فورۋمنىڭ اشىلۋىندا ءسوز العان ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قۇتتىقتاۋ حاتىن وقىدى. پرەزيدەنت قۇتتىقتاۋ حاتتا: « ۇلى دالا – ەۋرازيا كەڭىستىگىن مىڭداعان جىلدار بويى مەكەندەگەن حالىقتاردىڭ تاريحي شەجىرەسىنىڭ كۋاسى, باتىس پەن شىعىس وركەنيەتتەرىن توعىستىراتىن ۇندەستىك پەن ۇيلەسىمنىڭ بەسىگى», دەي كەلە قوناقتاردىڭ قادامى مەن اۋقىمدى شارانىڭ جۇمىسىنا ساتتىلىك تىلەگەن. ءارى بۇگىنگى فورۋمداعى تالقىلاناتىن تاقىرىپتى اۋقىمى كەڭ, ماعىناسى تەرەڭ, بولاشاق ۇرپاق ءۇشىن تاعىلىمى مول بولاتىنىنا كامىل سەنىمىن جەتكىزگەن. سونىمەن قاتار: «حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسىنىڭ باستاماسىمەن داستۇرگە اينالعان بۇل فورۋم عىلىمي ينتەگراتسياعا تىڭ سەرپىن بەرەدى. اشىق پىكىر الماسۋلار مەن ساليقالى ساراپتاۋلار تۇركىتانۋ عىلىمىنىڭ ودان ءارى دامۋىنا زور ۇلەس قوسادى دەپ سەنەمىن», دەلىنگەن قۇتتىقتاۋ حاتتا.
جيىندا ءسوز العان حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسىنىڭ توراعاسى دارحان قىدىرالى بيىلعى فورۋم تۇركى وركەنيەتىنىڭ ادامزات دامۋىنا قوسقان ۇلەسى جونىندە جازىلعان ەلباسىنىڭ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى باعدارلامالىق ماقالاسىنان كەيىن قولعا الىنعانىن ايتتى. «وسىعان قوسا بيىل ۇلى ويشىل, اقىن ءجۇسىپ بالاساعۇننىڭ اتاقتى «قۇتتى بىلىك» داستانىنىڭ جارىق كورگەنىنە 950 جىل تولىپ وتىر. تالاس قۇرىلتايى جانە موعولستان مەن التىن وردانىڭ قۇرىلعانىنا 750 جىل, تۇركى حالىقتارىنىڭ ۇلى اقىنى ءناسيميدىڭ 650 جىلدىعى, ەدىگە داستانىنا 600 جىل. بۇل جيىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قولداۋىمەن ءوتىپ وتىر», دەدى د.قىدىرالى.
قازاقتان شىققان تۇڭعىش انتروپولوگ, ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى ورازاق سماعۇل فورۋمنىڭ وتە ءبىر ورنىقتى, دەر كەزىندە وتكىزىلىپ جاتقانىن تىلگە تيەك ەتتى. «ويتكەنى ءۇشىنشى مىڭ جىلدىقتىڭ باسىندا كوپ عاسىرلار بويى تۇركى الەمىندە بىرلىك ازايىپ كەتىپ ەدى. ەندى, مىنە ەگەمەندىكتىڭ ارقاسىندا تۇركى ەلدەرى باس قوسۋدا. بۇل تۇركى حالىقتارىنىڭ جالپى مادەنيەت, ونەر, عىلىم مەن ءبىلىم تۇرعىسىنان بولسىن, بىرلىگىن نىعايتا تۇسەدى», دەيدى و.سماعۇل. ونىڭ ايتۋىنشا, گەوگرافيالىق جاعىنان دا, تاريحىنىڭ تەرەڭدىگى, ءتىلىنىڭ ورتاقتىعى جونىنەن دە قازاق جەرى تۇركى الەمى قارا شاڭىراعىنىڭ يەسى اتانۋعا لايىق. 80 ميلليون تۇركى حالىقتارىنىڭ تۋىپ وسكەن جەرى دە ءبىر, سوندىقتان قازاق ەلىنىڭ يەلىك ەتۋىنە قارسىلىق بىلدىرمەيدى دەگەن ويدا.
