ينفراقۇرىلىم مەن لوگيستيكا ايماقتىڭ ەكونوميكالىق قۋاتىن ارتتىرادى

اۋدانداعى الىپ ءوندىرىس

ادەتتە ينۆەستورلار قارجى سالار كەزدە «وتىز كۇن ويلانىپ, قىرىق كۇن تولعانىپ» بارىپ شە­شىم قابىلدايتىنى انىق. دە­مەك, جەر جاعدايى قولايلى, ينفرا­قۇرىلىمى قالىپتاسقان, لوگيس­تيكا تۇرعىسىنان دا مۇمكىندىككە يە ايماقتىڭ ايى وڭىنان تۋاتىنى حاق. وسى تۇرعىدان العاندا الماتى وبلىسىنىڭ جولى بولىپ تۇر. ناتيجەسىندە, قازىر وڭىردە 592 جوبا وسى جەكە كومپانيالار­دىڭ قارجىسىنا جۇزەگە اسىپ جاتىر ەكەن. انىعىندا, 2021-2030 جىلدار ىشىندە جۇزەگە اساتىن ينۆەس­تيتسيا جوبالارىنىڭ جالپى قۇنى 5,5 ملرد تەڭگەگە جەتپەك. جالپى, ءبىز ايماققا قۇيىلعان ينۆەستيتسيالاردىڭ يگىلىگى جا­يىندا بۇعان دەيىن دە جازعان ەدىك, بۇل جولى جاقىن ۋاقىتتا جۇزەگە اساتىن تاعى دا بىرنەشە جوبا جا­يىندا ايتقاندى ءجون كورىپ وتىرمىز. مۇنىڭ ءبىرىنشىسى شەتەل­دىك ينۆەستورلاردىڭ قارجىسىنا ­اشىلاتىن ءوندىرىس بولسا, ەكىنشىسى Samruk-Kazyna Construction اك­تسيونەرلىك قوعامىمەن بىرلەسىپ قول­عا الىنىپ, قۇرىلىس ماتەريالدارىن شىعاراتىن 5 بىردەي جاڭا زاۋىت تۋرالى بولماق.

جاقىندا ۇيعىر اۋدانىندا ىرگەسى قالاناتىن جاڭا زاۋىت كار­توپ كراحمالىن شىعارادى. جو­بانى «كاتادا TRANS GROUP» سەرىكتەستىگى وڭتۇستىك كورەيا ينۆەس­تورى – «ISA. Co. LTD» كومپانيا­سىمەن بىرلەسىپ جۇزەگە اسىرماق. قازىر قاجەتتى قۇجاتتارعا قول قو­يىلىپ, قارجى ماسەلەسى كەلىسىپ, پىشىلۋدە. ءوڭىر ەكونوميكاسىنا تارتىلاتىن ينۆەستيتسيا كولەمى 26 ملرد تەڭگە شاماسىندا بولماق. ال ىسكە قوسىلاتىن زاۋىتتىڭ جىل­دىق ءونىم شىعارۋ قۋاتى 45 مىڭ تونناعا دەيىن جەتەدى دەيدى.

– وڭتۇستىككورەيالىق زاماناۋي­ قۇرالداردى پايدالاناتىن جاڭا ونەركاسىپ ورنى ۇيعىر اۋدانى اۋماعىندا ورنالاسادى. بۇل جوبانى وتاندىق «كاتادا TRANS GROUP» جشس كومپانيا­سى وڭ­تۇستىك كورەيا ينۆەستورى – «ISA. Co. LTD» كومپانيا­سىمەن بىر­لە­سىپ جۇزەگە اسىرادى. زاۋىتتى شيكى­زاتپەن تولىق قام­تۋ ءۇشىن جىل سايىن 120 گا جەرگە كارتوپ ەگۋ كەرەك. جىلىنا شا­ما­مەن 200 مىڭ توننا كارتوپ وڭدەۋ جوسپارلانعان. كارتوپ كراحمالىنان بولەك زاۋىتتا جىلىنا 5700 توننا كولەمدە كارتوپ شىرىنى, 2100 توننا كارتوپ پروتەينى, 5 مىڭ توننا مال ازىعى شىعارىلادى. كاسىپورىن ىسكە قو­سىلعاندا 80-نەن استام جاڭا جۇ­مىس ورنى اشىلادى. سونىمەن قاتار ينۆەستورلار 10 جىل بويى جەرگىلىكتى حالىقتىڭ اراسىنان 7 ماماندى تۇراقتى تۇردە وقىتىپ وتىرادى, – دەيدى تاقىرىپقا وراي پىكىر بىلدىرگەن وبلىس اكىمى اماندىق باتالوۆ.

