ازاماتى بار بولسا, اۋىل ازبايدى

اۋدانداعى حاركوۆ ەلدى مە­كەنىنىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەسى دە تۇگەلدەي وسى سەرىكتەستىكتىڭ موينىندا. مۇن­داعى قازاق-ورىس سىنىبى ارالاس سوسنا ورتا مەكتەبىندە 180-گە جۋىق شاكىرت ءبىلىم الادى. تاياۋدا عانا سەرىكتەستىك بۇل مەكتەپكە قۇنى 1,5 ملن تەڭگە تۇراتىن IT-كابينەت جاساقتاپ بەردى. بۇل سىنىپتا 11 كومپيۋتەر, 1 نوۋتبۋك جانە پرينتەر بار. كابينەت تولىقتاي ۆەب-كامەرامەن, ينتەرنەتپەن قامتىلعان. سەرىكتەستىك مەكتەپتى جىل سايىن جوندەۋدەن وتكىزىپ وتىرادى.

– سپورت زالىمىزدىڭ شاتى­رىن جوندەپ, بۇكىل ەسىكتەردى جا­ڭار­تىپ بەردى. بيىل بۇكىل تە­رە­زە­لەردى اۋىس­تىرىپ بەرەيىن دەپ وتىر. قىسقى ماۋسىمدا مەك­­تەپ عيماراتىن جىلىتاتىن وتىن ءتۇسىرىپ بەرەدى. كوكتەمدە ستا­ديونعا تابيعي گازون تۇقىمىن سەۋىپ قويدى. بۇل كەلەسى جىلى اۋىلدىڭ جاس سپورتشىلارى تا­بيعي جاسىل ءشوپ توسەلگەن زاماناۋي ستاديوندا جاتتىعادى دەگەن ءسوز. مەكتەبىمىزدە «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا ۇلتتىق ءداستۇرلى مۋزىكانى ناسيحاتتايتىن جەتىگەن سىنىبى اشىلدى. بۇل دا «قارقىن» سەرىكتەستىگىنىڭ قارجىسى ارقىلى جۇزەگە اسىپ وتىرعان يگى جوبا, – دەيدى مەكتەپ ديرەكتورى جاندوس كەڭەسباەۆ.

اۋىلدىڭ بالاباقشاسى مەن مادەنيەت ءۇيى دە سەرىك­تەستىكتىڭ مەن­شىگىندە. توقسانىنشى جىلدارى اۋكتسيونعا تۇسكەن بۇل عيما­راتتاردى ءبازبىر پىسىقايلار بۇ­زىپ, قالاعا قۇرىلىس ماتەريالى رەتىندە تاسىپ الا ما دەپ قاۋىپتەنگەن «قارقىننىڭ» سول كەزدەگى باسشىسى سايران بۇقانوۆ ءوز مەنشىگىنە ساتىپ الىپ, امان الىپ قالعان. كەيىن كۇردەلى جون­دەۋدەن وتكەن ەكى عيمارات تا بۇ­گىندە اۋىل تۇرعىندارىنىڭ يگى­لىگىنە قىزمەت ەتۋدە. اۋىل با­لا­باقشاسىندا ەكى توپ بار. ءبىرىن­شىسى بالالارعا قازاق تىلىندە, ەكىن­شىسى ورىس تىلىندە تاربيە بە­رەدى. سابيلەردىڭ بارلىعى تەگىن تاماق­تانادى. بالاباقشاعا كەرەكتى توسەك-ورىن, توسەنىش, ىدىس اياق, وقۋ-تاربيە, ويىن قۇرالدارىنىڭ ءبارى سەرىكتەستىك قارجىسىنا ساتىلىپ الىنعان.

– اكەم ماعان: «ەڭ الدىمەن حالىقتىڭ جاعدايىن ويلا. قارا­ماعىڭدا جۇمىس ىستەپ جۇرگەن قا­راپايىم جۇمىسكەردى قۇرمەتتە. سو­نىڭ جاعدايىن جاسا. ماڭداي تەرىمەن تاپقان ەڭبەكاقىسىن لا­يىقتى تولە!» دەپ ۇنەمى ايتىپ وتى­رادى. ءوزى دە سولاي جاسادى. بۇل – ءبىزدىڭ اگروفيرمانىڭ اينىماس زاڭى. وسى 22 جىلدىڭ ىشىندە اكەم تۇرمىسى تومەن وتباسىلاردان تاڭداپ الىپ, 3 بالانى قاراعاندى مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتىنە دارىگەر ماماندىعىنا وقىتتى. جەتى جىل بويى ارقايسىسىنىڭ وقۋ اقىسىن تولەپ وتىردى. قازىر سول بالالاردىڭ بىرەۋى بىزدە, بىرەۋى قاراعاندىدا, بىرەۋى توبىل قالاسىندا جۇمىس ىستەپ جاتىر. ءبارى دە قازاق بالالارى عوي. ولار­دان بىزگە ەشتەڭەنىڭ كەرەگى جوق. تەك شارت قويامىز. ءبىرىنشى, قازاقستاندا جۇمىس ىستەۋى كەرەك. شەتەلگە كەتىپ قالماۋى ءتيىس. ەكىنشىدەن, دەرتىنە شيپا ىزدەپ الدىنا كەلگەن اۋىل ادامىنىڭ بەتىن قايتارماي, جىلى قارسى الىپ, شىن نيەتىمەن ەمدەۋى كەرەك. باسقا ەشتەڭە تالاپ ەتپەيمىز, – دەيدى ەركىن سايران ۇلى.

بۇل اۋىلدىڭ ىرىس-بەرەكەسىن ارتتىرىپ, ىرىزدىعىن ەسەلەپ وتىر­عان قامبا تولى ءدان دە, توس­كەي تولى مال دا كوكتەن تۇسكەن جوق. بارلىعى تاباندى ەڭبەكتىڭ, ەرتە كوكتەمنەن سارى كۇزگە دەيىن توگىلگەن ماڭداي تەردىڭ ارقاسىندا كەلگەن يگىلىك.

قوستاناي وبلىسى