الماتى مەكتەپتەرى كۇردەلى جوندەۋدەن وتەدى

بۇل جيىنعا 205 مەملەكەتتىك, 61 جە­كە­مەنشىك مەكتەپتىڭ ديرەكتورلارى قاتىس­تى. قالا اكىمدىگىنىڭ مالىمەتى بو­يىن­شا, وڭتۇستىك استانادا بۇگىندە 261 مىڭ وقۋشى ءبىلىم الۋدا. ال بيىلعى جى­لى مەكتەپ بىتىرەتىن تۇلەكتەر سانى – 9 299. ولاردىڭ 8 667-ءسى مەملەكەتتىك, 632-ءسى جەكەمەنشىك مەكتەپ تۇلەكتەرى.

بيىلعى وقۋ جىلى ادەتتەگىدەي 25 مامىردا اياقتالادى. 9-11-سىنىپ وقۋ­شى­لارى ءۇشىن قورىتىندى اتتەس­تاتتاۋ وتكىزىلمەيدى. نەگىزگى ورتا جانە جال­پى ورتا ءبىلىم بەرەتىن مەك­تەپتى بىتىر­گەنى جونىندەگى اتتەستاتتاۋ اعىمداعى باعالاردىڭ نەگىزىندە جۇزە­گە اساتىن بولا­دى. ورتا ءبىلىم بەرۋ ۇيىم­دا­رىنىڭ باسشىلارىنا ەلەكتروندى جۋر­­نال­­دارداعى باعالاردى تۇزەۋگە ءۇزىل­دى-كەسىلدى تىيىم سالىناتىنىن ەسكەرت­­كەن قالا باسشىلىعى 1-10-سىنىپ وقۋ­شىلارى ءۇشىن سالتاناتتى لينەي­كالار قاشىقتان وتكىزىلىپ, 11-سىنىپ تۇلەكتەرىنە اتتەستات تابىستاۋ شارالارى 3-4 ماۋسىم كۇندەرى كەستەگە ساي وتە­­تىندىگىنە توقتالدى. بۇل كۇندەرى بارلىق سانيتارلىق-ەپيدەميالىق تالاپتار قاتاڭ قاداعالانادى. الماتى قالاسى بويىنشا 9047 تۇلەك قاتىساتىن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدى 20 ماۋسىم مەن 5 شىلدە ارالى­عىندا وتكىزۋ جوسپارلانىپ وتىر.

قالانىڭ ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى ءلاززات جىلقىباەۆا بۇگىنگى كۇنى مەملەكەتتىك مەكتەپتەردىڭ 40 پايىزىنا سالماق ءتۇسىپ وتىرعاندىعىن جەتكىزدى. ياعني ورىن جەتىسپەۋشىلىگى 30 مىڭ ورىندى قۇرايدى, ال 2020-2022 وقۋ جىلىندا بۇل كورسەتكىش 60 مىڭنان اساتىن بولادى. مەكتەپتەردەگى ورىن جەتىسپەۋشىلىگىن جىل سايىنعى تۇراقتى ءوسىم جانە ىشكى ميگراتسيامەن بايلانىستىرعان باسقارما باسشىسى 2018 جىلى بۇل كورسەتكىشتىڭ ورتا ەسەپپەن 12 مىڭ وقۋشىعا, ال 2019 جىلى 17 مىڭ وقۋشىعا وسكەندىگىن اتاپ ءوتتى.

 «قالا مەكتەپتەرىندەگى ورىنعا تاپشىلىقتى ازايتۋ ءۇشىن 2022 جىلعا دەيىن ارنايى ءبىلىم بەرۋ نىساندارى­نىڭ جەدەل­دەتىلگەن قۇرىلىسى باع­دار­لاماسى جاسال­عان. سونى­مەن بىرگە, قالا باسشى­سى­­نىڭ «شەكاراسىز قالا» قاعي­داسىن قاپەردە ۇستاي وتىرىپ, بۇكىل قالا بويىنشا ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن بىرتىندەپ ارتتىرۋ مىن­دەتى قويىلعان» دەپ اتاپ وتكەن ل.جىل­قىباەۆا قالاداعى مەك­تەپ­­تەر­دىڭ قۇرىلىسى «جقجك» باعدار­لاماسى اياسىندا بيىل قالا ور­تالىعىنان شال­عاي­داعى الاتاۋ, ناۋرىزباي جانە تۇرك­سىب اۋداندارىندا 9 مەك­تەپ قۇ­رى­لىسى باستالىپ, 12900 ورىن­عا جانە 7000 ورىنعا ارنال­عان مەك­تەپتەرگە 13 جاپسارلاس قۇرى­لىستىڭ جوسپارلانىپ وتىر­عان­دى­عىن جەتكىزدى. بۇل نىسان­دار كەلەسى جىلى پايدالانۋعا بەرىلەتىن بولادى. سونىمەن بىرگە جەرگىلىكتى جانە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبىنەن قارجىلان­دىرۋ ماقساتىندا 1800 ورىنعا شاق­تال­عان 2 مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى (ما­مىر جانە نۇرشاشقان شاعىن اۋدانىندا) جانە 3642 ورىن­عا لايىقتى مەكتەپتەرگە 8 جاپسارلاس قۇرىلىستارى جۇر­گىزىلۋدە. بۇل نىساندار 2020-2021 جىلى ىسكە قوسىلاتىن بولادى. ال بيىلعى جىلى 5700 ورىنعا شاقتالىپ 5 مەكتەپ سالىنادى. سونىمەن بىرگە 600 ورىنعا ارنالعان مەكتەپكە جاپسارلاس 2 قۇرىلىس نىسانى جۇرگىزىلۋدە. ناتيجەسىندە 2020-2021 جىلدارى 6300 ورىنمەن قامتاماسىز ەتىلمەك. سونداي-اق اعىمداعى جىلى 2240 ورىنعا شاقتالعان 4 جەكەمەنشىك مەكتەپ اشۋ جوس­پارلانۋدا. ونىڭ ەكەۋى بيىلعى جىلى اشىلاتىن بولسا, كەلەسى جىلى تاعى دا ەكەۋى جۇمىسىن باستايدى. ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى اتاپ وتكەنىندەي, 2020-2021 جىلدارى 16 مەكتەپ پەن 23 مەكتەپكە جاپسارلاس سالىنعان قۇرىلىس 47 463 ورىندى قامتي­تىن بولادى. وسىلايشا كەلەر جىلعى وقۋ باستالار كەزەڭگە قاراي ورىن جەتىسپەۋشىلىگى 80 پايىزعا قىسقارادى. ورىن جۇكتەمەسى تولعاندىرىپ وتىر­عان مەملەكەتتىك مەكتەپتەر 44-كە دەيىن ازاياتىن بولادى. ناتي­جە­سىندە ورىن جەتىسپەۋشىلىگى سول كەزەڭدە 12 مىڭدى قۇراپ, 2021-2022 جىلدارعا جوسپارلانعان مەكتەپتەردىڭ قۇرىلىسى ەسەبىنەن ازايتىلماق. ال بيىلعى جاز مەزگىلىندە №7, 40, 45, 54, 81, 114 كۇردەلى جوندەۋ باس­تالىپ, سەيسمولوگيالىق كۇشەيتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى ەكەن.

كەزدەسۋ بارىسىندا مەكتەپ وقۋشىلارى ءۇشىن جازعى دەمالىس ماسەلەسى قالاي بولاتىنى تۋرالى دا قارالدى. قازىرگى ۋاقىتتا قالا اكىم­دىگى مەن قازاقستان رەسپۋب­­لي­­كاسى ادام قۇقىقتارى بويىن­­شا وكىلى ارۋجان ساينمەن بىر­لەسىپ, قالا بالالارىن جاپپاي سپورت, مادەنيەت جانە مەكتەپ­تەن تىس قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ ءىس-شا­را­لارىنا تارتۋ ماقساتىن­دا «جول كارتاسى» ازىرلەنۋ­دە. ال 1 ماۋسىمنان باستاپ الماتىدا 1-سىنىپقا باراتىن جەتكىن­شەك­تەردىڭ قۇجاتتارىن قابىل­داۋ باستالادى. 15 مامىردان باستاپ دارىندى بالالارعا ارنالعان مامانداندىرىلعان گيمنازيالارعا, ليتسەيلەرگە قۇجات قابىلدانادى.