ال «كاتادا TRANS GROUP» جشس ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى سەرعازى شالقاربەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, زاۋىت 18 اي ىشىندە سا­لىنىپ, ءبىتۋى ءتيىس. ياعني كەلەر جىلدىڭ كۇزىندە ءوندىرىس جە­لىسى پاي­دالانۋعا بەرىلەدى دەگەن ءۇمىت بار. جوبالاۋشىلار زاۋىت ءونى­مىنىڭ ەلىمىزدە عانا ەمەس, الىس-جاقىن شەتەلدەردە دە كەڭىنەن سۇرانىسقا يە بولاتىنىن بولجاپ وتىر. ويتكەنى كارتوپ كراحمالى ازىق-ت ۇلىك, مەديكامەنتتەر, كوس­مەتيكالىق قۇرالدار, قاعاز, قۇ­رىلىس ماتەريالدارىن وندىرۋگە كەڭىنەن قولدانىلادى. ياعني مو­ديفيكاتسيالانعان كارتوپ كراحمالى زاماناۋي ءوندىرىس ءۇشىن وتە پايدالى ءارى نارىقتا سۇرانىسقا يە شيكىزات كوزىنە اينالاتىنى انىق.

ەكىنشى جاعىنان, بۇل ءوندىرىس­تىڭ ۇيعىر اۋدانىندا ىسكە قوسى­لۋى ايماقتىڭ ەكونوميكالىق دا­­­­مۋى­نا سەرپىن بەرەتىنى ءسوزسىز. ويت­­­­كەنى ىرگەلى كاسىپورىننىڭ توق­­­تاۋ­سىز جۇ­مىس ىستەۋى ءۇشىن شي­­كى­­­زات قو­رى عانا ەمەس, قاجەتتى ين­فرا­­قۇ­رى­لىم­نىڭ دا جاڭارىپ, جاڭ­­عىرۋى قاجەتتى. ال زاۋىت ىسكە قو­­سىلسا, جاڭا جۇ­مىس ورىندارى اشى­لىپ, ءوڭىر بيۋد­جەتىنە تۇسە­تىن سالىق كولەمى دە ارتادى. بۇ­دان بو­لەك قىزمەتكەرلەر ءۇشىن تۇر­عىن ءۇي سالىنىپ, جاڭا مەكتەپ, اۋرۋحانا سياقتى قاجەتتى الەۋ­مەت­­تىك نىساندار اشىلادى. جال­پى, 65 مىڭعا جۋىق تۇرعىنى بار ۇيعىر اۋدانى اۋماعىندا بۇگىن­دە اۋىل شارۋاشىلىعى مەن ەگىن شا­رۋاشىلىعى كەڭىنەن قانات جايىپ وتىر. تابيعي ىستىق سۋ كوزدەرىنىڭ دا­مۋى ءتۋريزمنىڭ دامۋىنا دا جول اش­قان. ال مۇنداي كولەمدەگى زاۋىت سالىنىپ, ىسكە قو­سىلسا ءوڭىردىڭ وندى­رىستىك كەلبەتى وڭ باعىتقا وزگەرەرى انىق.

