جازعى مەكتەپتە وقۋ باستالدى

17 ماۋسىمعا دەيىن جالعاسادى

جازعى مەكتەپتەگى ءبىلىم بەرۋ پروتسەسى ادەتتەگىدەي پارتادا ەمەس, وقۋشىلارعا قىزىقتى فورماتتا وتەدى. بۇل تۋرالى مەك­تەپكە دەيىنگى جانە ورتا ءبىلىم بەرۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى گۇلميرا كارىموۆا: «پاندەميا وقۋ ۇدەرىسىنە جاقسى اسەر ەتپەگەنىن جانە مەكتەپ وقۋ­­شى­لارىنىڭ كەي تاقىرىپتاردى تو­لىق مەڭگەرمەگەنىن جاقسى بىلەمىز. باسقا ەلدەردە بۇل ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن وقۋ جىلىن ۇزارتادى. ال ءبىز جازعى مەك­تەپتەر جۇمىسىن ۇيىمداستىردىق. جازعى مەكتەپتەردە يكەمدى وقۋ كەستەسى ۇيىمداستىرىلعان. ونداعى ساباقتار ادەتتەگى فورماتتا ەمەس, مۇراجايلارعا جانە ەكسكۋرسيالارعا بارۋ تۇرىندە دە وتە­دى. بۇل رەتتە جازعى مەكتەپتە وقۋشى­لار­عا باعا قويىلمايتىنىن, سونىمەن قاتار ءۇي تاپسىرماسى بەرىلمەيتىنىن ايتا كەتكەن ءجون», دەدى.

گ.كارىموۆانىڭ ايتۋىنشا, 26 مامىردا جۇمىسىن باستاعان جازعى مەكتەپتەر 17 ماۋسىمعا دەيىن جالعاسادى. جازعى مەكتەپتەر پاندەميادان تۋعان ءبىلىم سالا­سىن­داعى ولقىلىقتاردىڭ ورنىن تول­تىرۋعا عانا ەمەس, ءبىلىم ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا دا ۇيىمداستىرىلىپ وتىر.

«جاز مەزگىلىندەگى وقۋ مۇمكىندىگىنشە قىزىقتى ءارى مازمۇندى بولۋ ءۇشىن بارلىق جاعداي جاسالعان. كەيبىر بالالاردىڭ رەپەتيتورلارمەن اقىلى كۋرستارعا بارىپ, قوسىمشا ءبىلىم الاتىنى بەلگىلى. وسى رەتتە جازعى مەكتەپ – وقۋشى مەن اتا-اناعا بەرىلگەن تاماشا مۇمكىندىك. ونىڭ ۇستىنە مۇعالىمدەر ءوز وقۋشىلارىنىڭ كۇشتى جانە ءالسىز جاعىن جاقسى بىلەدى. جازعى مەكتەپ بارلىق 1-8 جانە 10-سىنىپ وقۋشىلارى ءۇشىن ۇيىمداستىرىلادى. دەگەنمەن ءتۇرلى جاعدايلارعا بايلانىستى جازعى مەكتەپكە قاتىستى سوڭعى شەشىمدى اتا-انالار مەن مەكتەپ وقۋشىلارى وزدەرى قابىلدايدى. بۇل جەردە ءبىرىنشى كەزەكتە بالانىڭ مۇددەسىن, ونىڭ بولاشاعىن ويلاۋ كەرەك. سوندىقتان تۇپكىلىكتى شەشىم اتا-انانىڭ قولىندا ەكەنىنە قاراماستان, ءبىز ءوز تاراپىمىزدان وقۋشىلارعا جازعى مەكتەپكە بارۋعا كەڭەس بەرەمىز. ويتكەنى بۇل, ەڭ الدىمەن, بالالارعا قاجەت», دەدى مەكتەپكە دەيىنگى جانە ورتا ءبىلىم بەرۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى.

