ومىرگە قۇشتارلىق دەگەندى ءبىز كەيدە ەرتەڭگە دەگەن ۇمىتپەن شاتاستىرىپ جاتامىز. ال اتىراۋلىق ەرلان كۇمىسقاليەۆ ءۇشىن ومىرگە قۇشتارلىق قايىرىمدىلىق, قاراپايىمدىلىق, قاجىرلىلىق دەگەن ءۇش سوزبەن تۇسىندىرىلەدى. «باۋىرىڭدا قاتەرلى ىسىك بار, كورەر جارىعىڭ از قالدى» دەگەن دارىگەر ۇكىمىن ەستىگەندە ول 36 جاستا ەدى. العاشىندا, ءيا, جۇرەگىندە ءدىرىل پايدا بولدى. «نە ىستەپ ۇلگەردىم؟» دەپ جانتالاستى. «وسىدان ءتاۋىر بولىپ كەتسەم, قالعان عۇمىرىمدى ادامزاتقا جاقسىلىق سىيلاۋمەن وتكىزەمىن», دەپ سەرت بەردى.
اۋرۋ اكەسىنىڭ اۋىر ءحالى مەكتەپ وقۋشىسى ەرلاندى كوپ الاڭداتاتىن. «دارىگەر بولسام كومەگىم تيەر ەدى» دەگەن بالالىق پەيىلى ونى اتىراۋ مەديتسينا كوللەدجىنە الىپ كەلدى.
وقۋعا ءتۇستى, بىراق اكەسىن اجالدان اراشالاي المادى. كوللەدجدى تامامداعان سوڭ جىلىوي اۋدانىنىڭ شالعاي ءبىر اۋىلىنا مەديتسينا قىزمەتكەرى بولىپ جۇمىسقا ورنالاستى. بىراق نە ىستەسە دە جانى تىنىم تاپپايتىن جاس جىگىت اۋىلدا ەكى جىلدان ارتىق تۇراقتاي المادى. «زاڭگەر بولۋىم كەرەك» دەپ ءبىر كۇندە ماماندىعىن اۋىستىرۋعا بەل بۋىپ, جولعا شىقتى. ونىڭ دا وقۋىن وقىعانمەن, جۋرناليستيكا الەمى تارتتى دا تۇردى. العاۋسىز ارماننىڭ جەتەگىندە ماسكەۋگە دەيىن بارىپ, ءبىلىم الدى. وبلىستاعى مادەني شارالاردىڭ بەل ورتاسىندا بەلسەندىلىك تانىتىپ ءجۇردى. الايدا قىزىلدى-جاسىل ءومىر دە ەرلاننىڭ جان قالاۋىن تاۋىپ بەرە العان جوق.
...تاعدىر شىعار. «تاعدىر شىعار» دەپ جازۋ بىزگە ارينە وڭاي. ال جۇرەگىنىڭ شىن قالاۋىن تاپقانىنشا تاعدىردىڭ قاتال سىناعىنان وتكەن ەرلان ءۇشىن اۋىر دەرتپەن, ازاپپەن, اجالمەن ارپالىسۋ وڭايعا سوقپاعانى ايان. بىراق ول جەڭدى. قاتەرلى ىسىكپەن كۇرەستە قاجىرلىلىق تانىتتى. «رەسەيدىڭ سامارا قالاسىنداعى ەمحانادا جاتقانىمدا يتتەردىڭ كومەگىمەن سال اۋرۋىنا شالدىققان بالالاردى ەمدەۋگە بولاتىنىن كوردىم. بۇل جاعداي ماعان وي سالدى. اۋرۋحانا توسەگىندە جاتىپ «ەگەر وسى اۋرۋدان جازىلسام, مۇقتاج ادامداردان جاردەمىمدى ايامايمىن, قايتسەم دە ادامدارعا جاقسىلىق جاسايمىن» دەگەن ۇلكەن ماقساتپەن قاۋىشتىم. مەنى سول ماقسات توسەگىمنەن تۇرعىزدى دەسەم دە بولادى», دەيدى ەرلاننىڭ ءوزى.