بەرەرى مول 5 زاۋىت

وتاندىق قۇرىلىس, ونىڭ ىشىن­دە جىلجىمايتىن م ۇلىك نارىعى باعىتىنداعى جۇمىستاردىڭ با­­سى-قاسىندا جۇرگەن Samruk-Kazyna Construction اكتسيونەرلىك قو­عا­مى ەندى ىشكى تۇتىنۋ نارىعىن دا­مىتۋعا دەن قويماق. ياعني ۇكى­مەتتىك كومپانيا قۇرىلىسقا قا­جەتتى ماتەريالداردى وڭىرلەردە شى­عارۋدى قولعا الىپ, شاعىن زاۋىتتار سالۋدى كوزدەپ وتىر. ونىڭ العاشقى قادامى الماتى وبلىسىنان باستالۋدا. ماسەلەن, الداعى 2 جىلدا جەتىسۋ جەرىندە 5 بىردەي زاۋىت ىسكە قوسىلماق. Samruk-Kazyna Construction كومپانياسى مەن الماتى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى كەلىسىمگە كەلىپ, زاۋىتتاردىڭ ىرگە­تاسى بيىلدان قالماي قالاناتىن بولدى.

ايماقتا سالىناتىن جاڭا ءون­دىرىس ىشكى نارىقتى ارزان دا ساپالى قۇرىلىس ماتەريالدارىمەن قامتۋى ءتيىس. زاۋىتتىڭ ەكەۋى تال­دىقورعان قالاسىندا سالىنسا, قالعاندارى الماتى قالاسىنىڭ ماڭىنداعى اۋدانداردان اشىلادى دەپ جوبالانىپ وتىر. بۇل باس­تاما وبلىستىڭ ەكونوميكاسى مەن الەۋمەتتىك دامۋىنا دا وڭ ىقپال ەتپەك. قۇرىلىسقا 25 ملرد تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلسا, وندىرىستەر ىسكە قوسىلعاننان كەيىن 600 ادامعا تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلادى دەگەن بولجام بار.

– مينەرالدى جىلىتقىشتار, گازبەتوندى بلوكتار, قاسبەت پليتالارى, كەراميكالىق كىرپىشتەر, ەسىك بلوكتارى جانە لاميناتتال­عان ەدەن پليتالارى – وسىنىڭ ءبا­رى جۋىق جىلداردا جەتىسۋ وڭى­رىندە وندىرىلەتىن بولادى. بۇل ءوز كەزە­گىندە سۇرانىسقا يە قۇرىلىس ما­تە­ريالدارى باعاسىنىڭ تو­مەن­دەۋىنە, وتاندىق نارىقتى با­سە­كەگە قابىلەتتى جەرگىلىكتى ونىم­دەر­­مەن تولىقتىرۋعا, سونىمەن قا­تار يمپورت الماسۋ ماسەلەسى­نىڭ وڭ شەشىلۋىنە ىقپال ەتپەك, – دەيدى Samruk-Kazyna Construction اق باسقارما توراعاسى بولاتقان ساندىقباەۆ.

جالپى, الماتى وبلىسىندا قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمى ارتىپ كەلە جاتىر. ياعني وڭىردە تۇرعىن ۇيلەردى كوپتەپ سالۋ قول­عا الىنعان. بۇل ءوز كەزەگىندە سا­پالى قۇرىلىس ماتەريالدارى­نا سۇرانىستى ارتتىراتىنى ءسوز­سىز. دەمەك, اۋماقتان 5 بىردەي قۇرى­لىس ماتەريالدارىن وندىرەتىن زاۋىت­تىڭ سالىنۋى تۋرالى ءسوز دەر كەزىندە ايتىلىپ, ساتىمەن جۇ­زەگە اساتىن جوبا بولعالى تۇر. ال وبلىستا زاۋىت سالۋعا بار­لىق مۇمكىندىك بار. قازىر ايماق­تا بىرنەشە يندۋستريالدى ايماق اشىلعان. وندا قاجەتتى ينفرا­قۇرىلىمنىڭ ءبارى بار.

– بولاشاق زاۋىتتاردىڭ ون­دى­رىستىك قۋاتتىلىعى تۋرالى ايتاتىن بولساق, ماسەلەن, جىلىنا 7 مىڭ توننا مينەرالدىق جىلىتقىش, 60 مىڭ تەكشە مەتر گازدى بلوكتار, 2 ملن شارشى مەتر لاميناتتالعان ەدەن پليتالارى, 1,5 ملن شارشى مەتر قاسبەتكە ار­نالعان فيبروتسەمەنت پليتالارى شىعارىلادى دەپ جوسپار­لان­عان. بۇل – ءونىمنىڭ ءبىر بولىگى عانا. ال تالدىقورعاندا گازبەتون بلوكتارى جانە كەراميكا­لىق كىرپىشتەر شىعارىلماق. بۇل ­زاۋىتتاردى مەرزىمىندە ىسكە قوسۋ ءۇشىن ءبىز «جەتىسۋ» الەۋمەت­تىك كا­­­سىپكەرلىك كورپوراتسياسى مەن وبلىستىق كاسىپكەرلىك جانە ين­نو­­ۆاتسيالىق دامۋ باسقارماسى ار­قىلى تولىق قولدايتىن بولامىز. ويتكەنى مۇنداي جاڭا يمپورت الماسۋ ءوندىرىسى ونەركاسىپ سا­لا­سىنىڭ دامۋىنا ەلەۋلى ۇلەس قوسا­دى ءارى الماتى وبلىسىندا قۇرى­لىس ماتەريالدارىنىڭ قا­ۋىپ­سىزدىگىن قامتاماسىز ەتىپ, جۇ­مىس­پەن قامتۋعا وڭ ىقپال ەتەدى, – دەيدى ايماق باسشىسى اماندىق باتالوۆ.

جاڭا فورماتتاعى 101 مەكتەپ

ايتپاقشى, وسى تاقىرىپ اياسىنا مەملەكەت پەن جەكەمەنشىك اراسىنداعى ارىپتەستىكتىڭ دامۋى تۋرالى قوسقان ابزال بولاتىن شىعار. ويتكەنى ەكونوميكانىڭ دامۋى مەن الەۋمەت الەۋەتىنىڭ وڭالۋىنا بۇل باعىتتاعى جۇ­مىس­تىڭ دا ەرەكشە ۇلەسى بار. اسىرەسە, مەكتەپ پەن بالاباقشا سالۋ بو­يىنشا ەكىجاقتى ارىپتەستىكتىڭ نا­تيجەسى جەمىستى ەكەن. ەندى وسى ىسكە BI-Group حولدينگى دە كۇش جۇمساماق. ماسەلەن, BI-Group كومپانياسى الداعى بەس جىل ىشىندە جاڭا فورماتتاعى 101 مەك­­تەپ سالۋدى جوسپارلاپ وتىر ەكەن. ونىڭ ىشىندە 5 مەكتەپتى ال­ماتى وبلىسىنىڭ اۋماعىندا اشۋ ويدا بار. ەكى مەكتەپتىڭ قۇرى­لىسى تالعار اۋدانىنىڭ تال­دى­بۇلاق جانە بايبۇلاق اۋىل­دارىندا باستالۋعا دايىن. بۇل عي­ماراتتار مەملەكەت پەن جەكە­مەنشىك ارىپتەستىگى نەگىزىندە سالىنادى. ياعني مەكتەپتەردىڭ جو­بالىق قۇنىنىڭ 30 پايىزىن اكىم­دىك قارجىلاندىرسا, 20 پايىزىنا جەكە ينۆەستيتسيا جۇمساۋى ءتيىس. ال دىتتەگەن ماقساتقا قول جەت­كەن­­دە ىسكە قوسىلاتىن مەكتەپ سانى ارتادى. بۇل كوپتەگەن شارۋانى وڭتايلى شەشپەك. شىنىن ايت­قاندا, اپاتتى مەكتەپتەر مەن ءۇش اۋىسىمدا ءبىلىم بەرەتىن وقۋ ورىن­دارىنىڭ ماسەلەسى الماتى وبلىسىندا دا وتكىر تۇر.

