كەشە مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ جۇمىس ساپارىمەن قاراعاندى وبلىسىندا بولدى.
جاڭا مەكتەپكە – اباي ەسىمى
قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ساپارى وبلىس ورتالىعىندا جاڭادان سالىنعان 1200 ورىندىق مەكتەپ-گيمنازيانى ارالاپ كورۋدەن باستالدى. بۇل جەردە پرەزيدەنت ءبىلىم ورداسىنداعى وقۋ-تاربيە جۇمىستارىنىڭ ۇيىمداستىرىلۋىمەن تانىسىپ, باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى وقيتىن كەزەكشى سىنىپتاردى ارالادى.
سونىمەن بىرگە مەملەكەت باسشىسىنا زاماناۋي قۇرالدارمەن جابدىقتالعان كابينەتتەر, STEM-زەرتحانا, روبوت-تەحنيكا جانە زياتكەرلىك بولمەلەر, مەكتەپ تەلەستۋدياسى مەن مەدياستۋديا كورسەتىلدى. مەكتەپتە ساباقتان تىس ۇيىمداستىرىلاتىن ۇيىرمە جۇمىستارى ءۇشىن ART-ستۋديا جانە حورەوگرافيا زالى سالىنعان. جالپى, بۇل مەكتەپ – ءۇش اۋىسىمدا وقىتۋ ماسەلەسىن شەشۋگە يگى ىقپالىن تيگىزەتىن نىسان. مۇندا جاقىن جەرلەردەگى قازاق مەكتەپتەرىنەن 900 وقۋشى اۋىستىرىلعان.
قاسىم-جومارت توقاەۆ جاڭا مەكتەپ-گيمنازياعا اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ەسىمىن بەرۋ جونىندەگى ۇسىنىستى قولدايتىنىن مالىمدەدى. ءبىلىم ۇياسى ۇلى اقىن ءارى ويشىلدىڭ مۇرالارىن زەرتتەۋ, ناسيحاتتاۋ ورتالىعىنا اينالادى دەگەن سەنىم بار. مەكتەپ بازاسىندا قالالىق قانا ەمەس, وبلىستىق ءىس-شارالار دا وتكىزىپ تۇرۋعا ارنالعان 700 ورىندىق اكت زال بار. ونىڭ ءىشى اباي شىعارماشىلىعىمەن بەزەندىرىلگەن.
پرەزيدەنت وبلىستا پاندەميا كەزىندەگى وقۋ ۇدەرىسىنىڭ قالاي ۇيىمداستىرىلىپ جاتقانىنا قىزىعۋشىلىق تانىتتى. قازىرگى تاڭدا وڭىردەگى 504 مەكتەپتە 204 مىڭ شاكىرت, سونىڭ ىشىندە, ءبىرىنشى سىنىپتىڭ 22 مىڭ وقۋشىسى ءبىلىم الىپ جاتقانى حابارلاندى. سونداي-اق وڭىردەگى وقۋشى سانى 300-دەن اسپايتىن 279 مەكتەپ شتاتتىق رەجىمدە جۇمىس ىستەيدى. مۇنداي ءبىلىم مەكەمەلەرىندە 29 مىڭعا جۋىق وقۋشى وقىپ ءجۇر. باستاۋىش جانە بەسىنشى سىنىپ وقۋشىلارى ءۇشىن 6166 كەزەكشى سىنىپ ۇيىمداستىرىلعان. بۇل سىنىپتاردا 77 مىڭنان استام بالا وقىپ جاتىر. ايتا كەتەتىن ءبىر جايت, ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ بارىندە سانيتارلىق رەجىم بارىنشا كۇشەيتىلگەن.
سپورت – مىقتى دەنساۋلىق كەپىلى
قازاقستان پرەزيدەنتى قاراعاندى قالاسىنداعى جاڭادان سالىنعان تەننيس ورتالىعىنىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. ورتالىقتا ءبىر مەزگىلدە 650 بالا جاتتىعا الادى.
نىساننىڭ ينفراقۇرىلىمى الەمنىڭ ەڭ وزىق ستاندارتتارىنا ساي كەلەدى. مۇندا 11 كورت بار, ونىڭ 7-ءۋى – جابىق. سونىمەن قاتار جالپى جانە ارنايى دەنە شىنىقتىرۋ جۇمىستارىنا ارنالعان زالدار بار.
قاسىم-جومارت توقاەۆقا ورتالىقتىڭ تەحنيكالىق جابدىقتالۋى تۋرالى ەگجەي-تەگجەيلى باياندالدى. اتاپ ايتقاندا, ورتالىقتا ATP/WTA Challenger دەڭگەيىندەگى الەمنىڭ ۇزدىك 100 ويىنشىسى قاتىساتىن حالىقارالىق جانە رەسپۋبليكالىق تەننيس جارىستارىن وتكىزۋگە, سونداي-اق وتاندىق سپورتشىلاردىڭ كاسىبي شەبەرلىگىن شىڭداۋعا مۇمكىندىك جاسالعان.
– قالا ومىرىندەگى وسىنداي ماڭىزدى نىساننىڭ پايدالانۋعا بەرىلۋىمەن قۇتتىقتايمىن. ءبىز قازىر بۇقارالىق سپورتتى دامى- تۋدى ماقسات ەتىپ وتىرمىز. مىنا سپورت ورتالىعى بارلىق بالالاردىڭ ۇلكەن تەننيسپەن شۇعىلدانىپ, دەنساۋلىعىن كۇشەيتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل – كوپجاقتى ءارى ىڭعايلى نىسان. وسى مۇمكىندىكتى پايدالانا وتىرىپ, قازاقستان تەننيس فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى بولات ءجامىش ۇلى وتەمۇراتوۆقا ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
ورتالىقتىڭ جالپى كولەمى 7,8 مىڭ شارشى مەتردى قۇرايدى. وندا ءماجىلىس زالى مەن 2 كافەتەري جانە قوناقۇي كەشەنى بار.
شاھار شارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ ۇزدىك الەمدىك تاجىريبەلەرىنە سايكەس تەننيس ورتالىعىنىڭ اينالاسىنداعى 1,5 گەكتار اۋماق تولىعىمەن اباتتاندارىلىپ, كوگالداندىرىلعان. نىسان قۇرىلىسىنا جەكە ينۆەستورلار 2,4 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى قاراجات سالعان.
قازاقستاننىڭ تەننيس فەدەراتسياسى ورتالىقتى ادىستەمەلىك تۇرعىدان قامتاماسىز ەتىپ, وپەراتسيالىق باسقارۋ قىزمەتىن ۇيلەستىرەدى.
سونىمەن قاتار قازاقستان پرەزيدەنتى ۇستەل تەننيسى ورتالىعىنىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. جاڭادان اشىلعان سپورت نىسانىندا 18 ۇستەلگە ارنالعان ويىن زالى, 9 تەننيس ۇستەلى ورنالاسقان جاتتىعۋ زالى, مەديتسينا جانە ماسساج كابينەتتەرى, جاتتىعۋ زالى, اكىمشىلىك عيماراتى, تورەشىلەر مەن باپكەرلەردىڭ بولمەلەرى, ءماجىلىس زالى مەن VIP-ورىندار بار.
زاماناۋي ۇستەل تەننيسى ورتالىعىنىڭ اشىلۋى وقۋ-جاتتىعۋ جۇمىستارىن ساپالى وتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋگە, سونداي-اق رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق دەڭگەيدەگى جارىستاردى جوعارى دەڭگەيدە وتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل ءوز كەزەگىندە ەل سپورتشىلارىنىڭ شەبەرلىگىن شىڭداۋعا ىقپال ەتەدى. ورتالىقتا كۇنىنە 400 ادام ۇستەل تەننيسىن ويناي الادى.
