بيىلعى پاندەميا كاسىپكەرلەرگە وڭاي تيگەن جوق. سوندىقتان بيزنەس سالاسى ەرەكشە قولداۋعا ءزارۋ. اسىرەسە, كاسىپكەرلىككە ەندى قادام باسقان جاستاردىڭ جۇرەگىن شايلىقتىرىپ الماي, قولدان كەلگەنشە دەمەۋ – ماڭىزدى مىندەت. وسى ورايدا كاسىپكەرلەردى قولداۋدىڭ پاۆلودارلىق ۇلگىسى ەلدى ەلەڭ ەتكىزبەي قويعان جوق.
«Zhas-Halyk.Ertis» – جاڭا مۇمكىندىك
بيزنەستە باعىن سىناپ كورگىسى كەلەتىن پاۆلودارلىقتاردى جارىلقايتىن جوبا «Zhas-Halyk.Ertis» دەپ اتالادى. اتاۋىنان-اق ونىڭ جاستارعا ارنالعانىن بىردەن اڭعارامىز. سونداي-اق بۇعان ەلدەگى ىرگەلى بانك – Halyk Bank-تىڭ قاتىسى بارىن دا بايقاۋ قيىن ەمەس. ءيا, بۇل – پاۆلودار وبلىسى اكىمدىگى مەن «Halyk Bank» اق-نىڭ بىرلەسكەن جوباسى.
وسى جىلدىڭ 10 جەلتوقسانىندا جوبانىڭ ءۇشىنشى كەزەڭى باستالادى. بۇعان دەيىن ەكى كەزەڭى ارتتا قالدى. ەكى كەزەڭنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەردىڭ 40-تان استام بيزنەس جوباسى ماقۇلدانعان. ولارعا كەپىلسىز كرەديتتەر بەرىلەدى. وسىلايشا, جاس بيزنەسمەندەر مەن ستارتاپشىلار ءوز يدەيالارىن جۇزەگە اسىرادى.
– ءۇشىنشى كەزەڭگە قاجەتتى قۇجاتتار پاكەتىن جيناۋ, قابىلداۋ جۇمىستارى 10-28 جەلتوقسان ارالىعىندا وتەدى. بۇل – قاناتقاقتى جوبا. تەك پاۆلودار وبلىسىندا عانا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. باعدارلامانىڭ باستى ارتىقشىلىعى – نەسيە كەپىلسىز ءارى تومەندەتىلگەن پايىزدىق مولشەرلەمەمەن بەرىلەدى. قاتىسۋشىلاردىڭ جاسىنا شەكتەۋ قويىلعان. جوباسىن ۇسىناتىن كاسىپكەرلەردىڭ جاسى 30-دان اسپاۋى كەرەك. ولارعا جەكە ءىسىن باستاۋعا نەمەسە بيزنەسىن ودان ءارى دامىتۋعا 15 ملن تەڭگەگە دەيىن نەسيە بەرىلەدى. قارىز جىلدىق 5 پايىزدىق مولشەرلەمەمەن ۇسىنىلادى. نەسيەنى وتەۋ ۋاقىتى جوبانىڭ نەگىزگى ماقسات-مىندەتىنە تىكەلەي بايلانىستى. ماسەلەن, ينۆەستيتسيالىق جوبالارعا الىنعان قارىزدى 7 جىلعا دەيىن تولەۋگە مۇمكىندىك بەرىلەدى. ال اينالىم قاراجاتىن تولىقتىرۋعا ءۇش جىل قاراستىرىلعان, – دەدى پاۆلودار وبلىستىق كاسىپكەرلىك جانە ساۋدا باسقارماسىنىڭ باسشىسى ايبەك تۇرسىنعاليەۆ.
كرەاتيۆتى جوبالار قولداۋعا يە
بۇل رەتتە Halyk Bank جوبانى جۇزەگە اسىرۋعا 395 ملن تەڭگە قاراستىرىپ وتىر. ءۇشىنشى كەزەڭنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا شامامەن 100 ملن تەڭگەگە بيزنەس-جوبالاردى قارجىلاندىرۋ جوسپارلانعان.
