باعانىڭ ءوسىمىن باقىلاۋعا الدى

وسى اپتادان باستاپ ەلىمىزدىڭ بارلىق وبلىس جانە اۋداندارىندا 216 پارتيالىق مونيتورينگ جانە قاداعالاۋ توبى جۇمىسقا كىرىستى. ولار ساۋدا نىساندارىن تەكسەرەدى جانە الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ونىمدەردىڭ باعاسىنا مونيتورينگ جۇرگىزەدى.

Amanat پارتياسىنىڭ اتقا­رۋشى حاتشىسى اسحات ورالوۆ ەلدەگى ينفلياتسيانىڭ جەدەل وسۋىنە سىرتقى فاكتورلاردان باسقا, ساۋ­دا جۇيەسىندەگى دەلدالدار مەن الىپساتارلاردىڭ ايتارلىقتاي كوبەيۋى ىقپال ەتكەنىنە نازار اۋداردى.

«14 شىلدەدە مەملەكەت باس­شى- سى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇكى­­مەت­تىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرى­سىندا تاۋارلار باعاسىن تۇراق­تان­دىرۋ جانە ازاماتتاردىڭ تابىسىن ارتتىرۋ بويىنشا ناقتى مىن­دەت­تەردى بەلگىلەدى. دەگەنمەن مەم­لەكەتتىك ورگاندار قابىلداعان ءىس-شارالار باعانىڭ ءوسۋىن تەجەۋگە تولىق كولەمدە ىقپال ەتپەيدى. باعانى ءجون-جوسىقسىز كوتەرەتىن ساتۋشىلار تەكسەرۋ ۋاقىتىن الدىن الا ءبىلىپ وتىرادى جانە ولار مەملەكەتتىك ورگاندار تەكسە­رۋ­شىلەرىنىڭ ءتۇرىن تانيدى», دەدى اتقارۋشى حاتشى.

ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك, ماۋسىم ايىندا جىلدىق ينفلياتسيا 14,5 پايىزدى قۇرادى. ءبىر جىل ىشىندە ەڭ كوپ قىمباتتاعان – ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى (17,9 پايىز). ازىق-ت ۇلىك ەمەس تاۋارلاردىڭ باعاسى 11,1 پايىزعا, اقىلى قىزمەتتەردىڭ باعاسى 8,9 پايىزعا ءوستى.

«قوعامدىق ساياسات ينس­تي­تۋ­تى­نىڭ الەۋمەتتىك زەرتتەۋىنە سايكەس, قازاقستاندىقتاردىڭ 80 پايىزدان استامى باعانىڭ وسۋىنە الاڭدايدى. بۇل ماسەلە اسىرەسە, الەۋمەتتىك وسال توپتار ءۇشىن وتە وزەكتى. ءبىز وسى جاعداي­دى پارتيانىڭ بارلىق وڭىردەگى قوعامدىق قابىلداۋ بول­مەلەرىنە كەلىپ تۇسكەن وتىنىشتەردىڭ ارتۋى­نان بايقاپ وتىرمىز. ماسەلەن, جىل باسىنان بەرى الەۋمەتتىك قامسىز­داندىرۋ ماسەلەلەرىمەن جۇگىنگەن­دەردىڭ ۇلەسى 30 پايىزعا ءوستى. وسىعان بايلا­نىستى ءبىز جەرگى­لىكتى جەردەگى ناقتى جاع­دايدى انىقتاۋ ءۇشىن ازىق-ت ۇلىك پەن تاۋارلار باعاسىنا موني­تورينگ جۇرگىزەتىن 216 ارنايى توپ قۇردىق. قازىردىڭ وزىندە دۇكەن سورەلەرىندەگى باعا­لار مەن مەملەكەتتىك ورگاندار­دىڭ ەسەپ­تەرى ءبىر-بىرىنە سايكەس كەلمەيدى», دەپ اتاپ ءوتتى اسحات ورالوۆ.

اتقارۋشى حاتشى مونيتورينگ توبىنا تەك پارتيالىقتار عانا ەمەس, سونداي-اق قوعام بەلسەندىلەرى, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىم­داردىڭ وكىلدەرى, بيزنەسمەندەر, جۋر­نا­ليستەر مەن تاۋەلسىز ساراپ­شىلار دا كىرەتىنىن ايتتى. جۇ­مىس ناتيجەلەرى پارلامەنت ماجى­لىسىندە جانە ۇكىمەتتە قارالادى.