اۋىر كۇندەر ارتتا قالدى. اۋرۋىنان ايىعا باستادى. الايدا وزىنە-ءوزى بەرگەن سەرتىن ۇمىتا المادى. «قايتسەم دە...» دەيتىن تىستەنىپ. ءومىردىڭ ءدامىن تاتىپ تا ۇلگەرمەستەن قيىن جاعدايعا دۋشار بولعان سابيلەردىڭ مولدىرەگەن كوزدەرى مەن انالارىنىڭ جاۋتاڭداعان جانارى جانىنا تىنىشتىق بەرمەدى. اقىرى «اتىراۋ. مالەنكايا سترانا» قوعامدىق قورىن قۇرىپ, باس ميى مەن ج ۇلىنىنا زاقىم كەلگەن بالالارعا قولداۋ كورسەتۋ ورتالىعىن اشتى. بۇل – 2012 جىل ەدى.
سودان بەرى ءبىر تىنىم تاپپاعان ەرلان كۇمىسقاليەۆ بۇگىنگە دەيىن 300-دەن استام بالاعا كومەك كورسەتىپ ۇلگەردى. لابرادور تۇقىمداس فوربس پەن فەديا اتتى يتتەرى سەنىمدى سەرىكتەرىنە اينالدى. اياق-قولدارىنىڭ بار ەكەنىن دە سەزبەيتىن قانشاما بالا وسى ءادىس ارقىلى تۇرىپ, ءجۇرىپ كەتكەنىنە مىسال از ەمەس. اۋرۋ بالا باققان انانىڭ دا جۇرەگى شەرلى. ونىڭ ۇستىنە, بالاسى سال بولىپ تۋعان انالاردىڭ جەتپىس پايىزدان استامى جالعىزباستىلار ەكەن. ال بارلىق ەم-دومدى تەگىن جۇرگىزەتىن ەرلان انالارعا ارناپ ورتالىقتان ءتۇرلى ۇيىرمەلەر اشقان. ەندى كانيستەراپيانى قولدانىسقا ەنگىزۋدى جوسپارلاپ ءجۇر. بۇل ويىن وبلىس باسشىلىعى ماقۇلداپ, ورتالىق عيماراتىن سالۋعا جەر تەلىمىن ءبولدى. الداعى كوكتەمدە يپپوورتالىق اشىلادى. وسىلايشا ەرلاننىڭ «جانىم امان قالسا, جەر بەتىنە ىزگىلىكتىڭ ءدانىن سەبەمىن» دەگەن ويى وڭىنان ورىندالىپ كەلەدى.
ەرلان كۇمىسقاليەۆ بۇكىلحالىقتىق داۋىس بەرۋ ناتيجەسىمەن «قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمىنىڭ» قاتارىنا ەندى. ەلباسىمەن كەزدەسۋ قۇرمەتىنە يە بولدى. جاقىندا اتىراۋ وبلىستىق «رۋحاني جاڭعىرۋ» جوبالىق كەڭسەسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن ءبىر كەزدەرى ءوزى ءبىلىم العان مەديتسينا كوللەدجىنە بارىپ, جاستارمەن جۇزدەستى. «جەتىستىك فورمۋلاسى» اتتى شارادا ومىرىنەن سىر شەرتىپ, باسىنان وتكەن جايتتاردى باياندادى.
ەشنارسە كەزدەيسوق ەمەس. مۇمكىن ەرلاننىڭ باسىنان كەشكەن قيىندىقتارى ونى وسى جولعا, دەنساۋلىعى دىمكاس سابيلەردىڭ قامقورى, قورعانى بولۋىنا دايىنداعان شىعار. قازىر ونىڭ 300-دەن استام بالاسى بار. ەم قونسا دەگەن اق ۇمىتپەن الدىنا كەلەتىن ءار بالانىڭ جانسىز اياعىنا جان ءبىتىپ, كىشكەنە ساۋساقتارىمەن قولىن قىسقان ساتتەردە ول ءوزىن دۇنيەدەگى ەڭ باقىتتى جان سەزىنەدى. ومىرگە قۇشتارلىق دەگەن ادامدارعا, اينالاعا مەيىرىم مەن ماحابباتتىڭ شوعىن ۇرلەۋ شىعار, بالكىم؟
باقىتگۇل باباش, «ەگەمەن قازاقستان»
اتىراۋ