• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
كورمە 29 قىركۇيەك, 2023

قازاق تۋىندىسى – لوندوندا

414 رەت
كورسەتىلدى

لوندون تورىندە گۇلنۇر مۇقا­جا­نوۆا مەن ايعانا عاليدىڭ جەكە كورمەسى ءوتىپ جاتىر. Three Highgate گالەرەياسىندا وتكەن «La Makan, Cosmic Corporeality» كورمەسىندە سۋرەتشىلەر اتا-بابا تاريحىنان سىر شەرتىپ, قازاق مادەنيەتىن تانىستىرادى.

سۋرەتشى گۇلنۇر مۇقاجانوۆا ءوز جۇمىستارىندا نەگىزىنەن كيىز جانە ماتا پايدالانادى. «بوساعا» تۋىندىسى سول ماتەريالداردان جاسالعان. قازاقتىڭ «تابالدىرىقتى باسپا, بوساعادا تۇر­ما» دەگەن تىيىمدارى اۆتوردىڭ قىل­قا­لامىندا دا كورىنىس تابادى. ياعني ۇلتتىڭ تالاي عاسىرلارعا ۇلاسقان ءداس­تۇر-ۇعىمدارى بەينەلەنگەن. كو­رەرمەندى تاڭعالدىرعان تاعى ءبىر تۋىندى – مالدىڭ تەرىسىنەن جا­سالعان ادام دەنەسىنىڭ ءمۇسىنى. جۇرەك تۇسىندا شانشىلىپ تۇرعان ينەلەر مىڭ ءولىپ, مىڭ تىرىلگەن قازاق حالقىنىڭ قايعى-قاسىرەتىن سيپاتتايدى.

«كوشپەلىلەر ۋاقىتىندا اتا-بابالا­رىمىز قانشاما قيىن­دىقتاردان ءوتتى. سوندا دا بۇ­گىن­گى ۇرپاققا باي سالت-ءداستۇ­رى­مىز, مادەنيەتىمىز جەتتى. مە­­نىڭ ماق­ساتىم – قازاقتىڭ ارۋاق­تا­رى­نىڭ رۋحىن كورسەتۋ, ساقتاۋ, الەم حال­قىنا جەتكىزۋ, قۇرمەتتەۋ», دەيدى گۇلنۇر مۇقا­جانوۆا.

ايتا كەتەيىك, بۇل – گۇلنۇردىڭ لون­دونداعى ءۇشىنشى كورمەسى. ال ءوزى بەرليندە تۇرادى. ون جىل­دان استام ۋاقىتتان بەرى شىعار­ماشىلىعى ارقىلى گەرمانيادا تۋعان جەرىن تانىتىپ ءجۇر.

«2022 جىلدىڭ ناۋرىز ايىندا اي­عانامەن العاش كەزدەسكەندە-اق ونىڭ شى­عارمالارىنا ءتانتى بولدىم. ءبىز ءارتۇرلى ستيل مەن فور­مالاردا جۇمىس جاساساق تا, ءبىزدى ەرەكشە جاقىنداستىراتىن كۇش بار. ول ءبىزدىڭ تامىرىمىزدا, تاريحىمىزدا, اتا-بابالارى­مىزدا, جەرىمىزدە جاتىر. ءبىز بويىمىزداعى ۇقساس ەنەرگيانى سەزىندىك», دەيدى گ.مۇقاجانوۆا.

ايعانا عالي دا شەتەلدىك كور­مەلەرگە ءجيى قاتىساتىن سۋرەتشى. ول لوندونداعى كورمەگە ء«تاڭىر» سەرياسىنا كىرەتىن كار­­تينالارىن اكەلگەن. ءومىردىڭ قالاي باس­تاۋ الىپ, جالعاساتىنىن جەتكىزۋگە تىرىسقان.

«مەن ءۇشىن, ەڭ الدى­مەن ما­دەنيە­تىمىزدى كورسەتۋ ماڭىزدى. ءبىزدىڭ ەش­كىمگە ۇقسا­ماي­تىن مەنتا­ليتەتىمىز بار, ونى بار­شاعا تۇسىنىكتى تىل­مەن, ونەر تىلى­مەن جەت­كىزۋ قاجەت», دەيدى ايعانا عالي.

كورمەنى لوندونداعى Ai­nalaiyn Space زاماناۋي ونەر ۇيى­مى ۇيىم­داس­تىردى. ونىڭ ارت-كۋ­را­تورى جانە نەگىزىن قالاۋشى ين­ديرا دۇيسەباەۆا-زيابەك سەرىك­تەستەرى لوران لەمان جانە دينا باي­­تاسوۆامەن بىرگە AIDA (حالىق­ارا­لىق ونەردى دامىتۋ قاۋىمد­استىعى) كوممەرتسيالىق ەمەس ونەر ۇيىمى ارقىلى ورتالىق ازياداعى زاماناۋي ونەرمەن ون جىلدان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلەدى. يگى باس­تاما 2013 جىلى ۆەنەتسياداعى قازاق­ستاننىڭ جەكە پاۆيلونىنان باس­تالىپتى. One Step/pe Forward كورمەسى ەلىمىزدىڭ العاشقى زاماناۋي ونەر شوۋى رەتىندە تانىلدى. ول كورمەدە قازاق دالاسىنىڭ كەڭدىگى نەگىزگى تاقىرىپ بولعان ەدى. ۇيىمداستىرۋشىلار ورتالىق ازياداعى زاماناۋي سۋرەتشىلەرگە قانشالىقتى قولداۋ قاجەت ەكەنىن تۇسىندىك دەيدى. وتكەن جىلى قۇ­رىلعان پلاتفورما حالىقارالىق ارت-رەزيدەنتسيا رەتىندە قىزمەت ەتەدى جانە عىلىم, ساۋلەت جانە ادە­بيەت بويىنشا قوعامدىق وقۋ باع­دارلامالارىن ۇسىنادى.

«Ainalaiyn Space جوباسىنا ءبىر جىل ەندى بولادى. سوندا دا ءبىز لوندونداعى Mimosa House, Exposed Arts Projects, Hellenic Centre سياقتى ونەر ينستيتۋتتارىمەن, ارت-رەزيدەنتسيا كەزىندە گرەكيانىڭ مەتەورا گەولوگيالىق قۇرىلىمدارىنىڭ مۇراجايىمەن ىنتىماقتاسا الدىق», دەدى دۇي­سەباەۆا-زيابەك.

ايتا كەتەيىك, كورمە 15 قا­زانعا دەيىن جالعاسادى.

سوڭعى جاڭالىقتار