ءبىلىم بەرۋدەگى بەتبۇرىس

مەكتەپتەرگە اكادەميالىق اۆتونوميا بەرىلەدى

وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى اسحات ايما­عام­بەتوۆ ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋدىڭ 2026 جىلعا دەيىنگى تۇجىرىمداماسى سترا­تەگيالىق جانە باعدارلامالىق قۇجات­تاردا بەلگىلەنگەن باسىمدىقتارعا, مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرمالارىنا سايكەس دايىندالعانىن اتاپ ءوتتى. تۇجى­رىمدامانى ازىرلەمەس بۇرىن ءتۇرلى حا­لىقارالىق زەرتتەۋلەر, تالداۋلار جۇر­گىزىلىپ, ساراپشىلار مەن پەداگوگيكالىق قاۋىمداستىق اراسىنداعى تالقىلاۋلار ۇيىمداستىرىلدى.

قۇجاتتا ۆەدومستۆو قۇزىرەتتىلىگى بو­يىنشا 6 باعىت, 17 ينديكاتور جانە 109 ءىس-شارا كوزدەلگەن. مينيستر ءبىرىنشى كەزەكتە بالالاردى ەرتە دامىتۋ تۋرالى ايتىپ بەردى.

ء«بىلىم سالاسىنىڭ ەڭ ماڭىزدى دەڭگەيى – بالاباقشا. زەرتتەۋلەرگە سايكەس, بالا­نىڭ ينتەللەكتۋالدى, الەۋمەتتىك, ەمو­تسيالىق, فيزيولوگيالىق دامۋىنا با­لاباقشالاردىڭ اسەرى وراسان زور. سول سەبەپتى بالالاردى ەرتە دامىتۋدىڭ جاڭا مودەلى ەنگىزىلۋدە. باعدارلاما دا, وقىتۋ ادىستەرى دا تۇبەگەيلى وزگەرۋدە. بۇل تاۋەلسىزدىك جىلدارىنان باستاعاندا مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم جۇيەسىندەگى ەڭ ۇلكەن وزگەرىستىڭ ءبىرى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

بۇعان دەيىن بالالار 20 مينۋتتان ساباق وقىسا, ەندى حالىقارالىق تاجىريبەنى ەسكەرە وتىرىپ, تاربيە مەن وقىتۋ بالالاردىڭ جاس ەرەكشەلىكتەرىنە سايكەس, ويىن ارقىلى جۇرگىزىلەدى. سونىمەن قاتار 2-دەن 6 جاسقا دەيىنگى بالالاردى مەكتەپكە دەيىنگى بىلىممەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جاڭا بالاباقشالار اشىلادى, مەملەكەتتىك تاپسىرىستى جەكەمەنشىك بالاباقشالارعا ورنالاستىرۋ جۇمىستارى جالعاسادى.

«مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس تاربيەشىلەردىڭ جۇكتەمەسى ازايىپ, جالاقىسى كوبەيتىلەدى. تاربيەشىلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ جانە اتتەستاتتاۋ جۇمىستارى ۇيىمداستىرىلادى. بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا تاعى دا قوسىمشا كەشەندى شارالار قاراستىرىلدى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

ورتا ءبىلىم بەرۋدەگى وزەكتى ماسەلە – ءبىلىم مازمۇنى مەن ءبىلىم ساپاسى. بۇل رەتتە 2016 جىلدان 2021 جىلعا دەيىن مەكتەپتەر جاڭارتىلعان باعدارلامالارعا كوشىپ, كريتەريالدى باعالاۋ جۇيەسى ەنگىزىلدى. مونيتورينگتىك زەرتتەۋلەرگە ساي­كەس, جەكەلەگەن پاندەر بويىنشا وقۋ باع­دار­لامالارى جەتىلدىرۋدى قاجەت ەتەدى. قازىر جۇمىس توبى قۇرىلدى, جاڭا مەملەكەتتىك ستاندارتتار مەن وقۋ باعدارلامالارى ازىرلەنۋدە. مەكتەپتەرگە كەزەڭ-كەزەڭىمەن اكادەميالىق اۆتونوميا بەرىلەتىن بولادى.

