فرانتسيادا ءبىر اپتادان بەرى نارازىلىق اكتسياسى باسىلار ەمەس. بىرقاتار قالادا شەرۋگە شىققاندار اكىمشىلىك عيماراتتاردى ورتەپ, قۇقىق قورعاۋ قىزمەتكەرلەرىمەن قاقتىعىسقان. وسىلايشا, ەۋروپاداعى الپاۋىت مەملەكەت سانالاتىن ۇشجولاقتى ەلدىڭ تىنىشى قاشىپ تۇر.
داۋدىڭ باسى پرەزيدەنت ەممانۋەل ماكروننىڭ زەينەتكەرلىككە قاتىستى رەفورماسىنان تۋىندادى. جاڭا قۇجاتقا سايكەس ەندىگى جەردە فرانتسۋزدار 62 جاستان ەمەس, 64 جاستان باستاپ بەينەتىنىڭ زەينەتىن كورە الادى. ال بۇعان حالىق قارسىلىق ءبىلدىردى. وسىعان بايلانىستى ءىرى قالالاردا جاپپاي شەرۋ ءوتىپ, كوشەلەرگە ميلليونداعان ادام شىقتى. نانت, رەنن, نيتستسا سەكىلدى ءىرى قالالاردا دا حالىق تىنىشتالماي تۇر. قۇقىق قورعاۋ قىزمەتكەرلەرى جينالعانداردى تاراتۋ ءۇشىن كوز اشىتاتىن گراناتالار لاقتىرىپ, شەرۋشىلەرگە سۋ شاشقان. كەي جەرلەردە ءتىپتى پوليتسيامەن قاقتىعىس جايىندا ايتىلادى. قازىرگى تاڭدا 500-گە جۋىق قۇقىق قورعاۋ قىزمەتكەرى جارالانعان. كاسىپوداق ۇيىمدارى 28 ناۋرىزدا تاعى دا نارازىلىق اكتسياسى جالعاساتىنىن مالىمدەدى.
قازىرگى تاڭدا فرانتسيادا زەينەتكە شىعۋدىڭ كۇردەلى جۇيەسى قالىپتاسقان. سوعان سايكەس جەكە جانە قوعامدىق سالادا جۇمىس ىستەيتىندەرگە ءتۇرلى زەينەت جاسى بەلگىلەنگەن. وعان قوسا, بەرىلەتىن زەينەتاقى كولەمى دە ءارتۇرلى. ە.ماكرون اكىمشىلىگى وسىنىڭ ءبارىن بىرىكتىرىپ, ورتاق جۇيە قالىپتاستىرۋدى كوزدەيدى. ماسەلەن, زەينەتاقى ەسكىشە ەسەپتەگەندە جەكە سالادا جۇمىس ىستەيتىندەر ءۇشىن ەڭبەك ءوتىلىنىڭ جوعارى جالاقى العان 25 جىلى ەسەپكە الىنادى. قوعامدىق قىزمەتتەگىلەر ءۇشىن زەينەتكە شىقپاستان بۇرىنعى التى ايداعى تولەم ەسەپتەلەدى. ال جاڭا جۇيە بويىنشا جۇمىس ىستەگەن ءار كۇن بالدىق جۇيە بويىنشا باعالانىپ, زەينەتكە شىعار كەزدە ەسكەرىلەدى. بىرنەشە جىل بۇرىن سول كەزدەگى ەل پرەمەر-ءمينيسترى ەدۋارد فيليپپ وسى سالانى زەردەلەۋدى تاپسىرعان. سوعان سۇيەنسەك, قولدانىستاعى جۇيەنى پايدالانا بەرسە, فرانتسيانىڭ زەينەتاقى تولەمىنىڭ دەفيتسيتى 2025 جىلى 19 ميلليارد دوللارعا جەتپەك. ونىڭ ۇستىنە قازىرگى تاڭدا زەينەتاقى تولەۋگە فرانتسيا ىشكى جالپى ءونىمىنىڭ 14 پايىزىنا تەڭ قاراجات جۇمسالادى. بۇل ەۋروپا ەلدەرىنىڭ ىشىندە ەڭ جوعارى سانالادى. سالىستىرمالى تۇردە قاراساق, گەرمانيادا بۇل 10 پايىزعا تەڭ. ۇلىبريتانيادا زەينەتاقىعا تولەنەتىن شىعىن كولەمى 6 پايىزدى قۇرايدى.