بەلگىلى بولعانداي, وبلىس تۇرعىندارى ءتۇرلى جوبالاردى ۇسىنىپ وتىر. ونىڭ ىشىندە پاۆلودار, ەكىباستۇز, اقسۋ قالالارىنان بولەك, اۋدانداردان دا ەرەكشە جوبالار كەلىپ تۇسكەن. ماسەلەن, كىر سابىن شىعارۋ, كوسمەتيكا ءوندىرىسى, قۇرىلىس ماتەريالدارىن ءوندىرۋ, كەشەندى مەديتسينالىق زەرتتەۋلەردى ۇيىمداستىرۋ, ناۋبايحانا اشۋ, سپورتتىق كيىمدەر تىگۋ سەكىلدى جوبالار بار.
– كرەاتيۆتى جوبالارعا قاشان دا جول اشىق. يننوۆاتسيالىق ۇسىنىستار دا باسىمدىققا يە. قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسىنا جاتاتىن جوبالاردى دا قۋانا-قۋانا قاراستىرامىز. كارانتين كۇشەيگەن كەزدە ءبىزدىڭ وڭىردە ناشار دامىعان سالالاردا دەفيتسيتتىڭ ورىن العانىنا كۋا بولدىق. سوندىقتان جاس كاسىپكەرلەردى پاۆلودار وبلىسىندا كەنجە قالعان قىزمەتتەر مەن ونىمدەرگە قاتىستى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋعا شاقىرار ەدىم, – دەدى باسقارما باسشىسى وڭىرلىك كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وتكەن بريفينگتە.
«Halyk Bank» اق پاۆلودار وبلىستىق فيليالى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى مۇرات تۇرسىنحانوۆتىڭ پىكىرىنشە, جوبالاردىڭ بىرەگەيلىگى جاس كاسىپكەردىڭ جەڭىمپاز اتانۋ مۇمكىندىگىن ارتتىرا تۇسپەك.
– ءبىز ۇسىنىلعان جوبالاردىڭ اۋدان-قالالار ءۇشىن قانشالىقتى قاجەت ەكەنىن زەردەلەيمىز. ايتپەسە, نارىقتا كەڭ تارالعان جوبالاردى قولداۋعا باعىتتالعان «بيزنەستىڭ جول كارتاسى – 2025», ء«وندىرىس», «ەڭبەك» سەكىلدى مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ ءتۇرلى قۇرالدارى بار. ال «Zhas-Halyk.Ertis» ءبىرىنشى كەزەكتە ستارتاپتارعا باعدارلانعان. قىسقاسى, جاس كاسىپكەرلەردىڭ ەرەكشە جوبالارىن قولدايمىز. ول جوبالار ءوندىرىس, قىزمەت كورسەتۋ سەكىلدى سالالاردى قامتىسا ءتىپتى جاقسى. نارىق ءۇشىن جاڭا جوبالار ۇسىنىلسا دەگەن تىلەك تە جوق ەمەس, – دەيدى مۇرات تۇرسىنحانوۆ.
جاس كاسىپكەرلەر ءدان ريزا
دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, «Zhas-Halyk.Ertis» جوباسىنىڭ العاشقى كەزەڭى 12-26 قازان ارالىعىندا وتكەن. ونىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ارنايى قۇرىلعان كوميسسيا جالپى سوماسى 203,4 ملن تەڭگە بولاتىن 22 جوبانى ىرىكتەپ الدى. ەكىنشى كەزەڭگە قاتىسۋ ءۇشىن 10-20 قاراشا ارالىعىندا وتىنىشتەر قابىلداندى. ونىڭ ناتيجەسىندە 188,3 ملن تەڭگەلىك 20 جوبا ۇزدىك شىقتى. ەكى كەزەڭنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بارلىعى 42 جوبا تاڭدالعان. وسىدان بىرەر اپتا بۇرىن جەڭىمپازدارعا جەڭىلدەتىلگەن نەسيەلەر بەرىلە باستادى.
