مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جۇيەسىندە بولماۋىڭىزدىڭ 6 سەبەبى

ءبىرىنشى سەبەپ. تۇرعىنداردىڭ كوپ­شىلىگى جەڭىلدىك كەزەڭىن 1 شىلدەگە دەيىن تولەمدەردى تولەۋدەن بوساتۋ رە­تىن­دە قابىلداپ, تولەۋدى توقتاتتى. نەگى­زىندە, جەڭىلدىك كەزەڭى حالىقتىڭ وسى ارالىقتا ءمامس جۇيەسىندەگى مارتەبەسىن انىقتاپ الۋى ءۇشىن ارنايى جاسالدى. ناتيجەسىندە, العاشقى التى ايدا جارنا تولەنبەگەن نەمەسە ءىشىنارا تولەنگەن بولۋى مۇمكىن, ال ءمامس پاكەتىندەگى مەديتسينالىق كومەك وسى كەزەڭدە بار­لىعىنا تەگىن قولجەتىمدى بولدى.

نە ىستەۋ كەرەك؟ الدىمەن ءوز تولەمدە­رىڭىزدىڭ ايلارعا بولىنگەن ءۇزىندىسىن الۋ قاجەت. ەگەر جەكە كاسىپكەر, ازاماتتىق-قۇقىقتىق سيپاتتاعى شارت بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن قىزمەتكەر, ءوزىن-ءوزى جۇمىسپەن قامتۋشى نەمەسە دەربەس تولەۋشى بولساڭىز, وندا سىزدە 2020 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ساناعاندا 8 ايعا جارنا تولەنۋى كەرەك. ەگەر جالدامالى جۇمىسكەر بولساڭىز, سوڭعى 12 ايعا اۋدارىم بولۋى ءتيىس. ەگەر ءبىر نەمەسە بىرنەشە اي ءۇشىن اۋدارىمدار بولماسا, تولەم جاسالماعان اي ءۇشىن تولەم جۇرگىزۋ كەرەك نەمەسە جۇمىس بەرۋشىگە بارىپ, اۋدارىم قارىزىن وتەۋدى سۇراۋ كەرەك. ەسكە سالا كەتەيىك, جارنالاردى ۋاقىتىلى تولەمەيتىن جك مەن جۇمىس بەرۋشىلەر ءۇشىن ءاربىر مەرزىمى وتكەن كۇن ءۇشىن, تولەم كۇنىن قوسا العاندا, بەرەشەك سوماسىنىڭ 1,25% مولشەرىندە ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلدار قاراستىرىلعان. ەگەر جارنالار مەن اۋدارىمدار بويىنشا ولقىلىقتار بولماسا, الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىنا 1406 ءنومىرى بويىنشا حابارلاسۋ كەرەك نەمەسە تەلەگرامم بوتتا ءوتىنىش قالدىرۋ قاجەت. ءسىزدىڭ ءوتىنىشىڭىز جەكە قارالادى.

ەكىنشى سەبەپ. 42500 تەڭگە بىرجولعى كو­مەك تولەنۋىنە بايلانىستى, تۇرعىن­داردىڭ كوپشىلىگى ءساۋىر-مامىر ايلا­رىندا بىرىڭعاي جيىنتىق تولەم تولەي باستادى. وسىلايشا, ولار ءوزىن-ءوزى جۇ­مىسپەن قامتىعان ازاماتتار ساناتىنا جاتقىزىلدى. ايتا كەتەيىك, بىرىڭعاي جيىنتىق تولەمنىڭ, ياعني 2 626 تەڭگەنىڭ تەك 40%-ى نەمەسە 1,1 مىڭ تەڭگەسى مىن­دەتتى الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساق­تان­­دىرۋعا جۇمسالادى, قالعاندارى مەم­لەكەتتىك الەۋمەتتىك ساقتاندىرۋ قورى (ماسق), زەينەتاقى قورى مەن سالىق تولەمدەرىنە بولىنەدى.

بىرىڭعاي جيىنتىق تولەم مىندەتتى تولەمدەرگە, ونىڭ ىشىندە بيۋدجەتكە باي­لانىستى ءتورت ماسەلەنى بىردەن شەش­سە دە, كوپ ادامدار ونى تولەۋدى جالعاس­تىرماۋدى ءجون سانادى. سونىمەن قاتار ء«بىر رەتتىك» تولەۋشىلەردىڭ كوپشىلىگى بۇل تولەم ولارعا الدىن-الا ءبىر جىل ءۇشىن ساقتاندىرۋ مارتەبەسىن بەرەدى دەپ ويلادى. بۇل ولاي ەمەس. بىرىڭعاي جيىنتىق تولەمدى اي سايىن جانە تۇراقتى, ءۇزىلىسسىز تولەۋ قاجەت. ەگەر وسى سەگىز اي ىشىندە تەك ءبىر رەت نەمەسە ەكى رەت قانا تولەسەڭىز, بۇل قورعا قارىز رەتىندە قاراستىرىلادى.

نە ىستەۋ كەرەك؟ الدىڭعى ايلار ءۇشىن جارنا تولەيتىن ارالىقتى كورسەتە وتى­رىپ, دەربەس تولەۋشى رەتىندە 2125 تەڭگە مولشەرىندە جەكە تولەمدەر تولەۋ قاجەت. ءسىز جارنانى «ازاماتتارعا ار­نال­عان ۇكىمەت» مەملەكەتتىك كورپو­را­­تسياسىنىڭ بانك شوتىنا قولما-قول اقشامەن دە, بانك اۋدارىمى ارقىلى دا, ەكىنشى دەڭگەيدەگى بانكتەردىڭ نەمەسە «قازپوشتا» بولىمشەلەرىنىڭ كاسسالارى ارقىلى, سونداي-اق Qiwi جانە Kassa24 تەرمينالدارى, حالىق بانكىنىڭ تەرمينالدارى جانە Kaspi.kz موبيلدىك قوسىمشاسى ارقىلى تولەي الاسىز. ەدب كاسسالارى ارقىلى تولەۋ ءۇشىن دەرەك­تەمەلەردى امسق www.fms.kz. سايتىنان بىلۋگە بولادى.

ءۇشىنشى سەبەپ. جۇمىس بەرۋشى كا­رانتين شارالارىنا بايلانىستى قىزمەت­كەرلەردى ۋاقىتشا جالاقىسىز دەمالىسقا جىبەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى, ساي­كەسىنشە مىندەتتى مەديتسينالىق ساقتان­دىرۋ بويىنشا اۋدارىمداردى توقتاتتى. ايتار بولساق, قازىرگى ۋاقىتتا شامامەن 4,5 ملن ادام جارنالاردى وزدەرى تولەمەيدى, ولار ءۇشىن جۇمىس بەرۋشى تولەم جاسايدى.

نە ىستەۋ كەرەك؟ ەسكە سالا كەتەيىك, 20 ساۋىردەن باستاپ ءىرى بيزنەس ءوز قىزمەت­كەر­لەرى ءۇشىن 1 شىلدەگە دەيىن, شاعىن جانە ورتا بيزنەس 1 قازانعا دەيىن 29 قىزمەت باعىتى بويىنشا اۋدارىمدار تولەۋدەن تولىق بوساتىلدى. وسى كاسىپ­ورىنداردىڭ قىزمەتكەرلەرى ولار ءۇشىن اۋدارىمدار تۇسكەنىنە نەمەسە تۇس­پەگەنىنە قاراماستان, وسى كەزەڭگە دەيىن ساقتاندىرىلعان بولىپ سانالادى.

ەگەر ءسىز مىندەتتى مەديتسينالىق ساق­تان­دىرۋ تولەمدەرىنەن بوساتىلعان كومپانيادا 1 قازانعا دەيىن جۇمىس ىستەسەڭىز دە ءوزىڭىزدىڭ ساقتاندىرىلعان مارتەبەڭىز جوقتىعىن بىلسەڭىز, Qoldau 24/7 ءموبيلدى قوسىمشاسىن جۇكتەپ الىڭىز دا, «شوب قىزمەتكەرلەرى ءۇشىن» قوسىمشا بەتىن اشىپ, ۇيىمىڭىزدىڭ بسن كورسەتىڭىز, لاۋازىمعا تاعايىنداۋ تۋرالى بۇيرىقتى جۇكتەپ, سۇرانىس جىبەرىڭىز. ول 30 مينۋت ىشىندە وڭدەلەدى. ەگەر مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا بسن ءمامس تولەۋدەن بوساتىلعاندار تىزىمىنە ەنسە, وندا ازاماتقا 1 كۇنتىزبەلىك ايعا ساقتاندىرىلعان مارتەبەسى بەرىلەدى. وسى ۋاقىت ىشىندە ونىڭ جۇمىس بەرۋشىسى ءتىزىمدى جاڭارتۋى كەرەك. ول ءۇشىن ءسىز مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتىنىڭ ۆەب-سايتىنا كىرىپ, ارنايى سىلتەمەنى نەمەسە www.msb.fms.kz سىلتەمەسىن قاراپ, ەتسق قولدانا وتىرىپ, ءوز قىزمەتكەرلەرىڭىزدىڭ دەرەكتەرىن جۇكتەۋىڭىز قاجەت. اتاپ ايت­قاندا, تىزىمدەردى اي سايىن جاڭارتىپ وتىرۋ كەرەك.

