الماتى قالاسىنداعى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىندا ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى ەرلان ساعاديەۆ ماۋسىم ايىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ وكىمىمەن قازاقستانداعى بالا قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىل قىزمەتىنە تاعايىندالعان ساۋلە ايتپاەۆانى بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋمەن اينالىسىپ جۇرگەن ۇەۇ وكىلدەرىمەن تانىستىردى.
باسقوسۋدىڭ ماقساتى – ازاماتتىق سەكتورلارمەن ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ جاڭا تەتىكتەرىن قاراستىرۋ مەن بالالاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن الەۋمەتتىك جانە قۇقىقتىق كەپىلدىكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءتيىمدى شارالاردى قابىلداۋ.
ازاماتتىق سەكتور ءوز كەزەگىندە بالالاردىڭ قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىن قورعاۋدى جۇزەگە اسىراتىن ماسەلەلەردە قوعامدىق باقىلاۋشىنىڭ مىندەتىن اتقاراتىنى ايان. سوندىقتان كەزدەسۋگە كەلگەن قوعام بەلسەندىلەرى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسە وتىرىپ, رەسپۋبليكادا بالالىقتى قورعاۋدىڭ ءتيىمدى جۇيەسىن قالىپتاستىرۋ ماسەلەلەرىندە بىرلەسكەن قىزمەت نىساندارى مەن ديالوگ قۇرۋعا ۇمتىلاتىنى بەلگىلى.
ونىڭ ۇستىنە سوڭعى جىلدارى بالا ومبۋدسمەنىنە ارتىلعان جاۋاپكەرشىلىك بۇرىنعىدان دا كۇشەيدى. قازىرگى تاڭدا بالاعا قاتىستى قىلمىستاردىڭ ءورشۋى ومبۋدسمەن قىزمەتىنىڭ وزەكتى بولا تۇسەتىنىن كورسەتۋدە. بالانى دارەتحاناعا لاقتىرۋ, زورلاۋ, ءولتىرۋ, ساتۋ, ەڭبەگىن قاناۋ, ەرتە جۇكتىلىك, سۋيتسيد سىندى ماسەلەلەر لەگى قوعامنىڭ الاڭداۋشىلىعىن تۋدىرىپ وتىر.
بالا قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىل بۇل ورەسكەل جايتتاردىڭ ءبىرىن دە اينالىپ وتپەيدى. بىراق ومبۋدسمەنگە جينالعاندار تاراپىنان كوبىنەسە ەلەكتروندىق كۇندەلىكتەرگە قاتىستى ساۋالدار قويىلدى. قوعامدىق ۇيىمداردىڭ ويىنشا, ەلەكتروندىق كۇندەلىكتى ەندىرۋ سالدارىنان اتا-انالار مەكتەپكە بارۋدى قويعان. الايدا بۇل ماسەلەگە قاتىستى ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى ەرلان ساعاديەۆ ءوز ءۋاجىن ايتىپ, كەرىسىنشە سوڭعى جىلدارى اتا-انالار جينالىسىنا قاتىساتىندار سانى 1,5 ەسە ءوستى دەگەن دەرەكتى العا تارتتى.
كەزدەسۋدە «مەيىرىمدىلىك» ەرىكتى قوعامى» قوعامدىق قورىنىڭ جەتەكشىسى ارۋجان ساين ايماقتارداعى ماسەلەلەردى العا تارتتى. ونىڭ ويىنشا, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار تۇرعىنداردىڭ ماسەلەلەرىنە ءجۇردىم-باردىم قارايدى. سول سياقتى ارۋجان ساين ومبۋدسمەننىڭ ءوز شتاتى بولۋى كەرەك دەيدى. ء«بىر عانا ومبۋدسمەن بارلىق جاعدايدى يگەرە المايدى. ينستيتۋت تا وزگەردى جانە زاڭداردى دا قايتا قاراۋ قاجەت. قوعامدىق ۇيىمدارعا دا يەك ارتۋعا بولادى», دەيدى ا.ساين.
ءوز كەزەگىندە ساۋلە ايتپاەۆا توقسانىنا ءبىر رەت جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردى قاتىستىرا وتىرىپ, بەينەكونفەرەنتسيالار ۇيىمداستىرۋ قاجەتتىگىن اتادى.
– قازىرگى تاڭدا ازاماتتار بىردەن ورتالىق اتقارۋشى ورگاندارعا نەمەسە بالا قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىلگە جۇگىنەدى. سوندىقتان بالا قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىل ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى الاڭىندا, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىندە ۇەۇ-لارمەن بىرگە جەرگىلىكتى اتقارۋشى مەكەمەلەرمەن قوسىلىپ بەينەكونفەرەنتسيا-بايلانىس ارقىلى ازاماتتاردى قابىلدايدى. وسىعان قاراپ, ءبىز قالاي جۇمىس ىستەيتىنىمىزدى انىقتايمىز. ادامدار قولىمىزداعى قازىرگى بارلىق مۇمكىندىكتەرمەن ولارعا قامقورلىق جاسايتىنىمىزدى سەزىنۋى قاجەت. كۇزگە قاراي العاشقى قابىلداۋدى جۇرگىزەمىز دەپ ويلايمىن, دەدى ومبۋدسمەن.
كەزدەسۋ قورىتىندىسى بويىنشا, الەۋمەتتىك جەتىمدىككە جانە كامەلەتكە تولماعاندارعا قاتىستى زورلىق-زومبىلىقتىڭ الدىن الۋ ماسەلەلەرىنىڭ ناقتى قادامدارى, ومىرلىك قيىن جاعدايعا تاپ بولعان بالالارعا كومەك كورسەتۋ جانە جەدەل ارەكەت ەتۋ جولدارى ازىرلەنەتىن بولادى.
ايناش ەسالي, «ەگەمەن قازاقستان»
الماتى