«Zhas-Halyk.Ertis» جوباسى بويىنشا نەسيە العانداردىڭ ءبىرى – مەدەت باتالوۆ. كاسىپكەر تەرەڭكول اۋىلىندا تۇرادى. ول جىلى بلوكتار مەن قۇرىلىس ماتەريالدارىن شىعاراتىن ءوندىرىستى كەڭەيتۋگە ءوتىنىم بەرىپتى. كىشىگىرىم زاۋىتى بار مەدەت اۋەلدە قۇرىلىس ماتەريالدارىن شىعاراتىن قۇرىلعىنى ءوز قولىمەن جاساعان. كەيىن سۇرانىس ارتىپ, ءوندىرىس كولەمى ۇلعايعان. ءسويتىپ, 2016 جىلى قۇرىلىس ماتەريالدارىن شىعاراتىن ارنايى قۇرىلعى ساتىپ الىپتى.
– «Zhas-Halyk.Ertis» جوباسى تۋرالى ەستىگەندە-اق بىردەن قىزىعۋشىلىعىم وياندى. بويدى كۇدىك تە بيلەدى. ويتكەنى, ادەتتە اۋىلدىقتاردىڭ جوبالارى مۇنداي باعدارلامالاردان تىس قالىپ جاتادى عوي. نە دە بولسا, نار تاۋەكەل دەپ, ءوتىنىش بەردىم. بىرىنشىدەن, نەسيەنىڭ پايىزدىق مولشەرلەمەسىنىڭ تومەندىگى ءارى كەپىلسىز بەرىلەتىنى قىزىقتىردى. مەنىڭشە, بۇل – جاستار ءۇشىن ەرەكشە قامقورلىق. كاسىبىن ەندى باستاعاندار, مەن سەكىلدى بيزنەسىن ءارى قاراي دامىتۋدى كوزدەگەندەرگە تاماشا مۇمكىندىك. بيزنەسىمدى كەڭەيتۋ ءۇشىن 5 جىلعا 15 ملن تەڭگە نەسيە الدىم. بۇل قارجىعا كوپ دۇنيە تىندىرۋعا بولادى, – دەيدى مەدەت باتالوۆ.
بىرەگەي جوبادا باعى جانعان جاستاردىڭ قاتارىندا زۋحرا قاسەنوۆا دا بار. پاۆلودارلىق جاس كاسىپكەر بيزنەس-جوبانى ازىرلەۋ بارىسىندا نارىققا زەرتتەۋ جۇرگىزگەنىن اتاپ ءوتتى.
– «ازاماتتارعا ارنالعان ۇكىمەت» مەملەكەتتىك كورپوراتسياسىندا جۇمىس ىستەدىم. دەكرەتتىك دەمالىسقا شىققان سوڭ, جەكە ءىسىمدى اشقىم كەلدى. قازىر بيزنەس باستاۋعا مۇمكىندىك كوپ قوي. سونىڭ ءبىرى – «Zhas-Halyk.Ertis». جوبا تۋرالى ەستىگەن سوڭ مۇمكىندىكتى ءمۇلت جىبەرمەۋ كەرەكتىگىن ۇقتىم. مەن جارتىلاي اۆتوماتتاندىرىلعان كلينينگ قىزمەتىنە قاتىستى بيزنەس-جوسپار ازىرلەدىم. ءبىزدىڭ وڭىردە كلينينگ قىزمەتى ەندى عانا دامۋ ۇستىندە. نارىقتا بىرنەشە ويىنشى بار. سولاردىڭ قاتارىنان ءوزىمدى دە كورگىم كەلەدى. جوبا اياسىندا 5,2 ملن تەڭگە الدىم. وعان ەدەن جۋاتىن ەكى قۇرىلعى ساتىپ الامىن. ءبىرىنشىسى – ۇلكەن ورتالىقتاردىڭ ىشىندە جۇرەتىن وپەراتورمەن باسقارىلاتىن ماشينا. ەكىنشىسى – كەز كەلگەن اۋماقتى تازالاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن شاڭسورعىش. جوبامنىڭ بانك تاراپىنان ماقۇلدانعانىنا قۋانىشتىمىن. جاستارعا قولداۋ ءبىلدىرىپ وتىرعان بانك پەن وبلىس باسشىلىعىنا ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن. مۇنداي ەرەكشە جوبا الداعى ۋاقىتتا دا جالعاسىن تاپسا دەگەن تىلەك بار, – دەيدى زۋحرا قاسەنوۆا.