پرەزيدەنت ە.ماكروننىڭ مۇنداي قادامعا بارۋىنىڭ تاعى ءبىر سەبەبى بار. فرانتسيا حالقى كەيىنگى جىلدارى قارتايىپ بارادى. سوعان سايكەس تولەنەتىن زەينەتاقى شىعىنى دا جىلدان-جىلعا ارتا بەرمەك. ال نەمەرەنىڭ قىزىعىن كورىپ, دەمالىسقا شىعاتىن ۋاقىتتى 64-كە ۇلعايتۋ ارقىلى مۇنى بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە تەجەۋگە مۇمكىندىك بار.
جالپى, زەينەتكەرلىك رەفورماسىنا قارسىلىق كۇنى كەشە باستالعان جوق. بۇل اڭگىمە ۇشى شىققالى بەرى فرانتسيادا وعان قارسىلىق تانىتقان بىرنەشە جاپپاي نارازىلىق اكتسياسى وتكەن. بۇعان كاسىپوداق ۇيىمدارى دا قوسىلىپ, كوشەلەرگە ميلليونداعان ادام شىققان ەدى. بيىلعى قاڭتاردا دا بىرقاتار قالادا شەرۋ بولدى. كەيىنىرەك جۇمىسشىلار تىنىشتالعانداي كورىنگەن. بىراق بىرنەشە كۇن بۇرىن پرەزيدەنت ە.ماكرون جەرگىلىكتى تەلەارنالاردىڭ بىرىنە بەرگەن سۇحباتىندا زەينەتكەرلىك رەفورماسىن قولداپ, ۇكىمەتتى جاقتاپ پىكىر بىلدىرگەن-تۇعىن. ونىڭ ۇستىنە ەل باسشىسى ۇسىنىلعان قۇجاتتى پارلامەنتتە تالقىلاماي-اق قابىلداۋدى ماقۇلدادى. وسىلايشا, ونسىز دا جارىلايىن دەپ جۇرگەن فرانتسۋزداردى كوشەگە يتەرمەلەدى.
ەلدەگى احۋال ۋشىققان سوڭ پارلامەنت مۇشەلەرى ۇكىمەتكە سەنىمسىزدىك ءبىلدىرۋ ءۇشىن داۋىس بەرگەن. الايدا ەكى راسىمدە دە ەليزابەت بورن باستاعان مينيسترلەر كابينەتى ورنىندا قالدى. باستاپقىدا پارلامەنتتەگى Liot فراكتسياسى سەنىمسىزدىك ءبىلدىرۋ جونىندە ۇسىنىس تاستادى. داۋىس بەرۋ كەزىندە قاجەتتى مولشەرگە 9 داۋىس عانا جەتپەي قالدى. ەكىنشى سەنىمسىزدىك ۆوتۋمىن مارين لە پەن باستاعان اسىرەوڭشىل «ۇلتتىق الاڭ» پارتياسى تالقىعا سالدى. بىراق بۇل جولى ونى 577 دەپۋتاتتىڭ 94-ءى عانا قولدادى.