ايماقتارداعى قازىرگى جاعداي تۋرالى ءماجىلىس دەپۋتاتى, پارتيا جانىنداعى اگروونەركاسىپتىك كوميتەت توراعاسى قاينار اباسوۆ جانە ءماجىلىس دەپۋتاتى, پار­تيا جانىنداعى ەكونوميكا, كاسىپ­­كەرلىك جانە اگرارلىق سەكتور ماسەلەلەرى جونىندەگى رەسپۋب­لي­كالىق كەڭەستىڭ مۇشەسى عالىم امى­رەەۆ بايانداما جاسادى. شىعىس قازاقستان وبلىسىنداعى جاع­داي تۋرالى مونيتورينگ توبى­نىڭ مۇشەسى, وسكەمەن قالالىق ءماس­ليحاتىنىڭ دەپۋتاتى زويا نوۆو­لودسكايا ايتىپ بەردى.

«كەشەدەن بەرى وڭىردە 84 ساۋدا نىسانىنا مونيتورينگ جۇر­گىزىلدى. جۇرگىزىلگەن تالداۋ ناتيجەسىندە اكەلىنەتىن كوكونىس­تەردىڭ (كارتوپ, ءسابىز, پياز, قى­رىق­قابات) باعاسىن 19%-عا كوتەرۋ فاكتىسى انىقتالدى. مونيتورينگ كەزىندە كاسىپكەرلەر ساتىپ الۋ باعاسىن كورسەتەتىن قۇجاتتارىن ۇسىنا المادى. ءتۇسىن­دىرۋ جۇ­مىستارى جۇرگىزىلىپ, اتال­عان نىساندار پارتيالىق باقى­لاۋعا الىندى», دەدى زويا نوۆو­لود­سكايا.

سونداي-اق جيىن بارىسىندا نۇر-سۇلتان قالاسى بويىنشا ەكو­نوميكا جانە كاسىپكەرلىك ما­سە­لەلەرى جونىندەگى قوعامدىق كە­ڭەس­تىڭ توراعاسى بولات وماروۆ ءسوز الدى.

«ەلوردادا كارتوپ – 10872 توننا (65%), ءسابىز – 2938 توننا (76%), قىرىققابات – 1900 توننا (49%), پياز – 2695 توننا (107%) سياقتى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنىڭ بەس اي تۇتىنۋعا بولاتىن 30% قورى جا­سال­دى. ءبىرىنشى سۇرىپ­تى ۇننان جاسال­عان نان باعاسىن تۇ­راق­تان­دىرۋ ءۇشىن مەموراندۋم ايا­سىندا ەلور­دا­نىڭ وڭدەۋ كاسىپ­ورىن­دارىنا استىق جىبەرىلۋدە», دەدى ب.وماروۆ.

Amanat-تىڭ تۇركىستان وب­لىس­تىق فيليالىنىڭ اتقارۋشى حاتشىسى بەيسەنباي تاجىباەۆتىڭ ايتۋىنشا, وڭىردە 18 پارتيالىق مونيتورينگ توبى قۇرىلعان.

«28 شىلدەدە اتالعان توپتار وبلىستىڭ 88 بازارى مەن ءىرى ساۋدا نىساندارىن ارالادى. با­عا­نىڭ ءوسۋىن تەجەۋ ءۇشىن وبلىستا تۇراقتى تۇردە اۋىل شارۋا­شىلىعى جار­مەڭ­كەلەرى ۇيىمداس­تىرىلادى, باعا­نىڭ نەگىزسىز وسۋىنە جول بەرمەۋ بويىنشا ءىرى ساۋدا ۇيىم­دارى­مەن مەمو­راندۋمدار جاسالادى. ءبىز قازىر­دىڭ وزىندە 1467 ءۇي ما­ڭىنداعى دۇكەن­دەردىڭ 1463-ءىن (99,7%) تەكسەر­دىك, باعانى نەگىزسىز كوتەرۋدىڭ 38 فاكتىسى انىقتال­دى. ءتيىستى شارا­لار قابىلداۋ ارقى­لى باعالار 10-15 پايىزعا تومەن­دەدى», دەپ اتاپ ءوتتى ول.

Amanat پارتياسىندا مونيتورينگ جۇرگىزەتىن توپتار كۇن سايىن جۇمىس ىستەيتىنى ايتىلدى. ايماقتارداعى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك باعا­سىنىڭ وزگەرگەنىنە قاتىستى مالى­مەتتىڭ ءمان-جايى پارتيالىق با­قىلاۋ كوميسسياسىنىڭ وتىرىسىندا قارالادى. وزگەرىس انىق­تالعان جاعدايدا ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن ۇسىنىمدار ازىرلەنىپ, ناقتى مەرزىمى مەن جاۋاپتى تۇلعالار بەلگىلەنەدى.