سوڭعى كەزدە مەنينگوكوكك جۇقپاسى بويىنشا ورىن العان احۋالعا بايلانىستى دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ەلجان ءبىرتانوۆ الماتى قالاسىنا كەلىپ, ارنايى ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزدى. ءمينيستردىڭ وڭتۇستىك مەگاپوليستەگى بۇل ساپارىنا قازاقستان ءباسپاسوز كلۋبىنىڭ ۇسىنىسى تۇرتكى بولعانىن اتاپ وتكەن ءجون. ويتكەنى قازىر الماتىلىقتار مەنينگيتكە قاتىستى الاڭداۋلى جاعدايدا, الىپ-قاشتى قاۋەسەتتەرمەن قاتار, سمارتفوندار ارقىلى تاراعان ءتۇرلى تەرىس اقپاراتتار تۇرعىنداردى ۇرەيدە ۇستاپ وتىر.
باق وكىلدەرى ادەتتەگىدەن كوپ جينالدى جانە وسى سالانىڭ سان قاتپارلى ماسەلەلەرىنە وراي بىرتانوۆقا قويىلعان ساۋالدار لەگى دە كوپ بولدى. بۇل جيىنعا الماتى قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى مۇرات دارىباەۆ پەن الماتى وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى جاقسىلىق ومار دا قاتىسىپ, قوسىمشا مالىمەتتەر بەرىپ وتىردى.
دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى باستاعان دەلەگاتسيا الدىمەن الماتى مەن الماتى وبلىسىنداعى جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىن ارالاپ شىقتى. بۇعان نەگىز دە جوق ەمەس. الماتى وبلىسى قاسكەلەڭ قالاسىنداعى جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنىڭ مۇشكىل جاعدايى تۋرالى ناۋقاستار الەۋمەتتىك جەلىدە جاريالاعان بولاتىن.
مينيستر قاسكەلەڭ اۋرۋحاناسىنداعى جاعدايدىڭ اقيقاتىندا كوڭىل كونشىتپەيتىنىن كوزىمەن كورىپ, «قاسكەلەڭ قالاسىنداعى اۋرۋحانانىڭ جاعدايى ناشار. مەن قازىر قۇزىرلى ورگاندارعا قاسكەلەڭ جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىن جاۋىپ, قاسكەلەڭ ورتالىق اۋرۋحاناسىنا قوسۋ تۋرالى ارنايى تاپسىرا بەردىم. ورتالىق اۋرۋحانادا ارنايى قوسىمشا عيمارات بار. عيمارات جاڭا. وتە اۋىر ناۋقاستار الماتىعا نەمەسە تالدىقورعانعا تاسىمالداناتىن بولادى», دەدى.
سوڭعى تاۋلىكتە اۋرۋدى جۇقتىرعان تاعى ءبىر ناۋقاس تىركەلگەن. اۋرۋ اسقىنىپ تۇرعان الماتى سوڭعى ءۇش كۇندە تىنىش. جاڭا ناۋقاس تىركەلگەن جوق». مينيستر مەنينگيتكە شالدىققاندارمەن بايلانىستا بولعانداردىڭ سانى ءتورت مىڭعا جەتكەنىن جانە ولاردى انىقتاۋدا از جۇمىس اتقارىلماعانىن اتادى.
– ولارمەن دارىگەرلەر تىكەلەي جۇمىس ىستەپ جاتىر. مەديتسينالىق كومەككە كەلەر بولساق, وبلىستاعى تۇرعىندارعا كورسەتىلەتىن كومەكتىڭ تومەن ەكەنى تۋرالى ارىزدار كەلىپ ءتۇستى. مينيسترلىك ەنگىزگەن ەرەجەلەردىڭ بۇزىلۋ جاعدايلارى دا ورىن العان. ەرەجەگە سايكەس, ناۋقاستى ءبىر اۋرۋحانادان ەكىنشى اۋرۋحاناعا جىبەرۋگە رۇقسات جوق. تالعاردان قاسكەلەڭگە جىبەرىلگەن ناۋقاس قايتىس بولعان. سوعان بايلانىستى تەكسەرۋلەر جۇرگىزىلدى, – دەدى ە.ءبىرتانوۆ.
