وسىدان ءدال 25 جىل بۇرىن, ياعني 1994 جىلدىڭ 12-27 اقپانى ارالىعىندا نورۆەگيانىڭ ليللەحاممەر قالاسىندا XVII قىسقى وليمپيا ويىندارى وتكەنى بارشا جانكۇيەردىڭ ەسىندە. بايراقتى باسەكە بارىسىندا 67 مەملەكەتتەن كەلگەن
1 737 وعلان سپورتتىڭ 12 ءتۇرى بويىنشا 61 جۇلدە جيىنتىعىن ساراپقا سالدى. جالپى كوماندالىق ەسەپتە رەسەي قۇراماسى (11 التىن + 8 كۇمىس + 4 قولا) توپ جارسا, نورۆەگيا (10+11+5) مەن گەرمانيا (9+7+8) ۇزدىك ۇشتىكتىڭ قاتارىنا قوسىلدى. وسى ءدۇبىرلى دودادا 1 التىن جانە 2 قولا مەدالدى يەلەنگەن قازاقستاننىڭ سپورتشىلارى 12-ورىنعا تابان تىرەگەن ەدى.
ليللەحاممەردە قازاقستاننىڭ تۋى استىندا 29 سپورتشى ونەر كورسەتكەنىمەن, 30 جاستاعى داڭقتى شاڭعىشى ۆلاديمير سميرنوۆ قانا جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلدى. جوعارىدا اتالعان ءۇش جۇلدەنىڭ بارلىعى ءدال سول ساڭلاققا تيەسىلى. بۇل – تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ تاريحىنداعى وليمپيا ويىندارىنىڭ العاشقى جۇلدەلەرى ەدى. ازاتتىقتىڭ العاشقى التىنى. سول تاريح قويناۋىنا كەتكەن ءدۇبىرلى دودانىڭ باستى كەيىپكەرى بولعان وتانداسىمىزبەن كۇنى كەشە عانا تەلەفون ارقىلى تىلدەستىك. بۇل كۇندەرى ۆلاديمير سميرنوۆ شۆەتسيادا تۇرىپ جاتىر.
– وليمپيا ويىندارىندا تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ العاش رەت ءانۇرانى شىرقالىپ, تۋىمىزدىڭ كوكتە جەلبىرەگەنىنە بۇل كۇندەرى تۋرا 25 جىل تولىپ وتىر. سول جەڭىستى جولدى ءسىز باستاعان ەدىڭىز. ارادا شيرەك عاسىر ۋاقىت وتسە دە, سكانديناۆيا تۇبەگىندەگى سايىستىڭ ءاربىر ءساتى كۇنى بۇگىنگە دەيىن كوز الدىڭىزدا شىعار...
– ارينە, ونداي ساتتەردى ەشقاشان ۇمىتۋ مۇمكىن ەمەس. قازاقستان تاۋەلسىز مەملەكەت رەتىندە تۇڭعىش رەت وليمپيا ويىندارىنا قاتىسقان كەزدە مەن شەبەرلىگى ابدەن تولىسقان سپورتشى ەدىم. وعان دەيىن دە تالاي دۇرمەككە قاتىسىپ, سان مارتە جەڭىسكە جەتتىم. سول سەبەپتى دە تورتجىلدىقتىڭ باستى دوداسىندا قاتتى تولقىدىم دەپ ايتا المايمىن. دەسەك تە ليللەحاممەردەگى دودا ەرەكشە ءوتتى. ءار قاشىقتىقتا باسەكەلەستىك سۇمدىق بولدى. تورتكۇل دۇنيەنىڭ تەڭدەسسىزدەرى نورۆەگيادا باس قوستى. اسىرەسە, بورن دەلي, توماس السگورد جانە ۆەگارد ۋلۆانگ باستاعان جارىس قوجايىندارىنىڭ قارقىنى كەرەمەت ەدى. باسقا ەلدىڭ وعلاندارى دا «ولىسپەي بەرىسپەۋگە» بەكىندى. مەن دە ەش ايانىپ قالعان جوقپىن. جارىس جولىندا بارىمدى سالىپ, قايتكەندە دە ەل سەنىمىن, بارشا جانكۇيەردىڭ ءۇمىتىن اقتاۋعا تىرىستىم. سونىڭ ناتيجەسىندە جەڭىس تۇعىرىنا ءۇش مارتە كوتەرىلدىم. عالامدىق دودادا تۋىمىزدى كوكتە جەلبىرەتىپ, ءانۇرانىمىزدى شىرقاتۋعا كۇش-جىگەرىمنىڭ جەتكەنىنە ەرەكشە شاتتاندىم.