مەملەكەت باسشىسى بۇقارالىق سپورتتى دامىتۋدىڭ, دەنە شىنىقتىرۋمەن جانە سپورتپەن اينالىساتىن حالىقتىڭ سانىن ارتتىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن قاتار پرەزيدەنت اتالعان ورتالىقتىڭ سالاۋاتتى ءومىر سالتىن ناسيحاتتاۋعا, ايماقتاعى ۇستەل تەننيسىمەن شۇعىلداناتىن ادامداردىڭ قاتارىن ارتتىرۋعا جانە ونى دامىتۋعا زور ىقپال ەتەدى دەپ سەنىم ءبىلدىردى.
– بۇل تەك جاتتىعىپ قانا قويماي, حالىقارالىق جارىس وتكىزۋگە بارلىق جاعداي جاسالعان ادەمى ورتالىق ەكەن. ۇستەل تەننيسى فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى دانيار ابىلعازينگە, قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمى جەڭىس قاسىمبەككە, قازاقستان ۇستەل تەننيسى قۇراماسىنىڭ باس باپكەرى ەلميرا اليەۆاعا العىس ايتقىم كەلەدى. بولاشاقتا ۇلكەن جەڭىسكە جەتەسىزدەر دەپ ۇمىتتەنەمىن. كوپ جاتتىقساڭىزدار, جەتىستىك تە مول بولادى, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.
ورتالىق قۇرىلىسىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇستەل تەننيسى فەدەراتسياسى 1 ملرد 950 ملن تەڭگە قارجى جۇمساعان.
بيىل قاراعاندى وبلىسىندا 85 سپورت نىسانى پايدالانۋعا بەرىلەدى دەپ جوسپارلانعان.
بالاما ەنەرگيا – ماڭىزدى باعىت
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ كەلەسى ايالداعان نىسانى «سارىارقا» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعى بولدى. بۇل جەردە وبلىس اكىمى جەڭىس قاسىمبەك ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتاعى ينۆەستيتسيالىق جوبالاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋ بارىسى, تۇراقتى جۇمىس ورىندارىن اشۋ, جەكە جانە شەتەلدىك ينۆەستيتسيالاردى تارتۋ, سونداي-اق, قازاقستان مەن گەرمانيانىڭ بىرلەسكەن كاسىپورنىنىڭ جۇمىسى تۋرالى بايانداپ بەردى.
سونىمەن بىرگە مەملەكەت باسشىسىنا تەحنيكالىق گاز وندىرۋمەن اينالىساتىن «ليندەگاز قازاقستان» جشس-نىڭ, كۇن ەلەكتروستانتسياسى باعىتىندا قىزمەت ەتەتىن «قازسولار-50» جشس-نىڭ, جىلۋ وتكىزبەيتىن قۇبىرلار وندىرەتىن «يزوپليۋس» جشس-نىڭ جانە شارلى كراندار شىعاراتىن «بيومەر ارماتۋرا» جشس-نىڭ جەتەكشىلەرى ءوز زاۋىتتارىنىڭ جۇمىسى جانە ءونىم ءوندىرۋ كولەمىن ۇلعايتۋ جونىندەگى جوسپارلارى جايىندا اقپارات بەردى. بۇدان بولەك بۇكىل الەمدە قالىپتاسقان ەكونوميكالىق احۋالدى ەسكەرە وتىرىپ, پاندەميا كەزىندەگى جۇمىس جاعدايى, بيزنەستىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگى مەن قايىرىمدىلىق ىستەرى تۋرالى ەگجەي-تەگجەيلى باياندالدى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ «قازسولار-50» كومپانياسىنىڭ وكىلىمەن اڭگىمە بارىسىندا جاڭارتىلاتىن ەنەرگيا كوزدەرىنە قاتىستى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا نازار اۋداردى.