وسىلايشا مينيستر دەرتكە شالدىققاندارعا العاشقى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدە كەمشىلىكتەردىڭ كەتكەنىن جاسىرعان جوق.
سونداي-اق الماتى مەن وبلىستاعى اۋرۋحانالاردىڭ بىرقاتارىندا ينفەكتسيالىق ءبولىمنىڭ جوق ەكەنىن ءبىلىپ وتىر. سوندىقتان دا ناۋقاستار امالسىز قاسكەلەڭدەگى جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنا جەتكىزىلىپ وتىرعان.
– تالعار اۋرۋحاناسىندا ينفەكتسيالىق ءبولىم اشىلدى. ەسىك قالاسىندا بۇرىننان بار ەكەن. قاسكەلەڭدە بولىپ قايتتىق. بۇل جەردە ينفەكتسيالىق اۋرۋحانا بار. بىراق, ازدىق ەتەدى. سوندىقتان جانىندا ورنالاسقان ورتالىق اۋرۋحانادا دا ينفەكتسيالىق ءبولىم اشىلسىن دەگەن تاپسىرما بەرىلدى. الماتى وبلىسى اكىمدىگىنىڭ شەشىمىمەن بارلىق اۋداندىق اۋرۋحانالاردا قوسىمشا توسەكتەر قويىلدى, – دەدى ە.ءبىرتانوۆ.
سوڭعى مالىمەتتەرگە سايكەس, بۇگىنگى تاڭدا رەسپۋبليكا بويىنشا 59 ادام مەنينگوكوكك جۇقپاسىن جۇقتىرعان. رەسپۋبليكا بويىنشا مەنينگوكوكك جۇقپاسىنان 13 ادام كوز جۇمعان. الماتىدا 5 ادام كوز جۇمدى. ولاردىڭ 2-ەۋى – 5 جاسقا دەيىنگى بالالار. ەكى بالانىڭ اناسى اۋرۋدىڭ العاشقى بەلگىلەرى باستالعاندا جەكەمەنشىك ەمحاناداعى وزدەرىنىڭ جەكە دارىگەرلەرىنەن كەڭەس العانى بەلگىلى بولدى.
– الدىمەن ناقتى ايتىپ كەتەيىن, قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە مەنينگيت ەپيدەمياسى جوق. ىندەت باستالدى, ەندى كەش دەگەن قاۋەسەت قاتە. بۇل ءۇشىن اپتاسىنا ەلدە 1800 ادامدا وسى دياگنوز دايەكتەلۋى ءتيىس. سول كەزدە عانا بۇكىل ەلدە جاپپاي مەنينگيتكە قارسى ەگۋدى باستاۋعا بولادى. ال ۆاكتسينانى الدىن الا ەككىزۋ كەرەك. ەگەر بۇگىن سالعىزساڭىز, ونىڭ يممۋنيتەتكە اسەر ەتۋىنە كەمى 2-3 اپتا قاجەت بولادى. قازىرگى جاعدايدا ا ۆاكتسيناسى عانا اسەر ەتەدى, – دەدى مينيستر.
ۆەدومستۆو باسشىسى مەنينگوكوكك ينفەكتسياسىنا قارسى ەكپە الۋ ەشقانداي دا ماسەلەنى شەشپەيتىنىن, ويتكەنى مۇنىڭ جاقىندارىمىزدى ا جانە س مەنينگوكوككتان ساقتاعانىمەن, ۆ توبىنداعى مەنينگوكوككتان ساقتاي المايتىنىن اتادى. ويتكەنى, ەلدىڭ بىردە-ءبىر تۇرعىنى مەنينگوكوككتىڭ بارلىق نۇسقاسىنان ساقتايتىن ەكپەنى تابا المايدى.
