«اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى قازاقستاندىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ جاڭا رەيتينگىن جاريالادى. مۇنداي زەرتتەۋ وسىمەن ءتورتىنشى جىل قاتارىنان ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن ۇيىمداستىرىلىپ كەلەدى. بيىلعى رەيتينگ قورىتىندىلارى تۋرالى پرەزيدەنت جانىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن بريفينگتە ايتىلدى.
جيىندا ءسوز العان ءبىلىم جانە عىلىم سالاسىنداعى ساپانى قامتاماسىز ەتۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى گۇلزات كوبەنوۆا:
ء«بىلىم بەرۋ باعدارلامالارى ءۇش بلوكقا بىرىكتىرىلگەن (تۇلەكتەردىڭ مانساپتىق بولاشاعى, ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ساپاسى جانە ءبىلىم الۋشىلاردىڭ جەتىستىكتەرى سىندى) 19 كريتەري بويىنشا باعالاندى. زەرتتەۋ كورسەتكەندەي, جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ جوو-داعى ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ساپاسى مەن وزەكتىلىگىنە قاناعاتتانۋ كورسەتكىشى 28 پايىزعا ارتقان. جوو ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ 85%-ى جۇمىس بەرۋشىلەرمەن كەلىسىلگەن. باعدارلامالاردىڭ 88%-ى اگەنتتىكتەردە اككرەديتتەۋدەن ءوتتى. جۇمىسقا ورنالاسقان تۇلەكتەردىڭ سانى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 12%-عا ارتىپ وتىر. وسىلايشا, 2021 جىلى جۇمىسپەن قامتۋ ورتاشا ەسەپپەن 77%-دى قۇرادى. سونىمەن قاتار پراكتيكاعا باعدارلانعان ماماندىقتار ءۇشىن وقۋ پروتسەسىنە پراكتيكالىق تاجىريبەسى بار وقىتۋشىلاردى تارتۋ بويىنشا وڭ ءۇردىس بايقالادى. پراكتيك-وقىتۋشىلاردىڭ سانى 75%-عا دەيىن كوبەيگەن», دەدى.
بۇعان دەيىن ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى وتاندىق جوعارى وقۋ ورىندارىنا شتاتتىق قىزمەتكەرلەر ەمەس جانە عىلىمي دارەجەسى جوق پراكتيك-مامانداردى جۇمىسقا شاقىرۋ بويىنشا زاڭناماعا وزگەرىستەر ەنگىزگەن بولاتىن. وسىدان سوڭ ۋنيۆەرسيتەتتەر ءوندىرىس ورىندارىنىڭ بىلىكتى ماماندارىن وقىتۋشىلىق قىزمەتكە تارتا باستادى.
ال «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى (ۇكپ) باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ولجاس ورداباەۆ ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ساپاسىن جۇمىس بەرۋشىلەر باعالاعانىن جەتكىزدى.
«رەيتينگ اياسىندا 2000 ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى باعالاندى, 73 071 تۇلەكتىڭ جۇمىسقا ورنالاسۋى تالداندى, قازاقستاننىڭ بارلىق وڭىرىنەن 200-دەن اسا سالالىق ساراپشى تارتىلىپ, ناتيجەسىندە 105 جوعارى وقۋ ورنى بويىنشا 2 مىڭ ساراپتامالىق قورىتىندى جاسالدى. زەرتتەۋدە ەڭ نەگىزگىسى تۇلەكتەردىڭ مانساپتىق بولاشاعى, جۇمىسقا ورنالاسۋ دەڭگەيى, جۇمىس ىزدەۋ جانە ورتاشا جالاقىسىنا دەن قويىلدى. دەرەكتەر جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ انىقتامالارىنا ەمەس, زەينەتاقى اۋدارىمدارىنا سۇيەنىپ الىندى. وسىدان سوڭ ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ساپاسىنا باسىمدىق بەرىلدى. ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنا جۇمىس بەرۋشىلەر, بەلگىلى ءبىر سەكتورداعى تاجىريبەلى ساراپشىلار باعا بەردى. ءتورت جىل ىشىندە وتە جاقسى تاجىريبە جيناقتالدى. پروتسەسس اۆتوماتتاندىرىلعان. ستۋدەنتتەر قاي پاندەردى وقيدى جانە ءار ءپان بويىنشا قانداي تاقىرىپتار, بەلگىلى ءبىر پانگە قانشا ساعات ءبولۋ كەرەك, وسىعان نازار اۋدارىلدى», دەدى و.ورداباەۆ.
