڭىر اراسىنداعى ەكونوميكالىق بايلانىستى نىعايتۋ, كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدا تاجىريبە الماسۋ ماسەلەسىن تالقىلادى. سونداي-اق شالعاي وڭىرلەردى تاستاپ كەتىپ جاتقان حالىقتى قالاي توقتاتۋعا بولادى دەگەن ساۋال توڭىرەگىندە پىكىر الىستى. مىسالى, چەليابى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوتسەنتى, ەكونوميكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى دميتري پلەتنەۆ شەت وڭىرلەردەن كوبىنە 20-24 جاس ارالىعىنداعى تۇرعىندار كوشىپ جاتقانىن ايتادى.
«نەگىزىنەن جاستار كەتىپ جاتىر. ماسكەۋ نەمەسە سانكت-پەتەربۋرگ سەكىلدى ءىرى قالالارعا ءبىلىم الۋعا نەمەسە تابىسى جوعارى جۇمىس ىزدەپ كەتەدى. مۇنداي جاعداي قازاقستاندا دا بار دەپ ويلايمىن. سوندىقتان مەملەكەت جەرگىلىكتى جاستاردىڭ باستاماسىنا بارىنشا قارجىلاي قولداۋ جاساپ وتىرۋ كەرەك», دەدى د.پلەتنەۆ.
«سۋ جولى» سەكتسياسىنا ەكولوگتەر مەن ەكولوگيالىق جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ىزدەنىس جاساپ جاتقان كاسىپورىن باسشىلارى جينالدى. بۇل جەردە وزەن-كولدەردى ساقتاۋ, قورعاۋ, ساۋىقتىرۋ, سۋ تازارتۋ نىساندارىن سالۋ, ەكولوگيا سالاسىنا مامان دايارلاۋ ماسەلەلەرى كوتەرىلدى.
فورۋم اياسىندا قازاق, ورىس, تاتار, باشقۇرت حالىقتارىنىڭ فولكلورلىق اندەرى شىرقالدى. كورشىلەس ەكى ءوڭىردى مەكەندەگەن حالىقتاردىڭ تۇرمىس-مادەنيەتىنەن سىر شەرتەتىن كورمە اشىلدى. كورمەگە قويىلعان جادىگەرلەردىڭ ىشىندە تاتار-باشقۇرت حالقىنىڭ اعارتۋشىسى, كەزىندە ترويتسك قالاسىندا مەدرەسە ۇستاعان زەينوللا راسۋلوۆتىڭ تاياعىن, ءحVىىى-ءحىح عاسىرلاردان جەتكەن ۇلتتىق كيىم ۇلگىلەرىن كورۋگە بولادى.
قوستاناي وبلىسى