اتاق ساتاتىن الاياقتار

«اپكە, مەنىڭ تەلەفونىمدى ەشكىمگە بەرگەن جوق پا ەدىڭىز؟ «التىن عاسىر» دەي مە, «التىن كىتاپ» دەي مە, بىرەۋلەر حابارلاسىپ, مەنى جاقسى ۇستاز رەتىندە ىرىكتەۋدەن ءوتتىڭىز, سول كىتاپقا كىرگىزىپ, ۇستازدىعىم, وتباسىم تۋرالى ماقالا شىعارادى ەكەن. بىراق 100 مىڭ تولە دەيدى». تۋىسىمنىڭ وڭىردەگى «ۇزدىك ءجۇز ۇستازدىڭ ءبىرى» بولعانىنا قۋانىپ تۇرعانى داۋسىنان سەزىلەدى. الايدا بۇلار الاياقتار ەكەنىن بىردەن ەسكەرتىپ, ەشكىمگە دە بايلانىس ءنومىرىن بەرمەگەنىمدى ايتقانمىن.

ەندى وسى جۋىردا وتاندىق كوسمەتولوگيانى دامىتىپ جۇرگەن كاسىپكەر قۇربىم گۇلشاش اۋباكىرقىزى ءوزىن بەيتانىس بىرەۋلەر قايتا-قايتا مازالاپ, مەدال بەرىپ, قازاقستاننىڭ ۇزدىك ءجۇز ادامى ەنەتىن ەنتسيكلوپەدياعا قوساتىنىن ايتىپ, ءتىپتى ويلانۋعا ۋاقىت بەرگەن. بار بولعانى 350 مىڭ تەڭگە تولەسە, سول كىتاپتا ءاسانالى ءاشىموۆ... سياقتى باسقا دا تانىمال تۇلعالارمەن قاتار تۇراتىنى تۋرالى ايتا كەتۋدى ۇمىتپاپتى.

گۇلشاش: «مەن ول كىسىلەر سياقتى تۇلعا ەمەسپىن, اتاق دەگەن ساتىلماۋ كەرەك قوي» دەگەن ۋاجبەن قۇتىلعانداي بولعانىمەن, الاياقتار ءىسىن دوڭگەلەتىپ, ءبىراز ادامدى جۇمىسپەن قامتىپ وتىرعان جولداسى داۋرەنگە دە «ۇزدىك كاسىپكەر اتاندىڭىز, «التىن كىتاپقا» ەنەتىن بولدىڭىز» دەپ 3-4 رەت حابارلاسقان. قوش دەلىك. بۇل از دەسەك, الەۋمەتتىك جەلىلەردە دە وسى ماسەلەنى قاۋزاپ جۇرگەندەر بار.

«باعانا بىرەۋ زۆوندايدى. ء«سىزدى قازاقستاننىڭ «التىن كىتابىنا» قوسساق دەپ ەدىك, توسبەلگىسى قوسا بەرىلەدى. ەلوردادان حابارلاسىپ تۇرمىن. ءبىز ەلىمىزدە 12 سالانى قامتيتىن جەتىستىككە جەتكەن ءوزىڭىز سياقتى قوعامعا ۇلەسىن قوسىپ جۇرگەن, باسشىلىق قىزمەتتەگى ازاماتتاردى جيناپ جاتىرمىز» دەيدى.

سوڭعى سويلەمدەرىن ەستىگەندە كوزىم قاراۋىتىپ, لەزدە پاڭدانىپ شىعا كەلگەنىمدى بايقاماي قالىپپىن. ولاردىڭ ءتۇپ پيعىلىن ءبىلىپ تۇرسام دا: ء«يا, نە ىستەۋ كەرەك؟» دەپپىن وكتەم ۇنمەن. وسىلاي دا, وسىلاي...

ەندى اناۋ التىن ءتۇستى مەدال ىنتىقتىرىپ بارادى. كەۋدەڭە تاعىپ الىپ, جيىنداردا جۇرسەڭ, قۇددى ءبارى قۇرمەتتەيتىندەي قيال بەردى. باعاسى 250 مىڭ تەڭگە, ءبولىپ تولەسەڭ دە بولادى. سىزگە سكيدكا بار دەمەسى بار ما؟!

