وليمپياداعا دايىندىق قالاي ءجۇرىپ جاتىر؟

جۋىردا فرانتسيانىڭ AFP اقپارات اگەنتتىگى وليمپيا ويىندارىنىڭ دا­يىن­دىق بارىسىنا تەكسەرىس جۇرگىزىپ, بىر­نەشە ناقتى پروبلەمانى اتادى. ونىڭ ءبىرىنشىسى – قارجى ماسەلەسى. فران­تسيا جازعى وليمپيادانى وتكىزۋ قۇقى­عىن جەڭىپ العاننان (2017 جىل) كەيىن ويىنداردىڭ شىعىنىن 3,8 ميلليارد ەۋروعا باعالاعان بولاتىن. بىراق ءۇش جىل بۇ­رىنعى COVID-19 پاندەمياسىنان كەيىن ۇيىمداستىرۋشىلار جارىس بيۋد­جە­تىن 400 ميلليون ەۋروعا دەيىن قىس­قارتقان ەدى.

ەندى ول از بولعانداي, الەمدەگى ساياسي جاع­داي سالدارىنان فرانتسيادا ينفلياتسيا ءوسىپ بارادى. سوندىقتان وليمپيا ويىندارى وتەتىن سپورت كەشەندەرىن قۇرۋ مىندەتى جۇكتەلگەن Solideo كومپانياسى قوسىمشا شىعىنعا ۇشىرايتىن ءتۇرى بار. قۇرىلىس كومپانياسى قوسىمشا قارجىنى ءوز قالتاسىنان شىعارمايتىنى انىق. بۇل اقشا ەڭ ءبىرىنشى مەملەكەت قازىناسىنان وتەلۋگە ءتيىس. الايدا قازىرگىدەي داعدارىس زامانىندا فرانتسيا حالقى وليمپيادانى وتكىزۋ ءۇشىن مەملەكەت بيۋدجەتىنەن كوپ كولەمدە قارجى ءبولۋدى قولداي قويار ما ەكەن؟

ازىرگە مەملەكەت قازىناسىنا وليم­پيا­داعا بايلانىستى قوسىمشا تا­بىس ءتۇسىپ جاتقان جوق. ويت­كەنى بيلەتتەر ەندى عانا ساتىلىمعا شى­عا­رىل­سا, ءىرى كومپانيا­لار دا بۇدان بى­لاي كەلىسىمشارتقا وتىرا باستايدى. ەگەر فرانتسيا بيلىگى مەن حالقى مەملەكەت بيۋدجەتىنەن وليمپيادانىڭ قۇ­رىلىسىنا قارجى بولۋگە قارسى بولىپ, ولار جاڭاعى قوسىمشا تابىستى كۇتە­تىن بولسا, نىسانداردىڭ قۇرىلىسى كەشەۋىلدەيتىنى كادىك. ءتىپتى سپورتتىق نىساندار وليمپيادا باستالعانعا دەيىن سالىنىپ ۇلگەرمەۋى دە مۇمكىن.

ەكىنشىسى – قاۋىپسىزدىك ماسەلەسى. ما­مان­داردىڭ بولجاۋىنشا, پاريجدەگى وليمپيا ويىندارىن تاماشالاۋ ءۇشىن فرانتسياعا 10 ميلليونعا جۋىق جان­كۇيەر كەلۋى مۇمكىن. ءپاريجدىڭ ورتا­لى­عىن وليمپيادا عيماراتتارىمەن باي­لا­نىس­تىرۋعا ءتيىس بولعان ەكى مەترو جو­لى­نىڭ قۇرىلىسى دا ءدال ۋاقىتىندا اياق­تالاتىنىنا كۇمانمەن قارايتىندار دا بار. بىراق AFP باسىلىمىنىڭ مالىمەتى بو­يىنشا, ۇيىمداستىرۋشىلار بۇل ما­سەلەنى باقىلاۋعا العانىن ايتقان ەكەن.

سونداي-اق وليمپيادا كەزىندە جەر ۇستىندەگى ترانسپورت ارقىلى مەجەلى جەرگە قاتىناۋدىڭ ءوزى دە جانكۇيەرلەرگە قيىن­دىق تۋدىراتىنى ايتىلىپ جاتىر. سە­بەبى فرانتسيادا اۆتوبۋس جۇرگىزۋشىلەرى جەتىس­پەيدى.