جوباعا قالاي قاتىسۋعا بولادى؟
نەسيە جوبا ۇسىنعاننىڭ بارىنە بىردەي ۇلەستىرىلە بەرمەيتىنى بەلگىلى. بۇل رەتتە, جوبانىڭ قابىلدانۋىنا اسەر ەتەتىن بىرنەشە فاكتور بار. بىرىنشىدەن, قاجەتتى قۇجاتتار پاكەتى تولىق تاپسىرىلۋى كەرەك. ەكىنشىدەن, قاتىسۋشىلاردىڭ شەكتى جاس مولشەرى – 21-30 جاس. بۇل تالاپقا سايكەس كەلمەيتىن ۇمىتكەرلەردىڭ ۇسىنىسى قاراستىرىلمايدى. ۇشىنشىدەن, قاتىسۋشىنىڭ نەسيە تاريحى دۇرىس بولۋى كەرەك. نەسيە تاريحى «بۇزىلعان» پاۆلودارلىقتاردىڭ توپ جارۋ مۇمكىندىگى كەميدى البەتتە. تورتىنشىدەن, مىندەتتى تۇردە ورتا كاسىبي نەمەسە جوعارى ءبىلىمى بولۋى شارت. ەگەر ءوندىرىس سالاسىنا قاتىستى جوبا ۇسىنىلسا, وندا قاتىسۋشىنىڭ اتالعان سالادا جيناقتاعان ازدى-كوپتى تاجىريبەسىنىڭ بولۋى ماڭىزدى.
– قاتىسۋشى الدىمەن بيزنەس-جوسپار ازىرلەيدى. ودان كەيىن نارىقتى زەرتتەپ, زەردەلەيدى. سوسىن اقپاراتتىق بەينەروليك تۇسىرەدى. كوپ دۇنيە وسى بەينەروليككە بايلانىستى. ويتكەنى, ادامنىڭ باعدارلامانى قانشالىقتى بىلەتىنى, تاڭداعان سالاسىن قانشالىقتى زەرتتەگەنى, جالپى بيزنەستەن قانشالىقتى حاباردار ەكەندىگى بەينەروليكتەن بايقالىپ تۇرۋى كەرەك. سونداي-اق جوبا جۇزەگە اسىرىلاتىن اۋدان ءيا قالا ءۇشىن وزەكتى بولۋعا ءتيىس, – دەپ ناقتىلادى بانك فيليالى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى.
كاسىپكەردىڭ تولەم جاسايتىن مەرزىمى ونىڭ بيزنەسىنە بايلانىستى بەلگىلەنەتىنىن اتاپ ءوتۋ كەرەك. دەمەك, بۇل تۇرعىدان دا كاسىپكەر ءۇشىن ءتيىمدى ۇسىنىستار قاراستىرىلعان.