مينيسترلىكتىڭ مالىمدەۋىنشە, 2 ملن-عا جۋىق بالا وسى مۇمكىندىكتى پايدالانىپ, جازعى مەكتەپتەردە ءبىلىمىن شىڭداپ جاتىر.

الەۋمەتتىك ساناتتاعىلارعا تەگىن

ءيا, ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جازعى مەكتەپكە بارۋعا كەڭەس بەرەدى. الايدا مىندەتتەمەيدى. سول سەبەپتى كا­ني­كۋلداعى قوسىمشا بىلىمنەن قالىس قالاتىندار دا بار بولار. دەسەك تە, ءوز ەر­كىمەن قۋانا قاتىسىپ جۇرگەندەر دە جەتەرلىك.

نەگىزى ەلىمىزدەگى بارلىق مەملەكەتتىك ورتا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىندا جازعى مەكتەپتەر اقىسىز وقىتادى. ال م.وتەمىس ۇلى اتىنداعى وقۋشىلار سارايى وقۋشىلارعا ارناپ اقىلى شىعارماشىلىق جازعى مەكتەپ ۇيىمداستىردى. بىراق وعان تەگىن باراتىن بالالار دا بار. اتالعان وقۋشىلار سارايى ديرەكتورىنىڭ وقۋ ءىسى جونىندەگى ورىنباسارى ايىمكۇل جاباەۆا اقىلى مەكتەپتە اقىسىز وقىپ جۇرگەن 70 بالا بار ەكەنىن جەتكىزدى.

«وسى جىلى جازعى مەكتەپتى ۇيىم­داستىرۋدا ءۇش اۋىسىم جوسپارلانىپ وتىر. ءبىرىنشى اۋىسىم 30 مامىر مەن 10 ماۋسىم, ەكىنشى اۋىسىم 13-24 ماۋسىم ارالىعىندا, ال ءۇشىنشى اۋىسىم 27 ماۋسىم مەن 8 شىلدە ارالىعىندا بولادى. ءبىرىنشى اۋىسىمعا 160-قا جۋىق بالا تىركەلدى. ونىڭ ىشىندە كوپبالالى, الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان وتباسىدان جانە بالالار ۇيىنەن كەلگەن 70 وقۋشى بار. بۇل بالالاردىڭ وقۋىن «اقنيەت» قوعامدىق قورى تولەپ بەردى. اتالعان ءۇش ساناتقا جاتپايتىن وقۋشىلاردى اتا-انالارى وزدەرى اقىلى وقىتادى. 10 كۇندىك وقۋ اقىسى 20 مىڭ تەڭگە تۇرادى. جازعى مەكتەبىمىزگە 6-10 جاس ارالىعىنداعى بالالاردى قابىلدايمىز», دەپ ءتۇسىندىردى ا.جاباەۆا.

وقۋشىلار سارايى وكىلىنىڭ ايتۋىنشا, شىعارماشىلىق باعىتتاعى جازعى مەكتەپتە ساعات 9.00-13.00 ارالىعىندا ءۇش ساباق وتەدى. ساباق شاحمات, سۋرەت سالۋ, حورەوگرافيا, ۆوكال, باسسەيندە ءجۇزۋ, اعىلشىن, روبوتتەحنيكا, قولونەر, پلاستيلينمەن جۇمىس ىستەۋ سىندى قىزىقتى ۇيىرمەلەر تارتىبىندە وتەدى. جازىلعان بالانىڭ ءبارى جاس شاماسىنا قاراي توپتارعا بولىنەدى. 15-16 وقۋشىدان تۇراتىن ءار توپ وقۋ ۇزاقتىعى 10 كۇنگە سوزىلاتىن مەكتەپتە بەكىتىلگەن ساباق كەستەسى بويىنشا وسى ۇيىرمەلەرگە قاتىسادى.

