ەلوردادا اقش مەديا ساراپشىسى مارگەريت حوكسي سالليۆان مەملەكەتتىك ورگاندار مەن كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردىڭ ءباسپاسوز حاتشىلارى ءۇشىن ەكى كۇندىك ترەنينگ وتكىزدى. سونداي-اق «تسيفرلىق داۋىردەگى ءباسپاسوز قىزمەتى» كىتابىنىڭ اۆتورى قاتىسۋشىلارعا ۋوركشوپتار ۇيىمداستىردى.
جيىننىڭ ماقساتى – ءباسپاسوز حاتشىلارىنىڭ كاسىبيلىگىن جەتىلدىرۋ جانە بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ. ىلكىمدى ىسكە اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى, قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتىنىڭ «MediaLab» ورتالىعى, اقش-تىڭ قازاقستانداعى ەلشىلىگى جانە «Maqsut Narikbayev University» ۇيىتقى بولدى.
– جالپى, بۇل قوعاممەن بايلانىس جانە كوممۋنيكاتسيا سالاسىنىڭ ماماندارىنا ارنالعان ەكىنشى ترەنينگ. ءىس-شاراعا شامامەن 50-گە جۋىق ادام قاتىستى. الداعى ۋاقىتتا كەشەندى تۇردە ۇيىمداستىرۋ جوسپارلانعان. وسى جىلدىڭ ەكىنشى توقسانىندا ترەنينگ-كۋرس وتكىزۋدى ويلاستىرۋدامىز. شىنى كەرەك, رەسپۋبليكانىڭ وزگە دە وڭىرلەرىنەن ۇسىنىستار ءتۇسىپ جاتىر. ونى دا جان-جاقتى قاراستىرۋدامىز. تاعى ءبىر ايتا كەتەتىنى, «MediaLab» ورتالىعى بيىل مەديا مامانداردىڭ يگىلىگىنە جارايدى-اۋ دەگەن, اكادەميالىق جانە تانىمدىق باعىتتاعى 6 كىتاپتى اۋدارۋدى كوزدەپ وتىر. وسىدان بىرەر كۇن بۇرىن تانىستىرىلعان «تسيفرلىق داۋىردەگى ءباسپاسوز قىزمەتى» كىتابى العاشقىسى بولدى. بۇل كىتاپ قوعاممەن بايلانىس سالاسىنىڭ ماماندارىنا ارنالعان نۇسقاۋلىق دەسەك تە بولادى. ويتكەنى تۋىندىدا مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جۇمىسى تۋرالى دۇرىس اقپارات بەرۋ, مەكەمەنىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندە كەڭەستەر جازىلعان, – دەدى قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتى «MediaLab» ورتالىعىنىڭ باسشىسى اقنيەت ءتاۋىرباي.
شەبەرلىك ساعاتى ءباسپاسوز حاتشىلارىنىڭ قوعاممەن ساۋاتتى قارىم-قاتىناس ورناتۋى, مەملەكەتتىك مەكەمەلەردىڭ كوممۋنيكاتسيا قىزمەتىنىڭ ستراتەگياسىن ۇيىمداستىرۋ, كريزيستىك جاعدايلاردا جۇمىس ىستەۋ, سونداي-اق الەۋمەتتىك جەلىلەردە مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ءيميدجىن قالىپتاستىرۋدىڭ زاماناۋي تەحنيكالارىن مەڭگەرۋ سىندى باعىتتاردى قامتىدى.
ترەنينگتىڭ العاشقى كۇنىندە مارگەريت حوكسي سالليۆان حابارلاما ءتىلىنىڭ تۇسىنىكتى, ناقتى بولۋى كەرەك ەكەنىن ايتا ءوتىپ, اۋديتوريامەن دۇرىس قارىم-قاتىناس ورناتۋدىڭ ماڭىزىنا توقتالدى.
– ءباسپاسوز حاتشىسى اۋديتورياسىنىڭ كىم ەكەنىن ناقتى ءبىلۋ كەرەك. «ايتىلعان ارگۋمەنتتەرگە كىم قارسى بولادى, كىم قولدايدى؟», «ۇسىنىستارعا كىم كەلىسەدى؟» دەگەن سۇراقتارعا الدىن الا جاۋاپ ىزدەگەنى ءجون. ويتكەنى اۋديتوريا ۇسىنىسقا قارسى ارگۋمەنت ايتۋى مۇمكىن, وسىنداي جاعدايدا كوممۋنيكاتسيا سالاسىنىڭ مامانى ءوز وي-پىكىرىن دالەلدەي الۋى قاجەت. سونداي-اق ەڭ باستىسى, سەنىم مەن ادالدىقتى جوعالتپاۋ كەرەك, – دەدى سپيكەر.
وتىرىستا باق وكىلدەرى مارگەريت حوكسي سالليۆانعا «سىزدەر جۋرناليستەرمەن قالاي جۇمىس ىستەيسىزدەر؟ قانداي دا ءبىر اقپارات كوڭىلدەرىڭىزدەن شىقپاسا, الىپ تاستا دەپ وتىنەسىزدەر مە؟» دەگەن سۇراقتارىن قويدى.
– جۇمىس ىستەپ جۇرگەن كەزدە مەندە وسىنداي ءبىر جاعداي بولدى. دوسىم «The Washington Post» اگەنتتىگىندە جۇمىس ىستەدى. وعان وزىمە ۇناماعان جاڭالىقتى «دوسىمسىڭ عوي, اقپاراتتى جاريالاماي-اق قويساڭ» دەپ ايتۋىما بولار ەدى. بىراق ونداي ارەكەتكە بارمادىم. سەبەبى باق ەركىندىگى وتە ماڭىزدى, – دەپ جاۋاپ بەردى سپيكەر.