ء«بىلىم بەرۋ ساپاسىن سىرتتاي, تاۋەلسىز باعالاۋ جۇيەسى ەنگىزىلەدى, مەكتەپتەردىڭ اتتەس­تاتتاۋ جۇيەسى رەپرەسسيۆتى مازمۇن­نان, دياگنوستيكالىق باعىتقا اۋىسادى, مەك­تەپتەگى قورىتىندى باعالاۋدىڭ ناتيجە­سىن حالىقارالىق دەڭگەيدە تانۋ بويىن­شا جۇمىستار جۇرگىزىلەدى», دەدى ا.ايما­عامبەتوۆ.

مەملەكەت باسشىسى «جايلى مەكتەپ» ۇلتتىق جوباسىن ىسكە اسىرۋ جونىندە تاپسىرما بەردى. ۇلتتىق جوبا اياسىندا 2025 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن 800 مىڭنان استام وقۋشى ورنى بەرىلەدى. بۇل ءۇش اۋىسىمدى جانە اپاتتى مەكتەپتەر ماسەلەسىن تولىعىمەن شەشەدى.

«جاڭا مەكتەپتەر ءۇشىن قۇرىلىس پەن جاراقتاندىرۋدىڭ ەڭ جوعارى, زاماناۋي جانە بىرىڭعاي ستاندارتتارى قولدانىلادى. كەلەسى جىلى بۇرىن-سوڭدى بولماعان كولەمدە مەكتەپتەردىڭ قۇرى­لىسى باستالادى. مىسالى, الماتى قالاسى بو­يىنشا اكىمدىكپەن بىرگە جاڭا 20 مەك­تەپتىڭ قۇرىلىسىن باستاۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز, سايكەسىنشە 2024 جىلى الما­تىدا 80 مىڭ ورىن سالىنىپ, پروبلەما تولىعىمەن شەشىلەدى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

استانا قالاسى بويىنشا دا وسىنداي جوسپار بار.

ءبىلىم سالاسىنداعى قىزمەتتەر تسيفرلاندىرىلادى

وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى ءبىلىم بەرۋ جۇيە­سىندە تسيفرلاندىرۋدى ەنگىزۋ ماسەلەلەرى بويىنشا ءبىرىنشى كەزەكتە مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ماسەلەلەرىنە نازار اۋداردى.

بۇگىنگى تاڭدا بالاباقشالارعا كەزەك تسيفرلىق فورماتقا كوشىرىلدى. وڭىر­لەر دەڭگەيىندە كەزەككە قويۋ ءۇشىن 44 اقپا­راتتىق جۇيە پايدالانىلادى. بۇل كەزەكتىڭ قايتالانۋىنا جانە بالاباقشالارداعى ورىنداردىڭ ناقتى قاجەتتىلىگى تۋرالى بىرىڭعاي مونيتورينگ پەن دەرەكتەردىڭ بولماۋىنا اكەلەدى.

«وسى ماسەلەنى شەشۋ ماقساتىندا ورتالىقتاندىرىلعان بالاباقشالارعا بىرىڭعاي كەزەك ەنگىزىلەدى. بۇل بالاباق­شالارداعى كەزەككە تۇرۋدى, بەرىلگەن جولدامالاردى باقىلاۋعا, ورىنداردى ءبولۋ كەزىندە تاۋەكەلدەردى بولدىرماۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

ءار پەداگوگتىڭ تسيفرلىق پورتفوليوسى ەنگىزىلەدى, وندا ونىڭ اتتەستاتسياسى, جۇمىسقا قابىلداۋ ءراسىمى, كونكۋرستارعا قاتىسۋى تۋرالى اقپارات ۇسىنىلادى. سونداي-اق مەكتەپتەردەگى وقۋلىقتاردى تاڭداۋ مەن مونيتورينگتەۋ تسيفرلىق فورماتقا كوشىرىلەدى.