دەرەۋ ەسىمدى جيناپ, مەن ءوزى نە ىستەپ ەدىم دەپ, ءومىربايانىمدى ويلاسام, ەكى ابزاتستان اسپايدى ەكەن. كىتاپتا فوتوم مەن ەكى جولدان تۇراتىن ءومىربايانىم تۇرسا, قوعام­عا ەڭبەگى سىڭگەن, اتپال ازامات دەپ قانا جازا سالسا ۇيات قوي. دەگەنمەن كوڭىل كۇيىم­دى كوتەرگەندەرىنە راحمەت!», دەپ جازادى سار­كازم­مەن facebook-تەگى دوستارىمىزدىڭ ءبىرى.

دەگەنمەن قوعامدا وزىنە, اتقارىپ جۇرگەن ىسىنە سىني كوزبەن قارايتىن, شىندىق پەن وتىرىكتى اجىراتا الاتىن مۇنداي ادامدار از, قارماققا ءىلىنىپ جۇرگەندەر دە بار ەكەنىن جوققا شىعارۋعا بولمايدى. وسى جازبادان كەيىن ونىڭ الەۋمەتتىك پاراقشاسىندا ءبىراز ادام ءۇن قاتتى, وسىعان ۇقساس وقيعالاردى كەلتىردى.

سول سياقتى الەۋمەتتىك جەلىدە احمەتبەك نۇرسيلا اتتى زامانداسىمىز دا «ارام بيزنەس, مەدال ساتىپ اقشا تابۋ, كاتەگوريا ساتىپ اقشا تابۋ» حەشتەگتەرىمەن ماسەلە قوزعادى. سوزدەرىن كۇزەمەي, تۇزەمەي ايتقاندا, مازمۇنى تومەندەگىدەي.

ء«بىر جىگىت وتە جاقسى تابىس تاۋىپ ءجۇر ەكەن. سۇراستىرا كەلسەم, تابىس ءتۇرى مىنادا: ءبىرىنشىسى – مۇعالىمدەرگە مەدال ساتادى, 50 مىڭ شاماسىندا عوي دەيمىن, ەكىنشىسى – ۇستازدارعا كاتەگوريا ساتىپ اقشا تابادى ەكەن.

ونى قالاي جاسايدى دەيسىزدەر مە؟ ۇستاز­دارعا ارناپ جۋرنال شىعارادى. مۇعالىمنىڭ اقشاسىنا دايىن عىلىمي ماتەريالداردى ءبىر ادامدارعا دايىنداتىپ, جۋرنالعا ۇستازدىڭ اتىنان شىعارادى. «ۇستاز» كاتەگوريا الادى, ال مىنا «كاسىپكەر» اقشا تابادى.

وسىلاي ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ تامىرىنا بالتا شاۋىپ جاتقانىن بىلەدى, بىراق ار-ۇيات دەگەن نارسەدەن جۇرداي بولىپ, اقشانى ءبىرىنشى ورىنعا قويىپ العان سوڭ قۇلقىنى وسىنى ىستەتەدى.

مەن «بۇل بيزنەس ەمەس ءبىرىنشى قىلمىس, ەكىنشى ۇلتقا جاسالىپ جاتقان قاستاندىق» قوي دەسەم, «اعا, قايتەسىز ونى ايتىپ, ەلدىڭ ءبارى وسىلاي اقشا تابادى» دەيدى. جاقىندا سول جىگىتتىڭ ورانىپ الىپ مەككەدە جۇرگەن سۋرەتىن كوردىم...».

ەگەر اقيقاتىنا كەلسەك, قوعامنىڭ جەگى قۇر­تىنا اينالعان مۇنداي قىلمىسكەرلەر جۇگەن­دەلىپ, ولارعا شارا قولدانىلۋعا ءتيىس. ايتپەسە, ون­سىز دا اتاق پەن ماراپاتتاردان ءمان كەتىپ تۇر.

الماتى