بۇدان بولەك, جۋرناليستەردىڭ «قازىرگى زاماناۋي ءباسپاسوز حاتشىسى قانداي بولۋى كەرەك؟» دەگەن ساۋالىنا مەديا ساراپشى:
– ءباسپاسوز حاتشىلارى باق-پەن دوستىق قارىم-قاتىناستا بولۋى مۇمكىن. الايدا ول ءبىرىنشى كەزەكتە جۇمىسىنا ادال بولىپ, وعان جاۋاپكەرشىلىكپەن قاراۋعا ءتيىس ەكەنىن ۇمىتپاۋى قاجەت. ودان بولەك, اۋديتورياعا قانداي اقپارات جەتكىزەتىنىن بىلگەنى ابزال. اقپاراتتى ناقتى ءارى دۇرىس جەتكىزۋ ءۇشىن ءباسپاسوز حاتشىلارى ۇنەمى باق-پەن تىعىز قارىم-قاتىناسىن ۇزبەۋ كەرەك, – دەپ جاۋاپ قاتتى.
ءباسپاسوز حاتشىلارىنىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا ارنالعان ءىس-شارانىڭ ەكىنشى كۇنىندە اقش ساراپشىسى «كريزيستىك كوممۋنيكاتسيا» تاقىرىبى اياسىندا داعدارىس كەزىندەگى ەسكەرۋ كەرەك جاعداياتتار مەن نەگىزگى ەرەجەلەردى ايتتى. مارگەريت حوكسي سالليۆاننىڭ ايتۋىنشا, داعدارىس كەزىندەگى كوممۋنيكاتسيا سالاسىنىڭ ماماندارى قىزمەتىن 3 كەزەڭگە بولگەن دۇرىس.
– داعدارىس كەزىندەگى كوممۋنيكاتسيانى 3 كەزەڭگە ءبولىپ قاراستىرامىز. ءبىرىنشى كەزەڭ – داعدارىسقا دەيىنگى ۋاقىت. بۇل كەزدە ءباسپاسوز حاتشىسىنىڭ بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىمەن تىعىز قارىم-قاتىناس ورناتۋى ماڭىزدى. ويتكەنى داعدارىس جاعدايى بولعان كەزدە, رەسمي وكىل ءارى كەتكەندە 1 ساعاتتىڭ ىشىندە جۋرناليستەرمەن حابارلاسا الۋى كەرەك. ال ەكىنشى كەزەڭ – داعدارىس ۋاقىتى. بۇل كەزدە ءباسپاسوز حاتشىسى وقيعا بولعان ورىنعا بارۋ كەرەك. سونداي-اق كەلەڭسىز جاعدايدىڭ سەبەپ-سالدارىن بىلمەسە دە, «قانداي وقيعا قاي جەردە بولدى؟» دەگەن سىندى اقپاراتتى بىلگەنى دۇرىس. ولار «مەنىڭ ويىمشا» دەگەن سارىنداعى سوزدەردى قولدانباي, ناقتى اقپارات بەرۋ كەرەك, – دەدى سپيكەر.
ونىڭ سوزىنشە, ءۇشىنشى, داعدارىستان كەيىنگى كەزەڭدە, ءباسپاسوز قىزمەتى ارتىقشىلىقتار پەن كەمشىلىكتەردى سارالاپ, قورىتىندى جاسايدى.
ۋوركشوپ بارىسىندا قاتىسۋشىلار ايتىلعان اقپارات پەن ۇسىنىستاردى ءىس جۇزىندە قولدانىپ, كەيستەردى تالدادى. ءىس-شارا بەيرەسمي فورماتتا اياقتالدى. قاتىسۋشىلار داعدارىس جاعدايلارىن تالقىلاپ, وزدەرىن قىزىقتىرعان سۇراقتارىن قويىپ, تاجىريبە الماستى.
اقش-تان ارنايى كەلگەن قوناقتى اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى دارحان قىدىرالى قابىلداپ, مەدياساراپشىعا «تسيفرلىق داۋىردەگى ءباسپاسوز قىزمەتى» كىتابىنىڭ اۆتورلىق قۇقىعىن بەرگەنى جانە ەكى كۇن بويى ورتالىق جانە جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ءباسپاسوز حاتشىلارىنا ارناپ ۇيىمداستىرىلعان ينتەراكتيۆتى سەمينار-ۆوركشوپقا قاتىسقانى ءۇشىن العىس ءبىلدىردى. كەزدەسۋگە اقش-تىڭ قازاقستانداعى توتەنشە جانە وكىلەتتى ەلشىسى دەنيەل روزەنبليۋم دە قاتىستى.
«قازىرگى تاڭدا مەملەكەتتىك قىزمەتتە حالىقپەن بايلانىس جانە ستراتەگيالىق كوممۋنيكاتسيانىڭ ماڭىزى زور ەكەنى بەلگىلى. سوعان بايلانىستى مينيسترلىكتىڭ باستاماسىمەن قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتى بازاسىندا «MediaLab» ورتالىعىن اشقان ەدىك. ونىڭ العاشقى ءىس-شاراسى ورتالىق جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ ءباسپاسوز حاتشىلارىنىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا ارنالعانىن بىلەسىزدەر», دەگەن مينيستر بەلگىلى كوممۋنيكاتسيا مامانى مارگەريت سالليۆان حانىمنىڭ مەملەكەتتىك, حالىقارالىق ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردا باسشىلىق قىزمەتتە بولعان تاجريبەلى مامان ەكەنىن اتاپ ءوتتى.