ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ باستى نازاردا

سۋ ۇنەمدەلەدى, ءونىم مولايادى

وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسى نۇر­بول بادىراقوۆتىڭ ايتۋىنشا, ايماقتا 11 مىڭ گەكتارعا جاڭ­بىر­لاتىپ سۋارۋ تەحنولوگياسىن ەندىرۋ كوزدەلگەن. قازىرگى تاڭ­دا سونىڭ 892 گەكتارىنا 21 جاڭ­بىرلاتىپ سۋارۋ ماشيناسى ور­ناتىلعان. جاڭبىرلاتىپ سۋارۋ تەحنولوگياسىنىڭ تيىمدىلىگى, اعىن سۋدى 2 ەسەگە ۇنەمدەپ, ونىمدىلىكتى 3-4 ەسەگە ارتتىراتىندىعى عى­لىمي تۇر­عىدان دالەلدەنگەن. جىل سو­ڭىنا دەيىن جاڭبىرلاتىپ سۋارۋ تەح­نولوگياسى 2 مىڭ گەكتارعا دەيىن جەتكىزىلمەك, ول ءۇشىن قۇنى 23,2 ملرد تەڭگەنى قۇرايتىن 6 ءىرى ينۆەس­تيتسيالىق جوبا ىسكە اسىرىلۋدا.

ەكىنشى باعىتتا كوزدەلگەن ء«بىر القاپتان جىلىنا 2-3 ءونىم الۋ» جوباسى اياسىندا بيىل 128 اۋىل وكرۋگىنەن 5,2 مىڭ گەكتاردى قۇرايتىن 1 928 جوبا ىسكە اسىرىلىپ, ءبىرىنشى, ەكىنشى ونىمنەن 220 مىڭ تونناعا جۋىق ءونىم جينالدى. ال ءۇشىنشى باعىت بويىنشا جەكە قوسالقى شارۋاشىلىقتاردىڭ اۋلاسىن تامشىلاتىپ سۋارۋ تەحنولوگياسىن ەندىرۋ ارقىلى ەرتە پىسەتىن كوكونىس, كارتوپ, باقشا ونىمدەرىن ءوندىرۋ جوسپارلانعان. بۇل جوبا كوپبالالى انالاردى, الەۋمەتتىك از قامتاماسىز ەتىلگەن وتباسىلاردى جۇمىسپەن قامتۋعا, جاعدايىن جاقسارتۋعا مول مۇمكىندىك بەرمەك. ياعني 10 سوتىق جەرگە تامشىلاتىپ سۋارۋ مەن اگروتەحنيكالىق شىعىندارىن قوسا ەسەپتەگەندە, 462 مىڭ تەڭگە شىعىن جۇمساپ, 850 مىڭ تەڭگە تابىس الىنادى. جوبا «ەڭبەك» باعدارلاماسىمەن بيزنەس يدەيا­لاردى ىسكە اسىرۋعا ارنالعان مەملەكەتتىك گرانت ەسەبىنەن قار­جى­لاندىرىلۋدا. قازىرگى تاڭدا 287 جوبا, ونىڭ ىشىندە 105 جوبا گرانت نەگىزىندە ىسكە اسىرىلعان.

رەسپۋبليكاداعى اۋىل شارۋا­شى­لىعى جالپى اۋىلشارۋاشىلىق ءونىمىنىڭ 14 پايىزى تۇركىستان وبلىسىنا تيەسىلى ەكەنىن ايتا كەتەيىك. ايماقتا تىركەلگەن 71,8 مىڭ شارۋا قوجالىعىنىڭ رەسپۋبليكاداعى ۇلەسى – 33 پايى­ز. وندا 177,5 مىڭ مامان جۇمىس ىستەۋدە. بيىلدىڭ قاڭتار-تامىز ايلارىنا 338,1 ملرد تەڭگەنىڭ ءونىمى ءوندىرىلىپ, وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا مەجە 103 پايىزعا ارتىعىمەن ورىندالدى. اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ نەگىزگى كاپيتالىنا 17,6 ملرد تەڭگە, تاماق وندىرىسىنە 3,3 ملرد تەڭگە ينۆەس­تيتسيا سالىندى. بىلتىرعىمەن سالىستىرعاندا ينۆەستيتسيا كولەمى 5,6 پايىزعا كوبەيدى. سونىمەن بىرگە بيىلدىڭ I توقسانىنا ەڭبەك ونىمدىلىگى 109,5 پايىزعا ارتتى.

اۋىلشارۋاشىلىق ماماندارى تۇتىنۋشى سۇرانىسىن قامتاماسىز ەتۋ باعىتىنداعى بىرقاتار جوبالاردى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. مىسالى, كەنتاۋ قالاسى ياسسى اۋىلىنداعى «سۇلەيمەن اتا» شارۋا قوجالىعى كۇنىنە 500 كيلو قۇس ەتىن ساتىلىمعا شىعارۋدا. تۇتىنۋشىلاردىڭ سۇرانىسىنا يە مەكەمە ءوز جۇمىسىن 2017 جىلى مەم­لەكەتتىك باعدارلامانىڭ كومە­گى­مەن باستاعان بولاتىن. بۇگىندە تسەحتا 8 جەرگىلىكتى تۇرعىن تۇراقتى جۇمىس­پەن قامتىلعان. قازىرگى تاڭدا 17 مىڭ قۇس باعىلۋدا. ازىرگە ءونىمى تۇركىستان جانە كەنتاۋ قالا­لا­رىنىڭ ساۋدا ورىندارىنان ارتىل­مايدى. قوجالىق الداعى ۋاقىت­تا مەكەمەنىڭ اۋقىمىن كە­ڭەي­تىپ وزگە دە وڭىرلەرگە ەتتەن بو­لەك جۇ­مىرتقا ساتۋدى جوسپارلاپ وتىر. سوعان بايلانىستى قۇس ەتىن ساق­تاۋعا ارنالعان 40 توننا­لىق توڭازىتقىش دايارلاپ قويعان.