ە.ماكرون اكىمشىلىگى ءۇشىن اتالعان قۇجات اسا ماڭىزدى بولىپ تۇر. ويتكەنى بىلتىر ەلدە وتكەن پرەزيدەنت سايلاۋى كەزىندە ول ەل ەكونوميكاسىن باسەكەگە قابىلەتتى, تۇراقتى ەتۋگە ۋادە ەتكەن. ال ىشكى جالپى ءونىمنىڭ كوپ بولىگىن اش اجداھاداي جۇتىپ جاتقان زەينەتاقى شىعىنىن ازايتپاي بۇعان قول جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس. وعان قوسا ماكروننىڭ پارتياسى پارلامەنتتە كوپ ماندات يەلەنگەن جوق. كەز كەلگەن شالىس قادامى ونىڭ ابىرويىنا نۇقسان كەلتىرۋى مۇمكىن. دەگەنمەن ازىرگە ە.ماكرون قىزمەتىنەن ەرتە كەتەدى دەپ ايتۋعا ءالى ەرتە. ءتىپتى نارازىلىق اكتسيالارىنا ستۋدەنتتەر قوسىلسا دا, پرەزيدەنتتىڭ قۇزىرەتىن مەرزىمىنەن بۇرىن اياقتاۋى ەكىتالاي. ەسەسىنە قازىرگى ۇكىمەت مۇشەلەرىن, اسىرەسە پرەمەر-ءمينيستردى اۋىستىرۋ ارقىلى ساياسي داعدارىستى شەشۋگە ۇمتىلۋى مۇمكىن. قىسقاسى, فرانتسيا تاعى ءبىر رەۆوليۋتسيانى باستان وتكەرمەيتىنى انىق.
وسى ورايدا ساراپشىلار ە.ماكرون وكىلەتتىلىگى اياقتالعان سوڭ, ياعني 2027 جىلى ەلدەگى ساياسي الاڭ قالاي وزگەرەدى دەپ الاڭداپ وتىر. كونستيتۋتسياعا سايكەس قازىرگى پرەزيدەنت ءۇشىنشى مارتە سايلاۋعا قاتىسا المايدى. ەممانۋەل مىرزا نەگىزىن قالاعان «رەنەسسانس» پارتياسى ونىڭ ورنىنا لايىق ۇمىتكەر ۇسىنۋى نەعايبىل. قازىرگى تاڭدا پارتيادا توپ باستار تۇلعا جوقتىڭ قاسى. ساراپشىلار ماكرون قىزمەتىنەن كەيىن «رەنەسسانس» تاراپ كەتۋى مۇمكىن ەكەنىن العا تارتادى. بۇعان بىرنەشە سەبەپ بار. ءبىرىنشىسى, جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمىزدەي, پارتيادا ە.ماكروننان باسقا بەتكە ۇستار تۇلعا جوق. ەكىنشىدەن, «رەنەسسانستىڭ» حالىق اراسىنداعى تانىمالدىعى تومەندەپ كەلەدى. بىلتىر ەلدە وتكەن پارلامەنت سايلاۋى كەزىندە پارتيا كوپشىلىك داۋىس يەلەنگەن جوق. ۇلتتىق كەڭەستىڭ نەبارى 170 مانداتى بۇيىردى. ءسويتىپ, بىرنەشە پارتيامەن بىرلەسىپ, Ensemble («بىرگە») دەپ اتالاتىن كواليتسيا قۇردى. ايتسە دە, بىرىككەن پارتيالار سايلاۋدا 250 ماندات الدى. ال ۇلتتىق كەڭەستە 577 دەپۋتات بار ەكەنىن ەسكەرسەك, بۇل كوپشىلىك داۋىسقا جەتپەيدى. اقىرى اۋپىرىمدەپ ءجۇرىپ, Ensemble ۇكىمەت قۇرىپ, ونىڭ تىزگىنىن ەليزابەت بورنعا تابىستاعان-دى.
