مۇعالىمنىڭ جۇمىسىن باعالاماۋ قيىن. ءبىزدىڭ بالالارىمىز بەن ەلىمىزدىڭ بولاشاعى ولاردىڭ كاسىپقويلىعى مەن ادالدىعىنىڭ دەڭگەيىنە بايلانىستى. وبلىس اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ وسىنداي العىسوزبەن تامىز پەداگوگيكالىق كونفەرەنتسياسىن اشتى.
- سىزدەر وزدەرىڭىزگە بولاشاق ءۇشىن جانە قوعام مەن مەملەكەتتىڭ الدىندا جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەلگەن ماماندىقتى تاڭدادىڭىزدار. مىقتى ءبىلىمى بار, يننوۆاتسيالىق جولمەن ويلاۋ قابىلەتى بار پەداگوگتار بولعاندا عانا ەلىمىزدەگى بەيبىتشىلىك پەن گۇلدەنۋ جاعدايلارىن ساقتاۋعا جانە كوبەيتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن جوعارى بىلىكتى ماماندارعا يە بولامىز. سىزدەر باعا جەتپەس جۇمىستى جاسايسىزدار. سىزدەردىڭ وڭاي ەمەس, بىراق قايىرىمدى ەڭبەكتەرىڭىز ءۇشىن شىنايى العىسىمدى قابىل الىڭىزدار, - دەدى وبلىس باسشىسى.
ءداستۇرلى كونفەرەنتسيا «ونەر ورتالىعى» بازاسىندا ءوتتى. ونىڭ اشىلۋى بارىسىندا وبلىستىڭ ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى جەتىستىكتەرىنىڭ كورمەسى ۇسىنىلدى. قوناقتاردىڭ ەرەكشە قىزىعۋشىلىعى دارىندى وقۋشىلاردىڭ جوبالارى مەن جوبالارىمەن بايلانىستى بولدى.
پلەنارلىق ءماجىلىستىڭ جۇمىسىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى دەپارتامەنتى ديرەكتورىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى جانات كۋكامباەۆا, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ باسشىلارى, دەپۋتاتتار, كاسىپوداق توراعالارى; ءبىلىم جانە عىلىم قىزمەتكەرلەرى, ساياسي پارتيالار مەن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى, ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ ارداگەرلەرى قاتىستى. بارلىعى شامامەن 1200 ادام.
وبلىستىق ءبىلىم بەرۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ءلاززات ورازباەۆا وتكەن وقۋ جىلىنداعى ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ جەتىستىكتەرى جانە الداعى كەزەڭگە ارنالعان جوسپارلار تۋرالى بايانداما جاسادى.
ول ءبىلىم بەرۋ سالاسىنا وبلىستىق بيۋدجەتتىڭ 40%, 85 ملرد. تەڭگە جۇمسالاتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇل سالانى قارجىلاندىرۋ ءوز جەمىسىن بەرۋدە. مىسالى, سوڭعى ءۇش جىلدا جاڭا مەكتەپتەردى پايدالانۋعا بەرۋ قارقىنى ەداۋىر ءوستى. ەگەر 10 جىل كولەمىندە الساق 2006 جىلدان 2015 جىلعا دەيىن وبلىس بويىنشا 69 مەكتەپ سالىندى, ال 2016 جىلدىڭ باسىنان باستاپ وسى ۋاقىتقا دەيىن 48 جاڭا مەكتەپ اشىلدى. بۇدان باسقا, قازىرگى ۋاقىتتا وبلىستا 26 مەكتەپ سالىنادى, ونىڭ 15-ءى جىل سوڭىنا دەيىن پايدالانۋعا بەرىلەدى.
- ءبىزدىڭ ماقساتىمىز 2020 جىلعا دەيىن بارلىق اپاتتىق مەكتەپتەر مەن ءۇش اۋىسىمدى وقىتۋدى جويۋ. تۇراقتى ەكونوميكالىق جاعدايدىڭ جانە حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن جاقسارتۋدىڭ ارقاسىندا حالىقتى جىل سايىن 10-12 پايىز دەڭگەيىندە تابيعي وسىممەن قامتاماسىز ەتەمىز, - دەپ اتاپ ءوتتى بەردىبەك ساپارباەۆ.
سونىمەن بىرگە, 2017-2018 جىلدارى 25 مەكتەپ جابىلىپ, 9 قايتا قۇرىلدى. بۇل 110 ملن. تەڭگە بيۋدجەت قاراجاتىن ۇنەمدەۋگە مۇمكىندىك بەردى.
