قازىرگى تاڭدا ينفلياتسيانى تەجەپ, باعانى ۇستاپ تۇرۋ جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك ءۇشىن ماڭىزى زور مىندەتتىڭ بىرىنە اينالدى. مۇنىڭ بەر جاعىندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسى دا قايتا ءورشىپ, جاعدايدى كۇردەلەندىرە ءتۇستى. دەگەنمەن جەدەل قولعا الىنعان شارالاردىڭ ناتيجەسىندە, وڭىردەگى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جاعدايدى ازىرگە تۇراقتى دەپ ايتۋعا نەگىز بار.
تەجەمەسە, ينفلياتسيا يىلمەيدى
قاراعاندى وبلىسىندا ينفلياتسيانى اۋىزدىقتاۋ بويىنشا امال-ارەكەتتىڭ الۋان ءتۇرى ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. بۇل باعىتتا تۇراقتاندىرۋ قورىنداعى ونىمدەردىڭ ينتەرۆەنتسياسى, ىشكى نارىقتى وتاندىق ازىق-ت ۇلىكپەن قانىقتىرۋ اسا ماڭىزدى ءرول وينايدى. مىسالى, ەكونوميكا باسقارماسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, 2021 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا وبلىستاعى تۇتىنۋ باعالارىنىڭ يندەكسى 108,5%-دى قۇراعان. ال اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسى اسقار ساناۋباروۆ تۇراقتاندىرۋ قورىندا 291,6 توننا ءونىم, ونىڭ ىشىندە 41,2 توننا قاراقۇمىق, 200,4 توننا قانت جانە 50 مىڭ ليتر كۇنباعىس مايى بار ەكەنىن ءمالىم ەتتى. بۇل ونىمدەردى جانە كارتوپ, ءسابىز, قىرىققابات سياقتى كوكونىس تۇرلەرىن قوسىمشا ساتىپ الۋ جوسپاردا بار. بۇدان بولەك, «سارىارقا» اكك-ءتىڭ كاسىپكەرلەرگە جەڭىلدىكپەن قارىز بەرۋى ارقىلى كوكونىستەر ساۋدا نۇكتەلەرىنە بەلگىلەنگەن باعامەن جەتكىزىلەتىن بولادى.
وبلىس اكىمى جەڭىس قاسىمبەك باعانىڭ نەگىزسىز وسۋىنە جول بەرمەۋ بويىنشا جۇمىستىڭ جالعاسىن تاباتىنىن ايتادى.
– بىزدە ينفلياتسيالىق پروتسەستەردى تەجەۋ جونىندەگى كەشەندى جوسپار جۇمىس ىستەيدى. ول مەملەكەت باسشىسىنىڭ جاڭا تاپسىرمالارىن ەسكەرە وتىرىپ, تۇزەتۋدى جانە وزەكتەندىرۋدى قاجەت ەتەدى. ىشكى نارىقتى وتاندىق ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىمەن تولىقتىرۋ جۇمىستارىن جالعاستىرۋ قاجەت, – دەيدى ول.
جالپى, وبلىستا باعانى تۇراقتاندىرۋ بويىنشا مەموراندۋمدارعا سايكەس اۋىلشارۋاشىلىق تاۋار وندىرۋشىلەرى تۇراقتاندىرۋ قورىنا 5 100 توننا كارتوپ جانە 1 800 توننا كوكونىس ءتۇرىن جەتكىزۋگە مىندەتتەلگەن. ال جەرگىلىكتى قۇس فابريكالارى مەموراندۋم بويىنشا جۇمىرتقانى بەلگىلەنگەن باعامەن ساۋداعا شىعارادى.
الەۋمەتتىك ۇن مەن نان باعاسىن تۇراقتاندىرۋ ءۇشىن استىقتىڭ رەزەرۆتىك قورى پايدالانىلادى. وبلىستىق كاسىپكەرلىك باسقارماسىنىڭ باسشىسى تاتيانا ابلاەۆا قويمالاردا باكالەيا ونىمدەرىنىڭ ءبىر ايدان استام ۋاقىتقا جەتەتىن قورى بار ەكەنىن ايتادى.
