• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
الەم 29 ناۋرىز, 2022

ۋكراينا-رەسەي: كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلۋدە

300 رەت
كورسەتىلدى

ىستانبۇلدا ۋكراينا مەن رەسەي اراسىنداعى كەلىسسوزدەردىڭ كەزەكتى راۋندى باستالدى. جيىنعا تۇركيا پرەزيدەنتى رەدجەپ تايپ ەردوعان دا قاتىستى. كەزدەسۋ بارىسىندا اتىستى توقتاتۋ, رەسەي اسكەرىن ەل اۋماعىنان شىعارۋ سەكىلدى ماسەلەلەر تالقىلانۋدا. ال ۋكراينادا ۇرىس ءالى دە جالعاسىپ جاتىر.

كەزدەسۋدى اشقان ر.ەردوعان ۋكراينانىڭ دا, رەسەيدىڭ دە تۇركيا ءۇشىن ماڭىزى زور ەكەنىن ايتا كەلىپ, بۇل كەلىسسوزدەر ەكى مەملەكەتتىڭ باسشىسىنىڭ كەز­دە­سۋىنە جول اشاتىنىن جەت­كىزدى. تۇركيا دا جوعارى دەڭ­گەيدەگى كە­لىسسوزدەر الاڭىن ۇسىنۋعا دا­يىن. سونداي-اق ر.ەردوعان كە­لىسسوزدەردەن ناقتى ناتيجە شى­عا­راتىن كەز كەلگەنىنە ەكپىن بەردى.

بۇل جولى ۋكراينا دەلەگا­تسيا­سىنىڭ قۇرامىنا پرەزيدەنت كەڭسەسى باسشىسىنىڭ ايماقتىق ساياساتقا جاۋاپتى ورىنباسارى كيريلل تيموشەنكو قوسىلعان ەكەن. رەسەي دەلەگاتسياسىن پرە­زي­دەنتتىڭ كومەكشىسى ۆلاديمير مەدينسكي باستاپ كەلدى. سونداي-اق كەلىسسوزگە رەسەيلىك ميلليار­دەر رومان ءابراموۆيچتىڭ دە كەل­گە­نى بەلگىلى بولدى. تۇركيا تە­لەار­نالارى تاراتقان ۆيدەودا ونىڭ پرەزيدەنت رەدجەپ تايپ ەردو­عاننىڭ ءباسپاسوز حات­شىسى يبراگيم كاليننىڭ جا­نىندا وتىر­عانى كورسەتىلگەن. ۋكراي­نا­داعى قاقتىعىس باستالعالى ر.ابرا­­مو­ۆيچ ماسكەۋ مەن كيەۆ ارا­سىندا اراعايىندىق تانىتىپ, ەكى جاق­تى تاتۋلاستىرۋعا تالپىنىپ ءجۇر.

ءۇزىلىس كەزىندە ۋكراينا پرەزي­دەن­تى اپپاراتى باسشىسىنىڭ كەڭەس­شىسى ميحايل پودولياك قا­زىر­گى تاڭدا بىرقاتار ماڭىزدى ما­سەلە بويىنشا كونسۋلتاتسيا­لار ءجۇرىپ جاتقانىن جەتكىزدى. «قازىر بىرنەشە ماڭىزدى ماسەلە بويىنشا قارقىندى كونسۋلتاتسيالار ءجۇرىپ جاتىر. ەڭ باستىسى – ۋكراينانىڭ حالىقارالىق قاۋىپسىزدىگىنە كەپىلدىك بەرۋ تۋرالى كەلىسىم. وسى كەلىسىم ارقىلى عانا سوعىستى ۋكرايناعا قولايلى تۇرعىدا اياقتاي الامىز», دەدى م.پودولياك. ونىڭ ايتۋىنشا, دە­لە­گاتسيالار تالقىلاپ جاتقان تاعى ءبىر وزەكتى ماسەلە – اتىستى توقتاتۋ. وسى ارقىلى بارلىق قوردالانعان گۋمانيتارلىق پروبلەمالاردى شەشۋ. «تاعى ءبىر ۇلكەن ماسەلە – سوعىستىڭ ءورشۋى, وشپەندىلىكتىڭ كۇشەيۋى, ۇرىس دالاسىندا عانا ەمەس, سوعىس جۇرگىزۋدىڭ ءتارتىبى مەن ەرەجەلەرىن بۇزۋدىڭ كۇشەيۋى», دەدى ول.

