بۇگىندە وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى 3 ميلليونعا جۋىق تۇرعىننىڭ 17 پايىزىن وزبەك ەتنوسىنىڭ وكىلدەرى قۇرايدى. ناقتىراق ايتساق, وبلىستا 491 مىڭ وزبەك ءومىر سۇرۋدە. وڭىردەگى 15 مەكتەپتە ءبىلىم وزبەك تىلىندە بەرىلەدى, ال ارالاس ءتىلدى 50 مەكتەپتە وزبەك سىنىپتارى بار. سونىمەن قاتار رەسپۋبليكامىزداعى جالعىز وزبەك دراما تەاترى دا وڭتۇستىكتە ورنالاسقان.
وبلىس اۋماعىندا 4 گازەت وزبەك تىلىندە جارىق كورسە, 3 تەلەارنا قازاق-ورىس-وزبەك تىلدەرىندە حابار تاراتادى. قازاقستان وزبەكتەرى ەتنومادەني بىرلەستىكتەرىنىڭ «دوستىق» قاۋىمداستىعى مەن وبلىستىق وزبەك ەتنومادەني بىرلەستىگى جانە ونىڭ اۋداندىق, قالالىق 13 فيليالى جۇمىس ىستەيدى. وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنان شىمكەنتكە كەلگەن ءبىر توپ زيالى قاۋىم وكىلدەرىمەن وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى جانسەيىت تۇيمەباەۆتىڭ كەزدەسۋىندە وسىنداي دەرەكتەر كەلتىرىلدى. قازاقستاندا 2018 جىل وزبەكستان جىلى دەپ جاريالانۋىنا بايلانىستى ۇيىمداستىرىلاتىن ءىس-شارالار اياسىندا وتكەن كەزدەسۋ بارىسىندا ەكى ەل اراسىنداعى ستراتەگيالىق ارىپتەستىك, ىسكەرلىك قارىم قارىم-قاتىناس, مادەني ىقپالداستىق ورناتۋ جايى ايتىلدى.
«وزدەرىڭىزگە بەلگىلى بيىلعى 15 ناۋرىزدا استانا قالاسىندا وزبەكستاننىڭ قازاقستانداعى جىلى جاريالانىپ, سالتاناتتى جاعدايدا اشىلدى. سوڭعى 1,5 جىلدىڭ ىشىندە قازاقستان مەن وزبەكستان اراسىندا دوستىق بايلانىستار بەكىپ, جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىلىپ كەلەدى. بۇگىننىڭ وزىندە تەمىر جول تاسىمالى 44 پايىزعا ارتىپ, تاۋار اينالىمى 2 ميلليارد دوللارعا جەتتى», دەدى جانسەيىت قانسەيىت ۇلى. سوڭعى جىلدارى قوس مەملەكەتتىڭ باسشىلارى بىرنەشە مادەني ىقپالداستىق ىسكەرلىك قارىم- قاتىناسىن جالعاستىرۋ جانە ساياسي-ەكونوميكالىق ارىپتەستىكتى نىعايتۋ ماقساتىندا ماڭىزدى كەزدەسۋلەر وتكىزىپ, ورتاق ساياسي شەشىمدەر قابىلداعان بولاتىن.
سونىڭ ناتيجەسىندە وزبەكستان مەن قازاقستاننىڭ بەلگىلى كاسىپكەرلەرى قاتىسقان حالىقارالىق بيزنەس فورۋم وتكىزىلىپ, جالپى قۇنى 1,2 ملرد اقش دوللارىنا تەڭ بولعان 75 كەلىسىمشارتقا قول قويىلدى. ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ وتكەن جىلى وزبەكستانعا جاساعان جۇمىس ساپارى اياسىندا قازاق-وزبەك بيزنەس فورۋمى ۇيىمداستىرىلىپ, وعان ەكى ەلدىڭ 300-دەن استام كاسىپكەرلەرى قاتىستى. ال وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى ساۋدا-ەكونوميكالىق جانە مادەني-گۋمانيتارلىق سالالارداعى ىقپالداستىقتى ارتتىرۋ باعىتىندا تاشكەنت, سىرداريا, جىزاق وبلىستارى باسشىلارىمەن مەموراندۋمعا قول قويدى. كورشى ەلمەن اراداعى ىسكەرلىكتى نىعايتۋعا باعىتتالعان ءىس-شارالار بيىل دا جالعاسىن تابۋدا.
وسىنداي يگى ىستەر ناتيجەسىندە بۇگىندە ەكىجاقتى تاۋار اينالىمى 20,3 پايىزدى قۇراپ, وتكەن جىلى ساۋدا بايلانىسى 11,7 پايىزعا ارتىپ, 622,6 ملن اقش دوللارىنا جەتىپ وتىر.