كوپشىلىكتى ۋايىمعا سالىپ جاتقان ەڭ نەگىزگى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى – وليمپيا ويىن­دارىنا كەلەتىن سپورتشىلار مەن ار­نايى قوناقتاردىڭ قاۋىپسىزدىگى. ەستە­رىڭىزدە بولسا, بىلتىر پاريجدەگى «ستاد دە فرانس» ستاديونىندا وتكەن چەم­پيوندار ليگاسىنىڭ فينالىندا بيلەتسىز جانكۇيەرلەر الاڭعا كىرىپ كەتىپ, ماتچ شامامەن جارتى ساعاتقا كەش باستالعان ەدى. وسى جاعدايدان كەيىن سپورت ماماندارى فرانتسۋزداردىڭ قاۋىپسىزدىك ماسەلەسىنە دە كۇمانمەن قاراي باستادى. وليمپيا ويىندارىنىڭ اشىلۋ جانە جابىلۋ سالتاناتى ءدال وسى «ستاد دە فرانس» ستاديونىندا وتەدى دەپ جوسپارلانعان.

وليمپيا ويىندارىنىڭ ستسەناريى بويىنشا, جارىستىڭ اشىلۋ راسىمىندە 180 مەملەكەتتىڭ دەلەگاتسياسى قايىقتاردىڭ كومەگىمەن سەنا وزەنىنىڭ بويىمەن ءجۇزىپ وتۋگە ءتيىس. ال ونى وزەن جاعاسىنان 600 مىڭ­عا جۋىق جانكۇيەر تاماشالاي الادى. دەگەنمەن, ازىرشە بۇل قاعاز جۇزىندەگى جوسپارلار.

جالپى, ءار وليمپيادانىڭ الدىندا باق بەتتەرىندە وليمپيا ويىندارىن قابىلدايتىن مەملەكەت تورتجىلدىقتىڭ باستى باسەكەسىن وتكىزۋگە دايىن ەمەس, سپورت­تىق عيماراتتار جارىس وتكەنگە دەيىن تولىق قۇرىلىپ ۇلگەرمەيدى دەپ ۇنەمى جازىلىپ جاتادى. بىراق بىردە-ءبىر وليم­پيا ويىندارى ەشقاشان بەلگىلەنگەن مەرزىمنەن كەشىگىپ باستالماعان. ياعني بارلىق دودا قانداي قيىندىققا تاپ بولسا دا, دەر كەزىندە وتكىزىلىپ وتىرعان.

وسىدان ءبىراز ۋاقىت بۇرىن پاريج وليم­پياداسىنىڭ ۇيىمداستىرۋشىلارى رەسمي تۇردە جارىستاردىڭ كۇنتىزبەسىن جا­ريالادى. ياعني XXIII جازعى وليمپيا ويىندارىنىڭ الاۋى 2024 جىلدىڭ 26 شىلدەسىندە تۇتانىپ, 11 تامىزدا ءوز ما­رە­سىنە جەتەدى. وليمپيادانىڭ العاش­قى كۇنىندە ۆەلوسپورت, دزيۋدو, سەمسەر­لەسۋ, سۋعا سەكىرۋ, رەگبي, ءجۇزۋ, نى­سا­نا كوز­دەۋ جانە 2021 جىلى توكيو وليم­پياداسىنان باستاپ وليمپيا ويىن­دا­رىنىڭ باعدارلاماسىنا ەنگەن سكەيتبوردينگتەن جۇلدەلەر ساراپقا سالىنادى. ال وليمپيادانىڭ سوڭعى كۇنىندە مارافون (جەڭىل اتلەتيكا), كۇرەس, اۋىر اتلەتيكا, سۋ سپورتى, بەسسايىس, گاندبول جانە باسكەتبول سپورتىنان ۇزدىكتەر انىقتالادى.

پاريج وليمپياداسىنىڭ بيلەتتەرى رەسمي تۇردە 2022 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىنان باستاپ ساتىلىمعا شىعارىلدى. رەسمي مالىمەت بويىنشا, حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتى باس-اياعى 10 ميلليو­ن بيلەتتى ساتىلىمعا شىعارادى. ونىڭ

1 ميلليونى 24 ەۋرودان, جارتىسى 50 ەۋرو جانە ودان ارزان باعادا قولجەتىمدى بولادى. تاعى 3 ميلليون بيلەتتىڭ باعاسى 100 ەۋرودان باستالادى. تەك 15% بيلەت قىم­باتقا ساتىلماق. ياعني 950 ەۋرو دەپ بەلگىلەنگەن. وليمپيادانىڭ اشىلۋ جانە جابىلۋ سالتاناتىنا بولەك بيلەتتەر ساتىلادى.

