وبلىستىق ىسكەر ايەلدەر قاۋىمداستىعىنا باسشىلىق ەتكەن بەس جىل ىشىندە تالاي-تالاي تاعدىر يەلەرىمەن تانىستى. ءومىردىڭ وكپەك جەلى قۇزار شىڭنىڭ باسىنا يتەرىپ اپارىپ, جول تاپپاي اڭتارىلعانداردى دا, تاعدىر قانشا سىناعىنا السا دا, تاۋى شاعىلىپ كورمەگەندەردى دە ءبىلدى.
ءومىردىڭ ءوزى كۇرەس ەكەن. ال كۇرەس قاشاندا قاجىر مەن قايراتتى تىلەيدى. ول بولماسا قادام باسقان سايىن جىگەرىڭ قۇم, سالىڭ سۋعا كەتەتىنى انىق. كومەكتەسكىسى كەلگەن. جان جىلۋىن بويعا دارىتاتىن جىلى سوزىمەن دە, ماتەريالدىق كومەگىمەن دە. ءزارۋ دۇنيە قاشان تاۋسىلعان؟ دامەلى قويشينا كۇللى الەمدى جالعىز قاۋىزعا سىيعىزعان جامان تۇماۋ قاھارىن توگىپ كەلگەن كەزدە, ەل ۇيىنەن شىعا الماي وشارىلىپ, قارەكەتسىز قالعان ۋاقىتتا ءبىر ءسات تىنىم تاپقان ەمەس. بۇرىنعى بۇرىنعى ما, جۇمىسى توقتاپ, كاسىبى جۇرمەي اڭتارىلعان قانشاما ادام كومەك سۇراعان. كاسىپكەرلەرگە قايتا-قايتا قولقا سالۋعا تۋرا كەلدى. قۇددى ءبىر ءوزى ءۇشىن, ءوزىنىڭ وتباسى ءۇشىن سۇراپ تۇرعانداي قىسىلاتىن. ايتسە دە, مىناۋ جارىق دۇنيەدە ىزگى نيەتتى ادامنىڭ ادامگەرشىلىكتىڭ اق جولىمەن قايىرىمدىلىق جاساۋ پارىز ەكەنىن ۇقتىرعان. ءبىر جاقسىسى, ايتقان ءسوزى, تىلەگەن تىلەگى جەردە قالعان ەمەس. ءوزى دە ەلدىڭ وسىنداي مەيىرىمدى, قىسىلعان ۋاقىتتا قولۇشىن سوزاتىن, قوس قولتىعىنان پەرىشتەدەي جەبەپ, دەمەپ اكەتەتىن جاناشىر جانداردىڭ بارلىعىنا, كوپتىگىنە ىشتەي رازى. ەل بولعان سوڭ ءبىرىن-ءبىرى ەلەمەسە, ءبىرىن-ءبىرى جەبەمەسە بولا ما؟
كارانتين قوس بۇيىردەن قىسىپ, پەندەنىڭ پەيىلىن تارىلتىپ تۇرعان ۋاقىتتا 125 وتباسىنا ازىق-ت ۇلىك سەبەتىن تاراتىپ, كومەك كورسەتتى. داستارقانى جۇدەي باستاعان جۇزگە جۋىق وتباسىعا 50 مىڭ تەڭگەدەن قارجىلاي جاردەم ۇيىمداستىردى. كاسىپكەر ايەلدەردىڭ باسىن قوسىپ, جالعىزىلىكتى, كوپبالالى ايەلدەرگە مەيىرىم شۋاعىن توككەن. بۇل سىناقتان دا قامقورلىققا مۇقتاج قانشاما وتباسى ەل بىرلىگى ارقىلى ءوتتى.
«پەرىشتە بالالار» جوباسىنا دا اتسالىستى. وسى ورايدا, اۋرۋ-سىرقاۋ بالا باعىپ وتىرعان انالار وزدەرىنىڭ مىناۋ الەمدە جالعىز ەمەس ەكەندىكتەرىن ۇققان, قولداۋشى مەن قورعاۋشى بار ەكەن, بىرگە ەكەنبىز, ءبىرىمىزدىڭ يىعىمىزعا تۇسكەن ءزىلماۋىر سالماقتى ەكىنشىمىز يىعىمىزدى توسىپ كوتەرۋگە بەيىل ەكەنبىز. ءزارۋ جاندار ومىراۋىن جاسقا شىلاپ جۇرسە دە, ىسكەر ايەلدەر قاۋىمداستىعىنىڭ كومەگى الدارىنان ءبىر ءۇمىتتى ساۋلە جاعىپ تۇرعانداي سەزىنگەن. بۇل ورايداعى ەڭ قيىن ءىس حيرۋرگيالىق وتا جاسالۋى ءتيىستى بالالاردى ەمدەۋگە اتسالىسۋ. جەرگىلىكتى جەردە مۇمكىن بولماعان وتا الىس-جاقىن شەتەلدە ءتاپ-ءتاۋىر جۇزەگە اسىپ جاتىر. بىراق, قىرۋار قاراجاتتى تىلەيدى. دامەلى قويشينا باستاعان جومارت جۇرەك جاندار تسەلينوگراد, ەرەيمەنتاۋ, اقكول ءتارىزدى بىرنەشە اۋداننىڭ جيىرماعا جۋىق بالاسىنا شەت ەلدەردە وتا جاساۋعا جاردەمدەستى. ايتپاقشى, بۇل ورايدا ناعىز ازاماتقا ءتان پەيىل مەن مەيىر تانىتىپ جۇرگەن اتىمتاي جومارتتار از ەمەس.