«اتتەستاتتار مەن ديپلومدار QR-كودپەن تسيفرلىق فورماتتا بەرىلەدى, ءار وقۋشىنىڭ دا تسيفرلىق ءپروفيلى ەنگىزىلەدى. ەڭ قاجەتتى قىزمەتتەر تولىعىمەن Egov پەن ءىرى بانكتەردىڭ ءموبيلدى قوسىمشالارىندا قولجەتىمدى بولادى. كوللەدجدەردە ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ بىرىڭعاي ەلەكتروندىق ءتىزىلىمى جاسالادى, سونداي-اق ستۋدەنتتىڭ ءپروفيلى (اكادەميالىق جەتىستىكتەرى, الەۋمەتتىك GPA, قۇزىرەتتەر كارتاسى) قالىپتاستىرىلادى جانە QR-كودتى گەنەراتسيالاي وتىرىپ, تسيفرلىق ديپ­لومدار بەرىلەدى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

ماڭىزدى باعىتتاردىڭ ءبىرى – ەرەكشە بالالاردى قولداۋ. زاڭناماعا ەنگىزىلگەن وزگەرىستەرگە سايكەس ەلىمىزدە تاعى 33 پمپك جانە 23 تۇزەتۋ كابينەتى اشىلادى.

تاربيەگە دەن قويىلماق

وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى تۇجىرىمدامادا تاربيەنىڭ, ادامي قۇندىلىقتاردىڭ, وتباسىلىق تاربيەنىڭ ماڭىزدىلىعى ەرەكشە ورىن الاتىنىن اتاپ ءوتتى. وقىتۋ بارىسىندا «قۇندىلىقتارعا نەگىزدەلگەن ءبىلىم بەرۋ» ءتاسىلى قولدانىلادى. سونداي-اق بىلىمگە قۇشتارلىق, ەڭبەكقورلىق, وتان­سۇيگىشتىك, ۇلتتىق مۇرانى قاستەرلەۋ, ءبىر-بىرىمەن سىيلاستىق پەن ىنتىماقتاستىق, مەيى­رىمدىلىك پەن قامقورلىق, مەملەكەتتىك مۇد­دەنى قورعاۋعا دايىن بولۋ سياقتى نە­گىز­گى قۇندىلىقتار نەگىزىندە «تولىق ادام» ۇلتتىق تاربيە مودەلى ىسكە اسىرىلادى.

سونىمەن قاتار مۇعالىمدەردىڭ كاسى­بي قۇزىرەتتىن ارتتىرۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلادى. 2021 جىلدان باستاپ پەدا­گو­گيكالىق جۇمىسقا تۇرۋ ءۇشىن سەرتيفيكاتتاۋ ەنگىزىلدى. ياعني جۇمىسقا تۇرۋ ءۇشىن ديپلوم جەتكىلىكسىز, مىندەتتى تۇردە ءوز ءپانى جانە ادىستەمە بويىنشا تەستىلەۋدەن ءوتۋ قاجەت. 2023 جىلدان باستاپ بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ كۋرستارىنان ءوتۋ كەزەڭدىلىگى وزگەرتىلەدى. ەندى ول 5 جىلدا ءبىر ەمەس, 3 جىلدا ءبىر رەت بولادى. بىلىكتى كادرلاردى دايارلاۋ جانە بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن «پەداگوگ» جاڭا كاسىبي ستاندارتى ەنگىزىلەدى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

مينيستر جەتىم بالالاردى قولداۋ ءۇشىن وتباسىلىق قۇرىلىمنىڭ بالامالى نىسانى – كاسىبي وتباسى ينستيتۋتى ەنگىزىلەتىنىن ايتتى.

«مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا جاستار جۇمىسشى ماماندىقتار بويىنشا 100% قامتىلادى. بيىل گرانتتار سانى ۇلعايتىلىپ, رەكوردتىق 128 مىڭ ورىندى قۇرادى. ەندى ستۋدەنتتەرگە ءبىر ەمەس, ءۇش قۇزىرەتتىلىككە دەيىن الىپ شىعۋ مۇمكىندىگى بەرىلدى», دەدى ا.ايماعامبەتوۆ.

