قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى ماقالاسى وسىدان ەكى جىل بۇرىن جاريالانعان بولاتىن. بۇل ەڭبەك الەۋمەتتانۋشى عالىمدار مەن حالىقارالىق ساراپشىلار تاراپىنان قوعامدى رۋحاني جاڭعىرۋعا باعىتتاعان باعدارلامالىق ۇستىن رەتىندە جوعارى باعالاندى.
سونىمەن قاتار, اتالمىش جازبادان ءبىر جىل بۇرىن جارىق كورگەن «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ: بولاشاققا باعدار» اتتى ماقالانىڭ جالعاسى رەتىندە مويىندالۋمەن قاتار, ۇلى دالا تاريحىن ەۋروتسەنتريستىك كوزقاراستان ارىلتۋ جولىندا «ۇلت تاريحىنداعى كەڭىستىك پەن ۋاقىت» ۇعىمى اياسىندا: «اتقا ءمىنۋ مادەنيەتى», « ۇلى دالاداعى ەجەلگى مەتاللۋرگيا», «اڭ ءستيلى», «التىن ادام», «تۇركى الەمىنىڭ بەسىگى», « ۇلى جىبەك جولى», «قازاقستان – الما مەن قىزعالداقتار وتانى» تاقىرىپتارىن قامتىپ, ۇلت تاريحى جايىندا فيلوسوفيالىق ءھام پراكتيكالىق ءمانى بار ويلار ايتىلۋىمەن قۇندى بولدى.
سونداي-اق, ماقالانىڭ ەكىنشى ءبولىمى «تاريحي سانانى جاڭعىرتۋ» باعىتىندا: «ارحيۆ – 2025», « ۇلى دالانىڭ ۇلى ەسىمدەرى», «تۇركى الەمىنىڭ گەنەزيسى», « ۇلى دالانىڭ ەجەلگى ونەر جانە تەحنولوگيالار مۋزەيى», «دالا فولكلورى مەن مۋزىكاسىنىڭ مىڭ جىلى», «تاريحتىڭ كينو ونەرى مەن تەلەۆيزياداعى كورىنىسى» تاقىرىپتارى اياسىندا, تولعامدى وي, تولىمدى ۇسىنىس, تىڭ يدەيانىڭ باعىت-باعدارىن ايقىنداپ بەرگەن ەدى.
اتاپ ايتقاندا, حالىق ءارتىسى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى ءاسانالى ءاشىموۆ ەلباسى ماقالاسى مەملەكەتىمىزدىڭ, حالقىمىزدىڭ الدىندا تۇرعان مىندەتتەر مەن پارىزىمىزدى ءدوپ باسىپ كورسەتىپ بەردى دەسە, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى تالاس وماربەكوۆ: ء«بىزدىڭ قازاق حالقىنىڭ تاريحى ءالى دە جۇيەگە تۇسپەگەن, ءارتۇرلى بوتەن كونتسەپتسيالارمەن شۇبارلانعان, ناقتىراق ايتار بولساق, ەۋروتسەنتريستىك باعىتتا كەتىپ, وزىندىك باعدارىنان اداسقان, سوندىقتان دا ەداۋىر شاتاسقان تاريح. ولاي دەيتىن سەبەبىمىز, كۇنى بۇگىنگە دەيىن قايتالانباس ولكە – ۇلى دالانىڭ ەجەلگى جانە ورتاعاسىرلىق تاريحىن بايانداۋدىڭ ەشكىمگە ۇقسامايتىن وزىندىك ىرگەتاسى ءالى قالانا قويعان جوق. وسىنى تاپ باسقان ەلباسىنىڭ ماقالاسى بىزگە مەملەكەت قۇرۋداعى تاڭعاجايىپ تاريحي ەرەكشەلىگىمىزدى انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر», دەپتى. سول سياقتى فيلوسوف عاريفوللا ەسىم نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ ماقالاسىنا «ۇلتتىق تاريحتانۋدىڭ تۇعىرنامالىق باعدارى» دەگەن باعا بەرىپتى.
