ەكونوميكا قالاي داميدى؟

سانيتارلىق-ەپيدەميالىق جاعداي جاقسارىپ كەلەدى

ءبىرىنشى ماسەلە تۋرالى بايانداعان دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى الەكسەي تسويدىڭ ايتۋىنشا, الەمدە تاۋلىگىنە 480 مىڭنان استام جاعداي تىركەلەدى. 4,4 ملن-نان استام ادام قايتىس بولدى. جاع­داي ءالى دە كۇردەلى. ددۇ-نىڭ التى ايما­عىنىڭ تورتەۋىندە شىلدە ايىنىڭ ەكىنشى ونكۇندىگىنەن باستاپ سىرقاتتا­نۋ­شىلىقتىڭ ءوسۋ ءۇردىسى بايقالادى. «سوڭعى اپتادا اۋرۋدىڭ ەڭ كوپ ءوسۋى ازەربايجاندا بايقالدى, وندا ءبىر اپتا ىشىندە اۋرۋ 63%-عا, جاپونيادا 34%-عا جانە يزرايلدە 33%-عا ءوستى», دەدى ا.تسوي.

ونىڭ ايتۋىنشا, قازاقستاندا ءوسىم ءبىر اپتا ىشىندە 7%-عا تومەندەدى. قازاق­ستان 1 ملن تۇرعىنعا شاققانداعى الەمدىك رەي­تينگتە سىرقاتتانۋشىلىق پەن ءولىم-ءجىتىم سانى بويىنشا 222 ەلدىڭ ىشىندە 101-ورىندا تۇر. 24 تامىزداعى جاعداي بو­يىنشا قازاقستاندا COVID-19 وڭ ناتي­جەسىمەن 748 851 ناۋقاس جانە كۆي تەرىس ناتيجەسىمەن 67 870 جاعداي تىركەلگەن. وتكەن اپتاداعىداي, تۇركىستان وبلىسىن قوسپاعاندا, بارلىق وڭىرلەر «قىزىل ايماقتا» ورنالاسقان. «سوڭعى ەكى اپتا ىشىندە قازاقستاندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسى جاعدايلارىنىڭ سانى بىرتىندەپ تومەندەگەنى بايقالادى. سوڭعى 2 اپتادا سىرقاتتانۋشىلىق دەڭگەيى 10%-عا تومەندەدى», دەپ اتاپ ءوتتى ا.تسوي.

1 تامىزدان باستاپ قازاقستاندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋ يندەكسى 1,11-دەن 0,93-كە دەيىن 1,2 ەسەگە تومەندەدى. ەمدەۋ مەكەمەلەرىندە ينفەكتسيالىق توسەك-ورىن­دار بۇگىندە 49%, رەانيماتسيالىق توسەك­تەر 46% تولى. سوڭعى ەكى اپتادا ينفەك­تسيا­لىق توسەكتەردىڭ جۇكتەمەسى 12%-عا تو­مەندەدى. ينفەكتسيالىق توسەك-ورىن­دار كوبىنە اقتوبە وبلىسىندا – 68%, الماتى قالاسىندا – 61% جانە الماتى وبلىسىندا 59% قولدانىلۋدا.

حالىقتى ۆاكتسينالاۋ جۇمىسى جالعا­سۋدا. بۇگىنگى تاڭدا ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, ۆاكتسينانىڭ 1-كومپونەنتىن 6,5 ملن جۋىق ادام الدى, حالىقتى قامتۋ كورسەتكىشى 64%-دى قۇرادى. 2-كومپونەنتىن ۆاكتسينا الۋعا ءتيىستى حالىقتىڭ 50%-ىن قامتي وتى­رىپ, 5 ملن-نان استام ادام الدى. ەڭ كوپ قامتۋ 9 وڭىردە تىركەلگەن: شىمكەنت, الما­تى, نۇر-سۇلتان قالالارى, تۇركىستان, سول­تۇس­تىك قازاقستان, شىعىس قازاقستان, قىزىل­وردا, اقمولا جانە اتىراۋ وبلىس­تارى.