– بالاما ەلەكتر ەنەرگياسى باعىتىن قولدايمىن. جولداۋدا بىرتىندەپ كومىرتەك پايدالانۋدى ازايتۋ ساياساتىن جۇرگىزۋ كەرەك ەكەنىن ايتتىم. بۇل باعىتتىڭ بولاشاعى زور. بۇكىل الەم اتالعان باعىتتا دامىپ جاتىر. مەن گەرمانياعا بارعانىمدا وسى تاقىرىپتا نەمىس كومپانيالارىنىڭ جەتەكشىلەرىمەن سويلەستىم. جالپى, ولارمەن ىنتىماقتاستىققا نازار اۋدارۋ كەرەك دەپ سانايمىن. كۇن ەلەكتر ەنەرگياسى بولاشاقتا بىرقاتار پروبلەمانى شەشە الاتىن قۋاتتى كوزگە اينالادى. ول سونىسىمەن تارتىمدى, – دەدى پرەزيدەنت.
سودان كەيىن پرەزيدەنت كانادالىق زاماناۋي تەحنولوگيا بويىنشا جىلىنا جەزدەن جاسالعان 30 ملن بۇيىم شىعاراتىن Steel Manufacturing جشس-نىڭ ءوندىرىس اۋماعىن ارالاپ كوردى.
دايىن ءونىم شەتەلدەرگە ەكسپورتتالادى
ساپار بارىسىندا پرەزيدەنت قاراعاندىداعى YDD CORPORATION جشس-نىڭ فەرروقورىتپا زاۋىتىندا بولىپ, ونداعى بولات, شويىن قورىتۋ كەزىندە مەتالداردىڭ مەحانيكالىق جانە كورروزيالىق توزىمدىلىگىن جاقسارتۋ ءۇشىن قولدانىلاتىن جوعارى ساپالى فەرروسيليتسيا (FeSi75) وندىرىسىمەن تانىستى.
بۇگىنگى كۇندە تابىستى جۇمىس ىستەپ تۇرعان زاۋىتتا مەملەكەت باسشىسىنا ءوندىرىس پروتسەسى مەن وندىرىستە, قۇرىلىستا, كەمە, اۋە كولىكتەرىن جانە اۆتوموبيل جاساۋدا قولدانىلاتىن دايىن ونىمدەر كورسەتىلدى.
كاسىپورىننىڭ اكتسيونەرلەرى ە.نىعماتۋلين, ا.كەمەرتەليدزە جانە ج.اپپاز اتالعان جوبانىڭ جەرگىلىكتى جانە جاھاندىق سۇرانىستى قامتاماسىز ەتەتىنىن ايتتى. اتاپ ايتقاندا, مۇندا وندىرىلگەن فەرروسيليتسيا قازاقستاننان بولەك, ەۋروپا, وڭتۇستىك-شىعىس ازيا, سولتۇستىك جانە وڭتۇستىك امەريكا ەلدەرىنىڭ نارىعىنا شىعارىلادى.
اتالعان زاۋىتتىڭ قۋاتتىلىعى جىلىنا 180 مىڭ توننا ءونىم وندىرۋگە جەتەدى. وندا قولدانىلاتىن تەحنولوگيا فەرروسيليتسيا مەن فەررومارگانەتس وندىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. جوباداعى وتاندىق ءونىمنىڭ ۇلەسى 95 پايىزدان اسادى.
كاسىپورىننىڭ ءونىمى ساپاسى جاعىنان ەڭ جوعارى الەمدىك تالاپقا ساي كەلەدى. پاندەميا كەزىندە كومپانيا ءونىمنىڭ ساتىلۋ اۋماعىن 15 ەلگە ارتتىرىپ, قازاقستاننىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن كوتەرۋگە ۇلەس قوستى. قازىرگى تاڭدا زاۋىت ءوز ءونىمىن الەمنىڭ 37 ەلىنە ەكسپورتتايدى.
كومپانيا COVID-19 پاندەمياسىنىڭ ءبىرىنشى تولقىنى كەزىندە جۇمىس كەستەسىن ۆاحتالىق ادىسكە كوشىرىپ, بارلىق قاجەتتى جاعداي جاساعانىنىڭ ارقاسىندا قازىرگى ءوندىرىس كولەمىن ساقتاپ قالدى.