اتا-اناعا دا, بالاعا دا ءتيىمدى

«ۇيىرمە ساباقتارىنان باسقا سپورت زالىندا جارىستار وتەدى. جەڭىمپازدارعا ىنتالاندىرۋ ەسەبىندە ديپلومدار بەرەمىز. وقۋشىلار سارايى الاڭىندا ءارتۇرلى ويىندار, كۆەستەر وتكىزىلەدى. ماسەلەن, العاشقى ساباق كۇنىندە ساحنادا ءحارري پوتتەر تۋرالى قويىلىمدى تاماشالادى. بۇل بالالاردى ەرەكشە قىزىقتىردى. ءبىز جازعى مەكتەپتى بيىل سەگىزىنشى جىل قاتارىنان ۇيىمداستىرىپ وتىرمىز. اتا-انالار تاراپىنان جاعىمدى پىكىرلەر ەستيمىز. بىرنەشە جىل قاتارىنان كەلىپ جۇرگەن بالالار بار. ءبىرىنشى اۋىسىمعا جازىلعان وقۋشىلاردىڭ 40-50%-ى كەلەسى اۋىسىمعا دا جازىلادى. كەيدە اتا-انالار بالالارىن بىرنەشە ۇيىرمەگە قاتارىنان بەرىپ شارشاتادى, ال ءبىزدىڭ ۇيىرمە بالانىڭ قىزىعۋشىلىعى قانداي باعىتتا ەكەنىن انىقتاپ, اتا-اناعا ناقتى قاي ۇيىرمەگە بەرەتىنىن بىلۋگە كومەكتەسەدى. مۇنى ءبىز پراكتيكادان كورىپ وتىرمىز. ايتالىق, جازعى مەكتەپكە كەلگەن بالالاردى قىركۇيەك ايىندا تاعى كەلىپ, ناقتى ءبىر ۇيىرمەگە جازدىرىپ جاتادى», دەدى وقۋشىلار سارايىنىڭ وكىلى.

راسىمەن, جازعى مەكتەپتەر وقۋشى­لارعا عانا ەمەس, ولاردىڭ اتا-انالارىنا دا بالا تاربيەسىندە دۇرىس شەشىم شىعارۋعا كومەكتەسەدى. جوعارىداعى ءتا­جىريبەدەن تۇيگەن تۇجىرىم وسىعان دالەل بولاتىنداي.

كوكشەتاۋ قالاسىنداعى №16 ورتا مەكتەپتىڭ 10 سىنىبىن بىتىرگەن اقبوپە امانتايدىڭ اناسى گۇلنار نۇرپەيسوۆا ونلاين وقىتۋ فورماتىنان كەيىن قىزى­نىڭ وقۋ دەڭگەيى بۇرىنعىدان سالىستىرمالى تۇردە تومەندەگەنىن ايتادى.

«قىزىم گۋمانيتارلىق پاندەردى جاقسى تۇسىنەدى, تەك جاراتىلىستانۋ-ما­تەماتيكالىق باعىتتاعى پاندەر وعان قيىندىق تۋعىزادى. سول ءۇشىن دە ءبىز جازعى مەكتەپتە ءبىلىم الۋدى ءجون كوردىك. جازعى مەكتەپ ءار وقۋشىنىڭ ءوز قالاۋى بول­عاندىقتان, قىزىم دا ءوز وي-ءورىسىن كەڭەيتىپ, ءبىلىمىن تەرەڭدەتۋ ماقساتىندا ءوز ەركىمەن جاز ايىندا وقۋعا شەشىم قابىلدادى. مەن ونى قولداپ وتىرمىن. سەبەبى پاندەميا كەزىندە كەي ساباقتاردى ونلاين وقىدى. سودان وقۋ دەڭگەيى بۇرىنعىدان سالىستىرمالى تۇردە تومەندەدى. جازعى مەكتەپ وسى ولقى­لىقتىڭ ورنىن تولتىرادى دەپ سەنەمىز», دەدى گ.نۇرپەيسوۆا.

ايدانا شوتبايقىزى,

«Egemen Qazaqstan»,

ارۋجان ناعاشباي,

ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى