«شالقيا» قورعاسىن-مىرىش كەن ورنىندا تاۋ-كەن بايىتۋ كومبيناتىن سالۋ جوباسى يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنىڭ ەكىنشى بەسجىلدىعى اياسىندا ىسكە اسىرىلۋدا. تولىق ىسكە قوسىلعاننان كەيىن كاسىپورىندا جىلىنا 4 ملن. تونناعا دەيىن كەن وندىرىلەتىن بولادى.
«سامۇرىق-قازىنا» ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى» اق باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ا.س. ايدارباەۆ وبلىسقا جۇمىس بارىسى اياسىندا قىزىلوردا وبلىسىنىڭ اكىمى ق.ە. كوشەرباەۆپەن بىرگە «شالقيا» كەن ورنىنداعى كەن بايىتۋ كومبيناتىنىڭ ىرگەتاسىن قالاۋ راسىمىنە قاتىستى.
سونىمەن بىرگە, قىزىلوردا وبلىسى اكىمدىگى, «شالقيا تسينك لتد» اق جانە «دوبەرسەك» نەمىس كومپانياسى اراسىندا ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى ۇشجاقتى مەموراندۋمعا قول قويىلدى.
«اتالعان جوبا مەملەكەت باسشىسىنىڭ قولداۋىمەن جۇزەگە اسىرىلعانىن اتاپ وتكىم كەلەدى. جوبانى ىسكە اسىرۋ سىر ءوڭىرىنىڭ ەكونوميكاسىن دامىتۋ عانا ەمەس, رەسپۋبليكا ەكونوميكاسىن دامىتۋعا قىزمەت ەتەتىن بولادى. بولاشاقتا مۇندا رەسەيلىك جوعارى وقۋ ورىندارىنداعى تۇلەكتەرىمىز بەن جەرگىلىكتى تۇرعىندار اراسىنان ماماندار جۇمىسقا ورنالاسادى», دەدى وبلىس اكىمى ق. كوشەرباەۆ.
«قارجىلاندىرۋدىڭ بارلىق ماسەلەلەرى شەشىلدى, كەلەسى كەزەكتە - تاۋ-كەن كەلىسىمشارتى جانە جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ. جوبا مەرزىمىندە جانە ءتيىمدى جۇزەگە اسىرىلادى دەپ ۇمىتتەنەمىن, بۇل ءبىزدىڭ ورتاق مىندەتىمىز دەپ سانايمىن», دەپ اتاپ ءوتتى «سامۇرىق-قازىنا ۇاق» اق باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى اليك ايدارباەۆ.
2016 جىلدىڭ مامىر ايىنان باستاپ كەن ورنىندا كەن بايىتۋ كومبيناتىنىڭ قۇرىلىسىنا دايىندىق جۇمىستارى باستالعان بولاتىن. «شالقيا» كەن ورنىندا كەن بايىتۋ كومبيناتىنىڭ قۇرىلىسى جوباسى يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنىڭ ەكىنشى بەسجىلدىعى اياسىندا جۇزەگە اسىرىلۋدا. جوبا قۇنى – 650 ملن. اقش دوللارىن قۇرايدى. كاسىپورىندا قۇرىلىس كەزەڭىندە 1,0 مىڭعا جۋىق, ال ىسكە قوسىلعاننان كەيىن 1500 استام جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلاتىن بولادى.
كاسىپورىن كەندى ۆەرتيكالدى-كونۆەيەرلىك ادىسپەن بايىتۋ جانە ءوندىرۋ بويىنشا يننوۆاتسيالىق ءادىستى قولدانادى.
جوبا ەۋروپالىق قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكىمەن قارجىلاندىرىلادى.
اتاپ ءوتۋ قاجەت, اعىمداعى جىلى 2 قازاندا لوندون قالاسىندا «تاۋ-كەن سامرۇق» اق جانە «دوبەرسەك» نەمىس كومپانياسى اراسىندا «شالقيا» كەن ورنىندا كەن بايىتۋ كومپانياسىنىڭ قۇرىلىسىن جۇرگىزۋ تۋرالى ەرس-كەلىسىمگە قول قويىلدى.
شالقيا – JORC كلاسسيفيكاتسياسى بويىنشا كولەمى الەمدە دالەلدەنگەن جانە ىقتيمال قورلار بويىنشا 5 ورىنداعى جانە مىرىش قورى 6,5 ملن. توننانى قۇرايتىن قورعاسىن-مىرىشتى كەن ورنى بولىپ تابىلادى. سونىمەن قاتار, BrookHunt زەرتتەۋشى كومپانياسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا شالقيا كەن ورنىنداعى مىرىش قورى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى بارلىق مىرىش قورىنىڭ 30% قۇرايدى. اتالعان كەن ورنىن يگەرۋ مىرىش نارىعىندا ءىرى كومپانيالاردىڭ ءبىرى بولۋعا جانە ۇلكەن كولەمدە قورعاسىن وندىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
مۇنان سوڭ «قازگەرمۇناي» بك» جشس-ءنىڭ احۋالدىق ورتالىعى بولدى, وندا دەلەگاتسيا «اقىلدى كەن ورنى» تسيفرلىق تەحنولوگياسىن ەنگىزۋ جۇمىسىمەن تانىستى.
بۇل تەحنولوگيانى ەنگىزۋ ناتيجەسىندە مۇناي ءوندىرۋ كولەمىن 1-2% - عا, جوندەۋ ارالىق كەزەڭىن 700 كۇنگە دەيىن ۇلعايتۋ, وپەراتسيالىق شىعىنداردى 10% - عا تومەندەتۋگە جانە باسقارۋشىلىق شەشىمدەردىڭ تيىمدىلىگىن 20% - عا ارتتىرۋ جوسپارلانۋدا.