ءتورت ت ۇلىكتىڭ تورەسىن باعادى

ال سوزاق اۋدانىندا ءتورت ت ۇلىكتىڭ تورەسى – تۇيەنى كوبەيتۋ قولعا الىنعان. وبلىس اكىمى ومىر­زاق شوكەەۆ ويسىلقارا تۇقى­مىن كوبەيتۋ ارقىلى وزگە وڭىرلەر­مەن باسەكەلەس بولۋعا قاۋقارلى اۋدانعا وسى كاسىپتى مىقتاپ قول­عا الۋدى تاپسىرعان بولاتىن. بۇل ورايدا شولاققورعان اۋىلىن­دا تۇيە شارۋاشىلىعىن وركەندەتىپ وتىرعان «باعدات» شارۋا قوجا­لىعىندا 350 باس تۇيە بار. اكىم­نىڭ تاپسىرماسىمەن وڭىردە تۇيە شارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ 2020-2022 جىلدارعا ارنالعان كەشەندى ءىس-شارا جوسپارى جاسالدى. جوسپارعا سايكەس ارىس, كەنتاۋ قالالارى مەن وتىرار, ورداباسى, سوزاق, شاردارا اۋداندارىندا بيىل قوسىمشا

3 962 ىنگەن ساتىپ الىنىپ, سونىڭ ناتيجەسىندە, وندىرىلەتىن ءسۇتتىڭ كولەمىن 14 250 تونناعا, ياعني 15%-عا ارتتىرۋ جوسپارلانعان.

ال شاردارالىق ديقاندار سوڭعى جىلدارى كۇرىش وسىرۋگە قايتا دەن قويا باستادى. ماسەلەن, ال­دىڭعى جىلى 1 115 گەكتارعا, بىل­تىر 1 350 گەكتارعا كۇرىش ەگىل­سە, بيىل 1 419 گەكتارعا ەگىلگەن. بۇگىن­­دە كۇ­رىشتىكتىڭ ءونىمى گەكتارىنان 71,2 تسەنت­­نەردەن بولدى. وتكەن جى­­لى 1 350 گەكتار جەرگە كۇرىش ەگى­لىپ, 9 612 توننا ءونىم الىنعان بولاتىن.

اۋداندىق اۋىل شارۋاشىلىعى ءبولىمىنىڭ باسشىسى تالعات الىم­قۇلوۆ بيىل بىلتىرعىمەن سالىس­تىرعاندا كۇرىش ەگەتىن جەر كولە­مى 69 گەكتارعا ارتقانىن ايتادى. «كەلەسى جىلى 1560 گەكتار جەر­گە كۇرىش ەگۋ جوسپارلانۋدا. اۋدان­دا جينالعان كۇرىش ونىم­دەرى اۋعانستان, وزبەكستان رەسپۋب­ليكالارىنا, ەلىمىزدىڭ وزگە وبلىس­تارىنا جانە اۋدان تۇرعىندارىنا ساتىلادى. قازىر كۇرىش وڭدەيتىن ەكى ديىرمەن جۇمىس ىستەپ تۇر. ونىڭ ءبىرى قالادا ورنالاسقان, ەكىنشىسى الاتاۋ باتىر اۋىلىنداعى «ىرىس – 2017» اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرىستىك كووپەراتيۆىندە اشىلعان», دەيدى تالعات الىمقۇلوۆ. ديقانداردىڭ ايتۋىنشا, كۇرىش جەردى سورلاندىرۋدان ساقتايدى, سوسىن ارامشوپتەن تازارتادى. اۋىسپالى ەگىس جۇيەسىن ساقتاپ, كۇرىشتەن كەيىن ول القاپقا باسقا داقىل ەگىلسە جاقسى ءونىم بەرەدى ەكەن.

ايتا كەتەيىك, شاردارا اۋدانىندا بيىل جالپى 59 300 گەكتار القاپقا ءارتۇرلى داقىلدار ەگىلدى. ونىڭ ىشىندە ءشيتتى ماقتا 18 225 گەكتارعا, ەسكى جانە جاڭا جوڭىشقا – 18 525, باقشا داقىلدارى –

10 338, كۇزدىك بيداي – 1 089, جازدىق ارپا – 1 648, داندىك جۇگەرى – 3 000, سۇرلەمدىك جۇگەرى – 3 608, كارتوپ – 250, كوكونىس – 600, ماش ونىمدەرى 598 گەكتارعا ەگىلدى. ديقاندار قازىر ماقتا مەن كۇرىشتى قارا سۋىق­قا قالدىرماي جيناپ الۋ ءۇشىن ۋاقىتپەن ساناس­پاي ەڭبەك ەتۋدە.

تۇركىستان وبلىسى