بيىلدان باستاپ كوللەدجدەرگە اكادە­ميالىق دەربەستىك بەرىلدى. بۇل شارا كادر­لاردى دايارلاۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا تولى­عىمەن مۇمكىندىك بەردى.

جوعارى ءبىلىم قولجەتىمدى بولادى

عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەك ءوز بايانداماسىندا بۇگىندە جوعارى ءبىلىم سالاسىندا ۇستانىپ وتىرعان ساياسات تىكەلەي مەملەكەتتىك مۇددەمەن ۇشتاساتىنىن, سونداي-اق ۇلتتىق ماقسات­تارعا قول جەتكىزۋگە باعىتتالعانىن اتاپ ءوتتى. ول جوعارى بىلىمگە قولجەتىمدىلىك كەڭەي­تىلە تۇسەتىنىن, اتاپ ايتقاندا, ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ تالاپكەردىڭ وقۋ جە­تىستىكتەرى مەن الەۋمەتتىك جاعدايىن ەسكەرەتىن كورسەتكىشتەر بو­يىنشا جەتىلدىرىلەتىنىن جەتكىزدى. اتالعان ءتاسىل گرانت باعاسى جۇيەسىنە (30%دان 100%-عا دەيىن) ديففەرەنتسياتسيا ەنگىزۋدە دە قولدانىلادى. ءبىلىم الۋشى­لارعا 2-3%-دىق جەڭىلدەتىلگەن نەسيە الۋ مۇم­كىندىكتەرى دە جوسپارلانۋدا. ستۋدەنتتەردى جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ۋنيۆەرسيتەتتەرمەن جانە قۇرىلىس كومپانيالارىمەن مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىك تەتىگى جەتىلدىرىلەدى.

قازىرگى ۋاقىتتا «جاڭا ماماندىقتار اتلاسى» جاسالدى. وسى رەتتە وڭىرلىك ستاندارتتار ازىرلەنەتىن بولادى. بۇل حالىقتىڭ تابىسىن ارتتىرۋدىڭ 2025 جىلعا دەيىنگى باعدارلاماسىنا ەنگەن «ماماندىعىم – بولاشاعىم» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ينتەرنەت بايلانىسى جاقسارادى

تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى باعدات ءمۋسيننىڭ حابارلاۋىنشا, بۇگىندە ەلىمىزدە 7 مىڭنان استام مەملەكەتتىك مەكتەپتىڭ 7 078-ءى ينتەرنەت جەلىسىنە قوسىلعان. ونىڭ 5 122-ءسى – اۋىلدىق, 1 956-سى – قالالىق مەك­­تەپ. ينتەرنەتكە قوسىلماعان 20 مەك­تەپ­تىڭ 15-ءى اۋىلدىق, ال 5-ءى – قالالىق مەكتەپ.

«حالىقارالىق ەلەكتر بايلانىس وداعىنىڭ تالابىنا سايكەس وقۋشى سانى 400-دەن اساتىن مەكتەپتەرگە ينتەرنەت جىلدامدىعى 20 وقۋشىعا سەكۋندىنا كەم دەگەندە 1 مب بولۋعا ءتيىس. ءبىزدىڭ تالداۋىمىز كورسەتكەندەي, 6 414 مەكتەپتە جىلدامدىق (7078-ءدىڭ 90,61%) حەبو تالاپتارىنا سايكەس كەلمەيدى. قازىر 664 مەكتەپتە ينتەرنەت جىلدامدىعى اتالعان تالاپتارعا سايكەس كەلەدى», دەدى ب.مۋسين.