وتكەن اپتاداعىداي, ۆاكتسينانىڭ ءبى­رىنشى دوزاسىمەن قامتۋدىڭ ەڭ از پايىزى ماڭعىستاۋ وبلىسىندا بايقالادى – 38%. ەگۋ پۋنكتتەرىندە بارلىعى ۆاكتسينانىڭ 1 ملن 400 مىڭ ءبىرىنشى كومپونەنتى جانە 940 مىڭ ەكىنشى كومپونەنتى بار. ونى جەتكىزۋ كەستەگە سايكەس جۇرگىزىلىپ جاتىر. «اۋرۋ-سىرقاۋعا جۇرگىزىلگەن تالداۋ كۆي اۋىر ءوتىپ جاتقان ناۋقاستاردىڭ نەگىزگى ۇلەسى ۆاكتسينا الماعاندار ەكەنىن كورسەتتى», دەدى ا.تسوي. ماسەلەن, 1 اقپاننان باستاپ تىركەلگەن كۆي-مەن اۋىرعان, ۆاكتسينا الماعان ناۋقاستاردىڭ سالىستىرمالى سالماعى 97,5%-دى قۇرايدى, ال ۆاكتسينا العان ازاماتتاردىڭ تەك 2,5%-ى اۋىرعان.

ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, رەانيماتسيا مەن وكپەنى جاساندى جەلدەتۋ اپپاراتىنا قوسىلعان ناۋقاستاردىڭ 95%-ى دا ۆاكتسينا الماعان ازاماتتار. ۇسىنىلعان مالىمەتتەر ۆاكتسينانىڭ تيىمدىلىگىن تاعى دالەلدەپ وتىر. «وسىعان بايلانىستى اي­تا­رىم, وسى ۋاقىتقا دەيىن ۆاكتسينا ال­ماعان ازاماتتاردى دۇرىس شەشىم قابىل­داپ, ەكپە الۋعا شاقىرامىن. بۇل بارىمىزگە ءوز دەنساۋلىعىمىزدى عانا ەمەس, جاقىندارىمىز بەن ارىپتەستەرىمىزدىڭ دە دەنساۋلىعىن ساقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ا.تسوي.

ماسەلەنى قورىتىندىلاعان ۇكىمەت باسشىسى ۆاكتسينا سالدىرۋ ناۋقانىن كۇشەيتۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى. پرەمەر-مينيستر ۆەدومستۆوارالىق كوميسسياعا ەپيدەميالىق جاعداي جاقسارىپ كەلە جاتقان وڭىرلەردەگى Ashyq جۇيەسىنە قاتىساتىن بيزنەس سۋبەكتىلەرى ءۇشىن دەمالىس كۇندەرى شەكتەۋ شارالارىن جەڭىلدەتۋ ماسەلەسىن قاراستىرۋدى تاپسىردى.

رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت الەۋمەتتىك سيپاتتا بولادى

قازاقستاننىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامى, «2022-2024 جىلدارعا ارنال­عان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى», «قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قورى­نان 2022-2024 جىلدارعا ارنالعان كەپىل­دەن­دىرىلگەن ترانسفەرت تۋرالى» زاڭ جوبالارى, سونداي-اق «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قورىنان 2022-2024 جىلدارعا ارنالعان نىسانالى ترانسفەرت ءبولۋ تۋرالى» پرەزيدەنت جارلىعىنىڭ جوباسى جايىندا ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى اسەت ەرعاليەۆ, ۇلتتىق بانك توراعاسى ەربولات دوساەۆ, قارجى ءمينيسترى ەرۇلان جاماۋباەۆ بايانداما جاسادى.

حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ جاڭارتىلعان بولجامدارى بويىنشا الەمدىك ەكونوميكانىڭ ءوسۋى 2022 جىلى 4,9%-عا, 2023 جىلى 3,5%-عا كۇتىلۋدە. حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ كونسەنسۋس-بولجامى بويىنشا 2022 جىلى مۇناي باعاسىنىڭ باررەلى 64,5, ال 2023 جىلى 58 دوللار دەڭگەيىندە بولادى. سىرتقى جانە ىشكى جاعدايلارعا بايلانىس­تى قازاقستان ەكونوميكاسىن دامىتۋدىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان بازالىق, وپتيميستىك جانە پەسسيميستىك ستسەناريلەرى ازىرلەندى. بازالىق ستسەناري كەزىندە جالپى ىشكى ءونىمنىڭ ورتاشا جىلدىق ءوسۋى 4,8%, وپتيميستىك 5% جانە پەسسيميستىك 4,6% قۇرايدى. نەگىز رەتىندە, بيۋدجەتتى جوسپارلاۋ ءۇشىن بازالىق ستسەناريدى پايدالانۋ ۇسىنىلادى. «وسى ستسەناري كەزىندە 2022 جىلى جالپى ىشكى ءونىمنىڭ ناقتى ءوسۋى 3,9% دەڭگەيىندە بولجانۋدا. 2026 جىلى 5,2% دەيىن جەدەلدەيدى. 2022 جىلى نومينالدى جالپى ىشكى ءونىم 87,1 ترلن تەڭگەنى, ال 2026 جىلى 119,9 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى. بارلىق بازالىق سالالاردا وڭ ءوسىم كۇتىلۋدە. 2022 جىلى مۇناي ءوندىرۋ 87,9 ملن توننانى قۇراپ, 2026 جىلى 107,4 ملن تونناعا دەيىن ۇلعايادى. 2022 جىلى تاۋارلار ەكسپورتى 60,1 ملرد دوللار دەڭگەيىندە بولجانىپ وتىر جانە 2026 جىلعا قاراي 79,8 ملرد دوللارعا دەيىن ۇلعايادى», دەدى ءا.ەرعاليەۆ.

ۇلتتىق بانك توراعاسى ەربولات دوساەۆ سىرتقى جاعدايلاردىڭ جاقسارۋى, قول­دانىستاعى فيسكالدىق ىنتالاندىرۋ جانە وتكەن جىلدىڭ تومەن بازاسى اياسىندا ۇلتتىق ەكونوميكانى قالپىنا كەلتىرۋ جالعاسىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. «الەمدىك ەكونوميكانىڭ بۇدان بىلايعى دامۋ قارقىنى كوروناۆيرۋستىڭ «دەلتا» شتامىنىڭ تارالۋ تاۋەكەلدەرىنە جانە دامۋشى ەلدەردەگى ۆاكتسينالاۋدىڭ باسەڭدىگىنە بايلانىستى بولىپ وتىر. مەملەكەت باسشىسىنىڭ داعدارىسقا قارسى باستامالارىنىڭ ناتيجەسىندە قازاقستان ەكونوميكاسى قالپىنا كەلۋىن جالعاستىرۋدا جانە بيىلعى 7 ايدا 2,7%-عا ءوستى. وسى جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ۇلتتىق بانك ىشكى جالپى ءونىمنىڭ 3,7%-عا وسۋىمەن داعدارىسقا دەيىنگى دەڭگەيگە قايتا ورالۋدى كۇتۋدە», دەدى ە.دوساەۆ.

ۇكىمەت پەن ۇلتتىق بانكتىڭ ماكرو­ەكو­نوميكالىق تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى بىرلەسكەن شارالارىن ىسكە اسىرۋ قازاقستان ەكونوميكاسىنداعى وڭ وزگەرىستەرگە قول جەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەردى, ونى حالىقارالىق رەيتينگتىك اگەنت­تىكتەر راستاپ وتىر. قازاقستاننىڭ تاۋەلسىز رەيتينگى Moody's اگەنتتىگى تاراپىنان 2006 جىلدان باستاپ العاش رەت «Baa2» دەڭگەيىنە دەيىن كوتەرىلدى, سونداي-اق Fitch اگەنتتىگى تاراپىنان «BBB» دەڭگەيىندە راستالدى, ەكى جاعدايدا دا تۇراقتى بولجامعا يە بولدى. «جوعارىدا ايتىلعاندار نەگىزىندە ۇلتتىق بانك الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان بولجامى ءۇشىن نەگىزگى اقشا-كرەديت ساياساتى جانە تولەم بالانسى كورسەتكىشتەرىنىڭ بولجامىن جاڭارتتى», دەدى ۇلتتىق بانك باسشىسى.

الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ 2022-2026 جىلدارعا ارنالعان بولجامىنا سايكەس ينفلياتسيانى 2022 جىلى 4-6%-عا دەيىن, 2023-2024 جىلدارى 4-5%-عا دەيىن, 2025-2026 جىلدارى 3-4%-عا دەيىن تومەندەتۋدىڭ قاجەتتى شارتى بولىپ تا­بىلادى. بۇل ماقسات اقشا-نەسيە ساياساتىنىڭ 2030 جىلعا دەيىنگى ستراتەگياسىنا سايكەس كەلەدى.

قارجى ءمينيسترى ەرۇلان جاماۋباەۆ زاڭ جوباسى بيۋدجەت زاڭناماسىنىڭ سوڭعى وزگەرىستەرىن ەسكەرە وتىرىپ, ەلىمىزدىڭ 2025 جىلعا دەيىنگى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامى نەگىزىندە ازىرلەنگەنىن اتاپ ءوتتى. بۇل ءاربىر ازاماتتىڭ ءال-اۋقاتىن جاقسارتۋعا جانە ەكونوميكانى بىرتىندەپ قالپىنا كەلتىرۋگە باعىتتالعان. «2022 جىلى تۇسىمدەر وسى جىلدىڭ جوسپارىمەن سا­لىس­تىرعاندا 431 ملرد تەڭگەگە ۇلعايا وتى­رىپ, 13 ترلن تەڭگە دەڭگەيىندە بولجا­نىپ وتىر. مۇنايلى ەمەس تۇسىمدەر 1,8 ترلن تەڭگەگە نەمەسە 25,1%-عا ۇلعايادى دەپ قاراستىرىلدى. مۇنايدان تۇسەتىن تۇ­سىمدەردى بىرتىندەپ ۇلتتىق قوردىڭ قارا­جاتىن جيناقتاۋ رەجىمىنە ورالۋعا باي­لانىستى 1,3 ترلن تەڭگەگە تومەندەتۋ قاراس­تىرىلعان. ۇلتتىق قوردان كەپىلدەن­دىرىل­گەن ترانسفەرت كەلەسى جىلعا 2,4 ترلن تەڭگە مولشەرىندە انىقتالدى, ول بىرتىن­دەپ 2024 جىلى 2 ترلن تەڭگەگە دەيىن تومەن­دەيدى. سونىڭ ناتيجەسىندە مۇنايلى ەمەس تۇسىمدەردىڭ ۇلەسى وسى جىلى 56,4%-دان 2024 جىلى 71,4%-عا دەيىن وسەتىن بولادى», دەدى قارجى ءمينيسترى.

رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ كىرىستەرى 2022 جىلى 9,2 ترلن تەڭگەنى, 2023 جىلى – 9,7 ترلن تەڭگەنى, 2024 جىلى 10,4 ترلن تەڭ­­­گەنى قۇرايدى. بيۋدجەت تاپشىلىعى 2022 جىلى جالپى ىشكى ءونىمنىڭ 3,3%-ىنان كەزەڭ-كەزەڭمەن 2024 جىلى جالپى ىش­كى ءونىمنىڭ 2,5%-ىنا دەيىن تومەندەۋىمەن جوس­­پارلانعان.

ە.جاماۋباەۆ اتاپ وتكەندەي, بيۋدجەتتىڭ الەۋمەتتىك باعىتى ساقتالدى. شىعىستار قۇرىلىمىنداعى الەۋمەتتىك سالانىڭ ۇلەسى 50%-دى قۇرايدى.

پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ءاليحان سمايىلوۆ قازاقستان رەس­پۋبليكاسى ەكونوميكاسىنىڭ دامۋ بولجامى جاھاندىق فاكتورلار مەن ىشكى احۋالدى ەسكەرە وتىرىپ قالىپتاستىرىلعانىن اتاپ ءوتتى. «2022-2026 جىلدارعا ارنالعان ماكروەكونوميكالىق بولجامعا سايكەس ەلىمىزدىڭ جالپى ىشكى ءونىمىنىڭ ناقتى ورتاشا جىلدىق ءوسۋ قارقىنى 4,8%-دى قۇرايدى. مىسالى, ىشكى جالپى ءونىم 2022 جىلى نومينالدى تۇردە 8,4%-عا وسسە, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ سالىق كىرىستەرى 29%-عا وسەتىن بولادى. بۇل ورتا مەرزىمدى كەزەڭ­دە ۇلتتىق قوردان تاۋەلدىلىكتى تومەن­دەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى ءا.سما­يىلوۆ.

ءا.سمايىلوۆتىڭ ايتۋىنشا, بيۋد­جەت جوباسى تەڭگەرىمدەلگەن جانە Nur Otan پارتياسىنىڭ سايلاۋالدى باع­دار­لاماسىندا بەلگىلەنگەن جالپىۇلتتىق باسىمدىقتار مەن مىندەتتەرگە سايكەس كەلەدى. بارلىق الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەر تولىعىمەن ورىندالاتىن بولادى.

ماسەلەنى تۇيىندەگەن ۇكىمەت باسشىسى اسقار مامين رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ ۇسىنىلىپ وتىرعان جوباسى, ەڭ الدىمەن, مەملەكەتتىڭ بارلىق الەۋمەتتىك مىندەتتەمەلەرىن تولىق ءارى ۋاقتىلى ورىنداۋعا, سونداي-اق قازىرگى جاعدايدا ەكونوميكانىڭ ساپالى جانە تۇراقتى دامۋىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعانىن اتاپ ءوتتى. داعدارىسقا قارسى ماكروەكونوميكالىق ساياساتتى ىسكە اسىرۋ پاندەميانىڭ سالدارىن جۇمسارتىپ, ەكونوميكالىق ءوسۋ قارقىنىن قالپىنا كەلتىرۋ پروتسەسىن ىسكە قوسۋعا مۇمكىندىك بەردى. 2022 جىلى ەكونوميكانىڭ 3,9%-عا دەيىن ءوسۋىن قامتاماسىز ەتۋ جوسپارلانىپ وتىر. اتاۋلى ءىجو 2022 جىلى 87,1 ترلن تەڭگەدەن 2026 جىلى 119,9 ترلن تەڭگەگە دەيىن وسەدى. جىلدىق ينفلياتسيانىڭ نىسانالى ءدالىزى 2022 جىلى 4-6%-دى قۇرايدى, كەيىننەن 2026 جىلى 3-4%-عا دەيىن تومەندەيدى. شيكىزاتتىق ەمەس سەكتور ساپالى ءوسۋدىڭ نەگىزگى درايۆەرلەرىنىڭ بىرىنە اينالادى جانە ەكونوميكا تۇراقتىلىعىنىڭ نەگىزگى فاكتورى بولىپ قالا بەرەدى.

بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ نەگىزگى باعىت­تارى ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىن, كاسىپكەرلىكتى, الەۋمەتتىك ينفراقۇ­رى­لىم­دى, ونىڭ ىشىندە دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە ءبىلىم بەرۋ جۇيەلەرىن, مادەنيەت پەن سپورت سالالارىن, سونداي-اق قاۋىپسىزدىك پەن قۇقىقتىق ءتارتىپتى ساپالى جانە ورنىقتى دامىتۋدى قامتاماسىز ەتۋ بولماق.

ۇكىمەت باسشىسى اتالعان زاڭ جوبالارى مەن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامىن پارلامەنتكە ەنگىزۋدى قامتاماسىز ەتۋدى تاپسىردى.

حالىق ساناعى – ماڭىزدى ناۋقان

ۇلتتىق حالىق ساناعىنا دايىندىق بارىسى تۋرالى ستراتەگيالىق جوس­پارلاۋ جانە رەفورمالار اگەنتتىگىنىڭ ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ باسشىسى نۇربولات ايداپكەلوۆ, اتىراۋ وب­لىسىنىڭ اكىمى ماحامبەت دوسمۇحامبەتوۆ, اق­توبە وبلىسىنىڭ اكىمى وڭداسىن ورا­زالين, شىمكەنت قالاسىنىڭ اكىمى مۇرات ايتەنوۆ بايانداما جاسادى.