ەندەشە, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ 2018 جىلدىڭ 21 قاراشاسىندا ءباسپاسوز بەتىنە شىققان « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى باعدارلامالىق ماقالاسىندا رۋحاني ستراتەگيالىق ماقساتتاردى ىسكە اسىرۋمەن قاتار, بارلىق قۇرىلىمداردى تالدامالىق جانە ادىستەمەلىك سۇيەمەلدەۋدى; ونىڭ ىشىندە قوعامدىق-ساياسي احۋالدى مونيتورينگتەۋ مەن تالداۋدى; ازاماتتىق قوعامداعى پروتسەستەردى بولجاۋدى; عىلىمي زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋدى جانە مەملەكەتتىك جاستار مەن وتباسى ساياساتىن ىسكە اسىرۋدى ادىستەمەلىك قامتۋ ءۇشىن ۇكىمەت قاۋلىسىمەن 2019 جىلى 23 ساۋىردە قۇرىلعان «رۋحاني جاڭعىرۋ» قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتىنىڭ بىزگە بەرگەن ەسەبىنە جۇگىنسەك, وتكەن جىلى «ارحيۆ – 2025», « ۇلى دالانىڭ ۇلى ەسىمدەرى», «تۇركى الەمىنىڭ گەنەزيسى», « ۇلى دالانىڭ ەجەلگى ونەر جانە تەحنولوگيالار مۋزەيى», «دالا فولكلورى مەن مۋزىكاسىنىڭ مىڭ جىلى», «تاريحتىڭ كينو ونەرى مەن تەلەۆيزياداعى كورىنىسى» جوبالارى بويىنشا ەلەۋلى ىستەر اتقارىلعان كورىنەدى.
ءبىرىنشى باعىت – «ارحيۆ – 2025» جوباسىنا توقتالار بولساق, 2019 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا تاريحىمىزدى تىڭ فراگمەنتتەرمەن تولىقتىرۋ ماقساتىندا, 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان 68 باپتان تۇراتىن كەشەندى جوسپار قابىلدانىپتى. مۇنداعى ماقسات – وتاندىق جانە شەتەلدىك ارحيۆتەر مەن عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىقتارىنان جاڭا قۇجاتتار ىزدەپ, ونى تاپقان جاعدايدا عىلىمي اينالىمعا ەنگىزۋ ەكەن.
جوعارىداعى جوسپارلى جوبانى ءساتتى ورىنداۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 3,9 ملرد, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردەن 10,1 ملرد تەڭگە قاراستىرىلىپ, وتاندىق ارحيۆتەردى حالىقارالىق كەڭىستىككە كەدەرگىسىز ينتەگراتسيالاۋ ماقساتىندا, رەسەي, قىتاي, گەرمانيا, فرانتسيا, يتاليا, بەلگيا, پولشا, چەحيا, ماجارستان, تۇركيا, موڭعوليا, مىسىر قاتارلى 17 مەملەكەتپەن ىنتىماقتاستىق كەلىسىمشارت جاسالىپتى.
سونىمەن قاتار وتكەن جىلى مەملەكەتتىك ارحيۆ قىزمەتكەرلەرى رەسەي فەدەراتسياسىنا ات باسىن بۇرىپ, ماسكەۋ, پەتەربور, قازان, ومبى, استراحان قالالارىندا بولىپ, ونداعى مۇراعات قورىمەن تانىسقان. ناتيجەسىندە, بۇعان دەيىن وتاندىق عىلىمعا بەلگىسىز 4,5 مىڭنان استام پاراق قۇجات, 10 مىڭعا جۋىق فوتودەرەك تاپقان.