كەزدەسۋ بارىسىندا ءسوز العان وزبەكستان رەسپۋبليكاسى جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى مۇحاممەد ءالي باۋىرلاس ەكى ەل اراسىنداعى دانەكەرلىكتى نىعايتۋ باعىتىندا اتقارىلىپ جاتقان كەشەندى ءىس-شارالاردىڭ ودان ءارى جاندانا تۇسەتىنىنە سەنىم ءبىلدىردى. قوناقجاي وڭتۇستىك جۇرتىنا, وبلىس باسشىلىعىنا العىسىن جەتكىزدى. «ەكى باۋىرلاس ەل اراسىندا رۋحاني ۇقساستىق بار. ورتاق ءداستۇر مەن ۇقساس ادەت-عۇرىپ, بىرىڭعاي تاريح ىنتىماعىمىزدى جاراستىرا تۇسەدى. وزبەكستان پرەزيدەنتى شاۆكات ميرزيوەۆ قازاق اقىنى اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ شىعارماشىلىق مۇراسىن ناسيحاتتاۋ تۋرالى قاۋلىعا قول قويعانى ءمالىم. ۇلى اقىن جانە ويشىل اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ەسىمى مەن مول شىعارماشىلىق مۇراسى قازاق حالقىنىڭ عانا ەمەس, بارشا تۇركى حالىقتارىنىڭ, ونىڭ ىشىندە وزبەك حالقىنىڭ رۋحاني دامۋ تاريحىندا وشپەس ءىز قالدىردى.
بۇگىندە اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ شىعارماشىلىق مۇراسىن كەڭىنەن زەرتتەۋ مەن ناسيحاتتاۋ بويىنشا اۋقىمدى جۇمىستار قولعا الىنۋدا. مەن ءوزىم بىرنەشە ولەڭىن وزبەك تىلىنە اۋداردىم. مۇحتار اۋەزوۆ, ءسابيت مۇقانوۆتىڭ شىعارمالارىن بالا كەزىمىزدە وقىپ وستىك. اقىن-جازۋشىلار اراسىنداعى بايلانىس ۇزىلگەن ەمەس, ەندى جاندانا تۇسەتىنىنە سەنىمىمىز مول», دەدى مۇحاممەد ءالي. سونداي-اق كورشى ەلدەن كەلگەن قوناقتار بۇگىندە ابايدىڭ شىعارمالارىن وزبەك تىلىنە, ال ءا.ناۋايدىڭ ەڭبەكتەرىن قازاق تىلىنە اۋدارىپ, مەكتەپتەرگە تاراتۋ كوزدەلىپ وتىرعانىن جەتكىزدى. ال وزبەك ەلىندەگى جاستار ورتالىعى قازاق اقىن-جازۋشىلارى شىعارمالارىنىڭ ەلەكتروندى نۇسقاسىن جاساۋدا ەكەن.
كەزدەسۋدى قورىتقان وبلىس اكىمى ەكى ەل باسشىلارىنىڭ ارقاسىندا قازىرگى كەزدەگى قارىم-قاتىناس ودان ءارى جاقسارا تۇسكەنىن ايتا كەلە, شىمكەنتتە ءا.ناۋاي ساياباعى اشىلاتىنىن ءمالىم ەتتى. الىشەر ناۋاي مەن اباي قۇنانباەۆ ادىلەت پەن ادامگەرشىلىكتى, پاك سەزىم مەن تازا ماحابباتتى, ادالدىقتى, ازاماتتىقتى ءوز شىعارمالارىنا ارقاۋ ەتكەنى بەلگىلى. جاۋىزدىققا, زورلىق-زومبىلىققا قارسى بولدى, دوستىق پەن ىنتىماققا شاقىردى, سونداي-اق جاستاردى بىلىمگە ۇندەدى. سوندىقتان دا, ناۋاي مەن اباي قوس ەلدە قانداي دا جوعارى قۇرمەتكە لايىقتى تۇلعا. قۇرامىنا وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زيالى قاۋىم وكىلدەرى, عالىمدار مەن جازۋشىلار ەنگەن دەلەگاتسيا وبلىس اۋماعىنداعى تاريحي ورىنداردى ارالاپ, تۇركىستاندا ءامىر تەمىردىڭ 682 جىلدىعىنا ارنالعان عىلىمي تاجىريبەلىك كونفەرەنتسياعا قاتىستى.
عالىمجان ەلشىباي, «ەگەمەن قازاقستان»
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى