1991 جىلدىڭ 16 جەلتوقسانى كۇنى قازاق ەلىنىڭ تاۋەلسىزدىگىن ساناۋلى ساعاتتاردىڭ ىشىندە مويىنداعان تۇركيا رەسپۋبليكاسى ەكەنى بەلگىلى. سونداي-اق الەم مەملەكەتتەرى اراسىندا قازاقستاندا ءوز ەلشىلىگىن العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ اشقان دا تۇركيا. سودان بەرگى ارالىقتا ەكى مەملەكەت اراسىنداعى تۋىستىق جانە دوستىق پەن ارىپتەستىك اياسىنداعى قارىم-قاتىناس تەرەڭدەي تۇسۋدە. سونىڭ ءبىرى – جوعارى ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى بايلانىستار.
وسى ورايدا ق.جۇبانوۆ اتىنداعى اقتوبە وڭىرلىك مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى مەن تۇركيانىڭ جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىنداعى قارىم-قاتىناستاردىڭ اياسى مەيلىنشە كەڭ ەكەنىن ايتقان ءجون. ونىڭ اۋقىمى جوعارى ءبىلىم بەرۋدىڭ تيىمدىلىگىن كوتەرۋ, عىلىمي-زەرتتەۋ قىزمەتىنىڭ دەڭگەيىن ءوسىرۋ, ستۋدەنتتەر مەن ماگيسترانتتاردىڭ اكادەميالىق ۇتقىرلىعىن كەڭەيتۋ جانە قوس ماماندىق بەرۋ سەكىلدى بايىپتى باعدارلامالاردى قامتيدى. بۇل باعىتتا قازاقستانداعى وڭىرلىك جوعارى وقۋ ورنى تۇركيانىڭ 12 ۋنيۆەرسيتەتىمەن ءوزارا ىنتىماقتاستىق جونىندە كەلىسىم ورنىقتىردى.
اسىرەسە قازىرگى كۇنى ەكى ەل اراسىنداعى تۇركولوگ عالىمدار بىرلەسىپ ازىرلەگەن كومپيۋتەرلىك-لينگۆيستيكالىق جوبالاردىڭ بەرەرى مول ەكەنى بەلگىلى بولىپ وتىر. سۇبەلى ەڭبەكتەر لاتىن الىپبيىنە نەگىزدەلگەن. سونداي-اق جاڭا فورماتتاعى قازاقشا-تۇرىكشە وقۋلىقتار دا ستۋدەنتتەردىڭ سەنىمدى سەرىگىنە اينالىپ كەلەدى. لاتىن قارپىنە ارقا سۇيەيتىن IT- باعدارلامالاردىڭ قولدانىس اياسى دا كۇننەن-كۇنگە ارتا تۇسۋدە. ونىڭ بۇگىنگى بەتالىسى يننوۆاتسيالىق سيپاتتاعى زەرتتەۋلەرگە جول اشادى, – دەدى ق.جۇبانوۆ اتىنداعى اقتوبە وڭىرلىك مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور باۋىرجان ەردەمبەكوۆ.
وتاندىق وڭىرلىك جانە شەتەلدىك جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىنداعى دانەكەرلىكتىڭ وڭ مىسالدارى از ەمەس. سونىڭ ءبىرى ق.جۇبانوۆ پەن كاستامونۋ ۋنيۆەرسيتەتتەرى ۇجىمدارى بىرلەسىپ تۇندىگىن تۇرگەن «Qazaq eli» اتتى قازاق ءتىلى مەن مادەنيەتى ورتالىعى. وسى ارادا ايتا كەتەرلىك ماسەلە, تۇركياداعى كاستامونۋ ۋنيۆەرسيتەتى ق.جۇبانوۆ ۋنيۆەرسيتەتىنە ماگيستراتۋرا مەن ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسى بويىنشا بىرلەسكەن وقۋ جوسپارىن ۇسىنعانى.
تۇركيالىق پروفەسسور ورحان سويلەمەزدىڭ اقتوبەدە وتكىزگەن دارىستەرى مەن ساباقتارى تىڭداۋشىلاردىڭ ىستىق ىقىلاسىن تۋعىزدى. اسىرەسە ولارعا قازاق ادەبيەتى نۇسقالارىنىڭ تۇرىك تىلىندەگى اۋدارمالارى جونىندەگى دارىستەر ايرىقشا اسەر قالدىرعان. بۇل جايت تۇركياداعى «Qazaq eli» ورتالىعىنىڭ اشىلۋ ءراسىمى كەزىندە ورتاق اڭگىمەنىڭ تامىزىعىنا اينالدى. ءوز كەزەگىندە ق.جۇبانوۆ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ دوتسەنتى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى باعيلا مۇراتبەكتىڭ تۇركيالىق ستۋدەنتتەر الدىندا «Qazaq tili gramatikasy» وقۋلىعىنىڭ تۇساۋىن كەسكەنى دە ورتالىق قىزمەتىنىڭ مازمۇنىن تەرەڭدەتە ءتۇستى.
كاستامونۋ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ رەكتورى, پروفەسسور سەيت ايدىننىڭ بۇل باعىتتاعى وي-پىكىرى تومەندەگىدەي بولىپ شىقتى:
– «Qazaq eli» ورتالىعى – ءبىلىم مەن عىلىم سالاسىنداعى قازاق-تۇرىك ىنتىماقتاستىعىنىڭ جارقىن كورىنىسى. تۇرىك ەلىندە قازاق ءتىلى مەن مادەنيەتىن ۇلگى تۇتۋدىڭ تاپتىرماس ۇلگىسى. وسى ارقىلى تۇتاستاي قازاقستان تاريحى مەن مادەنيەتىنە قاتىستى ماسەلەلەردى دە تۇگەندەپ الۋعا بولادى. ارينە تۇپتەي كەلگەندە ءبارىنىڭ باستاۋى ەكى مەملەكەت اراسىنداعى دوستىق پەن ءوزارا تۇسىنىستىك بولىپ قالا بەرەدى. قازىرگى جاعدايدا ونىڭ التىن كوپىرى «Qazaq eli» بولىپ وتىرعانى ء–بارىمىز ءۇشىن زور مارتەبە.
اقتوبە – كاستامونۋ – اقتوبە