تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوستاستىعى ەلدەرى ۇكىمەت باسشىلارى كەڭەسىنىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا ەنەرگەتيكا سالاسىنا قاتىستى كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلگەن بولاتىن. ارتىنشا, «KEGOC» اق ورتالىق كەڭسەسىندە تمد ەلەكتر ەنەرگەتيكالىق كەڭەسىنىڭ 53-ءشى وتىرىسى ءوتىپ, وندا الداعى ۋاقىتتاعى كۇز-قىس ناۋقانىنا دايىندىق بارىسى تالقىلاندى.
جيىنعا ازەربايجان, ارمەنيا, بەلارۋس, قازاقستان, قىرعىزستان, مولدوۆا, رەسەي جانە وزبەكستان ەلدەرىنىڭ ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى مەملەكەتتىك اتقارۋشى ورگاندارى مەن كومپانيالاردىڭ وكىلدەرى, سونىمەن قاتار تمد اتقارۋشى كوميتەتى مەن ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كوميسسيا جانە «ەنەرگيا» بدو وكىلدەرى قاتىستى.
جيىندا ەلەكتر ەنەرگەتيكاسى سالاسىندا تمد-عا مۇشە-مەملەكەتتەر اراسىنداعى ءوزارا ء ىس-قيمىل جانە ىنتىماقتاستىق ستراتەگياسىنا وزگەرتۋلەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلىپ, اتالعان سالاداعى 13 كەلەلى ماسەلە تالقىعا سالىندى. رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ ەنەرگەتيكا ءمينيسترى الەكساندر نوۆاكتىڭ ايتۋىنشا, اتالعان ۇيىمعا مۇشە-مەملەكەتتەردىڭ ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى ارىپتەستىك بايلانىسى ارتىپ كەلەدى.
– ەلەكتر ەنەرگيا جۇيەسىندە تمد-عا مۇشە-مەملەكەتتەردىڭ ءوزارا بىرلەستىكتە جۇمىس جۇرگىزۋى اسا ماڭىزدى. بۇل رەتتە, اتالعان سالادا قاۋىپسىزدىك ساقتاۋ شارالارىن, سونىمەن قاتار حالىققا جانە كاسىپورىندارعا ەلەكتر قۋاتىن جەتكىزۋدە قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىن جاقسارتۋدى كوزدەيمىز. ءبىزدىڭ جۇيەنى جەكە الىپ قاراۋ مۇمكىن ەمەس. بارلىعى ءبىر-بىرىمەن تىعىز بايلانىسقان. بۇگىنگى كەڭەستە كۇزگى-قىسقى ناۋقانعا دايىندىق شارالارى, ەلەكتر ەنەرگياسىمەن قامتۋ ماسەلەلەرى قاراستىرىلىپ وتىر. بۇل كەزەڭدەردە ەنەرگيا قۋاتىنا سۇرانىستىڭ ەكى ەسە ارتاتىنى تۇسىنىكتى. سوندىقتان تاپشىلىق تۋىنداماس ءۇشىن دايىندىق شارالارى جۇرگىزىلۋدە, – دەدى ا.نوۆاك. ونىڭ ايتۋىنشا, رەسەي مەن قازاقستان اراسىندا ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى بارلىق باعىت بويىنشا جۇمىس اتقارىلۋدا. تاياۋدا ەكى ەل اراسىنداعى مۇناي-گاز سالاسىندا كەلىسىم جاسالسا, سونىمەن قاتار «بايقوڭىر» عارىش ايلاعىن گازداندىرۋ بويىنشا كەلىسىم دايىندىق ۇستىندە.
قازاقستاننىڭ ەنەرگەتيكا ءمينيسترى قانات بوزىمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, اتالعان جيىندا تمد ەلەكتر ەنەرگەتيكالىق كەڭەسى مەن ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق قوعامداستىق اراسىندا ورتاق كەلىسىمگە قول قويىلدى. ايتا كەتەرلىگى, قازاقستان ەكى ۇيىمعا دا مۇشە-مەملەكەت بولعاندىقتان ەكى تاراپتىڭ ۇسىنىستارىنان قاراما-قايشىلىق كورمەيدى. ال ازەربايجان مەن تاجىكستان سىندى ەلدەر ءۇشىن بۇل قۇجاتتىڭ ماڭىزى ەرەكشە بولىپ وتىر.
– باسقوسۋدا سونىمەن قاتار ەنەرگەتيكا سالاسىن قالاي دامىتۋ كەرەك دەگەن سۇراق توڭىرەگىندە پىكىر الماستىق. بۇل تاقىرىپتى كوتەرىپ وتىرعان سەبەبىمىز, رەسەي مەن قازاقستاندا ەنەرگەتيكانىڭ دامۋ دەڭگەيى ءبىر بولسا, تاجىكستان مەن ارمەنيادا باسقا دەڭگەيدە. جالپى, كەڭەسكە مۇشە ەلدەردىڭ ەنەرگەتيكا سالاسىن ءبىر ارناعا توعىستىرۋ نازارعا الىنباق. سونىمەن قاتار تمد ەلدەرىندەگى جوو-دا ەنەرگەتيكانى وقىتۋداعى ورتاق ستاندارت ەنگىزۋ جوسپارلانىپ وتىر. الداعى ۋاقىتتا ۇيىمعا مۇشە-مەملەكەتتەردىڭ تۇلەكتەرى ەش كەدەرگىسىز ەلەكتر ەنەرگياسى سالاسىندا ءوز بىلىكتىلىكتەرىن كەز كەلگەن جەردە كورسەتە الادى, – دەدى ق.بوزىمباەۆ.
تمد ەلدەرى ۇكىمەت باسشىلارى كەڭەسىنىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا بەكىتىلگەن كەلىسىمنىڭ ىشىندە اتوم ەنەرگەتيكا سالاسى دا بار. ونى ىسكە اسىرۋ جولدارى تمد ەلەكتر ەنەرگەتيكالىق كەڭەسىنىڭ 53-ءشى وتىرىسىندا كەڭىنەن قاراستىرىلدى.
ەركەجان ايتقازى,
«ەگەمەن قازاقستان»