قايىرىمدى فۋتبولشى ديدە دروگبا

«ارمان ەتكەن الا دوبىڭمەن اينالىس!»

دروگبا تۋعاندا ەلىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايى اۋىر-تىن. جۇرت جوقشىلىقتىڭ قامىتىن كي­گەن. ادامداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ورتاشا جاسى بار-جوعى – 46. ءبىلىم بەرۋ ءىسى جولعا دۇرىس قويىل­ماعان. بالالار ءولىمى ولشەۋسىز ەتەك العان. ءاربىر مىڭ ءسابيدىڭ 10 پايىزى جاستاي شەتىنەيدى. ەكىنىڭ ءبىرى ەۋروپاعا بوسقىسى كەلەدى. قىسقاسى, دروگبا وسىنداي ورتادا ءوستى. بىراق ونىڭ اكە-شەشەسىنىڭ ەكەۋى دە بانك­تە جۇمىس ىستەيتىن. وزدەرى جەتى اعايىندى. سونىڭ وزىندە تاپقان-تايانعاندارى وتباسىنا ازەر جەتەتىن. ءبىر كۇنى اتا-اناسى ۇلكەن ۇلى ديدەگە, «سەن قاراعىم, فرانتسياعا بار, ول جاقتا ءوزىڭ بىلەتىن ميشەل اعاڭ تۇرادى. شاماڭ جەتسە, ارمان ەتكەن الا دوبىڭمەن اينالىس!» دەپ باتاسىن بەرەدى.

اتا-اناسىنىڭ رۇقساتىن العان بالا ەۋروپاعا بەتتەيدى. ميشەل اعاسىنا كەلەدى. اعاسىنىڭ جولىن قۋعا بەكىنگەن بالا اۋەلى جاسوسپىرىمدەردىڭ «لەۆالۋا» كومانداسىندا ءبىر جىل وينايدى. الا دوپ­تى اياعىندا ويناتقان جىگىت ەكىنشى ليگادا ونەر كورسەتىپ جۇرگەن «لە-مان» كومانداسىنا اۋىسادى. كەشىكپەي جوعارى ليگانىڭ جيەگىنە جەتە قابىل «گەنگامعا» بارىپ, كەلىسىمشارتتىڭ ۋاقىتى اياقتالعانعا دەيىن وتكىزگەن 45 ويىندا 20 دوپ سوعىپ, وسىلاي ۇلكەن فۋتبولداعى داڭعىلى باستالادى. كۇن سايىن قۇلپىرىپ كەلە جاتقان قارا جىگىتتى انگليانىڭ «چەلسيى» دەرەۋ 24 ملن فۋنت قارجىعا ساتىپ الادى. بۇل باعا سول تۇستا رەكوردتىق كورسەتكىش ەدى.

«ۋا, رۋحى بيىك, كوت-د-يۆۋار حالقى...»

دروگبا ءوز ەلىنىڭ پاتريوتى, بەيبىتشىلىك ءۇشىن كۇرەسكەر, تۋعان ەلىنىڭ تىنىشتىعى ءۇشىن قولىنان كەلگەننىڭ ءبارىن جاساپ جۇرگەن ۇلكەن قايراتكەر. ايتالىق, 2000 جىلدارى كوت-د-يۆۋاردا ازاماتتىق سوعىس باستالدى. ءتىپتى 2002-2007 جىلدارى حالىق قانتوگىستەن كوز اشپادى. ءدال وسىنداي ەلىشىلىك قىرعىن ءورشىپ تۇرعان كەزدە ياعني, 2006 جىلى گەرمانيادا فۋتبولدان الەم چەمپيوناتى ءوتتى. بۇل ءدۇبىرلى دوداعا كوت-د-يۆۋار دا قاتىستى.

دروگبا قايتتى؟ الەمدىك دودانىڭ الاڭىنا شىعار الدىندا ول بارلىق كوماندالاستارىن شاقىرىپ الدى, اقىلداستى. ەل-جۇرتقا بەيبىتشىلىك اسا قاجەت ەكەنىن ءتۇسىندىردى. ويتكەنى كوماندا ساپىندا سوعىسىپ جاتقان ەكى تاراپتىڭ دا جىگىتتەرى بار ەدى. سودان ءبارى بىردەي ءبىر-ءبىرىن قۇشاقتاعان كۇيى جاسىل الاڭدا قازداي تىزەرلەپ تۇردى. ءسويتتى-داعى, دۇنيە جۇزىنە رەپورتاج جۇرگىزىپ جاتقان الىپ كامەراعا قاراپ: «ۋا, رۋحى بيىك, كوت-د-يۆۋار حالقى, ءبىز, ەلىمىزدىڭ شىعىسى مەن باتىسى, وڭتۇستىگى مەن سولتۇستىگىندە دۇنيەگە كەلگەن فۋتبولشىلاردان جاساقتالعان كوماندامىز, ەلىمىز ءۇشىن الەم الدىندا بايگەگە تۇسۋدەمىز. ءبىز بىرگە بولساق قانا جەڭىسكە جەتەمىز. سوندىقتان ەلىمىزدىڭ ءار ازاماتىن بىرلىككە شاقىرامىز! كوت-د-يۆۋاردا جازىقسىز قان توگىلمەسىن! كوت-د-يۆۋاردا بەيبىت زامان بولسىن!» دەپ, ءبىر داۋىسپەن كۇڭىرەنە ءۇن تاستادى.

ء«بىز بەيبىتشىلىك ءۇشىن بىرىگەمىز»

2006 جىلدىڭ سوڭىندا قاقتىعىسقان قوس تاراپ كەلىسىمگە كەلىپ, ەلدە اتىس-شابىس سايابىرسىدى. سوعىستان وتە كوپ زارداپ شەككەن ەلدىڭ سولتۇستىگىندەگى بۋاكە قالاسى بولاتىن. قالا حالقى وتە جابىرقاۋلى ەدى.

وسى جۇرتتىڭ جابىرقاعان كوڭىلىن كوتەرىپ, رۋحاني سەرپىلىس بەرۋ ءۇشىن 2006 جىلى دروگبا «افريكا قۇرلىعىنىڭ ەڭ ۇزدىك فۋتبولشىسى» اتانعان جۇلدەسىن كوتەرىپ وسىندا كەلدى. قالا تۇرعىندارىنىڭ الدىندا ءسوز سويلەدى: «بۇل جەرگە كەلۋىمنىڭ سەبەبى, بۇكىل الەمگە مەن دە وسى كوت-د-يۆۋار ازاماتتارىنىڭ ءبىرى ەكەنىمدى, سىزدەرمەن قانىم مەن جانىم ءبىر ەكەنىن ەستىرتۋ. ءبىزدىڭ ارامىزدا, وڭتۇستىك, سولتۇستىك, شىعىس, باتىس جانە ورتالىق بولىپ بولىنەتىندەي الاۋىزدىق بولماۋى ءتيىس. ءبىز – ءبىر ەلمىز. بۇل ەل ءبىز بەن سىزگە ورتاق» دەپ, ۇزاق سويلەدى.

وسى تۇستا افريكادا قۇرلىق چەم­پيوناتىنا ىرىكتەۋ ويىندارى ءجۇرىپ جاتتى. كوت-د-يۆۋار كەزەكتى ويىنىن ءوز الاڭىندا ماداگاسكار قۇراماسىمەن وتكىزۋگە ءتيىس بولاتىن. وسى مۇمكىندىكتى پايدالانعان دروگ­با اتالمىش ويىن ەلدىڭ سولتۇستىگىندەگى بۋا­كە قالاسىندا وتۋىنە بار كۇشىن سالدى. اقىرى سولاي بولدى. ويىنعا حالىق كوپ جي­نالدى. دروگبا ءوز كومانداسىن ء«بىز بەيبىت­شىلىك ءۇشىن بىرىگەمىز» دەگەن ۇران استىندا الاڭعا الىپ شىقتى. ءسويتىپ 2007 جىلدىڭ 3 ماۋسىم كۇنى بۋاكە قالاسىندا كوت-د-يۆۋار مەن ماداگاسكار ۇلتتىق قۇرامالارى كەزدە­سىپ, دروگبا رۋحتاندىرعان الاڭ يەلەرى قارسى­لاس­تارىن 5:0 ەسەبىمەن تاس-تالقان ەتتى.

«قولىڭداعى دۇنيەنى وزگەمەن بولىسۋگە مىندەتتىسىڭ!»

2012 جىلى ديدە دروگبا انگليانىڭ «چەلسيىنەن» قىتايدىڭ «شانحاي شەنحۋا» اتتى فۋتبول كومانداسىنا اۋىستى. دروگبانىڭ ەۋروپاداعى باسقا دا بەلدى كلۋبتاردىڭ قاتارىن تولىقتىرۋعا مۇمكىندىگى بولعان. الايدا ول قىتايدى تاڭدادى. سەبەبى تۋعان ەلى قيىن-قىستاۋ كەزەڭدە تۇردى, ازاماتتىق سوعىستىڭ زاردابى ءالى تولىق جويىلماعان, ەكونوميكا قۇلدىراعان, وسىنىڭ ءبارىن وي ەلەگىنەن وتكىزگەن ازامات قىتايلىقتارعا شارت قويدى. «مەن سىزدەردىڭ كلۋبتا ءبىر جىل ويناپ, جەرگىلىكتى فۋتبولشىلاردىڭ تاجىريەبەسىن جەتىلدىرۋگە كۇش سالايىن, سىزدەر مەنىڭ تۋعان ەلىمە ينۆەستيتسيا قۇيىڭىزدار!». ارتىنان وسىنداي شارتپەن تۇركيانىڭ «گالاتاساراي» كلۋبىندا دا وينادى.

جالپى فۋتبولشىلار ءوزىنىڭ جەكە باس پايداسى ءۇشىن ساتىلادى. ال دروگبا بولسا, ەلىنىڭ قامى ءۇشىن ساتىلىپ ءجۇردى. بۇگىندە دروگبانىڭ ءوزى دە تىكەلەي كوت-د-يۆۋار ەلىنىڭ دامۋىنا ينۆەستيتسيا قۇيىپ وتىر. ناقتى ايتار بولساق, ەلدەگى التىن كەن ورىندارىنىڭ بىرىنە قارجى قۇيىپ, ۇلەسىن ساتىپ العان. سول ارقىلى تۇرالاپ قالعان ەل ەكونوميكاسىنا سەرپىن بەرىپ, اتالمىش كەن ورنىن جابىلىپ قالۋدان ساقتاعان.

ديدەنى ءوز ەلىنىڭ عانا ەمەس, تۇتاس افريكاداعى قيىن جاعداي الاڭداتادى. 2007 جىلى ول بۇۇ-نىڭ دامۋ باعدارلاماسى بويىنشا ەرىكتى ەلشىسى اتاندى. سول جىلى ءوزىنىڭ تىكەلەي باستاماسىمەن «ديدە دروگبا قورى» قۇرىلدى. اتالمىش قوردىڭ نەگىزگى جۇمىسى افريكا حالىقتارىنا ءبىلىم بەرۋ جانە دەنساۋلىقتارىن ساقتاۋ ماسەلەلەرىنە قارجىلاي قولداۋ كورسەتۋ. سونداي-اق دروگبا افريكاداعى كەدەيلەرگە قارجى جيناۋ ماقساتىندا كوپتەگەن قايىرىمدىلىق شارالارىنا تۇراقتى قاتىسىپ تۇرادى. ونىڭ ءوزى تۋىپ-وسكەن ابيدجان قالاسىندا مەديتسينالىق ورتالىق سالۋعا 3 ميلليون فۋنت ستەرلينگ بولگەنىن ايتا كەتەيىك. بۇل دەگەنىڭىز, بۇگىنگى ەسەپپەن كەم دەگەندە, 4,5 ميلليون اقش دوللارى. قوردىڭ جۇمىستارىنا وڭ باعا بەرگەن بۇۇ دروگبانى «سپورتتان تىس ىزگىلىكتەرى ءۇشىن» اتتى سىيلىقپەن ماراپاتتادى. دروگبانىڭ ومىرلىك ۇستانىمى: «ەگەر قولىڭدا دۇنيە بولسا, ونى وزگەمەن بولىسۋگە مىندەتتىسىڭ!».

بەكەن قايرات ۇلى,

«ەگەمەن قازاقستان»