سونىمەن قاتار پرەزيدەنت ءوندىرىستى باسقارۋ ورتالىعىن ارالاپ كورىپ, Qaz Qarbon جشس-نىڭ جاڭا جوباسىمەن تانىستى.
– بۇل وتە قاجەتتى جانە جاقسى جوبا. قۇتتى بولسىن. قازاقستاندى يندۋستريالاندىرۋعا قوماقتى ۇلەس قوسقانىن ايتپاعاننىڭ وزىندە, ەل ەكونوميكاسىنىڭ ماڭىزدى اكتيۆى سانالادى. ءوندىرىستى جىلدام كورىپ شىقتىق. بىراق بۇعان قاتىستى ۇلكەن جوسپارلارىمىز بار. باقىلاپ, كومەكتەسىپ وتىرامىز, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
كاسىپورىن جۇمىسىنا ريزاشىلىق بىلدىرگەن پرەزيدەنت ەڭبەك ۇجىمىنا تابىس تىلەدى.
قاراعاندى وبلىسىنا جاساعان جۇمىس ساپارىن مەملەكەت باسشىسى «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» اق-نىڭ مەتاللۋرگيا كومبيناتىندا تۇيىندەپ, الپاۋىت كاسىپورىنداعى مىرىشپەن جانە اليۋمينيمەن قاپتاۋ تسەحىنىڭ جۇمىسىمەن تانىستى.
مەتاللۋرگياداعى كوشباسشى كاسىپورىن
بۇل تسەحتا مىرىشپەن قاپتالعان ورامدى جانە تاباقشا ونىمدەرىن وندىرىلەدى. ونىڭ جالپى وندىرىستىك قۋاتى جىلىنا 700 مىڭ توننا ءونىم شىعارۋعا جەتەدى.
كاسىپورىننىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى ۆاديم باسين پرەزيدەنتكە ءوندىرىس پروتسەسىن ۇيىمداستىرۋ جانە جابدىقتاۋ جۇمىسىنىڭ قاعيدالارى تۋرالى ايتىپ بەرگەن سوڭ, مەملەكەت باسشىسى تسەحتىڭ دايىن ونىمدەرى مەن جۇمىس جۇكتەمەسىن قاراپ كوردى.
«ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» اق باس ديرەكتورى ناير بيدجۋ مەملەكەت باسشىسىنا كاسىپورىندى ودان ءارى دامىتۋ پەرسپەكتيۆاسى, جاڭا كوكس باتارەياسى قۇرىلىسىنىڭ جوسپارى, ەكولوگيالىق قالدىقتاردى ازايتۋ جونىندە قابىلدانىپ جاتقان شارالار جايىندا مالىمەت بەردى.
كاسىپورىنداعى ەڭبەك ۇجىمىمەن كەزدەسۋ بارىسىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ كاسىپورىننىڭ قازاقستاندىق مەتاللۋرگياداعى كوشباسشى كاسىپورىن ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
– مۇندا قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ ءوزىنىڭ ەڭبەك جولىن باستاعان. ءبىز ءوندىرىس قۋاتىن ارتتىرۋدى ماقسات ەتىپ وتىرمىز. ماعان جاڭا ينۆەستيتسيالىق جوبالار, ءوندىرىستى جاڭعىرتۋ, الەۋمەتتىك جاعدايدى جاقسارتۋ جايىندا باياندادى. كاسىپورىننىڭ الدىندا تۇرعان مىندەتتەر از ەمەس. سوندىقتان ونى رەتىنە قاراي شەشۋ كەرەك. ول جايىندا بۇعان دەيىن پرەمەر-مينيسترمەن سويلەستىم. جاڭا وبلىس اكىمىمەن دە بىرقاتار ماسەلەنى تالقىلادىق. بارلىق ماسەلەنى اقىرىنداپ شەشۋ قاجەت, – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
كەزدەسۋدىڭ سوڭىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ مەتاللۋرگيا زاۋىتىنىڭ ەڭبەك ۇجىمىنا جۇمىستارىنا تابىس تىلەدى.
قاراعاندى وبلىسى