ءتورتىنشى سەبەپ. ءسىز جۇمىسسىز قال­دىڭىز جانە ءمامس ءۇشىن جارنا تولەۋگە ەش مۇمكىندىگىڭىز جوق.

نە ىستەۋ كەرەك؟ ەستەرىڭىزگە سالا كە­تەيىك, مەملەكەت ءمامس جۇيەسىنىڭ نە­گىزگى – ىنتىماقتاستىق قاعيداتىن ۇس­تا­نادى جانە حالىقتىڭ الەۋمەتتىك ءال­سىز توپتارىنان 11 ملن ازامات ءۇشىن جار­نا اۋدارادى. بۇل – 15 جەڭىلدىك سان­ا­تىنداعى ازاماتتار, ونىڭ ىشىندە بالا­لار, ستۋدەنتتەر, كوپبالالى انالار, جۇك­تى ايەلدەر جانە جۇمىسسىزدار بار. سوندىقتان ەگەر جۇمىسسىز قالساڭىز جانە قازىرگى ۋاقىتتا امسق-عا جارنا تولەي الماساڭىز, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان جانىنداعى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىنا بارىپ, جۇمىسسىز رەتىندە رەسمي تۇردە تىركەلۋىڭىز كەرەك. سوندا ءسىزدىڭ مارتەبەڭىز كەلەسى ايدان باستاپ اۆتوماتتى تۇردە «ساقتاندىرىلعان» بولىپ وزگەرەدى.

بەسىنشى سەبەپ. ءسىز ازاماتتاردىڭ 15 جە­ڭىلدىك ساناتىنىڭ بىرىنە جاتاسىز, بىراق بۇل تۋرالى بىلمەيسىز. ءبىراز ۋاقىت جارنا تولەيسىز, سودان كەيىن وبەك­تيۆتى سەبەپتەرمەن توقتاتاسىز. مەملە­كەت ءسىز ءۇشىن جارنا تولەي المايدى, ويتكەنى ءسىزدىڭ مارتەبەڭىز اۆتوماتتى تۇردە تاۋەلسىز تولەۋشى نەمەسە ءوزىن-ءوزى جۇمىسپەن قامتىعان ادام بولىپ وزگەردى.

نە ىستەۋ كەرەك؟ ءسىز ءوزىڭىزدىڭ مەدي­تسي­نالىق ۇيىمىڭىزدىڭ پاتسيەنتتى قول­داۋ قىزمەتىنە جۇگىنۋىڭىز كەرەك, وندا قىزمەتكەرلەر ءار جاعدايدا مارشرۋتتى جەكە تۇسىندىرەدى. سونداي-اق Qoldau 24/7 ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى ءوتى­نىش قالدىرۋعا, 1406 مەديتسينالىق ساق­تاندىرۋ قورىنىڭ بايلانىس ورتالىعىنا نەمەسە قوردىڭ قالالىق فيليالىنا قوڭىراۋ شالۋعا بولادى.

التىنشى سەبەپ. جارنالار مەن اۋدا­رىمداردى تولەۋ كەزىندە قاتە كورسە­تىلگەن دەرەكتەر, نە جەتكىلىكسىز سوما بولۋى مۇمكىن.

نە ىستەۋ كەرەك؟ ءسىز «ازاماتتارعا ار­نالعان ۇكىمەت» مەملەكەتتىك كورپوراتسياسىنا حابارلاسىپ, تولەم تۋرالى تۇبىرتەكتەرىڭىزدى ۇسىنۋىڭىز كەرەك. سودان كەيىن قاراجاتتى قايتارۋعا ءوتىنىش جازىڭىز جانە قارىز بولعان ايلار ءۇشىن جارنالاردى قايتا تولەڭىز.

ەسىڭىزدە بولسىن, ەگەر ءسىز ساقتان­دى­رىلماعان بولساڭىز دا, ءسىز مەملەكەت كە­پىلدىك بەرگەن تەگىن مەديتسينالىق كومەك پاكەتىندە مەديتسينالىق كومەك الاسىز. ۋچاسكەلىك دارىگەر, پەدياتر, جالپى پراكتيكا دارىگەرى ماماندارىنىڭ قابىلداۋى, دارىگەردى ۇيگە شاقىرۋ, جەدەل جاردەم, ەمحانا مەن ستاتسيونار دەڭگەيىندەگى شۇعىل كومەك, الەۋمەتتىك ماڭىزى بار, جۇقپالى اۋرۋلاردى, ونكولوگيالىق اۋرۋلاردى ەمدەۋ وسى پاكەتكە كىرەدى جانە ساقتاندىرىلعان مارتەبەسىنە قاراماستان ازاماتتاردىڭ بارلىعىنا كورسەتىلەدى.