– ءوزىڭىز وليمپيادا سايىسىندا جۇلدە العان جارىس تۇرلەرىنە جەكە-جەكە توقتالا كەتسەڭىز...
– 10 شاقىرىمدىق كلاسسيكالىق جانە 15 شاقىرىمدىق ەركىن تاسىلدەر بويىنشا وتكەن جارىستاردا كۇمىس مەدالدى يەلەندىم. ەكى رەتىندە دە اتاعى جەر جارعان نورۆەگيانىڭ ساڭلاعى بورن دەليدەن عانا قالىپ قويدىم. بۇل باسەكەلەر 15 پەن 17 اقپاندا وتكەن ەدى. سودان اراعا تۋرا 10 كۇن سالىپ, ياعني 27 اقپاندا كلاسسيكالىق ءتاسىل بويىنشا 50 شاقىرىمدىق قاشىقتىقتا ونەر كورسەتتىم. وسى باسەكەدە باعىم جانىپ, باس جۇلدەنى ولجالادىم. ياعني, ءدال سول كۇنى وليمپيا ويىندارى تاريحىندا تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ ءانۇرانى العاش رەت شىرقالعان ەدى.
– ەلگە ورالعاننان كەيىن ايرىقشا قۇرمەت پەن قوشەمەتكە بولەنگەن بولارسىز؟
– ول دا ءبىر ەرەكشە ءسات بولدى. قازاقستانعا ورالعاننان كەيىن حالىقتىڭ ىستىق ىقىلاسىن سەزىندىم. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قابىلداۋىندا بولدىم. رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى باسشىلار, وبلىس اكىمدەرى جانە باسقا دا لاۋازىمدى تۇلاعالار قۇرمەت كورسەتتى.
– قازىر قانداي قىزمەتتەسىز؟
– قازىر ەشقانداي قىزمەتتە جوقپىن. جايلاپ بيزنەسپەن اينالىسىپ جۇرگەن جايىم بار.
– سپورتشى رەتىندە كوزدەگەن ماقساتىڭىزدىڭ بارلىعىنا قول جەتكىزە الدىم دەپ ويلايسىز با؟
– بيىك بەلەستەردىڭ ءبىرازىن باعىندىردىق. ەڭ باستىسى, اسا ءىرى سپورتتىق دودالاردا جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلۋ باقىتى ماعان بۇيىردى. سوعان تاۋبە دەيمىن!
– وعان ەش داۋ جوق! دەسەك تە ادام بالاسىنىڭ ارمانى اسقاق قوي...
– ءيا, ونىڭىز راس. ۇلكەن سپورتتان قول ۇزگەننەن كەيىن ەل سپورتىنىڭ وركەندەۋىنە ەلەۋلى ەڭبەك سىڭىرگىم كەلدى... ال قازىرگى كەزدە وليمپيا ويىندارى قازاقستاندا وتسە دەپ ءجيى ارماندايمىن. ەڭ بولماعاندا, جاسوسپىرىمدەردىڭ دۇنيەجۇزىلىك وليمپياداسىنىڭ جالاۋىن ءوز ەلىمىزدە جەلبىرەتسەك تە جامان بولمايتىن ەدى. ايتۋلى جارىس اسا كوپ شىعىندى قاجەت ەتپەيدى. ەسەسىنە ونىڭ بىزگە بەرەرى كوپ. ەڭ باستىسى, وسىنداي شارالار قازاقستاندا قىسقى سپورت تۇرلەرىنىڭ وركەندەۋىنە ۇلكەن سەپتىگىن تيگىزەدى.
– وسى سالانىڭ مايتالمان مامانى رەتىندە اقيقاتىن ايتىڭىزشى: قازاقستاندا شاڭعى سپورتى ءوزىنىڭ بۇرىنعى دەڭگەيىنە كوتەرىلە الا ما؟
– قازاقستاندا شاڭعى سپورتىنىڭ بولاشاعى بار. ويتكەنى سوڭعى جىلدارى الماتى مەن ششۋچە قالالارىندا جاقسى نىساندار بوي كوتەردى. باسقا وڭىرلەردە دە وسى سپورت تۇرىنە دەگەن قىزىعۋشىلىق بايقالادى. سول نىسانداردى وڭتايلى پايدالانىپ, دۇرىس باعىتتا جۇمىس ىستەيتىن بولساق, كوپ نارسەگە قول جەتكىزۋگە بولادى. سونىمەن قاتار كلۋبتىق, بۇقارالىق, مەكتەپ پەن ستۋدەنتتەر سپورتىن بارىنشا دامىتۋ قاجەت. سوندا ءىس ورگە باسادى.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن عالىم سۇلەيمەن,
«Egemen Qazaqstan»