شاكارىم – وتكەن عاسىرداعى ەڭ قۇپيا, ەڭ تىلسىم ەسىم. ۇلتىن اعارتۋ جولىندا ادامدىق بورىش ءۇشىن كۇرەسكەن قايراتكەر تۇلعانىڭ پوەمالارى ويلى وقىرماننىڭ التىن قازىناسىنا اينالدى. «استانا وپەرا» تەاترىندا اقىن شاكارىم قۇدايبەردى ۇلىنىڭ پوەماسى جەلىسى بويىنشا جازىلعان «قالقامان – مامىر» ۇلتتىق وپەرا-بالەتىنىڭ پرەمەراسى ءوتتى. كومپوزيتور بالنۇر قىدىربەكتىڭ مۋزىكاسىمەن ارلەنگەن قويىلىم 28-29 جەلتوقساندا كورەرمەنگە جول تارتتى. «قالقامان-مامىر» وپەرا-بالەتىنىڭ قويۋشى ديريجەرى – قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى ابزال مۇحيتدين بولسا, قويۋشى رەجيسسەر – قازاقستان مەملەكەتتىك سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى, رەسەيدىڭ حالىق ءارتىسى يۋري الەكساندروۆ.
– مەن وپەرا سپەكتاكلدەرىنىڭ ءتۇرلى ۆارياتسيالارىن قويدىم, الايدا وپەرا-بالەتتى ەشقاشان قويىپ كورمەپپىن. بۇلار ۇنەمى ماعان ونەردىڭ مۇلدە ۇيلەسپەيتىن تۇرلەرى سەكىلدى كورىنەتىن. ينتەرمەديا تۇرىندە وپەراداعى بالەتتىك ءنومىر – بۇل قالىپتى قۇبىلىس, بىراق بالەت شىعارمانىڭ دراماتۋرگياسىنا ەنگىزىلگەندە جاعداي باسقاشا بولادى... بۇل تاپسىرمانى ورىنداۋ مۇمكىن ەمەستەي كورىندى. دەگەنمەن جۇمىس بارىسىندا مەنىڭ ويىما شىنايى ومىردەگى قالقامان مەن مامىردىڭ قاسىندا ولاردىڭ جاندارى جۇرسە قالاي بولار ەدى دەگەن يدەيا كەلدى. بۇل تىلسىم جاراتىلىستار وزدەرىنە بالەتتىك جۇكتەمەنى الىپ, وسىلايشا شىنايى الەمدى رۋحاني الەممەن بايلانىستىرعانداي بولادى. كەز كەلگەن مۋزىكالىق سپەكتاكلدىڭ ماقساتى وسى بولىپ تابىلادى, ياعني شىنايى الەم بەينەلەنەتىن وزگەشە عالام جاساۋدى كوزدەيدى. ەگەر ول قولىنان كەلسە, ارتىستەرگە ونەرىن كورسەتۋگە قىزىقتى جانە كورەرمەندەردىڭ نازارىن ۇستاپ تۇرا الاتىن جاڭا ساحنا كەڭىستىگى پايدا بولادى, – دەدى يۋري الەكساندروۆ.
قويىلىمنىڭ قويۋشى حورەوگرافى كوپكە بەلگىلى نادەجدا كالينينا ءباسپاسوز جيىنىندا جۇمىس بارىسىنىڭ قالتارىس-بۇلتارىسى جونىندە ايتىپ ءوتتى. حوردىڭ ادەمى دىبىستالۋىنا باس حورمەيستەر, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى ەرجان ءداۋىتوۆ ىقپال ەتتى. ال ستسەنوگراف جانە كوستيۋمدەر بويىنشا سۋرەتشى رەتىندە ۇزاق جىل شىعارماشىلىق ۇيلەسىمدىلىكتە جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرلەرى سوفيا تاسماعامبەتوۆا مەن پاۆەل دراگۋنوۆ تەر توكتى. جارىق بويىنشا سۋرەتشى – سەرگەي شەۆچەنكو, ال بەينەپروەكتسيالار بويىنشا سۋرەتشى – پاۆەل سۋۆوروۆ.
«استانا وپەرا» تەاترىندا وتكەن قويىلىمنىڭ پرەمەراسىنا كورەرمەن تۇس-تۇستان اعىلدى. زال لىق تولىپ, تەاتردىڭ ءۇش قاباتىنان سامساعان حالىق قويىلىمدى جوعارى قوشەمەتپەن قارسى الدى. ساحناداعى قالقامان مەن مامىر, انەت بابا كورىنىسى شىنايى بەينەلەنگەن. ساحنا كورىنىسى قازاقتىڭ الۋان تابيعاتىمەن بەزەندىرىلىپ, قوس عاشىقتىڭ ماحاببات حيكاياسى شەبەر ۇيلەستىرىلگەن.
كومپوزيتور بالنۇر قىدىربەك قويىلىم جونىندە ايتا كەلە, تاريح قويناۋىنا كوز جۇگىرتتى.
– مەن بۇل شىعارماعا ءبىرىنشى كەلگەن كەزدە قازاق ادەبيەتىندە شاكارىم دەگەن ەسىم جوق بولاتىن. اقىن رەپرەسسياعا ۇشىراپ, ەسىمى جابىق كۇيىندە ساقتالدى. ونىڭ شىعارمالارى جونىندە ەشكىم اۋىز اشپايتىن. «قالقامان مامىر» قويىلىمى جايلى يدەيا شىققان كەزدە كاۋكەن كەنجەتاەۆ ويىما ورالدى. كاۋكەن اعا پوەمانى جاتقا وقيتىن. سوناۋ وتىزىنشى جىلدارى, جاس كەزىندە وقىپ جاتتاپ العان ەكەن. ال قويىلىمدى ساحناعا شىعاراردا قيالىمىزدان قوسقان تۇستارىمىز دا بار, بىراق بارىنشا تۇپنۇسقانى ساقتاۋعا تىرىستىق, – دەدى كومپوزيتور.
بولاشاقتا «قالقامان مامىر» سەكىلدى سيرەك جانرداعى پرەمەرلار كورەرمەنگە جول تارتسا, كورەرەمەننىڭ كەۋدەسىن قۇندىلىققا تولتىرارى ءسوزسىز.