• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ايماقتار 30 قازان, 2019

ءداستۇرلى قولونەردى دارىپتەۋدە

1591 رەت
كورسەتىلدى

ونەردىڭ, سونىڭ ىشىندە قولونەردىڭ ءتۇرى كوپ, ءتىپتى زامان اعىمىنا ساي بۇل سالا جاڭعىرىپ-جەتىلىپ كەلەدى دەسە دە بولادى. الايدا قازاقتىڭ ءداستۇرلى ونەرىن, سونىڭ ىشىندە كيىز ءۇي جابدىقتارىنا قاتىستى تولونەردى تاسادا قالدىرۋ مۇمكىن ەمەس.

 

وكىنىشتىسى, قازىر اق, قارا ءتۇستى ورە كيىزدەر مەن تالدىرما باسىپ, ونى ويناتا ويىپ, مىڭ قۇبىلعان ويۋلى تەكەمەت باسۋ, دالادان باپپەن شي سۋىرىپ, ونى ەپپەن ارشىپ, مىڭ بوياۋلى جۇنگە وراپ ويۋلى شي توقۋ, ۇرشىق ءيىرۋ, قۇراق قۇراۋ, باۋ-باسقۇر توقىپ, سىر­عالاق اينالدىرۋ, شاشاق دايىن­داۋ – وزگە دە باعزىدان ءمىنى قۇ­رىماي جەتكەن ۇلتتىق قولونەر­مەن اينالىساتىنداردىڭ جاسى قازىر 70-تەن اسىپ بارادى. جاس­تاردىڭ بۇل دۇنيەلەردى جاساۋعا قىزىعۋشىلىعى جوق ەمەس, تەك جالىقپاي ۇيرەتەتىن جاسقا دا, ونەرگە دە جاناشىر جان بولسا...

ماڭعىستاۋدا بۇل جاۋاپكەر­شىلىكتى حاس شەبەر اۋەس ساعىناەۆا باستاعان انالار ءوز قولدارىنا الدى. قارشادايىنان ەل ىشىندەگى قولى شەبەر انا-اپالاردان ءىس ىستەۋدىڭ قىر-سىرىنا قانىعىپ, ەرىنبەي ۇيرەنۋمەن وسكەن ول ءومىرىن وسى سالاعا ارنادى. تىنىمسىز ۇزاق جىلعى ەڭبەكتىڭ جەمىسى دە از بولمادى. مادەنيەت سالاسىنىڭ ۇزدىگى, قازاقستان قولونەر شەبەر­لەرى وداعىنىڭ مۇشەسى, ماڭعىس­تاۋ وبلىسى قولونەر شەبەرلەرى وداعى­نىڭ پرەزيدەنتى, «التىن ويماق» قولونەردى قولداۋ قورى­نىڭ جەتەكشىسى ءا.ساعىناەۆا جاقىن­دا نۇر-سۇلتان قالاسىندا وتكەن قولونەر شەبەرلەرىنىڭ فورۋمىنا بارىپ, ارنايى شەبەرلىك ساعاتىن وتكىزدى.

قازاقستان رەسپۋبليكاسى ما­دەنيەت جانە سپورت مينيستر­لىگى­نىڭ جانە ماڭعىستاۋ وبلىس­تىق مادەنيەت باسقارماسى­نىڭ قول­­داۋىمەن, ماڭعىستاۋ اۋدان­دىق كا­سىپ­كەرلەر پالاتاسى­نىڭ ۇيىم­­داس­تىرۋىمەن اۋەس ال­­عاش بولىپ شەبەرلىك ساعا­تىن شەتپە اۋىلىنان باستاپ, قىزى­ع­ۋ­­شىلىق تانىتقان جانە ءوز كا­سىبىن اشقىسى كەلگەن شەتپە­لىك 20 قىز-كەلىنشەككە تەگىن كە­ڭەس بەرىپ, ءىس جاساۋدى ۇيرەتتى. ولار الدىمەن كەرەگە تاڭعىش تو­قىپ ۇيرەندى, كيىز باسىپ ما­شىق­­تاندى. ماڭعىستاۋ وبلىسىن­دا ۇمىتىلىپ بارا جاتقان قازاق­تىڭ ءداستۇرلى قول ونەرىن جاڭ­عىرتۋ جانە كاسىپكەرلىككە باۋلۋ ايا­سىندا وتكەن شاراعا اۋەس ساعى­ناەۆامەن بىرگە ماڭعىستاۋ اۋدانىندا كيىز ءۇي جابدىقتارىن جاساۋ, ەسكى قولونەر بۇيىمدارىن قايتا جاڭ­عىرتۋمەن اينالىسىپ جۇرگەن «اسىل قازىنا» جەكە كاسىپك­ەرلى­گىنىڭ باسشىسى كۇمىس قوس­باي جانە وڭىرگە بەلگىلى كيىز ءۇي جاب­دىق­تارىن, قازاقتىڭ قولونەرىن دا­مىتۋعا زور ۇلەس قوسىپ جۇرگەن شەب­ەر شارقات تولەمىسوۆا دا قا­تىس­تى. ۇيرەنگەندەرىنە ءدان ريزا بول­عان قىز-كەلىنشەكتەر شەبەر­لەرگە جانە ماڭعىستاۋ اۋدا­ندىق «اتا­مەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەر­لەر پا­لاتاسىنا شەكسىز العىسىن ءبىلدىردى.