ارنايى كوميسسيا شەشىم شىعارعان سوڭ بانك باسشىلىعى ءوتىنىش بەرۋشىلەردىڭ نەسيە تاريحىن, ءبىلىمىن تەكسەرەدى. ال كوميسسيا قۇرامىندا وبلىستىق كاسىپكەرلىك جانە ساۋدا باسقارماسىنىڭ, Halyk Bank-تىڭ, «اتامەكەن» كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ, «دامۋ» قورىنىڭ, سونداي-اق بيزنەس-قوعامداستىقتىڭ وكىلدەرى بار. العاشقى كەزەڭنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ماقۇلدانعان ءۇش جوبا اۆتورىنىڭ «قارا تىزىمدە» تۇرعانى بەلگىلى بولىپ, نەسيە بەرىلمەدى. تاعى ءۇش ادامنىڭ ورتا كاسىپتىك نە جوعارى ءبىلىمى جوق بولىپ شىقتى. ال بۇل – مىندەتتى تالاپتاردىڭ ءبىرى. ءۇش قاتىسۋشى ءتۇرلى سەبەپتەرگە بايلانىستى باعدارلاماعا قاتىسۋدان باس تارتتى.
جوبالاردى قاراستىرۋدىڭ ءوزى بىرنەشە كەزەڭنەن تۇرادى. ياعني كەلىپ تۇسكەن وتىنىمدەردى ارنايى كوميسسيا قارايدى. سوڭىندا بانك ءتيىستى ءىس-شارالاردان كەيىن قورىتىندى شەشىم قابىلدايدى. بانك ۇسىنعان اقشا كاسىپكەردىڭ قولىنا تىكەلەي تابىس ەتىلمەيدى. قارجى جوبانى جۇزەگە اسىرۋعا قاجەتتى بەلگىلى ءبىر قۇرال-جابدىقتاردى, ونىمدەر مەن قىزمەتتەردى ساتىپ الۋ نەمەسە جەتكىزۋ شىعىندارىنا جۇمسالادى جانە وسىعان نەگىز بولارلىق كەلىسىمدەر مەن شارتتار ۇسىنىلعان جاعدايدا عانا اۋدارىلادى. وسىلايشا بانك قارجىنىڭ ماقساتتى جۇمسالۋىن قاداعالايدى. اقشا يگەرىلگەن سوڭ كاسىپكەر قاراجاتتىڭ ورىندى پايدالانىلعانىن قۇجاتتاردى ۇسىنا وتىرىپ راستاۋى كەرەك.
جوبا ۇيلەستىرۋشىلەرىنىڭ پىكىرىنشە, جاستار بيزنەستىڭ دامۋىنا بەيىلدى. بىراق ولار بەتپە-بەت كەلەتىن ەكى ماسەلە بار. بىرىنشىدەن, دۇرىس باعىتتاردى بىرلەسە ازىرلەۋ ءۇشىن كاسىپكەرلەرمەن ءوزارا ءىس-قيمىلدى كۇشەيتۋ كەرەك. بيزنەستە ءاردايىم دۇرىس قادام جاسالا بەرمەيدى. وعان سول ءۇشىن قولداۋ قاجەت. سوندىقتان ءبارىن نازاردا ۇستاۋ ماڭىزدى. سوندا عانا ۇلكەن ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋگە بولادى. ەكىنشىدەن, بيزنەستى قولداۋ تۋرالى اقپاراتتار جاس كاسىپكەرلەردىڭ بارىنە بىردەي جەتە بەرمەيدى. مەيلىنشە كوپ كاسىپكەردى قامتۋ كەرەك. سوندا وڭىردە مىقتى بيزنەس ورتا قالىپتاسادى.
ايتپاقشى, «Zhas-Halyk.Ertis» جوباسى 2021 جىلدىڭ 1 ناۋرىزىنا دەيىن جالعاسادى. كاسىپكەرلەر ءدال وسى ۋاقىتقا دەيىن ءوز جوبالارىن جۇزەگە اسىرۋعا مىندەتتى.
پاۆلودارلىق جاستار 10-28 جەلتوقسان ارالىعىندا www.zhashalyk-ertis.kz سايتىنا كىرىپ, ءتيىستى ۇلگىلەرگە سايكەس بيزنەس-جوسپار مەن پرەزەنتاتسيانى جۇكتەپ, ءوتىنىش بەرە الادى. تولىق اقپاراتتى 8 (7182) 700-163, 700-342 تەلەفون نومىرلەرى ارقىلى الۋعا بولادى.
پاۆلودار وبلىسى