قارسىلاسىمىز – چيلي

كۇنى كەشە تەننيستەن قازاقستان ەرلەر قۇراماسىنىڭ كاپيتانى يۋري ششۋكين چيليگە باراتىن تەننيسشىلەردىڭ ءتىزىمىن جاريالادى. مۇحيتتىڭ ارعى بەتىندە وتەتىن باسەكەدە ەل نامىسىن جەكەلەي سىندا قازاقستاننىڭ ءبىرىنشى راكەتكاسى الەكساندر بۋبليك, الەمدىك رەيتينگتە 143-ءشى جانە 195-ورىنداردا ورنالاسقان تيموفەي سكاتوۆ پەن ميحايل كۋكۋشكين قورعايدى. ال جۇپتىق سىندا الەمنىڭ 49-راكەتكاسى اندرەي گولۋبەۆ پەن الەكساندر نەدوۆەسوۆ (55-ورىن) كورتقا شىعادى. ويىندار لا-سەرەنا قالاسىنىڭ قۇمداۋىت كورتتارىندا وتەدى.

چيليمەن وتەتىن ويىنعا شاقىرىلعان تەننيسشىلەردىڭ بارلىعى دا جەكەلەي سىندا ءتاۋىر ناتيجە كورسەتىپ, جانكۇيەرلەردى جارقىن جەڭىستەرىمەن قۋانتىپ ءجۇر دەپ ايتا المايمىز. تەك الەكساندر بۋبليك قانا جەتىستىگىمەن ءبىرشاما ماقتانا الادى. الەمدىك رەيتينگتە 36-ورىندا تۇرعان جەرلەسىمىز بىلتىر ATP ساناتىنداعى بەس بىردەي ءىرى ءتۋرنيردىڭ فينالىندا ونەر كورسەتكەنىمەن, سونىڭ تەك بىرەۋىندە عانا جەڭىس تۇعىرىنان كورىنە ءبىلدى. فرانتسيانىڭ مونپەلە قالاسىندا جالاۋى جەلبىرەگەن ءتۋرنيردىڭ فينالىندا جەرلەسىمىز توكيو وليمپياداسىنىڭ چەمپيونى, سول كەزدەگى الەمنىڭ 3-راكەتكاسى گەرمانيالىق الەكساندر زۆەرەۆتى ەكى سەتتە – 6:4, 6:2 ەسەبىمەن وپ-وڭاي تىزە بۇكتىرىپ, باس جۇلدەنى ولجالاعان ەدى. بۇل – قازاقستاندىق تەننيسشىنىڭ مانسا­بىنداعى ATP 250 سەرياسىنداعى جارىس­تا يەلەنگەن العاشقى جۇلدەسى بولاتىن.

سونداي-اق 2022 جىلدى الەمنىڭ 142-راكەتكاسى رەتىندە قورىتىندىلاعان تيموفەي سكاتوۆ تا چەللەندجەر ءتۋرني­رىنىڭ چەمپيونى اتاندى. سولتۇستىك قازاق­ستان وبلىسىنىڭ تۋماسى يتاليانىڭ پارما قالاسىنداعى ءدۇبىرلى دودادا ۇزدىك شىعىپ, جانكۇيەرلەرىن وسى ءبىر تاماشا جەڭىسىمەن قۋانتتى. تيموفەي فينالدا دۇنيەجۇزىلىك رەيتينگتە 156-ورىندا تۇرعان سلوۆاكيالىق يوزەف كوۆاليكپەن باس جۇلدەنى ساراپقا سالدى. اسا تارتىس­تى وتكەن ويىندا سكاتوۆ 7:5, 6:7, 6:4 ەسەبىمەن ەكى سەتتى ءوز پايداسىنا اياقتاپ, جا­رىس جەڭىمپازى اتاندى. وسىلايشا, ت.سكاتوۆ تا ءوز مانسابىندا تۇڭعىش رەت چەل­لەندجەر ساناتىنداعى جەكەلەي جا­رىس­تىڭ چەمپيونى دەگەن اتاعىنا قول جە­تكىزدى.

لا-سەرەنا قالاسىندا وتەتىن چيلي – قازاقستان ماتچى ادەتتەگىدەي ءتورت جەكە­لەي كەزدەسۋدەن جانە ءبىر جۇپتىق باسەكەدەن تۇرادى. ءار ويىن ءۇش سەتكە جالعاسادى. جەڭىسكە جەتكەن قۇراما قاراشا ايىندا يسپانيانىڭ مالاگا قالاسىندا ۇيىمداستىرىلاتىن دەۆيس كۋبوگىنىڭ فينالدىق كەزەڭىندە باق سىناۋ مۇمكىندىگىنە يە بولادى. سونداي-اق چيلي مەن قازاقستان قۇراماسىنان بولەك, الەم چەمپيوناتىنىڭ فينالىنا شىعۋ ءۇشىن حورۆاتيا – اۋستريا, فرانتسيا – ماجارستان, اقش – وزبەكستان, گەرمانيا – شۆەيتساريا, ۇلىبريتانيا – كولۋمبيا, سەربيا – نورۆەگيا, بەلگيا – كورەيا, شۆەتسيا – بوسنيا جانە گەرتسەگوۆينا, نيدەر­لاند – سلوۆاكيا, ارگەنتينا – فينليانديا جانە چەحيا – پورتۋگاليا تەننيسشىلەرى ىرىكتەۋ ماتچتارىندا كۇش سىناسادى.

ءسويتىپ 12 جۇپتىڭ جەڭىمپازدارى بىلتىرعى دەۆيس كۋبوگىنىڭ جەڭىمپازى كانادا مەن ەكىنشى ورىن يەگەرى اۋستراليا, سونىمەن قاتار ۇيىمداستىرۋشىلاردان ارنايى شاقىرتۋ العان (wild card) يتاليا جانە يسپانيا قۇرامالارىنىڭ قاتارىن تولىقتىرىپ, 2023 جىلعى چەم­پيوندىقتى ساراپقا سالادى.

بىلتىرعى ماۋسىمدا قازاقستان قۇرا­ماسىنىڭ تەننيسشىلەرى ىرىكتەۋ كەزەڭىندە كاس­پەر رۋد باستاعان نورۆەگيا قۇرا­ماسىن ءوز ەلىندە جەڭىپ, في­­­­نال­دىق كەزەڭگە جولدا­ما العان-دى. الايدا قىر­كۇيەكتە گلازگودا وت­كەن في­نالدىق باسەكەدە D تو­بىندا نيدەرلاند, اقش, ۇلىبريتانيا قۇ­را­­ما­لارىمەن ءبىر توپتا ويناپ, بارلىق ماتچ­تا جەڭىلىپ, تاعى دا جۇل­دەدەن قۇر قالدى.

ايتا كەتەيىك, دەۆيس كۋبوگى (Davis Cup) – حا­لىقارالىق تەننيس فەدەراتسياسى جىل سايىن وتكىزەتىن ەرلەر اراسىنداعى ەڭ ءىرى حالىقارالىق كومان­دالىق جارىس. ءجۇز جىلدان اساتىن تاريحى بار تۋرنير ۇلتتىق قۇرامالاردىڭ بەيرەسمي چەمپيوناتى سانالادى. ەڭ العاش 1899 جىلى گارۆارد ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ءتورت ستۋدەنتىنە ۇلتتىق قۇرامالار وينايتىن تەننيس ءتۋرنيرىن ۇيىمداستىرۋ تۋرالى وي كەلەدى. ستۋدەنتتەردىڭ ءبىرى – دۋايت دەۆيس جارىستىڭ كەستەسىن قۇرىپ, ءوز قارجىسىنا جەڭىمپازعا بەرىلەتىن كۇمىس كۋبوكتى ساتىپ الادى. العاشقى تۋرنير 1900 جىلى برۋكليندە ءوتىپ, وعان اقش جانە ۇلىبريتانيا قۇرامالارى قاتىسقان.

دەۆيس كۋبوگىنىڭ ەڭ العاشقى جۇلدە قورىن 1981 جىلى نەك كومپانياسى تاعايىنداپ, ءتۋرنيردىڭ باس دەمەۋشىسى اتانعان. ال 2002 جىلدان بۇگىنگى كۇنگە دەيىن «BNP Paribas» بانكى ۇلتتىق باس دەمەۋشى بولىپ كەلەدى. دەۆيس كۋبوگىنىڭ قازىرگى جۇلدە قورى 21 420 000 ميلليون اقش دوللارىن قۇرايدى.

ءبىر عاسىردان اسا تاريحى بار تۋرنيرگە قازاقستان قۇراماسى سوناۋ 1995 جىلدان باستاپ قاتىسىپ كەلەدى. دەگەنمەن, وتانداس­تارىمىز الەمدىك توپقا العاش رەت 2010 جىلى شۆەيتساريانى جەڭگەننەن كەيىن عانا شىقتى. سودان بەرى قازاقستان قۇراماسى دەۆيس كۋبوگىنىڭ تۇراقتى قا­تىسۋشىسىنا اينالدى. 2011, 2013-2015 جىلدارى شيرەك فينالعا دەيىن جەتتى. بۇل – قۇرامامىزدىڭ بۇگىنگى كۇنگە دەيىنگى ەڭ ۇلكەن جەتىستىگى. 2019 جىلدان باستاپ جاڭا فورماتتا وتكىزىلە باستاعان ءتۋرنيردىڭ فينالىنا جەرلەستەرىمىز تۇراقتى قاتىسىپ كەلەدى. 2021 جىلعى ماۋ­سىمدا وتانداستارىمىز شيرەك في­نالعا دەيىن جەتىپ, ¼ فينالدا سەربيا قۇراماسىنا 2:1 ەسەبىمەن جول بەرگەن ەدى.

دەۆيس كۋبوگىنە ەڭ كوپ قاتىسقان (102 رەت) اقش قۇراماسى 61 رەت فينالعا شىققان ەكەن. سونىڭ 32-سىندە كۋبوك جەڭىم­­پازى اتانسا, 29 ويىن­دا في­نالدا ءسۇرىنىپ, كۇمىس جۇل­دەگە قول جەتكىزگەن. ەكىنشى ورىنعا اۋستراليا قۇراماسى ور­نالاس­قان. «جاسىل قۇرلىق» ەلىنىڭ تەننيس­شىلەرى فينالعا 47 مارتە شىعىپ, 28-ىندە چەمپيون اتانعان. ۇزدىك ۇشتىكتى ۇلىبريتانيا تەننيس­­شىلەرى قورىتىندىلاپ تۇر. ولار 18 رەت فينالعا شىعىپ, 10 ويىندا جەڭىسكە جەتسە, 8 رەت فينالدا جەڭىلگەن. سونىمەن قاتار فرانتسيا تەننيسشىلەرى دە 10 رەت جەڭىس تۇعىرىنان كورىنگەن.