• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
الەم 17 ناۋرىز, 2022

ۋكراينا-رەسەي: كەلىسىمگە ءۇمىت بار

420 رەت
كورسەتىلدى

ەكىجاقتى كەلىسسوزدە بەيبىت كەلىسىمگە كەلۋگە از دا بولسىن ءۇمىت بارى ايتىلعانىمەن, ۋكراينا قالالارىنا شابۋىل توقتاماي تۇر. ۋكراينا پرەزيدەنتى ۆولوديمير زەلەنسكي ەكى اپتادا ەكىنشى رەت اقش كونگرەسىنىڭ الدىندا ءسوز سويلەدى. بۇل جولى ول ءسوزىن حالىققا ارنادى. ساۋالدامالار كورسەتكەندەي, امەريكالىقتار ۋكرايناعا شىن قولداۋ كورسەتىپ وتىر, ال اسكەرى بۇل سوعىسقا ارالاسپايتىنى انىق بولدى.

ۆ.زەلەنسكي ناتو-دان ۋكراينا اۋەسىن قور­عاۋ­دى جانە جويعىش ۇشاق بەرۋدى بىرنەشە رەت سۇرادى. د.بايدەن اكىمشىلىگى مەن زاڭ شىعارۋ­شى­لاردىڭ كوپشىلىگى مۇنداي قادامعا بارعىسى كەلمەيتىنىن ءبىلدىردى, سوندىقتان ۆ.زەلەنسكي امەريكالىقتاردىڭ تالاپ ەتۋىن سۇراپ وتىر. اقش ۇكىمەتىنىڭ مۇنداي قادامعا بارۋى كۇماندى. الايدا كونگرەسس پەن دجو بايدەن ۋكرايناعا الىستان قارجىلاي كومەك بەرىپ, رەسەيگە ەكونوميكالىق قىسىم كورسەتۋمەن شەكتەلەدى. اقش پرەزيدەنتى وتكەن اپتادا بولىنگەن 1 ميلليارد دوللارعا قوسا, ۋكراينا قورعانىسىنا تاعى 800 ميلليون دوللار قوسىمشا بولەتىنىن جاريالاۋى مۇمكىن.

ۇلىبريتانيا پرەمەر-ءمينيسترى بوريس دجون­سون «ۋكراينانىڭ جاقىن ارادا ناتو-عا كىرۋى مۇم­كىن ەمەس» دەيدى, بىراق بۇل شەشىمدى ەل پرە­زيدەنتى قابىلداۋى كەرەك دەپ باسا ايتتى. ۆولوديمير زەلەنسكي دە ۋكراينانىڭ ناتو قا­تارىنا قابىلدانۋى ەكىتالاي ەكەنىن اشىق ءبىل­­دىردى.

سوڭعى كۇندەرى ۋكراينادا شابۋىلدان, اتىس الا­ڭىنان اقپارات تاراتىپ جۇرگەن شەتەلدىك جۋر­ناليستەردىڭ قازا بولعانى تۋرالى اقپارات تارادى.

ۋكراينا پرەزيدەنتىنىڭ كەڭەسشىسى رەسەيدىڭ ۋكراي­نانىڭ اۋستريا سەكىلدى بەيتاراپ ۇستا­نىم­دى قابىلداۋى كەرەك دەگەن ۇسىنىسى قابىل بول­مايتىنىن مالىمدەدى. ەكىجاقتى كەلىسسوز تو­بى­نىڭ مۇشەسى ميحايل پودولياك جەرگىلىكتى باق-قا بەرگەن پىكىرىندە كەز كەلگەن بەيبىت كەلىسىم ۋك­راي­نا­نىڭ ەگەمەندىگىن ساقتاپ قالاتىن ءتيىمدى شارتتا جاسالۋى كەرەك دەپ اتاپ وتكەن.