ال 2 810 مەكتەپ وسى تالاپقا سايكەس كەلمەسە دە, ولار ورنالاسقان ەلدى مەكەندەردە تالشىقتى-وپتيكالىق بايلانىس جەلىلەرى بار. وسىعان بايلانىستى اكىمدىكتەر اتالعان مەكتەپتەردە ينتەرنەت جىلدامدىعىن ارتتىرۋعا قاراجات ءبولىپ, ءتيىستى جۇمىستاردى جۇرگىزۋى قاجەت. بۇعان قوسا, 266 مەكتەپ ورنالاسقان ەلدى مەكەندە تالشىقتى-وپتيكالىق جەلى سالۋ قاجەت. سونداي-اق 2 784 مەكتەپتە تالشىقتى-وپتيكالىق نەمەسە راديو-رەلەيلىك بايلانىس جەلىلەرىنىڭ بولماۋى سالدارىنان ينتەرنەت جىلدامدىعىن ارتتىرۋ مۇمكىندىگى مۇلدەم جوق.

«ال شالعاي ورنالاسقان اۋىلدىق جەرلەردەگى 574 مەكتەپكە بايلانىس جەلىلەرى سپۋتنيكتىك تەحنولوگيالاردى پايدالانا وتىرىپ ۇيىمداستىرىلادى», دەدى ب.مۋسين.

بالاباقشادان ۋنيۆەرسيتەتكە دەيىن ساپالى ءبىلىم

بايانداماشىلاردى تىڭداعان پرە­مەر-مينيستر ۇسىنىلىپ وتىرعان تۇجى­رىمداما بالاباقشادان باستاپ ۋنيۆەرسيتەتكە دەيىنگى وقىتۋدىڭ بارلىق دەڭگەيىندە سا­پالى ءبىلىم الۋعا قولجەتىمدىلىكتى قام­تاماسىز ەتۋگە باعىتتالعانىن اتاپ ءوتتى.

«قۇجاتتا بارىنشا بيىك ماقساتتاردى كوزدەيتىن نىسانالى ينديكاتورلار ايقىندالعان. 2026 جىلعا قاراي مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ بارلىعى تاربيە جانە وقىتۋ ساپاسىن باعالاۋدىڭ حالىقارالىق قۇرالدارىن ەنگىزەدى. اتا-انالار ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندەگى «جان باسىنا قارجىلاندىرۋ» قاعيداتى بو­يىنشا كەز كەلگەن بالاباقشادان ورىن تاڭداي الادى. سونىمەن قاتار قۇجاتتا بالالاردىڭ اماندىعى مەن ءال-اۋقاتى يندەكسىن جانە ينتەراكتيۆتى كارتاسىن ىسكە اسىرۋ شارالارى كوزدەلگەن», دەدى ءا.سمايىلوۆ.

ول مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس مەكتەپتەردە جايلى جانە قاۋىپسىز ورتا قۇرۋ ماقساتىندا «جايلى مەكتەپ» ۇلتتىق جوباسى ازىرلەنىپ جاتقانىن ەسكە سالدى. شاعىن كومپلەكتىلى مەكتەپتەردە ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن جاقسارتۋ ءۇشىن ء«موبيلدى مۇعالىم», «وقۋ ۇلگەرىمى تومەن مەكتەپتەرگە مىقتى مەكتەپتەردىڭ قامقورلىعى», «قامقور جانۇيا» جوبالارى ەنگىزىلۋدە.

سونىمەن قاتار 2025 جىلعا قاراي جاڭا قۇرىلىس ستاندارتتارى بويىنشا جالپى سانى 840 مىڭ ورىنعا ارنالعان مەكتەپتەر سالۋ جوسپارلانعان.

«تۇجىرىمدامانىڭ بارلىق جوسپارى, سايىپ كەلگەندە, بالالاردىڭ ساپالى جانە جان-جاقتى دامۋىن قامتاماسىز ەتۋى كەرەك. سوندىقتان بالالاردىڭ بويىنداعى ءبىلىم ناتيجەسىن باعالاۋدىڭ بارلىق دەڭگەيدە مويىندالعان ادىستەمەلەرىن ەنگىزۋگە ەرەكشە نازار اۋدارۋ قاجەت», دەدى پرەمەر-مينيستر.

ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, جاستاردى كاسىپكەرلىك داعدىلارىنا وقىتۋ ءۇشىن كوللەدجدەر, ونىڭ ىشىندە اۋىلدىق كوللەدجدەر جانىنان شاعىن يننوۆاتسيالىق كاسىپورىندار قۇرىلادى. بۇل كوللەدج تۇلەكتەرىنىڭ 75%-ىن وقۋ بىتىرگەننەن كەيىن بىردەن جۇمىسقا ورنالاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق جەتەكشى جوعارى وقۋ ورىندارىن زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتتەرىنە ترانسفورماتسيالاۋ جۇرۋدە, بەدەلدى شەتەلدىك ۋنيۆەرسيتەتتەر فيليالدارىنىڭ سانى دا ارتادى.

2026 جىلعا قاراي باكالاۆر ستيپەن­ديا­سىنىڭ مولشەرى 2 ەسەگە, ماگيسترانتتار مەن دوكتورانت ستيپەندياسى 1,5 ەسەگە ارتادى.

جوسپارلانعان ءىس-شارالاردى ىسكە اسىرۋ ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا جانە قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ءبىلىم بەرۋ رەيتينگتەرىندەگى كورسەتكىشتەرىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ۇسىنىلعان تۇجىرىمداما داۋىس بەرۋ ارقىلى بەكىتىلگەننەن كەيىن پرە­مەر-مينيستر وقۋ-اعارتۋ, عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىكتەرىنە مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن جانە اكىم­دىك­تەرمەن بىرلەسىپ, ونىڭ ءىس-شارالارىن ۋاقتىلى ورىنداۋدى قامتاماسىز ەتۋدى, سونىمەن قاتار تۇجىرىمدامانى ء«بىلىمدى ۇلت» ۇلتتىق جوباسىمەن, «جايلى مەكتەپ» جوباسىمەن ۇيلەستىرۋ جونىندە شارالار قابىلداۋدى تاپسىردى.

تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىن ساپالى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ جونىندە شارالار قابىلداۋى قاجەت.

ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ كەشەندى دامۋ جوسپارى ماقۇلداندى

ۇكىمەت وتىرىسىندا ۇلىتاۋ وبلى­سىنىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ كەشەندى جوسپارى ماقۇلداندى.

ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى الىبەك قۋانتىروۆ جوسپاردىڭ جوباسى مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ازىرلەنگەنىن حابارلادى. ونى ىسكە اسىرۋعا شامامەن 1,4 ترلن تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتۋ جوسپارلاندى. بۇل ءارتۇرلى سالادا 120-دان استام ءىس-شارانى ورىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ماسەلەن, 9 جاڭا زاۋىت پەن ونەركاسىپتىك كەشەن, اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءوندىرۋ جانە قايتا وڭدەۋ بويىنشا 11 ينۆەستيتسيالىق جوبا ىسكە قوسىلادى. تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق سالاسىندا 130 كم جىلۋ جەلىسىن, 300 كم سۋ قۇبىرى جەلىسىن جانە 127 كم سۋ بۇرۋ جەلىسىن سالۋ جانە جاڭعىرتۋ جوسپارلاندى.

مەديتسينالىق مەكەمەلەردىڭ جەتىس­پەۋ­شىلىگى پروبلەمالارىن شەشۋ ءۇشىن 5 دەنساۋلىق ساقتاۋ وبەكتىسىن سالۋ جانە كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزۋ كوزدەلگەن. ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا 880 بالاعا ارنالعان 4 جاڭا بالاباقشا مەن 1 100 وقۋشىعا ارنالعان 4 وقۋشىلار سارايىن ىسكە قوسۋ جوسپارلاندى, سونداي-اق مەملەكەتتىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەت عيماراتىن سالۋ ماسەلەسى پىسىقتالادى.