رەسەيدىڭ قورعانىس ءمينيسترى سەرگەي شويگۋ ۇزاق ۋاقىتتان كەيىن مەديا الاڭعا قايتا ورالىپ, رەسەيدىڭ ۋكرايناداعى باستى مىندەتى ورىندالعانىن جەتكىزدى. ونىڭ ايتۋىنشا, ەندىگى مىندەت – دونباسس ايماعىن «ازات ەتۋ». «وپەراتسيانىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىنىڭ نەگىزگى تاپسىرمالارى ورىندالدى. ۋكراينا قارۋلى كۇشتەرىنىڭ جاۋىنگەرلىك الەۋەتى ايتارلىقتاي تومەندەدى. وسىلايشا, ەندى باستى نازارىمىز بەن كۇش-جىگەرىمىزدى باستى ماقساتقا – دونباستى ازات ەتۋگە جۇمىلدىرۋعا مۇمكىندىك الدىق», دەدى س.شويگۋ.

دەگەنمەن ساراپشىلار س.شوي­گۋ­­دىڭ ءسوزى كرەملدىڭ ۋكراينا­داعى ساتسىزدىگىن جۋىپ-شايۋعا تالپىنىسى دەپ ەسەپتەيدى. ياعني باس­تاپقى كوزدەگەن ماقساتى كيەۆ­تى تىزە بۇكتىرۋگە قول جەت­كى­زە ال­­ما­عاندىقتان, وسىنداي شەك­تەۋ­­لى مىندەت قويىپ وتىر. بۇل ءسوز­دىڭ جانى بار. بۇقارالىق اق­پا­رات قۇرالدارىندا تاراعان مالى­مەتكە سۇيەنسەك, قازىرگى تاڭدا رەسەي اسكەرى 17 مىڭنان استام جاۋىنگەرىنەن ايىرىلعان. بۇل قازا تاپقاندارى عانا. جارالانعاندار بۇدان دا كوپ.

ۇلىبريتانيانىڭ قورعانىس مينيسترلىگى ۋكرايناداعى جاعداي تۋرالى وزدەرىنىڭ سوڭعى بارلاۋ ەسەبىن جاريالادى. وندا ۋكراين كۇشتەرى كيەۆتىڭ سىرتىندا قارسى شابۋىلدارعا شىعىپ, بىرقاتار جەردە رەسەي اسكەرىن تىقسىرىپ تاستاعانىن مالىمدەدى. «ۋكراينا كۇشتەرى كيەۆتىڭ سولتۇستىك-با­تى­سىندا, سونىڭ ىشىندە يرپەن, بۋچا جانە گوستومەلدە قارسى شا­بۋىلعا شىعۋدى جالعاستىردى. بۇل شابۋىلدار ءساتتى اياقتالىپ, رەسەي­لىكتەر بىرقاتار پوزيتسيادان ارتقا شەگىندى. دەگەنمەن رەسەيدىڭ بۇل باعىتتا ءالى دە سوققى بەرۋ مۇم­كىندىگى بار. رەسەي كۇش­تەرى ما­ريۋپولگە شابۋىلىن جال­عاس­تى­رىپ, قالانى ۇزدىكسىز اتقى­لاپ جاتىر. بىراق قالا ورتا­لىعى ءالى دە ۋكراينانىڭ باقى­لاۋىندا. باسقا جەرلەردە رەسەي اس­كەرى ءوز كۇشتەرىن قايتا توپ­تاس­­تىرىپ, پوزيتسيالارىن ساق­تاپ قالۋ­عا تال­پىنىپ جاتىر», دە­لىنگەن بايان­دامادا.

BBC ارناسىنىڭ حابارلاۋىنشا, رەسەيدىڭ 24 اقپاندا باسىپ كىرۋىنەن بەرى 60-تان استام ۋك­راي­نا­لىق شىركەۋ مەن ءدىني عي­ما­رات قيراپ, 733 وقۋ ورنى زا­قىم­دانعان. سونداي-اق وسى ۋا­قىت­قا دەيىن بار­لى­عى 144 بالا قازا تاۋىپ, 220-دان استامى جارالانعان.

سوڭعى جاڭالىقتار