جۋىردا شىمكەنت قالاسى اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى شىڭعىس مۇقاننىڭ توراعالىعىمەن اكىمدىك جانىنداعى كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جانە ولاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ جونىندەگى كوميسسيانىڭ كەزەكتى وتىرىسى وتكىزىلدى.
كوميسسيا باسقوسۋىندا قالالىق پوليتسيا دەپارتامەنتى باستىعىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ە.ابدرامانوۆ جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىق جونىندە بايانداما جاسادى.
– شىمكەنت قالاسى پوليتسيا دەپارتامەنتى تاراپىنان قۇقىق بۇزۋشىلىقتىڭ الدىن الۋ بويىنشا شارالار قولعا الىنىپ كەلەدى. سونىمەن بىرگە وسى باعىتتا ارنايى رەيدتەر ۇيىمداستىرىلۋدا. بالالاردىڭ اتا-انالارىنا دا دەپارتامەنت ماماندارى تۇراقتى تۇردە ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن جۇرگىزىپ وتىرادى. ەسەپتى كەزەڭ ارالىعىندا ياعني, جىل باسىنان بەرى 4 333 جاسوسپىرىمگە قاتىستى اكىمشىلىك شارا قولدانىلدى. اسىرەسە تۇنگى ۋاقىتتا, ساعات 23.00-دەن كەيىن اتا-اناسىنىڭ باقىلاۋىنسىز كوشە كەزەتىن جاس جەتكىنشەكتەر ءتارتىپ ساقشىلارىنىڭ نازارىنا ءتۇسىپ قالىپ جاتادى. پوليتسەيلەردىڭ ۇيىمداستىرعان ءىس-شارالارى بارىسىندا ءتۇرلى ويىن-ساۋىق ورىندارىندا وسىنداي ءبىراز ءجاسوسپىرىم انىقتالدى.
باس-اياعى 2 ايدىڭ ىشىندە, قىركۇيەك پەن قازان ايلارىندا تۇنگى ۋاقىتتا اتا-اناسىز كوشەگە شىققان 658 ءجاسوسپىرىم ۇستالدى. الاڭداتارلىق جايت, ولاردىڭ جارتىسىنا جۋىعى – ءالى مەكتەپتە وقيتىن وقۋشىلار.
سونداي-اق جىل باسىنان بەرى اتا-اناسىنىڭ رۇقساتىنسىز ۇيىنەن كەتىپ قالا بەرەتىن 3 ءجاسوسپىرىم انىقتالدى. جەتكىنشەكتەر سوت شەشىمىمەن تاراز قالاسىنداعى ارنايى مەكتەپكە اۋىستىرىلدى. بالا تاربيەسىندەگى مىندەتىن ورىنداماعان 5 اتا-انانىڭ قۇقىقتارى شەكتەلدى. قاداعالاۋسىز جۇرگەن 195 بالا ەندى كامەلەتكە تولماعانداردى بەيىمدەۋ ورتالىعىندا تاربيەلەنەدى, – دەدى پوليتسيا وكىلى ەرماحان ءادىلحان ۇلى.
سونداي-اق ە.ابدرامانوۆ ستاتيستيكالىق مالىمەتتەن جاقسى دەرەكتەردى دە كەلتىردى. ماسەلەن, پوليتسيا دەپارتامەنتى وكىلىنىڭ حابارلاۋىنشا, وسى جىلدىڭ 10 ايىندا كامەلەتكە تولماعاندار اراسىندا جاسالعان قىلمىس 38 پايىزعا تومەندەگەن. وسى رەتتە دەپارتامەنت ماماندارى كامەلەتكە تولماعان جاسوسپىرىمدەر اراسىندا تىركەلگەن قىلمىستاردىڭ ارقايسىسىن زەرتتەپ-زەردەلەگەن. سونىڭ قورىتىندىسىنا قاراي 60 قىلمىسقا قاتىسى بار 74 ءجاسوسپىرىمنىڭ 12,2 پايىزى – مەكتەپ وقۋشىسى, 9,5 پايىزى – كوللەدج ستۋدەنتى, 78,3 پايىزى مەكتەپ بىتىرگەننەن كەيىن وقۋعا تۇسە الماي قالعان جانە ەش جەردە تۇراقتى جۇمىس ىستەمەيتىن جاس جەتكىنشەكتەر ەكەنى بەلگىلى بولدى.
قالا اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى شىڭعىس مۇقان جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى قىلمىس ازايعانىمەن بۇل ماسەلە ءالى دە قوعامدى الاڭداتاتىنىن ايتادى. وسى تۇستا انىق بولعانداي, وقۋشىلارعا قاتىستى نەمەسە وقۋشىلار تاراپىنان جاسالاتىن قىلمىس اتاۋلى ادەتتە مەكتەپتەگى وقۋ مەرزىمىنەن تىس ۋاقىتتا بولادى ەكەن. بۇل جاعدايدا, ارينە, مەكتەپ اكىمشىلىگى ونداي بۇزاقى وقۋشىلاردىڭ ارەكەتىنە جاۋاپتى ەمەس. بۇل جەردە ءبىرىنشى كىنا – اتا-انانىڭ جاۋاپسىزدىعىندا. سوندىقتان بالا تاربيەسىنە ەڭ الدىمەن قىلمىسقا, زاڭ بۇزۋشىلىققا بارعان جەتكىنشەكتىڭ اتا-اناسى جاۋاپ بەرۋى ءتيىس. دەي تۇرعانمەن, مەكتەپتە بەرىلگەن جاقسى تاربيە وقۋشىنىڭ مەكتەپتەن تىس ۋاقىتتاعى مىنەز-قۇلقىنا, ءجۇرىس-تۇرىسىنا وڭ اسەرىن تيگىزەتىن كورىنەدى. سول سەبەپتى مامانداردىڭ پىكىرىنشە, مەكتەپتەگى ۇستازدار مەن اتا-انالار ءبىرىنشى كەزەكتە بالالاردىڭ تاربيەسىمەن اينالىسىپ, وسى ماسەلەگە كوپ كوڭىل بولگەندەرى دۇرىس.
قالالىق اكىمدىكتە وتكەن كوميسسيا وتىرىسىندا, سونداي-اق, تاراز قالاسىنداعى بالالار مەن جاسوسپىرىمدەردىڭ ارناۋلى مەكتەبىنە قاتىستى ماسەلە قارالدى. ناقتى ايتقاندا اتالعان ءبىلىم وشاعىنا 4 ءجاسوسپىرىمدى ورنالاستىرۋعا بايلانىستى جاعداي تالقىلاندى. وسىدان كەيىن كوميسسيالىق باسقوسۋ كامەلەتكە تولماعان بالالار مەن ولاردىڭ اتا-انالارىنا قاتىستى جەكەلەگەن ماسەلەلەردى قاراۋ مەن ولاردى شەشۋ جولدارى بويىنشا «جابىق ەسىك» جاعدايىندا جالعاستى.
شىمكەنت