بۇلاردىڭ اراسىندا ابىلاي حاننىڭ ءومىر تاريحىنا قاتىستى قۇندى مالىمەتتەر, كىشى ءجۇز قازاقتارىنىڭ پاتشاعا قارسى قوزعالىسى, بوكەي ورداسىنىڭ ەكونوميكالىق جاعدايى, سونىمەن قاتار الاش ارىسى مۇستافا شوقايعا بايلانىستى ماتەريالدار, قازاق سوتسياليستىك كەڭەس رەسپۋبليكاسىنىڭ تاعدىر-تالايىنا قاتىستى وتكىزىلگەن كومپارتيانىڭ ساياسي بيۋرو وتىرىستارىنىڭ حاتتامالارى ت.ب. دۇنيەلەر بار كورىنەدى.
«جوبانى ىسكە اسىرۋدىڭ كۇرەتامىرى كادر ماسەلەسىن ورنىقتىرۋ ءۇشىن اتالمىش سالا ماماندارىن دايارلايتىن جالعىز جوعارى وقۋ ورنى ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى بازاسىندا مۇراعاتشى كادر جاساقتاۋ قاجەت», دەيدى «رۋحاني جاڭعىرۋ» قازاقستاندىق قوعامدىق دامۋ ينستيتۋتىنىڭ وكىلدەرى. قولداعى دەرەككە ۇڭىلسەك, مۇراعاتشى ماماندىعى بويىنشا جىل سايىن 60 ستۋدەنت ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋرا بىتەرەدى ەكەن. بۇل جەتكىلىكسىز. قازىردىڭ وزىنە اتالمىش سالاعا 349 مۇراعاتشى مامان قاجەت.
ەكىنشى جوبا – « ۇلى دالانىڭ ۇلى ەسىمدەرى» ءبولىمى بويىنشا جاۋاپتى مەملەكەتتىك ورگان ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى. اتالمىش جوبا اياسىندا, « ۇلى دالانىڭ ۇلى ەسىمدەرى» اتتى پارك قۇرۋدىڭ تۇجىرىمداماسى جاسالىپ, داتالى مەرەكەلەر ءال-ءفارابيدىڭ 1150, ابايدىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويلارىن اتاپ وتۋگە باعىتتالعان كەشەندى جوسپار ىسكە اسىرىلىپتى.
سونىمەن قاتار ەجەلگى ادەبيەت سەرياسىنىڭ ءبىرىنشى تومى « ۇلى دالا جاۋھارلارى» جارىق كورىپتى. مۇندا ەجەلگى تۇركى قاعاناتى تۇسىنداعى كونە جادىگەرلەر, سونىمەن بىرگە ءىح-ح عاسىرلارعا ءتان شىعارمالار توپتاستىرىلعان. اتاپ ايتقاندا, «اۆەستا», «التىن جارىق», «ابىزداردىڭ قۇلشىلىعى» جانە كۇلتەگىن, بىلگە قاعان تۋرالى جىرلار مەن وسى داۋىردە جازىلعان «بۇعىتى», «ونعىن», «تۇي-ۇقۇق», «ۇكك ۇلى (ك ۇلى) شور» جازبا ەسكەرتكىش ماتىندەرى, تونىكوك جىرلارى, ءVىىى عاسىر ۇلەسى «مويىن شور», «تەركىن تاريات», ء«سۋدجى» ادەبي جادىگەرلەرى, «ىرىق بىتىك» ءتۇس كورۋ ءھام ءتۇس جورۋ كونە جازبا ەسكەرتكىشتەرىنە جاڭاشا تىلدىك, تاريحي, ەتنوگرافيالىق تالداۋ جاسالىپ, جارىق كورۋى بىلىكتى ماماندار تاراپىنان جوعارى باعالانۋدا.
سونداي-اق ەنيسەي ولكەسىنەن تابىلعان ءVىى-ءVىىى عاسىرعا ءتان تۇركى جازبا ەسكەرتكىشتەرى – «حەمچيك-چىرگاكى», «باي-بۋلۋن», «ۋيۋك-تۋران», «چاا-حول» جازبا جادىگەرلەرى, تالاس رۋنا جازبا ەسكەرتكىشتەرى جانە قازاقستان جەرىنەن تابىلعان «ەسىك جازۋى», «كۇلتوبە جازۋى», «ەرتىس», «جەتىسۋ», «اۋليەاتا» جازبا ەسكەرتكىش ماتىندەرى لايىقتى تۇردە ورىن العان.