– مەنينگيت – كۇندەلىكتى جانە جىل سايىن بولىپ تۇراتىن اۋرۋ. بۇگىن دە بار, ەرتەڭ دە بولادى, ياعني جىل سايىن قايتالاناتىن جاعداي. الدىڭعى جانە بىلتىرعى جىلدارمەن سالىستىرعاندا, بيىلعى كورسەتكىش تومەن. ەڭ باستىسى – حالىقتى دۇرىس اقپاراتتاندىرۋ. ءبىز جەرگىلىكتى ەمحانالارعا قاجەتتى اقپاراتتار تاراتۋعا تاپسىرما بەرگەنبىز. مۇنداي جاعدايدا قاجەتتى اقپاراتتى الۋ ءۇشىن الدىمەن ءار ادام ءوزىنىڭ جەكە دارىگەرىنە جۇگىنۋ كەرەك. بۇل دۇنيەجۇزىلىك تاجىريبە, – دەدى ول.
وسى ماسەلەگە وراي الماتى وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ج.ومار حالىققا ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى بەلسەندى جۇرگىزىلىپ جاتقانىن اتادى. ءبىر جاعىنان وبلىس حالقىنىڭ باسىم كوپشىلىگى اۋىلدىق جەرلەردە تۇرادى. سوندىقتان ءاربىر اۋداندىق, اۋىلدىق اكىمدىكتەردە شتاب قۇرىلىپ, قىزۋ جۇمىس ءجۇرىپ جاتىر دەدى ول.
سونداي-اق مينيستر مەنينگوكوكك ينفەكتسياسىنا قارسى ۆاكتسينا باعاسىن ارزانداتۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلەتىنىن مالىمدەدى. ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا سوڭعى جاعدايلارعا بايلانىستى انتيبيوتيكتەر بىردەن قىمباتتاپ, بەتپەردەلەر قات بولىپ شىعا كەلگەنىنە قاتىستى ماسەلە كوتەرىلدى.
«انتيبيوتيكتەر دە, بەتپەردەلەر دە مەملەكەت تاراپىنان بەرىلەتىن تەگىن مەديتسينالىق قىزمەتكە كىرمەيدى. سوندىقتان مينيسترلىك ونىڭ باعاسىن رەتتەۋگە قۇقىلى ەمەس. راسىندا ەپيدەميولوگيالىق ماۋسىمدا دارىلەر 2-3 ەسە قىمباتتاپ شىعا كەلەدى. قازىرگى زاڭنامالار بويىنشا مينيسترلىك مەملەكەت تاراپىنان بەرىلىپ جاتقان دارىلەردىڭ باعاسىن عانا رەتتەي الادى. بۇل زاتتار جەكەمەنشىك ءدارىحانالاردا ساتىلادى. سوندىقتان ونىڭ باعاسىن رەتتەۋگە ءبىزدىڭ قۇقىمىز جوق. بىراق ەلباسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا, ارنايى زاڭ جوباسىن ازىرلەدىك. قازىر پارلامەنتتە قارالۋدا. كەلەر جىلدىڭ اياعىنا دەيىن زاڭ جوباسى دايىن بولادى. دارىلىك زاتتاردىڭ باعاسىن وزگەرتۋ ءۇشىن مىندەتتى تۇردە جىلىنا 2 رەت ارنايى پروتسەدۋرا جاسالۋى كەرەك», دەدى مينيستر.
ە.ءبىرتانوۆ بۇل ماسەلەگە جەرگىلىكتى اكىمدىكتەردىڭ دە ارالاسقانى دۇرىس دەي كەلە: «جەرگىلىكتى اتقارۋ ورگاندارى, اكىمدىكتەر جەكە كاسىپكەرلەرمەن جۇمىس ىستەپ, ولاردىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگىن كوتەرۋگە بارىن سالۋى ءتيىس», دەدى.
ايناش ەسالي,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى