تراگي-فارس جانرىنداعى قويىلىم

بۇل شىعارما قازاق ساحناسىندا العاش رەت قازاق تىلىندە قويىلىپ وتىر. تۋىندىنى قازاق­شاعا اۋدارعان – مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, اقىن گۇلنار سالىقباي. ال قويۋشى-رەجيسسەرى – ەرنازار جاڭاتىلەك.

جاڭا قويىلىمنىڭ شىمىل­دى­عىن اشقان تەاتر ديرەكتورى, قازاق­ستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى اسحات ماەميروۆ ء«ولى جاندار» سپەك­تاكلى تەاتر ۇجى­مىنىڭ جەتىنشى پرەمەراسى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «وسىدان تۋرا ءجۇز جىل بۇرىن, ن.گوگولدىڭ اتاقتى ء«ولى جاندار» پوەماسىنا م.بۋلگاكوۆ ينستسەنيروۆكا جاسادى. اق ولەڭمەن جازىلعان پوەمانى تەاتر تىلىندە سويلەتكەن بولاتىن. ال ەندى م.بۋلگاكوۆتىڭ ء«ولى جاندارى» قازاق ساحناسى كەڭىستىگىندە تۇڭ­عىش رەت قازاقشا سويلەگەلى تۇر. سونىمەن قاتار بيىل ۇلكەن الەم­­دىك ادەبيەتتىڭ كلاسسيگى بولىپ ەسەپتەلەتىن م.بۋلگاكوۆتىڭ 130 جىلدىعى. سوندىقتان دا ادام­زاتقا ورتاق ايگىلى ادەبي درامالاردى قال­دىرعان ۇلى دراماتۋرگكە دەگەن ءبىزدىڭ جاستارىمىزدىڭ تاعزى­مى دەپ ەسەپتەسەك بولادى», دەدى ا.ماكسيم ۇلى.

ء«ولى جaندap» پەساسى ادام­­­داردىڭ ءومىر سۇرۋگە دەگەن قۇشتارلىعىن اشاتىن تۋىن­دى. سونداي-اق قوعامنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن كوتەرىپ, ولار­عا وزىندىك شەشىم دە ايتادى. ماسە­لەن, سىبايلاس جەمقورلىق. ول ءوز كەزە­گىن­دە, مەملەكەتتى قۇلدى­را­تىپ, جەتىس­تىكتەردى جوققا شى­عارىپ, ادامداردىڭ رۋحاني ومىرىنە قاۋىپ توندىرەتىن ىن­دەت. بۇل – بارشا ادامزاتقا ور­تاق شىن­دىق. تۋىندىدا وزەكتى ماسە­لەلەر اششى ازىلمەن, ويلى كۇل­كىمەن ايتىلىپ, كورەرمەندى شى­نايىلىق, ادالدىق الەمىنىڭ تەرە­ڭىنە بويلاتادى.

ايتا كەتەيىك, بۇل – تەاتردىڭ جاس رەجيسسەرى ەرنازار جاڭاتى­لەكتىڭ ەكىن­شى قويىلىمى. ول بۇعان دەيىن ف.دوستوەۆسكيدىڭ «ۇلدار» سپەك­تاكلىن قويعان بولاتىن. پرە­مەرانىڭ دايىندالۋ بارىسى تۋرالى ايتقان رەجيسسەر, جاڭاشا جانردىڭ ەرەك­شەلىگىنە توقتالدى. «تراگي-فارس جانرىندا كوبىنەسە اكتەردىڭ ويى­نىندا, ساحنا دەكوراتسياسىندا, مۋزىكادا ەركىندىك بار. ياعني سيۋ­جەت زاماناۋي فارس تۇرىندە وينالادى. ال سپەكتاكلدى دايىن­داۋعا ءبىر جارىم ايداي ۋاقىت كەت­تى. مۇنداعى باستى يدەيا – باس كەيىپكەر چيچيكوۆتىڭ سالدارى اۋىر سوققان قاتەلەرىن كور­سەت­كىمىز كەلدى. جالپى, بۇل قويى­­لىم­دا جاعىمسىز كەيىپكەر جوق: ءبا­رى­نىڭ وزىندىك جاقسىلى-جامان­دى قاسيەتتەرى بار», دەدى ول. 

پرەمەرانى تاماشالاعان پارلا­مەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتا­تى, اقىن ماقپال مىسا تەاتر جاس­ت­ارىنىڭ ىزدە­نىمپازدىعى, جاڭا­شىل­دىعى, بۇل شىعارماعا كرەا­تيۆتى ويمەن بارۋ­لارى كو­­رەر­مەنگە وتە جوعارى اسەر قال­دىرعانىن ايت­تى. «نەگىزى, شىعار­مانىڭ تۇپنۇس­قاسىن وقىپ قاراعاندا اسەرى بولەك بولادى. ونى قويىلىم ارقىلى كورۋ تىپتەن باسقا اتموسفەرا بەرەدى. تەاتر ونەرىنىڭ ەرەكشە­لىگى دە سول شىعار, رۋحىڭ­دى قوز­عايدى, ەرەكشە اسەردە بولا­سىڭ. م.بۋلگاكوۆتىڭ جالپى شىعار­مالارى وتە ەرەكشە. استارلى ويمەن جەتكىزەدى. كورەر­مەندەرگە جالپى اشىق نارسە ايتپايدى. كورەرمەن ءوزى وي ءتۇيۋى كەرەك. قويىلىمدا ماعان جاستاردىڭ شىنىمەن دە تالانتتارى قاتتى اسەر ەتتى», دەدى اقىن.

چيچيكوۆ ءرولىن – اسىلحان تولە­پوۆ پەن امان عۇماروۆ, ماني­لوۆتى – ابزال اراپوۆ, ميحايل سەمە­نوۆيچ سوباكەۆيچتى – ازامات بولاتوۆ, پليۋش­كيندى – اقادىل يمانعالي, نوزدرەۆتى – قازىبەك ەسقارا, ناستاسيا پەتروۆنا كوروبوچكانى – ماقپال دۇيسەن, يليا ءيليچتى – شالقار مۇرالتاي, پوليتسەيمەيستەردى – سالامات مۇقاشەۆ, قام­قورشىلىق كەڭە­سىنىڭ حاتشىسىن – تالعات كەڭەس, ماۆرانى – الفيا حايزۋلليەۆا, ميجۋەۆتى – ءاليحان الىشەر, پەترۋش­كانى – ەلامان يمانباەۆ, سەليفاندى اققانات قۋاندىق سومدادى.