وتكەن جىلدىڭ 1 قىركۇيەگىندە ەلەكتروندى اۋكتسيون ونلاين سەرۆيسى ىسكە قوسىلدى. ال 23 جەلتوقساندا مۇنايدى بارلاۋ جانە ءوندىرۋ قۇقىعىن بەرۋ بويىنشا العاشقى ونلاين اۋكتسيون وتكىزىلدى. ەكىنشى اۋكتسيون وسى جىلدىڭ 23 ساۋىرىندە اياقتالدى.
بۇل جولى 8 ۋچاسكە ويىنشىلار نازارىنا ۇسىنىلدى.
ەنەرگەتيكا ۆيتسە-ءمينيسترى جانات جاحمەتوۆانىڭ ايتۋىنشا, 23 ساۋىردە وتكەن ەكىنشى ەلەكتروندى اۋكتسيونعا باستاپقى سوماسى 713 ملن تەڭگە بولاتىن 8 مۇناي-گاز ۋچاسكەسى قويىلعان. بىراق تۇپكىلىكتى سوما اۋەلگى باعادان 13 ەسە اسىپ تۇسكەن. ءسويتىپ, ۋچاسكەلەردىڭ جالپى سوماسى 9,3 ملرد تەڭگەنى قۇرادى.
مەملەكەت ۇسىنعان 8 ۋچاسكەنىڭ جالپى اۋدانى 2 مىڭ شارشى شاقىرىمنان اسادى. اتاپ وتەرلىگى, اۋكتسيون وتكەن زالدان ونلاين كورسەتىلىمى ۇيىمداستىرىلىپ, ونىڭ ءوتۋ بارىسىن قازاقستاندىقتار دا, شەتەلدىكتەر دە باقىلاۋعا مۇمكىندىك الدى.
– بۇدان كەيىن ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى اۋكتسيونداردى وتكىزۋ پروتسەسىن جاقسارتۋ بويىنشا ۇسىنىستار ازىرلەدى. قازىرگى ۋاقىتتا زاڭناماعا بىرقاتار تۇزەتۋلەر ەنگىزۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. اتاپ ايتقاندا, باستاپقى قول قويۋ بونۋسى مولشەرىندە كەپىلدىك جارنا بەلگىلەۋ, جەڭىمپاز باس تارتقان جاعدايدا ەكىنشى قاتىسۋشىعا ساتىپ الۋ قۇقىعىن بەرۋ سەكىلدى جاڭاشىلدىقتار ەنگىزىلمەك. سونداي-اق اۋكتسيوندى جىلىنا تەك ەكى مارتە عانا وتكىزۋ كەرەك دەگەن شەكتەۋدى الىپ تاستاۋ قاجەت. مۇنىڭ ءبارى باسەكەلەستىكتى نىعايتۋعا جانە اۋكتسيوندار وتكىزۋ جيىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى, – دەدى ج.جاحمەتوۆا.
وسى ورايدا, باسىن اشىپ الاتىن ءبىر ماسەلە بار: اۋكتسيون ارقىلى جەرگە مەنشىك قۇقىعى ەمەس, جەر قويناۋىن پايدالانۋ قۇقىعى عانا بەرىلەدى. بۇل قۇقىق «جەر قويناۋى جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ» كودەكسى ارقىلى رەتتەلەدى. ۋچاسكەلەردەگى تەحنولوگيالىق پروتسەستەر ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى جانىنداعى بارلاۋ جانە يگەرۋ جونىندەگى ورتالىق كوميسسيادا قارالادى. جەر قويناۋىن پايدالانۋ قۇقىعىن العان ينۆەستور جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانمەن جەردى جالداۋ تۋرالى شارتقا قول قويادى. جوبالاۋ قۇجاتىن ازىرلەمەس بۇرىن ءاربىر جەر قويناۋىن پايدالانۋشى جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ قاتىسۋىمەن قوعامدىق تىڭداۋلار وتكىزۋگە مىندەتتى.
جالپى, ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى «تسيفرلى قازاقستان» باعدارلاماسى اياسىندا «جەر قويناۋىن پايدالانۋعا قۇقىق بەرۋ بويىنشا ەلەكتروندى اۋكتسيون قۇرۋدان» بولەك تاعى بىرنەشە جوبانى جۇزەگە اسىرۋدا. ماسەلەن, ەكونوميكا سالالارىن تسيفرلاندىرۋ باعىتى بويىنشا «مۇناي مەن گاز كوندەنساتىن ەسەپكە الۋدىڭ اقپاراتتىق جۇيەسىن قۇرۋ جانە ەنگىزۋ» جوباسى قولعا الىندى.
سونداي-اق مۇناي-گاز سالاسىندا «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسىنىڭ «زياتكەرلىك كەن ورنى», «مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىن كەڭەيتىلگەن جوندەۋ ارالىق كەزەڭگە كوشىرۋ», «قازاتومونەركاسىپ» ۇلتتىق اتوم كومپانياسىنىڭ «تسيفرلى كەنىش», KEGOK اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ «قازاقستاننىڭ بىرىڭعاي ەلەكتر ەنەرگەتيكالىق جۇيەسىنىڭ رەجىمدەرىن باسقارۋدى اۆتوماتتاندىرۋ» جوبالارىن اتاپ وتكەن ءجون. بۇل رەتتە, العاشقى ءۇش جوبا بويىنشا ءتيىستى جۇمىستار اياقتالدى. سوڭعى جوباعا قاتىستى جۇمىستار ءالى دە جالعاسۋدا.
– مۇناي مەن گاز كوندەنساتىن ەسەپكە الۋدىڭ اقپاراتتىق جۇيەسىن قۇرۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. بۇگىنگى تاڭدا جوبا قاناتقاقتى رەجىمدە ىسكە قوسىلدى. ەسەپ بەرۋ قۇرالدارىمەن جابدىقتاۋدىڭ باس سحەماسى بەكىتىلدى. بۇگىندە پيلوتتىق رەجىمدەگى جوباعا مۇناي وندىرەتىن 4 ۇيىم, مۇناي تاسىمالدايتىن 4 ۇيىم جانە مۇناي وڭدەيتىن 3 زاۋىت قوسىلدى. بيىل اقپاراتتىق جۇيەنى ونەركاسىپتىك پايدالانۋعا ەنگىزۋ جوسپارلانعان. سونىمەن قاتار وعان مۇناي جانە گاز كوندەنساتىن ءوندىرۋ مەن وندەۋدىڭ 60 پايىزدان استامىن جۇزەگە اسىراتىن ۇيىمداردى قوسۋ مىندەتى تۇر, – دەدى ەنەرگەتيكا ۆيتسە-ءمينيسترى.
كەلەسى ءبىر جوبا جەر قويناۋىن پايدالانۋدى باسقارۋدىڭ بىرىڭعاي مەملەكەتتىك جۇيەسىن قۇرۋدى كوزدەيدى. بۇل جۇيە 2014 جىلدان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلەدى. ونى جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار ءۇشىن ەسەپتىلىكتى ۇسىنۋ قۇرالى دەپ تە اتاۋعا بولادى.
– بۇل جۇيەدە ليتسەنزيالىق-كەلىسىمشارتتىق شارتتاردىڭ ورىندالۋىنا مونيتورينگ جۇرگىزىلەدى. سونداي-اق مۇناي ءوندىرۋ, تاسىمالداۋ جانە وڭدەۋ بويىنشا جەدەل اقپارات جينالادى. بۇگىنگى تاڭدا مەملەكەتتىك جۇيەگە 147 جەر قويناۋىن پايدالانۋشى تىركەلگەن. جەر قويناۋىن پايدالانۋعا رۇقساتتى بەرۋ ءۇشىن ينتەگراتسيانىڭ 10 ءتۇرى ىسكە اسىرىلدى. بۇل رەتتە مينيسترلىكتىڭ ءۇش مەملەكەتتىك قىزمەتى اۆتوماتتاندىرىلعان. بۇلار – جەر قويناۋىن پايدالانۋ قۇقىعىنىڭ جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ قۇقىعىمەن بايلانىستى وبەكتىلەردىڭ اۋىسۋى, كومىرسۋتەكتەر جانە ۋران ءوندىرۋ بويىنشا جەر قويناۋىن پايدالانۋعا كەلىسىمشارتتار جاساۋ, سونداي-اق كومىرسۋتەكتەر جانە ۋران ءوندىرۋ بويىنشا جەر قويناۋىن پايدالانۋعا ارنالعان كەلىسىمشارتتارعا قوسىمشا كەلىسىمدەر جاساۋ, – دەدى ج.جاحمەتوۆا.
اتالعان جوبا شەڭبەرىندە ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ فۋنكتسيالارىن اۆتوماتتاندىرۋ بويىنشا بىرقاتار جۇمىستار جوسپارلانۋدا. اتاپ ايتقاندا, مۇناي جانە مۇناي ونىمدەرىن جەتكىزۋ جوسپارى مەن كەستەسىن اۆتوماتتاندىرۋ, ليتسەنزيالىق-كەلىسىمشارتتىق شارتتار مىندەتتەمەلەرىنىڭ ورىندالۋىن ودان ءارى مونيتورينگىلەۋ ءۇشىن قولدانىستاعى كەلىسىمشارتتار مەن 2018 جىلعا دەيىن جاسالعان وعان ەنگىزىلگەن تولىقتىرۋلاردى تسيفرلاندىرۋ, ەسەپتىلىكتىڭ ەلەكتروندى فورماتىنا تولىقتاي كوشۋ مىندەتى تۇر.
بۇگىندە مەملەكەتتىك قىزمەتتەر تىزىلىمىنە سايكەس ەنەرگەتيكا مينيسترلىگى 23 مەملەكەتتىك قىزمەتتى كورسەتەدى. ونىڭ 22-ءسى ەلەكتروندى فورماتتا ۇسىنىلادى. بىلتىر ءۇش مەملەكەتتىك قىزمەت ەلەكتروندى فورماتقا كوشىرىلدى. وسىلايشا, قازىر مۇنداعى مەملەكەتتىك قىزمەتتەردىڭ 96 پايىزى ەلەكتروندى تۇردە كورسەتىلەدى. قاعاز تۇرىندەگى قىزمەتتەردىڭ ۇلەسى 2020 جىلى 8 پايىزدى قۇراسا, وسى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا كورسەتكىش 6 پايىزعا دەيىن قىسقاردى.
2020 جىلى مينيسترلىك 3 409 مەملەكەتتىك قىزمەت كورسەتكەن ەكەن. سونىڭ 92 پايىزى نەمەسە 3 143-ءى ەلەكتروندى تۇردە ۇسىنىلعان. قاعاز تۇرىندە كورسەتىلگەن قىزمەتتىڭ سانى – 266 نەمەسە 8 پايىز. ال 2021 جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا 737 مەملەكەتتىك قىزمەت كورسەتىلگەن. ونىڭ 691-ءى نەمەسە 94 پايىزى – ەلەكتروندى فورماتتا, 46-سى نەمەسە 6 پايىزى قاعاز تۇرىندە ۇسىنىلعان