سونداي-اق ساراپشىلار كەلەسى ەل باسشىسى «ۇلتتىق الاڭ» پارتياسىنىڭ توراعاسى مارين لە پەن بولۋى مۇمكىن دەگەن بولجام ايتادى. ول بۇعان دەيىن ءۇش مارتە پرەزيدەنتتىككە تالاسىپ كورگەن. بىراق ەشقايسىندا دا جولى بولعان جوق. ايتسە دە, «ۇلتتىق الاڭ» پارتياسىنىڭ جەتەكشىسى بىرتىندەپ العا جىلجىپ, حالىقتىڭ قولداۋىن يەمدەنىپ كەلەدى. ماسەلەن, 2012 جىلعى سايلاۋدا ول ءبىرىنشى تۋردا 6,4 ميلليون داۋىس جيناپ, ءۇشىنشى ورىنعا تۇراقتادى. ەستەرىڭىزدە بولسا, سول جىلى فرانسۋا وللاند پەن نيكوليا ساركوزي تيىسىنشە 28,6 جانە 27,1 پايىز قولداۋ يەلەنىپ, ەكىنشى تۋرعا وتكەن ەدى. اقىرىندا ۇشجولاقتى ەلدىڭ تىزگىنىن وللاند مىرزا ۇستاعان. كەلەسى 2017 جىلعى پرەزيدەنتتىك سايلاۋدا دا مارين لە پەن باسەكەگە تۇسكەن. بۇل جولى دا جولى بولعان جوق. ايتسە دە, ونىڭ ەكىنشى تۋرعا وتكەنىن ايتا كەتكەن ءجون. ءبىرىنشى تۋردا مارين حانىمدى 7,6 ميلليون تۇرعىن قولداپ داۋىس بەردى. بۇل – جالپى ەلەكتوراتتىڭ 21,3 پايىزى. ول تەك ەممانۋەل ماكرونعا عانا (24 پايىز) ەسە جىبەردى. ەكىنشى تۋردا قالعان ۇمىتكەرلەردىڭ ءبارى لە پەنگە قارسى ەكەنىن ايتىپ, قولداۋشىلارىن ماكرونعا داۋىس بەرۋگە شاقىرعان. سالدارىنان «ۇلتتىق الاڭ» جەتەكشىسى 34 پايىز داۋىستى قاناعات تۇتتى. بىلتىر دا باستى باسەكە لە پەن مەن ە.ماكرون اراسىندا وتەتىنى كۇنى بۇرىن بەلگىلى بولعان. ءبىرىنشى تۋردا مارين حانىم 23,15 پايىز داۋىس جينادى, ال ەممانۋەل مىرزانى قولداعاندار سانى 27,85 پايىزدى قۇرادى. ەكىنشى تۋر شيەلەنىستى جاعدايدا ءوتتى. قازىرگى پرەزيدەنتتى ەلەكتوراتتىڭ نەبارى 58,55 پايىزى قولدادى. ال لە پەنگە 41,45 پايىز داۋىس بۇيىردى. ياعني 13 ميلليوننان استام ادام مارين حانىمدى تاڭداعان. قىسقاسى, ونىڭ تانىمالدىعى ارتپاسا, كەمىگەن جوق.
جالپى, فرانتسيا – باتىس ەلدەرىنىڭ اراسىندا ەڭ العاش بولىپ, 1992 جىلى 25 قاڭتاردا قازاقستاننىڭ ەگەمەندىگىن مويىنداعان مەملەكەت. 1992 جىلدىڭ قىركۇيەگىندە قازاقستان مەن فرانتسيا ەكىجاقتى ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناستىڭ ورناۋى جايىندا حاتتاماعا قول قويىلدى. ءوز كەزەگىندە قازاقستان 2008 جىلدىڭ ماۋسىمىندا فرانتسيامەن ستراتەگيالىق سەرىكتەستىك ورناتتى. بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندا فرانتسۋز كاپيتالىنىڭ قاتىسۋىمەن 170-تەن استام كومپانيا جۇمىس ىستەيدى. اتاپ ايتقاندا «Total», «Orano», «Air Liquide», «Lactalis», «Danone», «Vicat», «Airbus», «Thales», «Alstom» سەكىلدى ءىرى كومپانيالار بار. بۇگىندە ۇشجولاقتى ەلدەن قۇيىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى 17 ميلليارد دوللاردان اسقان. وسىلايشا, فرانتسيا ۇلى دالاداعى ەڭ ءىرى بەس ينۆەستوردىڭ بىرىنە اينالدى.