ورتا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ جەلىسىن بەلسەندى تۇردە ارتتىرۋدان بولەك, وقۋشىلاردىڭ وزدەرى دە تابىستارىمەن قۋانتۋدا. سونىمەن قاتار, سوڭعى وقۋ جىلىندا 235 وقۋشى رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق پاندىك وليمپيادالارعا, عىلىمي جارىستارعا قاتىسىپ, ولاردىڭ جارتىسىنان كوبى جەڭىستەرمەن ورالدى. ءۇش جىل قاتارىنان ءبىزدىڭ مەكتەپتەردىڭ وقۋشىلارى پاندىك وليمپيادالاردا رەسپۋبليكانىڭ ءۇش كوشباسشىسىنىڭ قاتارىنا كىرەدى. وبلىستىڭ 44 مەكتەبى ەڭ ۇزدىك دەپ تانىلىپ, ۇبت-2018 ناتيجەسىندە ورتاشا ەسەپپەن 100 بالل جيناعان. سونىمەن قاتار, بيىلعى بىتىرۋشىلەردىڭ 28,3% ءبىلىم گرانتتارىنا يە بولدى.
پروبلەمالىق ماسەلەلەر دە نازاردان تىس قالمادى. ولاردىڭ قاتارىندا كامەلەتكە تولماعاندار اراسىنداعى قۇقىق بۇزۋشىلىق. اعىمداعى جىلدىڭ باسىنان باستاپ مەكتەپ وقۋشىلارىنا قاتىستى 99 قىلمىستىق ءىس قوزعالدى. قالىپتاسقان جاعداي ءتيىمدى الدىن الۋ شارالارىن قابىلداۋدى تالاپ ەتەدى. ونىڭ قاتارىندا اتا-انالاردىڭ بالالارىنىڭ مىنەز-قۇلقى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋ.
- كامەلەتكە تولماعاندار زاڭدى وكىلدەرىنىڭ ەرتىپ ءجۇرۋىنسىز تۇنگى مەزگىلدە كوشەدە, ويىن-ساۋىق ورىندارىندا ۇستالسا ەرتەسىنە اتا-انالارىنىڭ ەسىمدەرى مەن جۇمىس ورىندارى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا جاريالانۋعا تيىستىگى جەرگىلىكتى پوليتسيا قىزمەتىنە تاپسىرىلدى. اتا-انالار جاۋاپكەرشىلىكتىڭ دەڭگەيىن ارتتىرۋعا, بالانىڭ قاي جەردە جانە قالاي جۇمىس ىستەيتىنىن باقىلاۋعا مىندەتتى. ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىندە قۇرىلعان قامقورشىلىق كوميتەتتەرى بۇل ماسەلەنى شەشۋگە جانە اتا-انالار مەن مەكتەپ اراسىنداعى بايلانىستى ورناتۋعا كوبىرەك كوڭىل ءبولۋ كەرەك. بۇل ماسەلەدە ءبىز بىرلەسكەن كۇش-جىگەر ارقىلى ءتارتىپتى قالپىنا كەلتىرە الامىز, - دەدى ساپارباەۆ.
وبلىس اكىمىنىڭ بۇل باستاماسىنا پەداگوگيكالىق قوعامداستىق قول شاپالاقتاپ قولدادى.
مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بويىنشا بۇگىنگى تاڭدا وبلىستاعى بالاباقشالارمەن قامتۋ 96% قۇرايدى, بۇل رەسپۋبليكالىق كورسەتكىشتەن 3% جوعارى. وبلىستىڭ بارلىق اۋداندارى تولىعىمەن بالاباقشالارمەن قامتاماسىز ەتىلگەن, تەك وبلىس ورتالىعىندا - اقتوبەدە ورىن جەتىسپەيدى. بىراق بۇل ماسەلە ءمجا تەتىكتەرىن پايدالانۋ ارقىلى بەلسەندى تۇردە شەشىلۋدە.
تسيفرلاندىرۋ باعىتىنداعى جاڭاشىلدىقتار ورتا ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا دا بار - الداعى وقۋ جىلىندا بالالار ءۇشىنشى سىنىپتان باستاپ ينفورماتيكانى وقي باستايدى. وسى ماقساتتا 1700 جاڭا كومپيۋتەر جانە 520 مۋلتيمەديالىق اپپاراتتىق كەشەندەر ساتىپ الىندى. سونىمەن قاتار, قىركۇيەك ايىندا تاعى 5000 كومپيۋتەر قىزمەت كورسەتۋ ادىسىمەن ساتىپ الىنادى. «باقىتتى بالا» جوباسىنىڭ اياسىندا 20 ۋلترا-قىسقا قاشىقتىقتى پروەكتورلار, 3D پرينتەرلەر مەن روبوتتى جيناقتار ساتىپ الىندى. بارلىق مەكتەپتەر كەڭ جولاقتى ينتەرنەتپەن جابدىقتالعان, «كۇندەلىك» اقپاراتتىق جۇيەسى ءۇشىن, مازمۇن BilimLand.kz قوسىلعان.
