باقتى جاندىندىرۋدىڭ اياقتالۋى ماۋسىم ايىنىڭ ورتاسىنا جوسپارلانىپ وتىر. قازىرگى تاڭدا مۇندا وڭتۇستىك پارتەردەگى جۇرگىنشى جولداردى جانە جاناما اۋماعىمەن وتەتىن وڭتۇستىك كىرەبەرىسكە دەيىنگى اۆتوكولىك جولىن سالۋ, وسىمدىكتەردى وتىرعىزۋ ءارى باقشا جيھازىن ورنالاستىرۋ جۇمىستارى جالعاسۋدا.
باقتى قالپىنا كەلتىرۋ جانە جاڭارتۋ, ونىڭ فلوراسىن كوبەيتۋ جوباسىنا 2018 جىلى بوتانيكا جانە فيتوينترودۋكتسيا ينستيتۋتىنىڭ سۇراۋى بويىنشا بولات وتەمۇراتوۆ قورى باستاما جاساعان بولاتىن. جوبانىڭ جالپى 15 ملن اقش دوللارىن قۇرادى.
«بۇل قايىرىمدىلىق جوبا, ونىڭ باستالۋ ساتىنەن, ءبىز ءۇش نەگىزگى ءپرينتسيپتى باسشىلىققا الدىق. ءبىرىنشىسى – باقتىڭ وسىمدىكتەرىنە كۇتىپ قاراۋ, بوتانيكا جانە فيتوينترودۋكتسيا ينستيتۋتىنىڭ قىزمكەتلەرىمەن بىرلەسىپ ونىڭ جاسىل قورىن ساقتاپ قالۋ جانە كوبەيتۋ. ەكىنشىسى – شىن مانىندە جايلى ءارى قاۋىپسىز قوعامدىق كەڭىستىك قۇرۋ ءۇشىن, ديزاينىندا, ساۋلەتىندە جانە ينفراقۇرىلىمدى جوسپارلاۋدا ۇزدىك تاجىريبە مەن ساراپتاۋدى قولدانۋ, ەكولوگيالىق, جوعارى ساپالى قۇرىلىس ماتەريالدارىن پايدالانۋ. ءۇشىنشىسى – جوبانىڭ اشىقتىعى جانە ەسەپتىلىگى, ونىڭ ىشىندە, قوعامدىق قاراستۋرىدى وتكىزۋ مەن الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى قالانىڭ بەلسەندى تۇرعىندارىمەن ءارى ەكولوگيالىق ۇيىمدارمەن قايتا قۇرۋ جۇمىستارى بويىنشا ديالوگ قۇرۋ.
بوتانيكالىق باقتىڭ ەرەكشە مارتەبەسى مەن قايتا قۇرۋ جوباسىنا جۇرتشىلىق نازارىنىڭ جوعارى دەڭگەيىن نازارعا الا وتىرىپ, ءبىز اۋەل باستان ونىڭ تولىق اشىقتىعى مەن كولەگەيسىزدىگىن قامتاماسىز ەتتىك. قايتا قۇرۋ كونتسەپتسياسى مەن كەڭىستىكتى دامىتۋ جوسپارى ءالى 2018 جىلدىڭ جازىندا قوعامدىق تىڭداۋلاردا جۇرتشىلىققا ۇسىنىلعان بولاتىن. تىڭداۋلارعا قاتىسۋشىلاردىڭ ۇسىنىستامالارى مەن تىلەكتەرىن ەسكەرە وتىرىپ, سول جىلدىڭ كۇزىندە قايتا قۇرۋدىڭ ەسكيزدىك جوباسى ۇسىنىلدى. ءۇش رەت باق, قوعامدىق جانە ەكولوگيالىق بەلسەندىلەردىڭ, الماتى قالاسى اكىمدىگىنىڭ وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن ءباسپاسوز تۋرلارى وتكىزىلدى. وتكەن جىلى, قۇرىلىس جۇمىستارى باستالاردىڭ الدىندا, جوبانىڭ جەكەلەگەن قۇراۋىش بولىكتەرىنىڭ قورشاعان ورتاعا اسەرىن باعالاۋ بويىنشا بىرنەشە ساتىدا قوعامدىق تىڭداۋ وتكىزىلدى. سونىمەن قاتار, قايتا قۇرۋدىڭ بارىسى تۋرالى بولات وتەمۇراتوۆ قورى باق ارقىلى, سونداي-اق Facebook جانە Instagram الەۋمەتتىك جەلىلەرىندە ارنايى قۇرىلعان بەتتەردە («باس بوتانيكالىق باقتى قايتا قۇرۋ» بەتتەرى) ۇنەمى حابارلاپ وتىرادى, وندا كەز كەلگەن پايدالانۋشىنىڭ ءوزىنىڭ كوممەنتاريىن قالدىرۋعا, نە بولماسا سۇراق قويۋعا مۇمكىندىگى بار», - دەپ اتاپ ءوتتى بولات وتەمۇراتوۆ قورىنىڭ ديرەكتورى مارات ايتماعامبەتوۆ.
قايتا قۇرۋ اياسىندا باقتا 174,3 مىڭ جاڭا وسىمدىك وتىرعىزىلدى, ونىڭ ىشىندە سيرەك تۇرلەر مەن سۇرىپتار – 1300 استام جاڭا تالدار (بالقاراعاي, بوز ارشا, شيە, الما, المۇرت, قاراورىك, ەمەن, ۇيەڭكى, قايىن, جوكەنىڭ تۇرلەرى), 40 مىڭ بۇتا, 130 مىڭ استىق تۇقىمداستار مەن كوپجىلدىق گۇلدەر, 3 مىڭ راۋشان گۇل. جاڭارتىلعان باقتىڭ شىنايى اشەكەيلەرى بولعان ساكۋرالار, «شانتەكلەر» المۇرتى, قىزىل جاپىراقتى «رويال رەد» ۇيەڭكىسى (ەۋروپانىڭ شەكتەرىنەن تىس تۇڭعىش رەت وتىرعىزىلعان), ماگنوليانىڭ بىرنەشە سورتى, بونساي اعاشتارى سەكىلدى ەكسكليۋزيۆتەر وتىرعىزىلعان.
بوتانيكالىق باقتى زاماناۋي, جايلى جانە ەكولوگيالىق قوعامدىق كەڭىستىككە اينالدىرۋ ءۇشىن, ونىڭ اشىق ايماقتارى تۇبەگەيلى قايتا قارالدى. مۇندا بۇرىنعى ءبىر كىرەبەرىستىڭ ورنىنا ءۇش جاڭا كىرەبەرىس پاۆيلون تۇرعىزىلدى. كەلۋشىلەر باققا تيميريازەۆ كوشەسىنەن, «اتاكەنت» كورمە ورتالىعىنان, سونداي-اق ءال-فارابي داڭعىلىنان كىرە الادى. بارلىق پاۆيلوندار تابيعي ماتەريالداردان جاسالعان, ولاردى ەلەكتروندىق بيلەتتەندىرۋ جۇيەلەرى جانە تۋريستىك قوعامدىق ورىندارعا ءتان ينفراقۇرىلىم – كادەسىي دۇكەندەرى, شاعىن كافەتەريلەر ورنالاسقان.
الماتى