مادەنيەت جانە سپورت سالاسىندا 6 مادەنيەت نىسانى, ونىڭ ىشىندە مۋزىكالىق-دراما تەاترى, امفيتەاتر جانە 10 سپورت نىسانىن سالۋ جانە رەكونسترۋكتسيالاۋ جوسپارلانۋدا.

بۇدان باسقا, تۇرعىن ءۇي پروبلەمالارىن شەشۋ ءۇشىن شامامەن 137 ۇيگە اسەر ەتەتىن جەزقازعان قالاسىنىڭ تۇرعىن ءۇي قورى مەن تەمىر جول ۆوكزالى جانە اۋەجاي عيماراتى جاڭارتىلادى. بۇدان باسقا, ەلىمىزدىڭ باسقا قالالارىمەن اۋە قاتىناسىنىڭ جاڭا باعىتتارى اشىلادى, سونداي-اق 400 شاقىرىمعا جۋىق اۆتوجول سالۋ, رەكونسترۋكتسيالاۋ جانە جوندەۋ كوزدەلگەن. سونىمەن قاتار شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ جانە ءوڭىردىڭ مينەرالدىق-شيكىزات بازاسىن كەڭەيتۋ جونىندە شارالار قابىلدانادى.

وسى تاقىرىپتا وبلىس اكىمى بەرىك ابدىعالي ۇلى دا بايانداما جاسادى.

پرەمەر-مينيستر مەتاللۋرگيا, حيميا, جەڭىل ونەركاسىپ جانە ماشينا جاساۋ سالاسىن دامىتۋ باعىتىندا ۇلىتاۋدىڭ الەۋەتى وتە زور ەكەنىن اتاپ ءوتتى. قازاقستانداعى ەڭ ءىرى مىس ءوندىرۋشى كاسىپورىن ۇلىتاۋ جەرىندە ورنالاسقان.

«كەشەندى جوسپاردى ورىنداۋ جاڭا وب­لىستىڭ دامۋىنا ايتارلىقتاي سەرپىن بەرەدى جانە ءوڭىر حالقىنىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا جاعداي جاسايدى. سونىمەن قاتار تۇرعىن ءۇي جانە كولىك ينفراقۇرىلىمىن, الەۋمەتتىك سالانى دامىتۋ بويىنشا جوبالار ىسكە اسىرىلىپ, ەكولوگيالىق پروبلەمالار شەشىلەتىن بولادى», دەدى ءا.سمايىلوۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا, مەتاللۋرگيا ونەركاسىبى مەن اۋىل شارۋاشىلىعىن قارقىندى دامىتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلادى. جەكە ينۆەستيتسيالار ەسەبىنەن ورتاشا قۋاتتى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتى, بيوەلەكتر ستانساسى مەن حيميا زاۋىتى سالىنادى. سونىمەن قاتار ەنەرگەتيكا سالاسىندا №2 جەزقازعان جىلۋ ەلەكتر ستانساسىن سالۋ جانە ساتباەۆ قالاسىندا №1 جىلۋ ستانساسىن جاڭعىرتۋ كوزدەلىپ وتىر. ال كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ ءۇشىن جەزقازعاندا كوتەرمە-تاراتۋ ورتالىعى, 3 قوناقۇي كەشەنى, دەمالىس ءۇيى سالىنادى. سونداي-اق جەرگىلىكتى بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن «تابىسقا جەتۋ جولى» اتتى بيزنەستى قولداۋدىڭ وڭىرلىك باعدارلامالارى ازىرلەنەدى. «ەڭ باستىسى, 2026 جىلعا دەيىن 9,5 مىڭعا جۋىق جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلادى. كورىپ وتىرعانىمىزداي, كەشەندى جوسپاردا بىرقاتار ماڭىزدى ءىس-شارا قامتىلعان», دەدى ءا.سمايىلوۆ.

پرەمەر-مينيستر ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى مەن ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ اكىمدىگىنە مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ, جوسپارداعى بارلىق ءىس-شارانىڭ ۋاقتىلى ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتۋدى تاپسىردى.