وڭىردە جانار-جاعارماي مەن اۆتوگاز تاپشىلىعى جوق دەپ سەنىمدى تۇردە ايتۋعا بولادى. سونىمەن قاتار وبلىستا باللون گازىن ساتاتىن فيرمالارمەن باعانى تومەندەتۋ تۋرالى ۋاعدالاستىققا قول جەتكىزىلگەن.
41 مىڭ تۇرعىن جۇمىسقا تۇرادى
بيىل قاراعاندى وبلىسىندا ۇلتتىق جوبالار اياسىندا 25 148 جۇمىس ورنى قۇرىلىپ, ءوڭىردىڭ 41 مىڭ تۇرعىنى ەڭبەك ەتىپ, ناپاقا ايىرۋ مۇمكىندىگىنە يە بولادى. مىسالى, «جاستار تاجىريبەسى» باعدارلاماسى بويىنشا 721 تۇلەك جۇمىسقا ورنالاسسا, 2 959 ادام قوعامدىق جۇمىستارعا تارتىلادى دەگەن جوسپار بار. بۇدان بولەك, وڭىردە حالىقتىڭ وسال توپتارى ءۇشىن, ناقتى ايتقاندا 300-گە تارتا ادامعا ارنالعان الەۋمەتتىك جۇمىس ورىندارى قۇرىلادى. العاشقى جۇمىس ورنى 238 ۇمىتكەرگە ۇسىنىلماق.
وبلىستىق جۇمىسپەن قامتۋدى ۇيلەستىرۋ جانە الەۋمەتتىك باعدارلامالار باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى تولەۋ مۇحتار ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ «ەڭبەك» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى بويىنشا «ۇرپاقتار كەلىسىمشارتى» جوباسىنىڭ دا جۇمىس ىستەي باستايتىنىن اتاپ ءوتتى.
– بۇل – زەينەتكەرلىك جاسقا جەتسە دە, ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن قىزمەتكەردى كەيىننەن اۋىستىرا وتىرىپ, جۇمىسقا ورنالاستىرۋ. وسى جوبا اياسىندا وڭىردە بيىل 34 ادام جۇمىسقا ورنالاسادى. زەينەت جاسىنا دەيىنگى ادامداردى جۇمىسقا ورنالاستىرۋ ءۇشىن «كۇمىس جاس» جوباسىن ەنگىزۋ 534 ادامدى جۇمىسپەن قامتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق وڭىردە حالىقتىڭ الەۋمەتتىك وسال توپتارىنان شىققان جاستار اراسىندا كونكۋرستىق نەگىزدە گرانتتار ويناتىلدى. بۇل بويىنشا بارلىعى 755 گرانت قاراستىرىلعان, – دەپ اتاپ ءوتتى ت.مۇحتار.
كاسىپكەرلىك بەلسەندىلىكتى ارتتىرۋ ءۇشىن 1 250 ادامدى بيزنەس نەگىزدەرىنە وقىتۋ جوسپارلانعان. ولارعا 433 ميكروكرەديت بەرىلەتىن بولادى. بۇگىندە ەلەكتروندى ەڭبەك بيرجاسىندا 4 188 بوس جۇمىس ورنى ورنالاستىرىلعان.
– بوس جۇمىس ورىندارىن تاڭداۋ ءۇشىن جۇمىسسىز ادام ءوزى Enbek.kz پورتالىنا كىرە الادى. سونداي-اق ولاردىڭ قالالار مەن اۋدانداردىڭ حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارى ارقىلى نەمەسە كەنتتەر مەن اۋىلدىق وكرۋگتەردىڭ اكىمدىكتەرىنەن بوس ورىندار تۋرالى اقپارات الۋىنا مۇمكىندىگى بار, – دەيدى تولەۋ مۇحتار.
قاراعاندى وبلىسى