«اتامەكەن ۇكپ وكىلىنىڭ ايتۋىنشا, 2019 جىلدان باستاپ جۇمىسقا ورنالاسۋ دەڭگەيى ءوسىپ كەلەدى. تەك 2020 جىل قيىن جىل بولدى, وعان پاندەميا سەبەپ. جۇمىسقا ورنالاسۋ دەڭگەيى 2019 جىلعا قاراعاندا تومەندەدى, ال قازىر جاعداي تۇزەلە باستادى. ەل بويىنشا جۇمىسقا ورنالاسۋ كورسەتكىشى 77%-عا جەتتى. 2019 جىلى تۇلەكتەردىڭ جالاقى دەڭگەيى 101 مىڭ تەڭگەنى قۇراسا, قازىر 127 مىڭ تەڭگەگە كوتەرىلگەن.
سونىمەن, رەيتينگ-2021 قورىتىندىسى بويىنشا: «دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە الەۋمەتتىك قامتاماسىز ەتۋ» باعىتى بويىنشا جەتەكشى ورىندى س.اسفەندياروۆ اتىنداعى قازۇمۋ يەلەندى, ال وڭتۇستىك قازاقستان مەديتسينا اكادەمياسى السىزدەر قاتارىندا. زاڭ سالاسىندا م.نارىكباەۆ اتىنداعى كازگيۋ ءداستۇرلى تۇردە كوش باستاپ كەلەدى. «پەداگوگيكالىق عىلىمدار» باعىتى بويىنشا ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى الدىڭعى ورىندا, شىمكەنت قالاسىنداعى ا.قۋاتبەكوۆ اتىنداعى حالىقتار دوستىعى ۋنيۆەرسيتەتى, «سىرداريا» ۋنيۆەرسيتەتى تومەنگى ورىندا تۇر. «اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالار» باعىتىندا حاتۋ, ال «اۋىل شارۋاشىلىعى جانە بيورەسۋرستار» بويىنشا م.قوزىباەۆ اتىنداعى سقۋ الدىڭعى ورىندا تۇر. «جاراتىلىستانۋ عىلىمدارى, ماتەماتيكا جانە ستاتيستيكا», «ونەر جانە گۋمانيتارلىق عىلىمدار» جانە «الەۋمەتتىك عىلىمدار, جۋرناليستيكا جانە اقپارات» سياقتى ءۇش باعىت بويىنشا س.تورايعىروۆ ۋنيۆەرسيتەتى كوش باستاپ كەلەدى. ەلىمىزدەگى كوپسالالى جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىنداعى جالپى رەيتينگتە ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى, س.تورايعىروۆ ۋنيۆەرسيتەتى, قازاقستان-نەمىس ۋنيۆەرسيتەتى ۇزدىك اتاندى. بەيىندى جوو اراسىندا نارىكباەۆ اتىنداعى كازگيۋ ۋنيۆەرسيتەتى ۇزدىك بولدى. سونداي-اق قازاقستان-بريتان ۋنيۆەرسيتەتى, نارحوز ۋنيۆەرسيتەتى, حالىقارالىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار ۋنيۆەرسيتەتى, كيمەپ ۋنيۆەرسيتەتى سياقتى جوعارى وقۋ ورىندارى الدىڭعى قاتاردا تۇر. كەلەسى جوعارى وقۋ ورىندارى ادەتتەگىدەي اۋتسايدەرلەر قاتارىندا: اكادەميك ا.قۋاتبەكوۆ اتىنداعى حالىقتار دوستىعى ۋنيۆەرسيتەتى, ورتالىق ازيا يننوۆاتسيالىق ۋنيۆەرسيتەتى, «سىرداريا» ۋنيۆەرسيتەتى, شىمكەنت ۋنيۆەرسيتەتى.
رەيتينگ قورىتىندىسى ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن جەتىلدىرۋ بويىنشا جۇمىس اتقارماعان جوعارى وقۋ ورىندارى اۋتسايدەرلەر قاتارىنا قوسىلعانىن كورسەتىپ وتىر. ادەتتە بۇل ۋنيۆەرسيتەتتەر ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنا ينۆەستيتسيا از بولەدى, پراكتيك-وقىتۋشىلاردى كوپ تارتپايدى جانە جىل سايىن ۇبت/كت-دا تومەن بالل جيناعان ابيتۋريەنتتەردى وقۋعا قابىلدايدى.