ال ازەربايجاننان ات تەرلەتىپ كەلگەن سول ەلدىڭ پارلامەنت دەپۋتاتى, فيلوسوفيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى جابانشەر فەيزيەۆ جىلدان-جىلعا فورۋمىڭ عىلىمي باعىتقا بەت بۇرىپ كەلە جاتقانىن, سونداي-اق عالىمدار تاراپىنان تۇركى الەمىنىڭ تاريحىنا دەگەن قىزىعۋشىلىقتىڭ ارتىپ كەلە جاتقانىن جەتكىزدى. «تۇركى حالىقتارىنىڭ ءتىلى, تاريحى مەن داستۇرلەرىن الەمگە ۇيرەتۋدىڭ وڭاي ءارى ءتيىمدى جولىن تابۋ – تۇرىك حالىقتارىنا ورتاق ماسەلە. بۇل فورۋمنىڭ ماڭىزدىلىعى دا وسىندا», دەيدى فەيزيەۆ. ونىڭ ايتۋىنشا, دۇنيە ءجۇزى تاريحىن تۇركى حالىقتارىنىڭ تارحىنسىز, سول سەكىلدى الەم مادەنيەتىنەن تۇركى مادەنيەتىن ءبولىپ قاراستىرۋعا كەلمەيدى. ويتكەنى تۇركىلەردىڭ تاريحى مەن مادەنيەتى الەم وركەنيەتىنىڭ دامۋىنا ۇلەس قوستى. وعان ءبىزدىڭ ورحون-ەنيسەي جازبالارى سىندى تاريحي-مادەني مۇرالارىمىز, كۇلتەگىندەي ەسكەرتكىشتەرىمىز بەن قانشاما عاسىرلىق تاريحى بار «ماناس», «ەدىگە» جىر-داستاندارىنداي فولكلورىمىز دالەل بولا الادى.
ايتا كەتەيىك, فورۋمنىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا موڭعوليانىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى پۋنسالمااگين وچيرباتقا, ازەربايجاننىڭ تۇڭعىش پرەمەر-ءمينيسترى گاسان گاسانوۆقا, قىرعىز رەسپۋبليكاسى جوعارعى كەڭەسىنىڭ تۇڭعىش توراعاسى مەدەتكان شەريمكۋلوۆقا, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, دۇنيەجۇزى تاتارلار كونگرەسسى اتقارۋ كوميتەتىنىڭ ەتنولوگيالىق مونيتورينگ ورتالىعىنىڭ باسشىسى دامير يسحاكوۆقا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇعا اكادەميگى, انتروپولوگ, ورازاق سماعۇلعا حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسىنىڭ التىن مەدالدارى تابىس ەتىلدى.
شارانىڭ سالتاناتتى اشىلۋىنان كەيىن قاتىسۋشىلار وزدەرىنىڭ قىزىعۋشىلىقتارى مەن زەرتتەۋ جۇمىستارىنىڭ باعىتتارىنا قاراي «تۇركى مەملەكەتتىگىنىڭ قالىپتاسۋ مەن دامۋ تاريحى», «تۇركى الەمىنىڭ گەنەزيسى – ۇلى دالا تاريحىنداعى جاڭا ءداۋىر», «تۇركى الەمىنىڭ ادەبيەتى مەن فولكلورتانۋىنداعى وزەكتى ماسەلەلەر», «تۇركى الەمىنىڭ ەتنومادەني ەرەكشەلىكتەرى», «قازىرگى تۇركىتانۋ: جاڭا كوزقاراستار مەن تاسىلدەر» جانە «ەۋرازياداعى ينتەگراتسيالىق ۇردىستەر: كەڭىستىك پەن ۋاقىتتىڭ كوكجيەكتەرى» اتتى 6 تاقىرىپتىق سەكتسياعا ءبولىندى.
حالىقارالىق باسقوسۋ الەمدىك تانىمال ماماندار اراسىنداعى عىلىمي بايلانىستاردى نىعايتۋ, پىكىر الماسۋ, جاھاندىق جانە وڭىرلىك دەڭگەيدەگى وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋ بويىنشا كەڭەستەر ۇسىنىلعان الاڭعا اينالدى.