قوجا احمەت ءياساۋيدىڭ جيەنى ءجۇسىپ اتاعا قاتىستى شەجىرەنىڭ ءبىر بولىگى مەن ارنايى ءمور باسىلعان قۇجاتتار تابىلدى. شاعاتاي تىلىندە جازىلعان قولجازبانىڭ ۇزىندىعى – 3,5 مەتر. تاريحي جادىگەردى ءجۇسىپ اتانىڭ ۇرپاقتارى اتادان-بالاعا ميراس ەتىپ, كوزدىڭ قاراشىعىنداي ساقتاپ كەلگەن.
ءحىى عاسىردا ءومىر سۇرگەن ءجۇسىپ اتا كەسەنەسى تۇركىستان قالاسىنان 25 شاقىرىم جەردەگى ەسكى يقان ەلدى مەكەنىندە ورنالاسقان. كەسەنە ەكى بولمەدەن تۇرادى. وڭتۇستىك شىعىسى – قابىرحانا. ۇلكەن بولمەسى زياراتحانا ەسەبىندە سالىنعان. وعان دالەل – ميحراب بولماۋى. نىسانعا 2005 جىلى ارحەولوگ م.تۇياقباەۆ زەرتتەۋ جۇرگىزگەن.
سەيدالىم يۋلداشەۆ قاريانىڭ جەكە مۇراعاتىنان تابىلعان بۇل جادىگەرلەردى ۇرپاقتارى بۇعان دەيىن بىردە جەرگە كومىپ, بىردە شاتىرعا جاسىرىپ ساقتاپ كەلىپتى.
«8 جاسىمدا اتام, 18 جاسىمدا اكەم ومىردەن ءوتتى. بۇل زاتتاردى اتام اكەمە, اكەم ماعان اماناتتاپ كەتتى. مەن تاريحشى ەمەسپىن. بىراق مۇرا بولىپ ساقتالىپ بۇل دۇنيەلەردىڭ ءبىر كۇنى سۇراۋى بولاتىنىنا سەنىم ارتتىم. قىزىعۋشىلىقپەن جازبالاردى وقي الاتىن كىسىلەرگە كورسەتتىم. مۇندا ناسابناما ەمەس, تاريح جازىلعان ەكەن. مەنىڭ ۇققانىم – ءجۇسىپ اتاعا قاتىستى دەرەكتەر, حاننىڭ جارلىقتارى, جەر-سۋ اتاۋلارى, حالىقتىڭ تىنىس-تىرشىلىگى جايلى مالىمەتتەر بار. قازىرگى شاعا اۋىلى شەجىرەدە «جاعا» دەپ ايتىلسا, يقان اۋىلى سول كەزدىڭ وزىندە باۋ-باقشامەن اينالىسقانىن اڭعارۋعا بولادى. شەجىرەدە ءجۇسىپ اتامىز ياساۋي بابامىزعا كەلە جاتقان قوناقتاردى قارسى الىپ, 12 ءتۇرلى ءجۇزىم ۇسىنىپ, كۇتىپ العانى جايلى مالىمەت كەزدەسەدى. بۇل دەرەكتەردى تولىقتاي زەرتتەۋ عالىمداردىڭ ەنشىسىندە», دەيدى سەيدالىم نۋرشيددين ۇلى.