جەكە كاسىپكەر جاننا امان­قۇلوۆا­نىڭ ايتۋىنشا, اۋەس اپا­نىڭ وزىنەن قولونەر بۇيىم­دارى­نىڭ قىر-سىرىن ۇيرەنۋ ۇلكەن مارتەبە. ويتكەنى ماڭعىستاۋدا ودان وتكەن حاس شەبەر جوقتىڭ قاسى. ۇلتتىق ونەرىمىزدى ۇلىقتاپ, ونى ۇرپاقتان-ۇرپاققا جەتكىزۋ ۇلكەن يگى ءىس.

– ۇلتتىق قولونەرىمىز – مادە­نيەتى­مىزدىڭ, سالت-ءداستۇرىمىز­دىڭ ءبىر بولىگى. ونى كەيىنگى ۇرپاققا مۇرا ەتىپ ۇيرەتىپ كەتۋ پارىزىمىز دەپ سانايمىز. ويتكەنى ساف ونەر­دى ءجىتى بىلەتىن شەبەرلەردىڭ جاسى 70-ءتى القىمداپ قالدى. بىلگەنى­مىز­دى, بويىمىزداعى شەبەرلىكتى جاستارعا ءسىڭىرىپ جاتقان جايىمىز بار. ءتۋريزمدى دامىتقىمىز كەلسە, مادەنيەتتى دە ۇمىتپاۋىمىز كەرەك. ەلگە كەلگەن تۋريست تاريح پەن مادەنيەتپەن تانىسقىسى كەلەدى. بىلتىر جاپونيالىق تۋريست قولونەر شەبەرلەرىن ارالاعىسى كەلدى. ەندى ارنايى ورتالىق قۇرىلسا قۇبا-قۇپ, دەيدى جاقسى ىسكە باستاماشى بولىپ جۇرگەن شەبەر اۋەس ساعىناەۆا.

شەبەردىڭ ماقساتى – انالارى­مىزدىڭ شەبەر وي-قيالىنىڭ, دۇنيە­تانىم كوكجيەگىنىڭ كەڭدى­گىنىڭ دالەلىندەي بولعان تەڭدەسى جوق ۇلتتىق قولونەردى جاستارعا ۇيرەتۋ بولسا, ارمانى – ارنايى قولونەر شەبەرلەرىنىڭ ورتالىعىن قۇرۋ. ۇرپاقتىڭ, ۇلتتىق مۇرانىڭ قامىن ويلاپ قاربالاسقان شەبەر­لەردىڭ بۇل ارمانى ورىندالسا, ورتا­لىقتىڭ حالقىمىزعا ءتان ۇلت­تىق ونەردى ۇيرەتۋشىلەر مەن ۇيرەنۋ­شىلەردىڭ, اسىرەسە جاستار­دىڭ قىزىعۋشىلىقپەن باس قوسىپ, ىشىنەن قازاقىلىقتىڭ ءيىسى اڭقىپ, قولونەر بۇيىمدارىمەن جاسانعان ناعىز ۇلتتىق ورىن بولاتىنىنا ءسوز جوق.

شەتپەدەگى شەبەرلىك ساعاتىندا قاتى­سۋشىلار تەكەمەت, الاشا توقۋ, كيىز باسۋ, باۋ-باسقۇر, كيىز ءۇي جاب­دىقتارىن توقۋدىڭ جولدارىن ۇي­رەندى. شارا سوڭىندا ولارعا ار­نايى سەرتيفيكاتتار تابىستالدى. ەندى ولار ءوز كاسىپتەرىن اشىپ, ۇلت­تىق ونەرىمىزدى دارىپتەۋىنە بولادى.

اۋەس ساعىناەۆا مۇنداي شەبەر­لىك ساعاتتارىن ماڭعىستاۋدىڭ بارلىق اۋىلدارىندا وتكىزۋدى جوس­پارلاپ وتىر.

 

ماڭعىستاۋ وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار