• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
پىكىر 30 ناۋرىز, 2022

ساياسي جۇيەنى جەتىلدىرۋ جولىنداعى قادامدار

400 رەت
كورسەتىلدى

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قازاقستان حالقىنا جولداۋىن مۇقيات تىڭداۋدان تۇيگەن ەڭ باستى ويىم, ول – بار بيلىكتى ءبىر ادامنىڭ قولىنا بەرىپ, ءبارىن ءبىر تۇلعاعا تىرەپ قويعان بۇرىنعى جۇيەدەن باس تارتۋعا ۇمتىلۋى دەپ ايتار ەدىم. بۇل جەكە باستىڭ قامى ەمەس, بۇكىل ەلدىڭ بولاشاعى ءۇشىن جاسالعان قايىرلى قادام دەپ سانايمىن.

پرەزيدەنتتىك بيلىكتى كۇشەيتۋ ءۇشىن ءتۇرلى ينستيتۋتتارعا سۇيەنۋ, سونىڭ ىشىندە ءوزى مۇشەسى بولىپ تابىلاتىن پارلامەنتتىك پار­تيانىڭ توراعاسى بولۋ بۇگىن­گە دەيىن بارلىق بيلىكتى مونوپو­ليالاندىرۋعا الىپ كەلدى. پرە­زيدەنتتىڭ پارتياسى بولعان سوڭ بارلىق بيلىك رەسۋرستارى سول پارتيانىڭ مۇددەسىنە قىز­مەت ەتتى. ساياسي باسەكەلەستىك ءىس جۇ­زىندە وتە تومەن دارەجەدە بول­دى. ال مۇندايدىڭ قانداي ناتي­جە بەرەرى الدىن الا بەلگىلى ەدى. حالىقتىڭ سايلاۋعا دەگەن, قوعامدىق ءومىردى جاقسارتۋعا دەگەن قۇلشىنىسى مەن بەلسەندىلىگى بارىنشا سالقىندادى. وسى بەيجايلىقتان ارىلۋدىڭ ەڭ باستى جولى – پرەزيدەنتتىڭ  پارتيانىڭ توراعاسى بولۋدان باس تارتۋى ەكەنىن قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى ءدوپ باسىپ ايتتى.

ساياسي ءومىرىمىزدى جاقسارتۋعا باعىتتالعان ەكىنشى ماسەلە – ماجوريتارلىق جۇيەنىڭ ەنگى­زىلۋى. ءبىز ازىرگە, ساياسي پارتيالار ءوزارا اشىق كۇرەس ارقىلى تەك پروپورتسيونالدىق سايلاۋ جۇيەسىمەن سايلانىپ, بيلىككە قول جەتكىزەتىن دەموكراتياسى جوعارى دامىعان باتىس مەملەكەتتەرىندەي بولا المايمىز. وعان قول جەتكىزۋ ءۇشىن ساياسي دامۋدىڭ ءبىراز جولدارىنان ءوتۋىمىز كەرەك. سوندىقتان دا پرەزيدەنتتىڭ پارلامەنت دەپۋ­تاتتارىنىڭ 30 پايىزى بۇرىنعى ماجوريتارلىق جۇيەمەن سايلانۋىن ەنگىزۋ تۋرالى باستاماسىن وتە دۇرىس دەپ سانايمىن. حالىق بەلسەندىلىگى ارتپاسا شاعىن توپتارمەن مەملەكەتتىڭ ساياسي جۇيەسىنىڭ دامۋى, اشىقتىعى مەن زاڭ ۇستەمدىگىنىڭ ورناۋى مۇمكىن ەمەس. ال بۇلار بولماسا سىبايلاس جەمقورلىق سياقتى ىندەتتىڭ ارتا بەرەرى ءسوزسىز.

سونىمەن قاتار جولداۋدا پرەزي­دەنت پارلامەنتتىڭ وكىلەت­تىگىن ارتتىرىپ, بيلىكتىڭ ءبىراز تارماعىن بەرۋدى ۇسىندى. بۇل دا قايناۋى جەتكەن ماسەلە. ناقتى بيلىك تەك قانا پرەزيدەنتكە بايلانعان مەملەكەتتە اكىمدەر مەن مينيسترلەر پارلامەنت دەپۋ­تاتتارىنىڭ ساۋالدارى مەن ونداعى تالاپتاردى جۇرە تىڭداپ, وعان شىعارىپ سالما جاۋاپتار بەرۋگە ابدەن داعدىلانىپ الدى. ەگەر وكىلدى بيلىك ءوز تاراپىنان باستاما كوتەرىپ, پارلامەنت تالاپتارىن ورىندامايتىن جوعارى بيلىك يەلەرىن تىڭداپ قانا قويماي, وندايلاردى ورىندارىنان الۋ, قىزمەتىنەن شەتتەتۋ قۇقىعى بولسا – ماسەلە مۇل­دە باسقاشا بولار ەدى. پرەزي­دەنت ءوزىنىڭ جولداۋىندا وسى ولقى­لىقتىڭ ورنىن تولتىرىپ, پار­لامەنتكە قوسىمشا وكىلەت­تىك بەرۋ كەرەكتىگىن ايتتى. بۇل پار­لامەنتتىڭ بەدەلى مەن ىقپالىن ءىس جۇزىندە ارتتىراتىن شارا بولماق. مۇندايدا مينيسترلەر مەن اكىمدەر وكىلدى بيلىك الدىنداعى ءوز جاۋاپكەرشىلىگىن سەزىنىپ, ەسەپ­تەرىنە مۇقيات دايىندالاتىن بولادى, دەپۋتاتتاردىڭ ساۋالدارىنا دا بەيجاي قاراماي, ورىندى ۇسىنىستاردىڭ وڭ شەشىلۋىنە جانىن سالار ەدى. ال بۇگىنگە دەيىن ول پارلامەنتتەن كەلگەن ساۋالدى تومەنگە سىرعىتىپ, جالتارما جاۋاپ بەرە سالۋدى عانا بىلەدى. 

پرەزيدەنت جەرگىلىكتى وكىلدى ورگان­داردىڭ دا وكىلەتتىگىن ارت­تىرۋدى كوزدەگەن بىرنەشە وزگە­رىس بولاتىنىن ايتتى. وسى كۇنگە دەيىن ءماسليحاتتار اكىمنىڭ قول­جاۋلىعى بولىپ كەلگەنى بەلگىلى. ەندى شىن مانىندەگى حالىق وكىلدى­لىگىنە اينالسا قۇبا-قۇپ بولار ەدى.

جولداۋدىڭ ونە بويىنان مەم­لەكەتتىڭ جارقىن بولاشاعىن, ىرگەسى­نىڭ نىعايا ءتۇسۋىن كوزدەگەن وسىن­داي ورىندى وزگەرىستەر كورى­ن­ىپ تۇر. ەندى تەك ولاردىڭ شاشاۋ شىقپاي ورىندالۋىن تىلەيمىز.

 

ەرىك نۇراقاەۆ,

سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق كاسىپوداقتار ورتالىعىنىڭ توراعاسى

 

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار