جەدەل جەتكەن جاۋاپ

الايدا قۇجات الۋدىڭ «جەڭىل جولدارىن» ۇسىنىپ نەمەسە اياقاستىنان وڭاي دۇنيەنى قيىنداتىپ جىبەرەتىن كەيبىر شەنەۋنىكتەر اردى جيىپ قويىپ, الىستان كەلگەن اعايىننىڭ دا قالتاسىنا دا ءتۇسىپ, پارا الىپ جاتقان مىسالدار جوق ەمەس. وندايلاردىڭ پارا جولىمەن بەرگەن قۇجاتتارىندا دا شيكىلىكتەر شىعىپ, اقىرى اعايىنداردى اۋرە-سارساڭعا سالىپ وتىرعان جاعدايلار ورىن الىپ وتىر. ءماجىلىس دەپۋتاتى كارىباي مۇسىرمان وسىنداي ماسەلەلەرگە قاتىستى ىشكى ىستەر ءمينيسترى قالمۇحانبەت قاسىموۆتىڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولداعان ەدى. سوعان جاۋاپ ادەتتەگىدەن جىلدامىراق كەلدى. تومەندە سول ساۋال مەن جاۋاپتى ۇسىنىپ وتىرمىز. 

«2015 جىلى جامبىل وبلىسىنا قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنان كوشىپ كەلگەن 251 ەتنوستىق قازاققا قازىر وزدەرى كەلگەن كورشىلەس ەلگە سوت ارقىلى كۇشتەپ شىعارىلۋ قاۋپى ءتونىپ تۇر. ويتكەنى ارادا ەكى جىل وتكەندە ولاردىڭ ىقتيارحاتتار الۋ ءۇشىن تاپسىرعان كەيبىر قۇجاتتارى جالعان ەكەندىگى انىقتالعان. ال ورالمان اعايىندار وزدەرىن: ء«بىز دەلدالدار مەن جەمقورلاردىڭ قۇربانى بولىپ وتىرمىز», دەپ سانايدى. قالىڭ جۇرتشىلىق ايرىقشا نازار اۋدارىپ, الەۋمەتتىك جەلىلەردە قىزۋ تالقىلاۋ تاقىرىبىنا اينالعان وسى كەلەڭسىز وقيعانىڭ ورىن الۋ سەبەپتەرىن جانە وعان كىمدەر كىنالى ەكەندىگىن قازىرگى كەزدە تاراز قالاسى كوشى-قون باسقارماسىنىڭ لاۋازىمدى تۇلعالارىنا قاتىستى جۇرگىزىلىپ جاتقان قىزمەتتىك تەرگەۋ ناتيجەسى ءادىل انىقتاپ بەرەدى دەپ سەنەمىز.

«تاس – تۇسكەن جەرىنە اۋىر» دەيدى حالقىمىز. اتاجۇرتىم دەپ اڭساپ كەلگەن اعايىندارعا اراشا ءتۇسۋ – ازاماتتىق پارىزىمىز. سىزدەن جامبىل وبلىسىنداعى 251 ورالمان باۋىرىمىزدىڭ جانايقايلارىنا قۇلاق اسىپ, وسى وزەكتى ماسەلەنى ءوزىڭىزدىڭ جەكە باقىلاۋىڭىزعا الۋىڭىزدى جانە قولدانىستاعى زاڭناما اياسىندا ءتيىستى شەشىم قابىلداۋىڭىزدى سۇرايمىن» دەيدى دەپۋتات ك.مۇسىرمان ءوزىنىڭ ءىىم-گە جولداعان ساۋالىندا.

ءوزىنىڭ جاۋابىندا ق.قاسىموۆ بىلاي دەيدى: «2016 جىلعى قاراشادان باستاپ جامبىل وبلىسىنىڭ ۇقك دەپارتامەنتى تاراز قالاسىنىڭ ءىىب قىزمەتكەرلەرىنە جانە باسقا دا ادامدارعا قاتىستى ۇيىمداسقان قىلمىستىق توپ (ۇقت) قۇرۋ, باسشىلىق ەتۋ جانە قاتىسۋ, سونداي-اق زاڭسىز كوشى-قون ارناسىن ۇيىمداستىرۋ فاكتىسى بويىنشا قىلمىستىق ءىستى تەرگەدى. اعىمداعى جىلعى 28 قىركۇيەكتە تاراز قالاسى سوتىنىڭ ۇكىمىمەن پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى دەلدالدارىمەن بىرگە كىنالى دەپ تانىلىپ, سوتتالدى.