ءۇشىنشى جوبا – «تۇركى الەمىنىڭ گەنەزيسى». بۇعان جاۋاپتى مەملەكەتتىك مەكەمەلەر – مادەنيەت جانە سپورت, ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىكتەرى ەكەن. اتالمىش جوباعا قاتىستى اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار قاتارىنا: تۇركىستاننىڭ ەجەلگى قونىسىنىڭ تاريحي كەلبەتىن قالپىنا كەلتىرۋ; دۇنيەجۇزىلىك تۇركى حالىقتارىنىڭ فەستيۆالىن جانە تۇركى ەنوستارىنىڭ مادەني كۇندەرىن وتكىزۋ; سونداي-اق, ورتاق ونلايىن كىتاپحانا قۇرۋ ماسەلەسى كۇن تارتىبىندە تۇر.
وسى جوبا نەگىزىندە وتكەن جىلى حالقىمىزدىڭ ەجەلدەن كەلە جاتقان ءتول ونەرى ايتىستى ناسيحاتتاپ, وسى ارقىلى ءتىل شەبەرلىگىن كوركەمدەستىرىپ, تۇرعىنداردىڭ پوەتيكالىق ساناسىن قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا, « ۇلى دالا ءان مەن جىرى, اقىندىقتىڭ جەتى قىرى» اتتى كەشەندى شارا ۇيىمداستىرىپتى. تۇڭعىش رەت وتكىزىلىپ وتىرعان مادەني وقيعا كەزىندە ايتىستىڭ حاس شەبەرلەرى بالعىنبەك يماشەۆ, اينۇر تۇرسىنباەۆا, جانداربەك بۇلعاقوۆ, سارا توقتامىسوۆا ءدۇيىم جۇرتقا جاڭا قىرىنان تانىلدى. ادەتتە ساحنادا قارا دومبىرانى قولعا الىپ, ءبىر-ءبىرىن ءازىل-قالجىڭمەن ءتۇرتىپ, حالىقتىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن ايتاتىن وت اۋىزدى, وراق ءتىلدى اقىندار, بۇل جولى ءاندى دە ايتىپ, ءالى سياسى كەپپەگەن ولەڭدەرىن دە وقىپ, كوپشىلىكتىڭ كوڭىلىن تابا بىلگەن سىڭايلى. باعدارلامادا ايتىستان تىس ۇلتىمىزدىڭ ءداستۇرى «قىز ۇزاتۋ», «بەتاشار» سياقتى راسىمدەر تياناقتى ورىندالىپ, اتالمىش تاقىرىپتا فيلمدەر كورسەتىلگەن. مادەني شارا الماتى وبلىسىنىڭ ورتالىعى تالدىقورعان قالاسىنان باستاۋ الىپ, ءارى قاراي سەمەي, پاۆلودار, اقتاۋ, قاراعاندى, جاڭاوزەن, پەتروپاۆل, ورال, تاراز تۇرعىندارىن ءان-جىرمەن سۋسىنداتىپ, بارلىعى 13 قالادا ونەر كورسەتىپتى. شوۋ فورماتىندا ۇيىمداستىرىلعان ايتىس-كونتسەرتكە 4000-نان استام ادام كۋا بولعان.
ءتورتىنشى جوبا – « ۇلى دالانىڭ ەجەلگى ونەر جانە تەحنولوگيالار مۋزەيى» دەپ اتالسا, بۇل بولىمگە جاۋاپتىلار: مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى مەن نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ اكىمدىگى. قولداعى اقپاراتقا جۇگىنسەك, مۋزەي الداعى كۇندەرى باس قالا جوسپارىندا نەگىزدەلگەن پرەزيدەنت ساياباعىندا ورنالاسۋى ءتيىس بولاتىن. قازىر بۇل جوسپار وزگەرىپ جاڭا قۇرىلىم ەلورداداعى ۇلتتىق مۋزەي تۇعىرىندا بوي كوتەرمەك كورىنەدى.
ەلباسى تاپسىرماسىمەن مۇنداي مۋزەي قۇرۋداعى ماقسات – قازاق حالقىنىڭ مادەني مۇراسىن ساقتاۋ جانە دامىتۋ ءىسىن تولىققاندى جۇزەگە اسىرۋ; كوشپەلىلەردىڭ ونەرى مەن تەحنولوگيا ۇلگىلەرىن وركەندەتۋ بويىنشا ەكسپەديتسيالار ۇيىمداستىرۋ; كوشپەلىلەر تۇرمىسى مەن مادەني زاتتارىن قايتا جاڭعىرتا وتىرىپ, قولونەر شەبەرلەرىنىڭ كورمەلەرىن وتكىزۋ; قازاقستان وڭىرلەرىندە تاريحي رەكونسترۋكتسيالاۋ فەستيۆالدەرىن وتكىزۋ; قوسىمشا شىنايىلىق ەلەمەنتتەرى بار ۆيرتۋالدى مۋزەيلەر اشۋ; ەلدىڭ ءارتۇرلى وڭىرلەرىندە جىلجىمالى تاقىرىپتىق كورمەلەر ۇيىمداستىرۋ ت.ب. دەيدى ماماندار.
بەسىنشى جوبا – «دالا فولكلورى مەن مۋزىكاسىنىڭ مىڭ جىلى» دەپ اتالىپ, بۇعان ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جاۋاپتى ۆەدومستۆو رەتىندە تاڭدالىپتى. بىراق مينيسترلىك تاراپىنان جۇكتەلگەن جوبالىق تاپسىرمالاردى جۇزەگە اسىرۋ م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىنا تىكەلەي باعىشتالعانى بايقالدى. ويتكەنى ەلباسى اتالماش جوبا اياسىندا «دالا فولكلورىنىڭ انتولوگياسىن» جاساۋدى ايتقان بولاتىن. وتكەن جىلى انتولوگيانىڭ 1-5 تومدىعىن جارىققا شىعارىپ, ولاردىڭ اۋديو ءھام تسيفرلىق نۇسقالارىن ازىرلەۋ جۇمىستارى جاقسى دەڭگەيدە ورىندالىپتى.
انتولوگيادا باتىرلار جىرى, داستاندار, عاشىقتىق جانە تاريحي داستاندار قامتىلىپ, «مادەني مۇرا» باعدارلاماسىمەن جارىق كورگەن «بابالار ءسوزى» 100 تومدىعىنداعى ەڭ تاڭداۋلى جازبالار ىرىكتەلىپ الىنىپتى. ياعني تۋىندىنىڭ ءبىرىنشى تومىنا كونە ەپوستىق باتىرلار جىرى ەنسە, ەكىنشى تومىنا «قىرىمنىڭ قىرىق باتىرى» جىرلار توپتاماسى, ءۇشىنشى تومىنا تاريحي جىرلار, ءتورتىنشى تومىنا عاشىقتىق جىرلار, بەسىنشى تومىنا داستاندار ەنگىزىلگەن ەكەن.
جوعارىداعى جۇمىستى جۇيەلەۋ بارىسىندا, عىلىمي ەكسپەديتسيا جاساقتالىپ, ەل ىشىنەن فولكلورلىق ماتەريال جيناۋ ارەكەتى دە جۇيەلەنىپ, ينستيتۋتتىڭ قولجازبا قورىنداعى مۇرالار تسيفرلىق نۇسقاعا كوشىرىلىپ, ەلەكتروندى كاتالوگى جاسالعانى شىن مانىندە قۋانارلىق وقيعا.
جوعارىداعى «دالا فولكلورى انتولوگياسىنىڭ» ءاربىر تومى 10 مىڭ تيراجبەن جارىق كورىپ, ونىڭ 95 پايىزى جوعارى وقۋ ورىندارى مەن رەسپۋبليكا كىتاپحانالارىنا تاراتىلسا, قالعان 2 350 داناسى جەكە وقىمىستى-عالىم تۇلعالارعا ۇلەستىرىلىپتى.