– ءبىز BI-Group كومپانيا­سى­مەن بىرلەسىپ, وبلىستاعى 3 اۋى­سىمدى مەكتەپتەردى جويۋدىڭ باع­­دارلاماسىن ازىرلەيمىز. 2025 جىل­عا دەيىن قاي ەلدى مەكەندەردە قانشا مەكتەپ سالامىز, بۇل سونىڭ ءبارىن ەگجەي-تەگجەيلى ناق­تىلايتىن قۇجات بولادى. ايماقتا قازىر 49 ءۇش اۋىسىمدى مەكتەپ بار. اسىرەسە, بۇل ماسەلە الماتى ماڭىنداعى اۋدانداردا وزەكتى بولىپ وتىر. ءبىز مەكتەپ سالاتىن جەر ۋچاسكەلەرىن دايىندايمىز, ين­جەنەرلىك ينفراقۇرىلىم تارتىپ بەرەمىز, اتقارۋشى ورگان تاراپىنان بەرىلۋى ءتيىستى قارجىنى بولەمىز, ال قۇرىلىس جاڭا مەكتەپ سالىپ بەرەدى, – دەيدى وبلىس اكىمى اماندىق باتالوۆ.

جالپى, BI-Group حولدينگى مەن وبلىس اكىمدىگى اراسىنداعى ارىپ­تەستىك بايلانىستىڭ تامىرى تەرەڭدە جاتىر. كومپانيا ايماقتا ونشاقتى جىل بويى قۇ­رىلىس جۇمىسىن جۇرگىزىپ كەلە­دى. سونىڭ ىشىندە تالدىقورعان قالاسىنىڭ ساۋلەتتىك دامۋىنا زور ۇلەس قوسىپ وتىر. ما­سەلەن, تالدىقورعانداعى زاما­ناۋي ينفەكتسيالىق اۋرۋحانا مەن بيكەن ريموۆا اتىنداعى دراما تەاترىنىڭ جاڭا عيماراتىن تو­­لىقتاي وسى كومپانيا تالاپقا ساي ەتىپ سالىپ شىققان. بۇگىندە BI-Group ءۇشارال اۋەجايىنىڭ ۇشىپ-قونۋ جولاعىن جوندەۋگە دە ات­سالىسۋدا. حولدينگ بىلتىر «جۇمىسپەن قامتۋ جول كارتاسى» باعدارلاماسىنىڭ ىسكە اسۋىنا بەلسەنە قاتىستى.

– ءبىراز جىلدان بەرى الماتى وبلىسىندا كوپتەگەن جوبالاردى ىسكە اسىردىق. سەنىمدى سەرىكتەس رەتىندە ىسكەرلىك بايلانىستاردى ودان ءارى دامىتۋعا بەيىلمىز. قازىر مەكتەپ قۇرىلىسىنا قاتىستى بىر­نەشە ۇسىنىس بار. وسى جوبالار وبلىس تاراپىنان ماقۇلداسا, بيىل قۇرىلىس جۇمىستارىن باس­تاپ كەتەمىز. بۇل جاڭا فورماتتاعى 2 مەكتەپ جوباسى. بۇل مەكتەپتەر پاندىك ءبىلىم بەرۋمەن قاتار قارجىلىق, تسيفرلى ساۋاتتىلىق­قا باۋلۋ, بالالاردىڭ وقۋعا دەگەن ىنتاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا وقۋ­شىلاردى بوس كەڭىستىكتى يگە­رىپ, زاماناۋي ينتەرەرلىك شەشىم­دەر­دى تارتىمدى پايدالانۋ جاعى­نا ۇيرەتەتىن ەرەكشە جوبا بولماق, – دەيدى BI-Group حولدينگى دي­رەكتورلار كەڭەسىنىڭ توراعاسى ايدىن راحىمباەۆ.

الماتى وبلىسى