اقساقالدار كەڭەسى بىشكەكتە باس قوستى

يكرام ادىربەكوۆ كەڭەستەگى سوي­لەگەن سوزىندە الەمدەگى گەوساياسي جاعدايلاردىڭ كۇن ساناپ  كۇردەلەنىپ بارا جاتقانىن اتاپ ءوتتى. وسى رەتتە تۇركى مەم­لەكەت­تەرى اراسىنداعى بىرلىك پەن ىنتىماقتاستىقتىڭ ماڭىزى ەرەك­شە ارتا تۇسەتىنىنە توقتالدى.  وعان اقساقالدار كەڭەسىنىڭ كەزەكتى وتى­رىسى دا ءوز ۇلەسىن قوساتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى. كەڭەس مۇشەلەرىن قازاق­ستاندا ورىن العان ماڭىزدى وقي­عالارمەن جان-جاقتى تانىستىرىپ وتكەن ول, اسىرەسە, پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن كونستيتۋتسيالىق رەفورما بويىنشا 5 ماۋسىمدا وتكەن بۇكىلحالىقتىق رەفەرەندۋمنىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى. كونستي­تۋتسيانىڭ 32-بابىنا ەن­گىزىل­گەن وزگەرىستەردى داۋىس بەرگەن ازاماتتاردىڭ 77,1 پايىزى قولداعانىن اتاپ كورسەتتى. الداعى ۋاقىتتا وسى وزگەرىستەرگە سايكەس كەڭ اۋقىمدى ساياسي رەفورمالار كۇتىلە­تىنىن ايتتى.

سونىمەن قاتار مامىر ايىندا قازاقستان پرەزيدەنتى مەملەكەتتىك ساپارمەن تۇركيا رەسپۋبليكاسىنا بارىپ, اسا ماڭىزدى قۇجات – «كەڭەيتىلگەن ستراتەگيالىق سەرىك­­تەس­تىك» دەڭگەيىنە كوتەرۋ تۋرالى دەك­لاراتسيانى پرەزيدەنت رەجەپ تايپ ەر­دوعانمەن بىرگە قابىل­داعانىن كەڭەس مۇشەلەرىنە باياندادى. بۇل شەشىم بارلىق نەگىزگى باعىتتارعا, ونىڭ ىشىندە اسكەري-تەحنيكالىق سالادا دا ىنتى­ماق­­تاستىقتى ودان ءارى كەڭى­نەن قار­قىن­دى دامىتۋعا مۇم­كىندىك بەرە­تىنىنە سەنىم ءبىلدىردى.

بيىلعى بىشكەككە جاساعان مەم­لەكەتتىك ساپارىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان-قىر­عىزستان اراقاتىناسىن جاڭا دەڭگەيگە كوتەرەتىن كوپتەگەن ما­ڭىز­دى شەشىمدەرگە جول اشتى, ەكى ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق, باۋىر­لاستىق ايرىقشا قارقىن الا باستادى.

جۋىردا قىرعىزستاندا وتكەن ورتالىق ازيا مەملەكەتتەرى باس­شى­لارىنىڭ IV كونسۋلتاتيۆتىك كەزدە­سۋىنە پرەزيدەنت ق.توقاەۆ قاتىسىپ, ورتالىق ازيا ورنىقتى الەۋمەتتىك-ەكو­نو­ميكالىق دامۋ­دىڭ, بەيبىتشىلىك پەن وركەن­دەۋدىڭ ايماعىنا اينالۋعا ءتيىس ەكەنىن باسا ايتقان بولاتىن.

ي.ادىربەكوۆ ءوز سوزىندە تۇر­كىستان قالاسىنىڭ تۇركى الەمىنىڭ رۋحاني استاناسى رەتىندەگى بەدە­لىنىڭ ارتا تۇسكەنىن, بيىلعى 6 مامىردا تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ باس مۇفتيلەرى وسى رۋحاني وردادا باس قوسىپ, تۇراقتى كەڭەس قۇرعانىن اقساقالدارعا جەت­كىزدى.

ەل استاناسىندا ورنالاسقان حا­لىق­ارالىق تۇركى اكادەمياسى «ورتاق تۇرك تاريحى», «ورتاق تۇرك ادەبيەتى» جانە «تۇركى الەمىنىڭ گەو­گرا­­فياسى» وقۋلىقتارىن تۇركى مەم­لەكەتتەرى مەكتەپتەرىنىڭ وقۋ باعدار­لا­ماسىنا ەنگىزۋدى ۇسىن­دى. وسى ماسەلەنى اقساقالدار كەڭەسى ىس­تانبۇلداعى كەزدەسۋدە كوتەر­گەن بولاتىن. ي.ادىربەكوۆ اتالعان كىتاپ­تاردى اقساقالدار كەڭە­سىنىڭ مۇشە­لەرىنە تارتۋ ەتتى.

كەڭەستىڭ جۇمىسى بارىسىندا اقساقالداردى قىرعىزستان پرە­زيدەنتى سادىر جاپاروۆ الا-ارچا مەملەكەتتىك رەزيدەنتسياسىن­دا قا­بىلداپ, ءار اقساقالمەن جەكە پىكىر الماستى. ءوز كە­زەگىندە يكرام ادىربەكوۆ كەيىنگى جىلدارى قازاقستان مەن قىر­­عىزستان ارا­سىنداعى قارىم-قاتى­ناس تىڭ لەپپەن  قارقىن الا باس­تاعانىن, ساۋ­دا اينالىمى ەكى ەسەگە دەيىن وسكەنىن, بۇل ەكى ەلدىڭ مەملەكەت باسشىلارىنىڭ ءوزارا سەنىم, ىن­تىماقتاستىق, سىيلاستىق ورناتا ءبىلۋىنىڭ ناتيجەسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

پرەزيدەنت س.جاپاروۆ تۋىس­قان ەلدەر اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق الەۋەت وتە جوعارى ەكەنىن, پرە­زيدەنت ق.توقاەۆپەن شەكارا اي­ماعىنا ساۋدا-لوگيس­تيكالىق ورتا­لىقتار قۇرۋعا كەلىس­كەنىن, سونىمەن قاتار الماتى مەن ىستىقكولدى توعىستىراتىن تىكە­لەي جولدى بىرلەسىپ ىسكە قوسۋدى قولعا الاتىنىن ايتتى. وسى ماسەلە ويداعىداي شەشىلسە, قازاقستاندىق دەمالۋشىلاردىڭ سانى بىرنەشە ەسە وسەتىنىنە سەنىمدى ەكەنىن جەت­كىزدى.

اقساقالدار كەڭەسى جۇمىس قو­رى­تىندىسىنا ساي ارنايى قۇجات قابىلدادى. قۇجاتتا 11 قاراشا كۇنى سامارقاندتا وتەتىن تۇركى مەم­لە­­كەت­تەرى باسشىلارىنىڭ سام­ميتىنە ناقتى ۇسىنىستار بەلگى­لەنگەن.