تەرگەۋ بارىسىندا 2015-2016 جىلدارى قحر-دان كەلگەن 251 رەپاتريانت ازاماتقا تۇراقتى تۇرۋ ماتەريالدارىن قولدان جاساعانى انىقتال­دى. اتاپ ايتقاندا, №086 مەديتسينالىق قورىتىندى, قحر باس كونسۋلدىعىنىڭ انىقتاماسى (ايتۆ). وسىعان بايلانىستى, ۇقك دەپارتامەنتىنىڭ نۇسقاۋى بويىنشا ەتنوستىق قازاقتاردىڭ تۇرۋعا ىقتيارحاتتارى «حالىقتىڭ كوشى-قونى تۋرالى» زاڭعا سايكەس جويىلدى. ال رەپاتريانتتاردىڭ پارا بەرۋ فاكتىلەرى بويىنشا قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارى جەكەلەگەن وندىرىسكە ءبولىنىپ, تەرگەۋگە جولداندى. بۇگىنگى تاڭدا 77 رەپاتريانتقا قاتىستى پارا بەرۋ فاكتىلەرى بويىنشا قۋدالاۋ ءىسى قىلمىس قۇرامىنىڭ بولماۋ­ىنا بايلانىستى توقتاتىلدى. قالعان ادامدارعا قاتىستى تەرگەۋ جالعاسۋدا».

سونىمەن بىرگە جاۋاپتا: «باس پروكۋ­را­تۋرانىڭ پىكىرى بويىنشا سىباي­لاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەت پارا الۋ فاكتىسىن تەرگەۋمەن قاتار, رەپاتريانتتاردىڭ جالعان قۇجاتتاردى دايىنداۋ, پايدالانۋ فاكتىلەرى بويىنشا دا پروتسەس­تىك شەشىم قابىلداۋى قاجەت. وسىعان بايلانىستى, تۇرۋعا ىقتيارحاتتى قالپىنا كەلتىرۋ رەپاتريانتتارعا قاتىستى سوڭعى پروتسەستىك شەشىمدەردى قابىلداۋ كەزىندە جانە كەيىننەن ولار بەلگىلەنگەن تارتىپتە مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن وتكەن كەزدە مۇمكىن بولادى. وسى ءۇشىن جامبىل وبلى­سىنىڭ ءىىد اكىمدىكپەن بىرلەسىپ, اعىمداعى جىلعى 9 قازاندا 41 رەپاتريانتپەن كەزدەسۋ وتكىزدى جانە ولارعا تۇرۋعا ىقتيارحاتتى قالپىنا كەلتىرۋ ءتارتىبىن جەتكىزدى.

جالپى, قازىرگى ۋاقىتتا ءىىم وتىنىش­تەر­د­ە باياندالعان پروبلەمالاردى شەشۋ بويىن­­شا مۇددەلى مەملەكەتتىك ورگاندار­دىڭ (ۇقك, بپ, مقىجسجقىقا) ءسىم, ەحاقم, دسم جانە جامبىل وبلى­سى­نىڭ اكىمدىگى) دايەك­تى ارەكەت­تەرى­نىڭ الگو­ريت­مىن پىسىقتادى. وسى جۇمىس­تى ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن جۇيەلى نەگىزدە قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-ءمينيسترى ءىىم-گە مۇددەلى مەملە­كەت­تىك ورگاندارمەن جانە جامبىل وبلىسى­نىڭ اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ, ءتيىستى ۆەدومستۆ­و­ارالىق جۇمىس توبىن قۇرۋدى تاپسىردى», دەلىنگەن.

دايىنداعان: 

جاقسىباي سامرات,

«ەگەمەن قازاقستان»