– ماسەلەن, تسەلينوگراد اۋدانىنداعى سايرا ماتايباەۆا, ەرەيمەنتاۋداعى تورعىن اليەۆا, ستەپنياكتاعى گۇلمايرا بايماقوۆا, بۋراباي اۋدانىنداعى گاۋحار حامزينالاردىڭ ەسىمدەرىن ايرىقشا ىلتيپاتپەن ايتا كەتۋگە بولادى, – دەيدى دامەلى قويشينا, – اسىرەسە, سايرا ايتەنقىزىنىڭ ەڭبەگى الابوتەن. ول قوسشى اۋىلىندا جالپى قۇنى 350 ملن تەڭگە تۇراتىن 2630 شارشى مەترلىك, 200 وقۋشىعا ارنالعان سۋ جاڭا مەكتەپ سالىپ بەردى.
قاۋىمداستىق قىرۋار شارۋا تىندىرعان ەكەن. تاياۋدا «قىزىل وتاۋ» مەكتەبىن اشىپتى. وسى مەكتەپتە كاسىپ ىستەيمىن دەگەن, ەشكىمگە الاقان جايماي, ءوز بەتىنشە تىرشىلىك ەتەمىن دەگەن ايەلدەردى وقىتپاق. قازىر جيىرمادان استام ايەل ءارتۇرلى كاسىپتى يگەرۋدە. دامەلى قۋاتقىزىنىڭ پىكىرىنشە, ەڭ قاۋىپتىسى – ماسىلدىق. تەگىن كومەكتى ايدالادا جاتقان باتپانقۇيرىق ەسەبىندە كورەتىندەر دە بار. كومەك سۇراعان ءبىر ايەلگە جىلعا جۋىق جاردەمدەسكەن. ازىق-ت ۇلىكپەن دە, ازىن-اۋلاق قارجىمەن دە. سويتسە, ول ايەل كۇيەۋىمەن بىرگە تۇرىپ جاتسا دا, زاڭدى تۇردە اجىراستىق دەپ قۇجات تۇزگەن. تەپسە تەمىر ۇزەتىن وتاعاسى شىبىق باسىن سىندىرماي, قاراپ جاتادى دا, ايەل بايعۇس كۇنىمدى كورە الماي جاتىرمىن دەپ اركىمگە الاقان جايادى.
– قوعامدى ماسىلدىقتان ارىلتۋ ءۇشىن ەڭبەك ەتۋگە تاربيەلەۋىمىز كەرەك. سوندا عانا كىسىگە كۇنىمىز تۇسپەيدى, – دەيدى دامەلى قۋاتقىزى, – ون ەكى مۇشەسى ساۋ ادامنىڭ وزگەدەن كومەك سۇرايتىنى تۇسىنىكسىز.
بىرنەشە كوپبالالى انانىڭ باسپانالى بولۋىنا جاردەمى ءتيىپتى. ماسەلەن, جەتى بالانىڭ اناسى مارينا بەحتولد باسپاناعا زار بولىپ قينالعاندا, ا.مىرزاحمەتوۆ اتىنداعى كوكشەتاۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى ءمادي ەلۋباەۆقا بەدەلىن سالىپ بارۋىنا تۋرا كەلگەن. ءمادي ساعىنتاي ۇلى ءوزىنىڭ ءبىر كەزدەگى ۇستازىنىڭ تىلەگىن ەكى ەتپەي, كوپبالالى اناعا باسپانا ساتىپ اپەرىپتى.
قانشاما جاندى جۇرەك جىلۋىمەن قاناتتاندىرىپ كەلە جاتقان ىسكەر ايەلدەر قاۋىمداستىعى الداعى ۋاقىتتا دا مەيىرىم شاپاعاتىن توگە بەرمەك.
اقمولا وبلىسى