ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك حاتشىسى قىرىمبەك كوشەرباەۆ «كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋدىڭ كەلەشەگى» تاقىرىبىندا جاستارمەن كەزدەسۋ وتكىزدى.
ءىس-شاراعا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ, ءبىلىم جانە عىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى قۋانىش ەرعاليەۆ, ۇلتتىق ەكونوميكا ۆيتسە-ءمينيسترى الىشەر ابدىقادىروۆ, ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ باسقارما توراعاسى – رەكتورى جانسەيىت تۇيمەباەۆ, كورنەكتى عالىمدار, ۋنيۆەرسيتەتتىڭ وقىتۋشى-پروفەسسورلارى, جاس عالىمدار مەن ستۋدەنتتەر قاتىستى.
كەزدەسۋدە قىرىمبەك كوشەرباەۆ مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ ماقساتىندا بەرگەن تاپسىرماسىنا سايكەس اتقارىلعان جۇمىستارعا توقتالدى.
«مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس بۇل باعىتتا العاشقى جۇمىستار باستالدى. ۇكىمەت كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ بويىنشا جوبالىق كەڭسە قۇردى. قاراشا ايىندا «2021-2025 جىلدارعا ارنالعان كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ تۇجىرىمداماسى» قابىلداندى. سوعان سايكەس, نۇر-سۇلتان, الماتى جانە شىمكەنت قالالارىندا بيزنەس-ينكۋباتورلار, ورتالىقتار مەن حابتار قۇرۋ قاراستىرىلعان. الماتى قالاسىندا قۇرىلاتىن بيزنەس-ينكۋباتورعا ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى نەگىز بولۋى كەرەك دەپ ەسەپتەيمىن. وعان تولىق مۇمكىندىكتەر بار. جالپى, كەز كەلگەن قوعامدا كرەاتيۆتى يدەيالاردى تۋدىراتىن ورتا – جوعارى وقۋ ورىندارى مەن ونداعى ەنتۋزياست جاس عالىمدار. بۇل تۇرعىدا ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى قازاقتىڭ ينتەلەكتۋالدى تاريحىندا بۇرىننان كوشباسشى», دەدى مەملەكەتتىك حاتشى.
سونىمەن قاتار قىرىمبەك كوشەرباەۆ ستۋدەنتتەرمەن كەزدەسۋ بارىسىندا كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ ءۇشىن باسەكەگە قابىلەتتى مامانداردى دايارلاۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى.
«كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ ءۇشىن كادر دايارلاۋ ماڭىزدى. ماسەلەن, باتىس ەلدەرىندە اقىن-جازۋشىلاردىڭ كىتاپتارىن جارنامالاپ, ساتۋ ىسىمەن ادەبي اگەنتتەر اينالىسادى. سول سەكىلدى ءبىزدىڭ دە قالامگەرلەردىڭ تۋىندىلارىن شەت تىلدەرىنە اۋدارىپ, نارىققا شىعارۋمەن اينالىساتىن بىلىكتى مامانداردى دايارلاۋ قاجەت. بۇدان بولەك, تسيفرلى جاڭا تەحنولوگيانىڭ قارقىندى دامۋى دا جاڭا ماماندىقتاردىڭ, كۋرستاردىڭ اشىلۋىن مىندەتتەپ وتىر», دەدى قىرىمبەك كوشەرباەۆ.
مەملەكەتتىك حاتشى اتاپ وتكەندەي, قازىر دامىعان ەلدەردە ەكونوميكالىق ءوسىمنىڭ نەگىزگى بولىگى كرەاتيۆتى يندۋسترياعا تيەسىلى. ماسەلەن, وسى سالاعا جاتاتىن مادەني جانە شىعارماشىلىق يندۋستريا الەم بويىنشا جىلىنا 2,2 ترلن دوللار قارجى تاۋىپ, ەكونوميكانىڭ وزگە دە سالالارىن (تۋريزم, ساۋدا, IT) دامىتۋعا سەپتىگىن تيگىزىپ وتىر. جاستاردىڭ (18-25 جاس) نەگىزگى بولىگى اتالعان سالالاردا جۇمىس ىستەيدى. ال قازاقستان ەكونوميكاسىنداعى كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ ۇلەس سالماعى بار بولعانى 2,7%-ى قۇرايدى ( ۇلىبريتانيادا كرەاتيۆتى يندۋستريا ءىجو-ءنىڭ 14%-ى). بىزدە بۇل سالالاردا جۇمىسپەن قامتىلعان ازاماتتاردىڭ 3,5% عانا جۇمىس ىستەيدى (310 مىڭ ادام). قىرىمبەك ەلەۋ ۇلى جاستارعا تالانت پەن بيزنەستى ۇشتاستىرۋ ارقىلى كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ دامۋىنا سىلكىنىس جاسايتىن ورتا قالىپتاستىرۋ قاجەتتىگىن باسا ايتتى.
ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ باسقارما توراعاسى – رەكتورى جانسەيىت تۇيمەباەۆ قۇرمەتتى قوناقتارعا ۋنيۆەرسيتەتكە كەلىپ, كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋعا قولداۋ كورسەتكەنى ءۇشىن ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى. قازۇۋ رەكتورى كەزدەسۋدىڭ ۋنيۆەرسيتەتتىڭ تالانتتى جاستارى ءۇشىن ماڭىزى زور ەكەنىن اتاپ ايتتى. كەزدەسۋ اشىق ديالوگ فورماتىندا ءوتتى. ستۋدەنتتەر مەملەكەتتىك حاتشى قىرىمبەك ەلەۋ ۇلىنا وزدەرىن قىزىقتىرعان سۇراقتارىن قويىپ, كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ بويىنشا جاڭا يدەيالارىن ورتاعا سالدى. زاڭ فاكۋلتەتىنىڭ 1-كۋرس دوكتورانتى اقەركە جاقىش كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋعا ۇلەس قوساتىن جاستار ءۇشىن جاڭا ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىن ىسكە قوسۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«وسى ماقساتتا كرەاتيۆتى سالالار ءۇشىن دامۋ قورىن قۇرۋ جانە ينۆەستيتسيالىق جانە قارجىلىق ساياساتتا, سالىق سالۋدا, يمپورت پەن ەكسپورتتا بەلگىلى ءبىر ىنتالاندىرۋلاردى قولدانۋ قاجەت دەپ سانايمىز. سونداي-اق كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ دامۋىنا ءوز ۇلەسىن قوساتىن جاس تالانتتاردى وقىتۋ ءۇشىن جاڭا ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن ازىرلەۋدى ۇسىنامىز», دەدى اقەركە جاقىش.
كەزدەسۋ اياسىندا مەملەكەتتىك حاتشى قىرىمبەك ەلەۋ ۇلى باستاعان دەلەگاتسيا ءال-فارابي كىتاپحاناسىنداعى ۋنيۆەرسيتەت عالىمدارىنىڭ ەڭبەكتەرى قويىلعان عىلىمي جەتىستىكتەر كورمەسىمەن تانىستى.
الماتى