سونىمەن قاتار قورداعى قولجازبا ماتىندەر مەن ارحيۆتە ساقتالعان قۇندى ماتەريالداردى جۇيەلەۋ نەگىزىندە, اۋديتورياعا قولجەتىمدى تسيفرلى تاسىلمەن «ەجەلگى ءداۋىر ادەبيەتى» جارىق كورىپتى. تسيفرلى فورماتتا جارىق كورگەن تاعى ءبىر تۋىندى « ۇلى دالانىڭ كونە سارىندارى» اتتى اۋديو كىتاپقا قور ماتەريالدارى نەگىزىندە جيناقتالعان 1935 جىلدان بەرگى اۋديوجازبالار ارقاۋ بولعان ەكەن. ەكى تاراۋدان تۇراتىن باسىلىمنىڭ «مۋزىكالىق فولكلور» بولىمىنە ەجەلگى نانىم-سەنىمدەرگە قاتىستى «باقسى سارىندارى», عۇرىپتىق اندەرگە جاتاتىن «جار-جار», «سىڭسۋ», «بەتاشار» سياقتى بايىرعى سارىندار, ازالاۋ عۇرپىنا بايلانىستى «جوقتاۋ», «جۇباتۋ», «داۋىس سالۋ», «كوڭىل ايتۋ», «كورىسۋ» ۇلگىلەرى مۇراعات ماتەريالدارىنان ىرىكتەلىپ الىنىپتى.
ياعني ۇلت رۋحانياتى ءۇشىن اسا قۇندى دۇنيەلەردىڭ ءار تومى قىسقاشا اڭداتپامەن باستالىپ, تۇسىنىكتەمەلەرى ورىس, اعىلشىن تىلدەرىندەگى ءتۇيىن سوزدەرمەن تولىقتىرىلىپ, ءتۇرلى-ءتۇستى سۋرەتتەرمەن بەزەندىرىلگەن. ون مىڭ دانامەن جارىق كورگەن باسىلىمدار ەلەكتروندى فورماتقا كوشىرۋگە قولايلى ءارى QR كودى كورسەتىلىپ, CD ديسك تۇرىندە دە بەرىلگەن.
سوڭعى, ياعني التىنشى جوبا – «تاريحتىڭ كينو ونەرى مەن تەلەۆيزياداعى كورىنىسى». جاۋاپتى ورگان – مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى. بۇل جوبا اياسىندا, وتكەن جىلى كوپتەگەن انيماتسيالىق, دەرەكتى جانە كوركەم فيلمدەر ءتۇسىرىلىپتى. اتاپ ايتقاندا, «كرىلاتايا دۋشا دجيگيتا», «قارقارالى», «كوكشەتاۋ», «باياناۋىل», «و سكازوچنوي پريرودە كازاحستانا» جانە «پرەودولەۆايا بارەرى» اتتى تسيكلدار, «اداي جىلقىسى» قاتارلى دەرەكتى فيلم, جاستاردى پاتريوتتىققا, تۋعان جەرگە دەگەن سۇيىسپەنشىلىككە تاربيەلەيتىن «بالۋان شولاق», «شىعىراۋ», «شىراقشى» اتتى كوركەم فيلمدەر ءتۇسىرىلىپتى.
سول سياقتى بيىل ايگىلى قاسىم حاننىڭ ۇرپاعى, قازاق حاندىعىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى جانىبەك تۋرالى «وبرەتايا ۆەچنوست. كاسىم حان» اتتى كوپ سەريالى كوركەم فيلم مەن تولىقمەتراجدى «ناش ميلىي دوكتور – 2», «اقتاستاعى احيكو», «ۆ پوتوكاح يستوري: وبرەتايا ۆەچنوست. كاسىم حان», «دولگوە ەحو», «مۇقاعالي ماقاتاەۆ» ت.ب. كوركەم تۋىندىلارمەن بىرگە «بوتاي ارعىماقتارى» اتتى انيماتسيالىق فيلم كورەرمەنگە جول تارتپاق ەكەن.