2023 جىلدىڭ اقپان ايىنان باس­تاپ جانكۇيەرلەرگە ارزان باعاداعى ءۇش سپورت تۇرىنە ارنالعان بيلەتتەر پاكەتى ۇسىنىلادى. ونىڭ باعاسى 75 ەۋرودان قىمبات بولمايدى. جانكۇيەرلەر ساتىلىمنىڭ العاشقى كەزەڭىندە ء«وز ويىندارىڭدى جيناقتا» اتتى بيلەت پاكەتى ارقىلى باسەكەنىڭ باعدارلاماسىن ىڭعايلى ەتىپ جاساقتاي الادى. ول ءۇشىن 2023 جىلعى 31 قاڭتارعا دەيىن https://tickets.paris2024.org سايتىندا تىركەۋدەن ءوتۋ قاجەت. 31 قاڭتاردان كەيىن تولىق ءتىزىم جاساقتالادى. ەگەر ءسىزدىڭ ءوتىنىشىڭىز لوتەرەيادا تاڭدالسا, Make Your Games بيلەت پاكەتىن ساتىپ الاسىز. ال 2023 جىلعى 13 اقپاندا تىركەلگەن جانكۇيەرلەر اراسىندا جەرەبە وتەدى. بۇل جايلى حابارلاما ءار ادامنىڭ تىركەۋ كەزىندە كورسەتىلگەن ەلەكتروندى پوشتاسىنا كەلەدى. ەسكەرەر جايت: حابارلاما العان ازاماتتار 48 ساعات­تىڭ ىشىندە ەلەكتروندى پوشتاعا كەلگەن سىلتەمەنى اشىپ, حاتتى العانىن راس­تاۋى كەرەك. سوسىن بيلەت تاڭداپ, 15 اق­پاننان 15 ناۋ­رىزعا دەيىن ساتىپ الۋىڭىزعا بولادى.

ال بيلەتتى جەكە-جەكە ساتىپ العىسى كەلەتىن جانكۇيەرلەر ءۇشىن مۇنداي مۇم­كىندىك بىلاي جۇرەدى. 2023 جىلعى 1 ناۋرىز بەن ءساۋىردىڭ اياعىنا دەيىن https://tickets.paris2024.org/ سايتى ارقىلى تىر­كەۋدەن ءوتىپ, مامىردىڭ باسىنان باس­تاپ بيلەت الا الاسىز.

پاريج وليمپياداسى مەن پاراليم­پياداسىن ۇيىمداستىرۋشىلار ويىن­داردىڭ ۇرانىن بەكىتتى. الداعى تورتجىل­دىقتىڭ باستى دوداسى – Games Wide Open («بارىنشا اشىق ويىندار») ۇرانىمەن وتەدى. ۇيىمداستىرۋشىلار وسى ارقىلى عالامات اسەردى بىرگە ءبولىسۋ ءۇشىن جان­كۇيەر­لەردى كوپتەپ جيناۋدى كوزدەپ وتىر. سول سەبەپتى دە ء«وز ويىندارىڭدى جيناقتا» سىندى پاكەت وليمپيا ويىندارى تاريحىندا العاش رەت ۇسىنىلعان.

«جاڭا ۇراندا 2020 جىلعى وليمپيادا تارتىبىنە سايكەس ويىنداردىڭ ۇلگىسىن جا­ڭارتۋعا دەگەن ۇمتىلىس بايقالادى. پا­ريجدەگى دودادا وليمپيادا ەسىگى مۇم­­كىندىگىنشە كوپ ادامعا اشىلعانىن قالايمىز. سەنا جاعالاۋىندا بولاتىن اشىلۋ سالتاناتى, قالانىڭ كورنەكتى جەر­لەرىندە وتەتىن جارىستار مەن پاريجدەگى ءىس-شارالار ادامداردى الاڭدا عانا ەمەس, ونىڭ سىرتىندا دا بىرىكتىرۋدى كوزدەيدى», دەدى حوك باسشىسى توماس باح.