وبلىس باسشىسى مەكتەپتەردەگى بارلىق ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازانىڭ, جاڭا تەحنيكانىڭ جۇمىس ىستەۋى كەرەك ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
- بارلىعى جۇمىس ىستەۋى كەرەك. تەك قانا تەكسەرۋشىلەر ءۇشىن كومپيۋتەر سىنىپتارىن اشۋعا بولمايدى. مەن مۇنداي تاجىريبە بار ەكەنىن بىلەمىن. مەن, ءاردايىم, ەڭ باستىسى بالالاردى الداۋ قاجەت ەمەس دەپ ايتامىن. ولار ءبارىن كورىپ, تۇسىنەدى. ەگەر بالا مەكتەپتەن, بالاباقشادان وتىرىكپەن وسەتىن بولسا, ءبىز ودان جاقسى نارسە الا المايمىز. سونىمەن قاتار, اكت زالى, سپورتتىق زالدارى دا بەلسەندى تۇردە پايدالانىلۋى ءتيىس. ءبىزدىڭ مىندەتىمىز - بالالارىمىز جان جاقتى, شىعارماشىلىقتا, عىلىمدا, سپورتتا ءوزىنىڭ كۇشىن سىناپ, بەلسەندى بولۋى ءۇشىن قولدا بار بارلىق رەسۋرستاردى قامتاماسىز ەتۋ, - دەدى وبلىس اكىمى.
سونىمەن قاتار, ول ارنايى ءبىلىم بەرۋ قاجەتتىلىكتەرى بار بالالاردى تاربيەلەۋ جانە وقىتۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋدى جالعاستىرۋدى تاپسىردى.
اتاپ وتەيىك, اقتوبەدە «باقىتتى بالا» جوباسىنىڭ اياسىندا دتسپ, اۋتيزم, داۋن سيندرومى, سويلەۋ قابىلەتى ناشار جانە پسيحيكالىق دامۋى تەجەلگەن بالالارعا ارنالعان 16 توپتان تۇراتىن تۇزەۋ بالاباقشاسى اشىلدى. اقتوبەدە جانە وبلىستىڭ بارلىق 12 اۋدانىندا پسيحولوگيالىق-پەداگوگيكالىق تۇزەتۋ كابينەتتەرىنىڭ جەلىسى جۇمىس ىستەيدى. ەلىمىزدە العاش رەت وسى جازدا «كۇنشۋاق» جىل بويعى بالالارعا ارنالعان ينكليۋزيۆتى ساۋىقتىرۋ لاگەرى اشىلدى.
ورتا ارنايى ءبىلىم بەرۋ تۋرالى ايتا وتىرىپ, وبلىس اكىمى كوللەدج تۇلەكتەرىن جۇمىسپەن قامتۋ جانە ورتا ارناۋلى كوللەدجدەردىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن ارتىرۋ جونىندەگى شارالاردى كۇشەيتۋدى تاپسىردى.
قوسا كەتەيىك, مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا وبلىستا «تجكب بارلىعى ءۇشىن تەگىن» اياسىندا مەملەكەتتىك تاپسىرىس بويىنشا وقيتىن ستۋدەنتتەر ۇلەسى 66% -عا دەيىن ءوستى. كوللەدجدەردىڭ 27 502 ستۋدەنتتەرىنىڭ 14 149 ستۋدەنتى مەملەكەتتىك تاپسىرىس نەگىزىندە وقيدى. اعىمداعى جىلى 5 066 ورىنعا ارنالعان مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ تاپسىرىسى ەڭبەك نارىعىنىڭ قاجەتتىلىكتەرىنە نەگىزدەلگەن.
كونفەرەنتسيا «سەرپىن» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى بويىنشا وقۋ ورىندارىن بىتىرگەن جاس وقىتۋشىلاردى قاتارعا قابىلداۋمەن سونداي-اق, وبلىستىڭ 144 مۇعالىمىن كاسىبي ەڭبەگى ءۇشىن ماراپاتتاۋمەن اياقتالدى. اتاپ ايتقاندا, 17 مۇعالىم وبلىس اكىمىنىڭ 100 مىڭ تەڭگە كولەمىندە گرانتتارىنا يە بولدى. ءۇش ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا گرانتتار بەرىلدى. مىسالى, 11 ملن تەڭگە گرانت №21 مەكتەپ-گيمنازياسىنا (اقتوبە), 7 ملن تەڭگە گرانت م.قۇسايىنوۆ اتىنداعى دارىندى بالالارعا ارنالعان مامانداندىرىلعان مەكتەپ-ينتەرناتىنا بەرىلدى (اقتوبە ق.), 3 ملن تەڭگەنىڭ گرانت يەگەرى حرومتاۋ قالاسىنىڭ №6 گيمنازياسى اتاندى.