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا 2021 جىلعى 1 قىركۇيەكتەن باستاپ 30 قازان ارالىعىندا حالىق ساناعىن وتكىزۋ جوس­پارلانۋدا. ساناق پروتسەسىن اۆتوماتتاندىرۋ ءۇشىن قاعاز تاسىمالداۋشىلاردان تولىق باس تارتا وتىرىپ, تسيفرلى تەحنولوگيالار قولدانىلاتىن بولادى. ساناق ەكى تاسىلمەن جۇرگىزىلەدى: sanaq.gov.kz ارنايى سايتىنداعى ينتەرنەت-ساۋالداما ارقىلى 45 كۇن ىشىندە ينتەرنەت-ساۋالداما جۇرگىزۋ جانە ەلەكتروندى پلانشەتتەردى قولدانا وتىرىپ, ينتەرۆيۋەرلەرگە ادەتتەگى جاپپاي ساۋالداما جۇرگىزۋ. قوسىمشا Aitu Messenger وتاندىق ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى ساناقتان ءوتۋ مۇمكىندىگى بەرىلەتىن بولادى.

رەسپوندەنتتەر حالىققا قىزمەت كور­سەتۋ ورتالىقتارىندا, اكىمدىكتەردە, پوش­تا بولىمشەلەرىندە, مەكتەپتەر مەن ساۋ­دا ورتالىقتارىندا ورنالاساتىن ارنايى ۇيىمداستىرىلعان نۇسقاۋلىق ۋچاسكەلەردە ساناقتان وتە الادى. ساناق جۇرگىزۋ كەزىندە 32 مىڭ ادام جۇمىسقا ورنالاستىرىلادى.

ۇكىمەت باسشىسى الماتى جانە نۇر-سۇلتان قالالارى, قوستاناي جانە شىعىس قازاقستان وبلىستارى اكىمدىكتەرىنىڭ حالىق ساناعىنا دايىندىعى بويىنشا جۇمىسىنا وڭ باعا بەردى. سونىمەن قاتار ماڭ­عىستاۋ, اقتوبە وبلىستارى جانە شىم­كەنت قالاسى اكىمدىكتەرىنىڭ ءتيىستى جۇ­مىس قارقىنىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگىن اتاپ ءوتتى.

پرەمەر-مينيستر قىسقا مەرزىمدە مىن­دەتتى ۆاكتسينالاۋدان وتكەن جۇمىس­كەر­لەردىڭ حالىق ساناعىن وتكىزۋ ءۇشىن قاجەتتى سانىن جۇمىسقا ورنالاستىرۋدى قامتاماسىز ەتۋدى تاپسىردى. وڭىرلەردىڭ اكىمدەرىنە, ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنا جانە ىشكى ىستەر, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىكتەرىنە حالىق ساناعىن وتكىزۋ بويىنشا بارلىق ۇيىمداستىرۋشىلىق ماسەلەلەردى پىسىقتاۋ تاپسىرىلدى. اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگىنە ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىمەن جانە اكىمدىكتەرمەن بىرلەسىپ, حالىق اراسىندا ۇلتتىق ساناقتىڭ جۇرگىزىلۋ ماقساتى مەن ءتارتىبى تۋرالى ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن كۇشەيتۋ مىندەتتەلدى. «بۇل ءىس-شارانىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ماڭىزى زور. ساناق ناتيجەسى بويىنشا مەيلىنشە ءدال دەرەكتەر بولىپ تابىلاتىن ءارى ەلدەگى احۋالدى تالداۋعا, بولجام جاساۋعا جانە ءتيىستى شەشىمدەر قابىلداۋعا نەگىز بولاتىن كوپتەگەن كورسەتكىشتەر الىنادى. سوندىقتان ەلىمىزدىڭ ءار ازاماتىنىڭ ساناققا قاتىسۋىنىڭ ماڭىزى وتە زور», دەدى ا.مامين.