ەلدەگى احۋالعا كەلەر بولساق, ۇرىس توقتاعان جوق, ادام شىعىنى بار. رەسەي سناريادتارى كيەۆ­تە­گى ەكى كوپ قاباتتى تۇرعىن ۇيگە قۇلاپ, ەكى ادام جاراقات العان. ەل استاناسىندا ەكى كۇنگە كو­مەن­دانتتىق ساعات جاريالانعاندىقتان حالىق بۋنكەرلەردى پانالاۋعا ءماجبۇر. قالا اكىمى «بۇل كيەۆ ءۇشىن اسا قيىن ءارى قاۋىپتى ءسات» دەپ سيپاتتادى. ۋكراينانىڭ توتەنشە جاعدايلار قىزمەتى ەلدىڭ ەكىنشى ۇلكەن قالاسى حاركوۆتا تۇرعىن ۇيگە تۇسكەن سناريادتان ەكى ادامنىڭ قازا بول­عا­­نىن حابارلادى. ۋكراينا وكىلدەرى سوڭعى كۇندەرى رە­سەيدىڭ شابۋىلى باسەڭدەگەنىمەن, قۇر­باندار سانى ازايماعانىن ايتادى. رەسەي اسكە­ري-تەڭىز كۇشتەرى ودەسسا ماڭىندا قارا تە­ڭىزدە شوعىر­لانىپ جاتقانى حابارلاندى, الاي­دا نيكولاەۆ اينالاسىنداعى كومەكشى اسكەر شەگىنگەن. ءماريۋپولدى 20 مىڭ ادام ەۆاكۋا­تسيالانعاننان كەيىن قورشاۋ جالعاسىپ جاتىر. ەڭ اۋىر شايقاس شىعىستا, لۋگانسك ما­ڭىن­دا جالعاسىپ جاتقانعا ۇقسايدى. ونداعى رەسەي اس­كەر­لەرى دنەپر ارقىلى باتىسقا قاراي وڭتۇس­تىك­تەگى اسكەرمەن بايلانىس ورناتۋعا تىرىسىپ جاتىر دەلىنگەن. ەگەر بۇل ارەكەتى ءساتتى اياقتالسا, دون­باستاعى ۋكراين اسكەرىنىڭ قورشاۋدا قالۋ قاۋپى بار.

كەلىسسوزدەرگە كەلەر بولساق, ەكى تاراپ تا كە­لى­سىمگە كەلۋگە از بولسا دا ءۇمىت بار ەكەنىن اي­تىپ وتىر. ۆ.زەلەنسكي رەسەيمەن بەيبىت كەلىس­سوزدەر ناقتىلانا باستاعانىن ايتتى. ال رە­سەيدىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى «ىمىراعا كەلۋگە ءۇمىت بار» ەكەنىن, الايدا كەلىسسوزدەر «وڭاي ءجۇرىپ جاتپاعانىن» مالىمدەدى. دەگەنمەن كەلىسسوز جالعاسىپ جاتىر. ۋكراينا وكىلى ميحايل پودولياك كەلىسسوزدەر بارىسىندا «تۇبەگەيلى قايشىلىقتار» بارىن, الايدا «كەلىسىمگە ورىن بارىن» اتاپ ءوتتى.

وسىعان دەيىن پولشا, چەحيا جانە سلوۆەنيا پرەمەر-مينيسترلەرى كيەۆكە جول تارتقانى ايتىلعان. ولاردىڭ ساپاردان امان-ەسەن پولشاعا ورالعانى بەلگىلى بولدى. ءۇش ەل كوشباسشىسى وسىلايشا ۋكرايناعا قولداۋىن بىلدىرگىلەرى كەلگەنىن ايتقان. ولار – ۋكرايناداعى ۇرىس قيمىلدارى باستالعالى ەلگە كەلگەن العاشقى شەتەلدىك تۇل­عا­لار.

ناتو-نىڭ باس حاتشىسى يەنس ستولتەنبەرگ بريۋسسەلدە وتكەن دەلەگاتتار كەزدەسۋىندە قاۋىپ­سىز­دىك بلوگى ۋكراينانى ءبىراۋىزدان قول­داۋ­دى جالعاستىرا بەرەتىنىن مالىمدەدى. ول باتىس كوشباسشىلارى كيەۆكە ۇلكەن اسكەري قولداۋ كورسەتكەنىن جانە بۇل قولداۋدى جالعاستىرۋعا ۋادە بەرگەنىن ايتتى.

ۋكراينادان پولشاعا قاشقان ادامداردىڭ سانى 1,89 ميلليوننان استى. بۇل ساندى پول­شا­نىڭ شەكارا كۇزەت اگەنتتىگى ايتتى. ۆارشاۆا ۋني­ۆەرسيتەتىنىڭ كوشى-قون ماسەلەسىن زەرتتەۋشى پرو­فەسسورى ماتسەي دۋشچيكتىڭ ايتۋىنشا, جارتى ميلليوننان استام ادام ەلدەن كەتكەن بولۋى مۇم­كىن. شەكارادان وتكەندەردىڭ 94 پايىزى ۋكراينا ازاماتتارى بولعان.

سوڭعى جاڭالىقتار